CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI CHƯƠNG 3: CƠ SỞ LÝ THUYẾT CHƯƠNG 4: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ CÁC GIẢI PHÁP VỀ CHẾ TẠO MÁY GỌT VỎ QUẢ DỨA CHƯƠNG 5: TÍNH TOÁN, THIẾT KẾ MÁY GỌT VỎ QUẢ DỨA CHƯƠNG 6: CHẾ TẠO VÀ THỰC NGHIỆM CHƯƠNG 7: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 4 CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI 2. Giới thiệu về quả dứa: 2. Nguồn gốc: Dứa hay còn được gọi là Khóm, Thơm, tên khoa học là Ananas comosus, thuộc họ Dứa - Bromeliaceae. Dứa có nguồn gốc từ khu vực Nam Mỹ, sau đó được mang sang Châu Á và được người Anh và Tây Ban Nha phát tán ra các đảo trên Thái Bình Dương.
Dần dần, dứa được trồng ở nhiều nơi đặc biệt là khu vực Mỹ La Tinh và Đông Nam Á và trở thành một trong những loại trái cây phổ biến nhất trên thế giới. Đặc điểm cây dứa: Dứa là một loại thực vật thân thảo, khi trưởng thành thì cây có độ cao trung bình khoảng 20 – 40 cm. Cây có các lá dài mọc thành cụm hình tròn, lá có hình dạng như mũi mác và có gai nhỏ ở mép lá. Khi lớn thì ở trung tâm của cụm lá sẽ mọc lên thân cây mang theo một cụm hoa với nhiều hoa nhỏ có đài hoa riêng, sau đó các đài hoa phát triển to lên và chứa nhiều nước tạo thành một dạng phức hợp gọi là quả dứa.
Lợi ích của việc ăn dứa: Quả dứa là nguồn chứa rất nhiều chất dinh dưỡng có lợi cho sức khỏe như kali, đồng, mangan, canxi, magiê, vitamin C, beta-caroten, thiamin, B6 và folate, chất xơ hòa tan/không hòa tan và bromelain. Đặc biệt, dứa là nguồn cung cấp vitamin C và chất chống oxy hóa tuyệt vời. Với những giá trị dinh dưỡng trên, dứa là một lựa chọn tuyệt vời cho một chế độ ăn uống lành mạnh và có lợi cho sức khỏe. Sau đây là một số lợi ích của quả dứa: - Chống viêm khớp và cơ: trong quả dứa có chứa một loại enzyme proteolytic tương đối hiếm có tên là bromelain.
Bromelain đã được chứng minh tác dụng chống viêm đáng kể, làm giảm sưng trong các tình trạng viêm như viêm xoang cấp tính, viêm họng, viêm khớp, gout và tăng tốc độ phục hồi sau chấn thương và phẫu thuật. - Phòng ngừa ung thư: dứa còn có giàu các chất chống oxy hóa khác, bao gồm: vitamin A, beta-carotene, bromelain, các hợp chất flavonoid khác nhau và hàm lượng mangan cao. Đây là một chất kết hợp quan trọng với superoxide dismutase, một loại chất ăn mòn tự do cực mạnh, có khả năng phòng ngừa một số loại ung thư khác nhau như ung thư vú, ung thư cổ họng… - Điều trị các bệnh liên quan đến huyết áp: trong dứa có chứa rất nhiều khoáng chất, đặc biệt là kali. Một trong những chức năng quan trọng nhất của kali là làm giãn 5 CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI mạch, có nghĩa là làm giảm căng thẳng, áp lực của mạch máu và tăng tuần hoàn máu đến các bộ phận khác nhau của cơ thể.
Khi mạch máu giãn ra, huyết áp trong cơ thể sẽ giảm và quá trình lưu thông máu ít bị hạn chế. Điều này có thể ngăn ngừa hình thành cục máu đông và làm giảm sự tích tụ mảng bám trong động mạch và mạch máu. - Làm đẹp và chống lão hóa: Ăn dứa có thể giúp làn da khỏe mạnh và tươi trẻ hơn. Đó là vì loại trái cây này chứa vitamin C và beta carotene vô cùng dồi dào.
Theo báo cáo giá năm 2017 trên tạp chí Nutrients, vitamin C giúp cơ thể tạo ra collagen và phục hồi làn da. Trong khi đó, beta carotene đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ da khỏi tia cực tím, một trong những tác nhân gây hại cho da. Một số loại dứa phổ biến: Có 3 giống dứa phổ biến được trồng ở Việt Nam: dứa Queen (dứa gai), dứa Cayenne (dứa mật), dứa vàng MD2. - Dứa Queen (dứa gai): là giống dứa phổ biến nhất ở nước ta, được trồng xuyên suốt từ Bắc xuống Nam vì phù hợp với thị hiếu tiêu dùng của đa số người Việt Nam với đặc điểm nổi trội là rất giòn và ngọt.
Đặc điểm nhận biết của dứa Queen so với các loại khác là phía mép rìa của lá có nhiều gai, răng cưa nhỏ. Một trái dứa Queen khi chín thường có trọng lượng giao động từ 0.0 kg, màu vàng sáng, thơm tho và rắn chắc. Nhược điểm lớn nhất của dứa Queen đó là chúng có hàm lượng bromeline (một loại protease) rất cao. Chất này gây tưa/rát lưỡi, có thể gây chảy máu chân răng khi chúng ta ăn nhiều.1: Dứa Queen 6 CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI - Dứa Cayenne (dứa mật): là giống dứa phổ biến thứ nhì ở Việt Nam, được sản xuất tại các vùng dứa nguyên liệu tại Tam Điệp (Ninh Bình), Quỳnh Lưu (Nghệ An), Đắk Lắk, Đơn Dương (Lâm Đồng) Quảng Nam…Ưu điểm lớn nhất của loại này là nhiều nước, ngọt và ăn nhiều không bị rát/tưa lưỡi.
Tuy nhiên, chưa có nhiều người tiêu dùng Việt thích loại dứa này do thịt mềm/nhiều nước, có nhiều xơ, và khi chưa chín hẳn thì hơi chua. Một quả dứa Cayenne thường có trọng lượng 1 – 3 kg, khi chuyển chín vỏ có màu xanh lá mạ, khi chín hẳn có màu vàng sáng.2: Dứa Cayenne - Dứa vàng MD2: Đây là giống được trồng rất hạn chế ở Việt Nam hiện nay (do nhân giống khó và chậm). Nó là một trong những sản phẩm lai có chọn lọc giữa dứa Queen và dứa Cayenne. Vì vậy nó mang hầu hết các ưu điểm nổi trội của cả hai giống bố mẹ.
Đó là ngọt, giòn và thơm (như Queen). Trái to và hốc mắt cạn, hàm lượng bromeline thấp (như dứa Cayenne). Nên là một trong những giống ăn tươi được ưa chuộng nhất trên thế giới hiện nay. Đặc điểm nhận biết của MD2 là trái hình trụ, chồi màu xanh thẩm, mép lá không có gai (giống Cayenne), khi chín vỏ và thịt có màu vàng sáng óng ánh.
7 CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI Hình 2. Kết cấu của máy gọt vỏ dứa: Kết cấu của máy gọt vỏ dứa gồm 3 phần chính: - Phần khung: được thiết kế chắc chắn, có tác dụng định hình cho máy và bảo vệ các bộ phận khác bên trong máy. - Bộ phận cắt: gồm có kẹp có tác dụng giữ quả dứa thẳng đứng và quay quanh 1 trục khi thực hiện quá trình gọt vỏ và dao cắt chuyển động tịnh tiến theo phương dọc để gọt vỏ. - Phần điện: gồm có PLC để lập trình điều khiển, motor để thực hiện các chuyển động, các linh kiện khác như: relay, nguồn 24V, dây dẫn, CB, bảng điện… 2.
Một số loại máy và dụng cụ gọt vỏ dứa có trên thị trường: 2. Máy gọt vỏ KA-750PM: Máy bào dứa” KA-750PM sử dụng lưỡi thép lớn của Nhật Bản để gọt theo chiều dọc, có thể xử lý lớp vỏ cứng nhất của dứa. Với lượng thịt có thể ăn được loại bỏ tối thiểu trong quá trình, năng suất sản phẩm tăng 15%-20% so với cách bóc vỏ bằng tay truyền thống.4: Máy gọt vỏ dứa: KA – 750PM 8 CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI Thông số kỹ thuật: - Kích cỡ: 210mm(W)*385mm(D)*500mm(H) - Cân nặng: 13kg (Máy chính) / 16kg (Bao gồm các bộ phận tùy chọn) - Nguồn cấp: AC100～130/200～240V; 50/60Hz - Năng lượng tiêu thụ: 250W (tối đa) / 5W (chế độ chờ) - Hiệu suất: 7-8 trái / phút - Thời gian nghỉ: 10 phút sau mỗi 2 tiếng Ưu điểm: - Kích thước tương đối nhỏ gọn, dễ vận chuyển. - Kết cấu dao thẳng và xoay tròn giúp gọt sạch vỏ mà vẫn giảm tối đa phần thịt bị gọt mất.
- Giá thành tương đối rẻ, phù hợp sử dụng ở hộ gia đình. Khuyết điểm: - Cơ cấu giữ trái dứa chưa chắc chắn, chỉ giữ ở 1 đầu. - Dao tuy cắt tốt nhưng khá mỏng manh, nếu bị kẹt dễ gãy dao. - Không có nút dừng khẩn cấp và nút reset lại trạng thái ban đầu nếu gặp sự cố.
Máy gọt vỏ dứa PINCYL8: Máy cắt khuôn và bào hai đầu dứa bán tự động được tạo ra để cắt dứa hình trụ. Một người vận hành tải quả và máy thực hiện tất cả các công việc theo ba bước: bào, trụ, cắt. Ngoài khả năng cắt, máy cho phép cắt thành từng lát, dạng miếng hoặc dạng khối tùy theo nhu cầu của khách hàng. Máy có kết cấu bằng thép không gỉ.
Tất cả các thành phần có thể dễ dàng thay thế cho nhau. Tất cả các bộ phận tiếp xúc với trái cây đều được chứng nhận để sử dụng trong ngành công nghiệp thực phẩm. Vệ sinh và bảo trì nhanh chóng, dễ dàng.5: Máy gọt vỏ dứa PINCYL8 9 CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI Thông số kỹ thuật: - Kích cỡ: 1500(W)x1460(D)x2521(H) mm - Cân nặng: 1100kg - Nguồn cấp: 200～240V - Năng lượng tiêu thụ: 2.2kW - Hiệu suất: 10-12 trái / phút Ưu điểm: - Kết cấu máy cứng cáp, có rào chắn an toàn. - Có đầy đủ các nút điều khiển với nhiều chức năng.
- Gọt sạch vỏ và còn cắt dứa thành từng lát hoặc nhiều miếng nhỏ để đóng gói. Khuyết điểm: Kích thước lớn, giá thành cao nên chỉ phù hợp cho những doanh nghiệp lớn hoạt động liên tục và yêu cầu về chất lượng rất cao. Đối với các doanh nghiệp nhỏ và trung bình hay các cơ sở thông thường thì nhiều chức năng của máy sẽ khá dư thừa và họ cũng không có đủ vốn để đưa về nhiều chiếc máy như thế này. Máy gọt vỏ dứa MRC-BL: Máy gọt và nạo dứa này có thể cắt vỏ dứa và chọc ra lõi dứa.
Trước khi sử dụng máy gọt và nạo dứa, trước tiên hãy cắt bằng tay cả hai đầu của dứa, sau đó đặt dứa lên giá, dứa sẽ được ống hình trụ đẩy về phía trước, thông qua khuôn gọt ép vào để loại bỏ vỏ dứa. Đồng thời, ống hình trụ sẽ chọc vào lõi dứa để lấy phần thịt dứa hình trụ. Nếu bạn chỉ cần gọt vỏ mà không cần chọc lõi, bạn có thể tháo xy - lanh.6: Máy gọt vỏ dứa MRC - BL 10 CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI Thông số kỹ thuật: - Kích cỡ: 520(W)x1250(D)x1200(H) mm - Cân nặng: 50kg - Nguồn cấp: 200～240V - Năng lượng tiêu thụ: 0.75kW - Hiệu suất: 6-10 trái / phút Ưu điểm: - Gọt sạch vỏ - Kết cấu đơn giản, dễ chế tạo - Giá thành rẻ Khuyết điểm: - Thiếu các nút cần thiết như dừng khẩn cấp, reset lại vị trí ban đầu trong trường hợp máy bị kẹt. - Gọt bằng cắt dùng xy - lanh ép khuôn gọt nên nếu kích thước trái khác nhau phải dùng nhiều khuôn khác nhau nên sẽ tốn thêm chi phí làm thêm khuôn.