Thiết Kế Bài Giảng Điện Tử Dạy Học Phần Sóng Cơ

Luận văn thiết kế bài giảng điện tử dạy học phần sóng cơ cung cấp phương pháp giảng dạy hiệu quả, nâng cao trải nghiệm học tập cho sinh viên.

• Tác giả: Đỗ Thị Thắm
• Người hướng dẫn: ThS. Ngô Trọng Tuệ
• Trường học: Trường Đại Học Sư Phạm Hà Nội 2
• Chuyên ngành: Lí luận và phương pháp dạy học bộ môn Vật lý
• Đề tài: Thiết Kế Bài Giảng Điện Tử Dạy Học Sóng Cơ
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ SỬ DỤNG BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ DẠY HỌC PHẦN SÓNG CƠ
• 1.1. Lí luận về sử dụng bài giảng điện tử trong dạy học vật lí
• 1.2. Khái niệm về bài giảng điện tử
• 1.3. Các bước xây dựng bài giảng điện tử
• 1.4. Hình thức sử dụng bài giảng điện tử tổ chức dạy học
• 1.5. Tiêu chí đánh giá bài giảng điện tử
• 2. CHƯƠNG 2: TỔ CHỨC DẠY HỌC PHẦN “SÓNG CƠ” VỚI SỰ HỖ TRỢ CỦA BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ
• 2.1. Mục tiêu dạy học phần Sóng cơ
• 2.2. Tình cảm thái độ
• 2.3. Nội dung dạy học phần Sóng cơ
• 2.4. Các đại lượng đặc trưng của sóng hình sin
• 2.5. Phương trình sóng
• 2.6. Giao thoa sóng
• 2.6.1. Hai nguồn dao động cùng pha
• 2.6.2. Hai nguồn dao động ngược pha
• 2.6.3. Hai nguồn dao động vuông pha
• 2.7. Phương trình sóng dừng trên sợi dây
• 2.8. Kết quả xây dựng bài giảng điện tử hỗ trợ dạy học phần Sóng cơ
• 2.8.1. Bài giảng điện tử dạy học bài Sóng cơ và sự truyền Sóng cơ
• 2.8.2. Bài giảng điện tử dạy học bài giao thoa sóng
• 2.8.3. Bài giảng điện tử dạy học bài sóng dừng
• 2.9. Tiến trình tổ chức dạy học phần Sóng cơ
• 2.9.1. Tiến trình tổ chức dạy học bài Sóng cơ và sự truyền Sóng cơ
• 2.9.2. Tiến trình tổ chức dạy học bài giao thoa sóng
• 2.9.3. Tiến trình tổ chức dạy học bài sóng dừng
• 2.10. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: DỰ KIẾN THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM
• 3.1. Nội dung của thực nghiệm sư phạm
• 3.2. Mục đích thực nghiệm sư phạm
• 3.3. Nhiệm vụ thực nghiệm sư phạm
• 3.4. Đối tượng thực nghiệm sư phạm
• 3.5. Phương pháp tiến hành
• 3.6. Tổ chức thực nghiệm sư phạm
• 3.7. Thời gian và địa điểm triển khai thực nghiệm sư phạm
• 3.8. Các tiêu chí đánh giá, xây dựng công cụ đo lường định lượng kết quả thực nghiệm sư phạm
• 3.9. Kết luận chương 3
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Thiết Kế Bài Giảng Điện Tử Sóng Cơ Vật Lý

Bài giảng điện tử đóng vai trò quan trọng trong việc đổi mới phương pháp dạy học, đặc biệt trong bối cảnh công nghệ thông tin phát triển. Thiết kế một bài giảng điện tử môn Vật lý, đặc biệt là phần sóng cơ, đòi hỏi sự kết hợp giữa kiến thức chuyên môn và kỹ năng sư phạm, công nghệ thông tin. Bài giảng điện tử giúp học sinh dễ dàng hình dung, quan sát các hiện tượng sóng cơ, điều mà phương pháp truyền thống khó thực hiện. Việc ứng dụng công nghệ thông tin không làm hạn chế vai trò của giáo viên, mà ngược lại, phát huy hiệu quả vị trí của người thầy trong quá trình dạy học. Theo Quyết định số 698/QĐ-TTg, giáo viên cần tích cực ứng dụng CNTT vào từng môn học, tự soạn và chọn tài liệu giảng dạy. E-learning cung cấp một môi trường tương tác cao, hỗ trợ bổ sung cho các phương thức đào tạo truyền thống.

1.1. Định Nghĩa Bài Giảng Điện Tử E Learning Sóng Cơ

Bài giảng điện tử là hình thức tổ chức bài lên lớp mà toàn bộ kế hoạch hoạt động dạy học đều được chương trình hoặc giáo viên điều khiển thông qua môi trường multimedia. E-learning là thuật ngữ mô tả việc học tập, đào tạo dựa trên công nghệ thông tin và truyền thông. Theo quan điểm hiện đại, E-learning là sự phân phát nội dung học sử dụng các công cụ điện tử như máy tính, mạng vệ tinh, Internet. Nội dung học có thể thu được từ các website, đĩa CD, băng video, audio… thông qua máy tính hay TV. Người dạy và người học có thể giao tiếp với nhau qua mạng dưới các hình thức như e-mail, thảo luận trực tuyến, diễn đàn, hội thảo video.

1.2. Ưu Điểm Của Bài Giảng Điện Tử Trong Dạy Sóng Cơ

Bài giảng điện tử mang lại nhiều ưu điểm so với phương pháp truyền thống trong việc dạy sóng cơ. Khả năng trực quan hóa các hiện tượng vật lý phức tạp, như quá trình truyền sóng, giao thoa sóng và sóng dừng, giúp học sinh dễ dàng nắm bắt kiến thức. Bài giảng điện tử có thể mô phỏng các thí nghiệm ảo, tiết kiệm chi phí và thời gian so với thí nghiệm thực tế. Ngoài ra, bài giảng điện tử cho phép học sinh tự học, tự điều chỉnh tốc độ học tập, và tương tác với nội dung thông qua các bài tập và câu hỏi trắc nghiệm. Học sinh được khuyến khích phát huy khả năng sáng tạo, độc lập suy nghĩ.

II. Thách Thức Khi Thiết Kế Bài Giảng Điện Tử Dạy Sóng Cơ

Mặc dù có nhiều ưu điểm, việc thiết kế bài giảng điện tử sóng cơ cũng đặt ra nhiều thách thức. Giáo viên cần có kiến thức vững chắc về công nghệ thông tin, kỹ năng sử dụng phần mềm thiết kế bài giảng, và khả năng sư phạm để tạo ra nội dung hấp dẫn, dễ hiểu. Một thách thức khác là đảm bảo tính tương tác của bài giảng, khuyến khích học sinh tham gia tích cực vào quá trình học tập. Bài giảng cần có hình ảnh minh họa trực quan, sinh động, ưu tiên hình ảnh động sát với nội dung bài giảng. Theo khóa luận của Đỗ Thị Thắm (2019), một vấn đề gặp phải trong quá trình giảng dạy học phần “Sóng cơ” là khả năng trực quan hóa gặp khó khăn.

2.1. Yêu Cầu Về Kỹ Năng Của Giáo Viên Khi Thiết Kế Bài Giảng

Để thiết kế một bài giảng điện tử hiệu quả, giáo viên cần thành thạo vi tính, có thời gian chuẩn bị, kinh nghiệm xử lý bài giảng tốt, tốn ít thời gian mà mang lại hiệu quả giảng dạy cao. Giáo viên cần làm chủ các phần mềm thiết kế bài giảng, biết cách tích hợp các yếu tố đa phương tiện như âm thanh, hình ảnh, video, và tạo ra các hoạt động tương tác. Khả năng sư phạm cũng rất quan trọng để giáo viên có thể xây dựng nội dung phù hợp với trình độ của học sinh, khơi gợi hứng thú học tập, và giúp học sinh nắm vững kiến thức.

2.2. Đảm Bảo Tính Tương Tác Trong Bài Giảng Điện Tử Sóng Cơ

Một bài giảng điện tử thành công không chỉ là trình bày nội dung một cách trực quan, mà còn phải khuyến khích học sinh tham gia tích cực vào quá trình học tập. Điều này có thể đạt được thông qua các hoạt động tương tác như câu hỏi trắc nghiệm, bài tập thực hành, diễn đàn thảo luận, và trò chơi giáo dục. Cần đảm bảo có sự tương tác giữa tư liệu dạy học với học sinh, giữa giáo viên với học sinh, giữa học sinh với học sinh. Các hoạt động tương tác cần được thiết kế sao cho phù hợp với nội dung bài học và trình độ của học sinh.

2.3. Chi Phí Và Thời Gian Đầu Tư Cho Bài Giảng Điện Tử Vật Lý

Việc xây dựng một bài giảng điện tử chất lượng đòi hỏi sự đầu tư về chi phí và thời gian. Giáo viên cần có thời gian để nghiên cứu nội dung, tìm kiếm tài liệu, thiết kế bài giảng, và thử nghiệm. Việc sử dụng các phần mềm thiết kế bài giảng chuyên nghiệp có thể tốn kém. Các nhà trường cần cung cấp nguồn lực tài chính và thời gian cho giáo viên để họ có thể tạo ra những bài giảng điện tử hiệu quả.

III. Cách Thiết Kế Bài Giảng Điện Tử Sóng Cơ Vật Lý Hiệu Quả

Để thiết kế bài giảng điện tử sóng cơ hiệu quả, cần tuân thủ một quy trình bài bản và áp dụng các nguyên tắc sư phạm. Quy trình bao gồm xác định mục tiêu bài học, lựa chọn nội dung phù hợp, xây dựng kịch bản bài giảng, thiết kế giao diện trực quan, và tích hợp các hoạt động tương tác. Bài giảng cần có cấu trúc rõ ràng, nội dung chính xác, và hình thức trình bày hấp dẫn. Các slide cần được thiết kế phù hợp với đặc trưng bộ môn, có tác dụng giúp học sinh suy nghĩ, tìm tòi, khám phá, luyện tập. Nội dung các slide được thiết kế, trình bày sao cho thể hiện nổi bật kiến thức, có tính hệ thống, trình tự, logic.

3.1. Xác Định Mục Tiêu Bài Học Sóng Cơ Cụ Thể

Mục tiêu bài học cần được xác định rõ ràng, cụ thể, và đo lường được. Mục tiêu nên tập trung vào những kiến thức, kỹ năng, và thái độ mà học sinh cần đạt được sau khi học xong bài giảng. Cần xác định rõ các mục tiêu cả về kiến thức, kĩ năng và thái độ của bài học. Mục tiêu cần phù hợp với chương trình học, trình độ của học sinh, và thời gian cho phép.

3.2. Xây Dựng Kịch Bản Chi Tiết Cho Bài Giảng Điện Tử

Kịch bản bài giảng là bản kế hoạch chi tiết về nội dung, hoạt động, và phương pháp giảng dạy trong bài giảng điện tử. Kịch bản cần thể hiện rõ các bước trong tiến trình dạy học, các hoạt động tương tác, và các câu hỏi gợi mở. Trong bước này cần phải thực hiện một cách chi tiết và thực hiện dựa trên cơ sở theo các nguyên tắc sư phạm, nội dung cơ bản và mục tiêu bài học( cả về kiến thức và kỹ năng). Kịch bản cần được xây dựng dựa trên các nguyên tắc sư phạm, đảm bảo tính logic, khoa học, và hấp dẫn.

3.3. Lựa Chọn Công Cụ Thiết Kế Bài Giảng Điện Tử Phù Hợp

Hiện nay có nhiều công cụ thiết kế bài giảng điện tử khác nhau, như Adobe Presenter, iSpring Suite, Articulate Storyline. Việc lựa chọn công cụ phù hợp phụ thuộc vào nhu cầu, kinh phí, và trình độ của giáo viên. Cần căn cứ vào nhu cầu của người sử dụng, căn cứ vào nguồn tài chính, căn cứ vào trình độ của cán bộ kỹ thuật sử dụng công cụ như thế nào làm tiêu chí lựa chọn công cụ. Các công cụ: có nhiều công cụ, chẳng hạn Adobe Presenter, Lecture Marker, iSpring,…mà phần mềm Adobe Presenter có khả năng tích hợp với Powerpoint nên tạo điều kiện cho GV trong việc sử dụng và việc học tập của HS.

IV. Ứng Dụng Phần Mềm Mô Phỏng Sóng Cơ Trong Bài Giảng

Việc sử dụng phần mềm mô phỏng sóng cơ là một cách hiệu quả để trực quan hóa các hiện tượng vật lý phức tạp, giúp học sinh dễ dàng hình dung và nắm bắt kiến thức. Các phần mềm mô phỏng cho phép học sinh quan sát quá trình truyền sóng, giao thoa sóng, và sóng dừng một cách trực quan, sinh động. Trong môi trường E- learning, sử dụng phần mềm máy tính để mô phỏng hóa bài giảng, thể hiện trực quan giúp học sinh tiếp thu dễ dàng kiến thức bài học và tăng sự hào hứng trong học tập.

4.1. Lợi Ích Của Việc Mô Phỏng Sóng Cơ Bằng Phần Mềm

Phần mềm mô phỏng giúp học sinh quan sát các hiện tượng sóng cơ một cách trực quan, sinh động. Phần mềm cho phép học sinh thay đổi các thông số của sóng, như tần số, biên độ, và bước sóng, để quan sát sự thay đổi của hiện tượng. Mô phỏng giúp tiết kiệm thời gian và chi phí so với thí nghiệm thực tế.

4.2. Các Phần Mềm Mô Phỏng Sóng Cơ Phổ Biến Hiện Nay

Có nhiều phần mềm mô phỏng sóng cơ khác nhau, như Algodoo, PhET Interactive Simulations, và Crocodile Physics. Các phần mềm này cung cấp các công cụ để xây dựng các mô hình sóng cơ, tạo ra các thí nghiệm ảo, và quan sát các hiện tượng sóng. Các phần mềm này thường có giao diện trực quan, dễ sử dụng, và cung cấp nhiều tài liệu hướng dẫn.

4.3. Cách Tích Hợp Mô Phỏng Vào Bài Giảng Điện Tử

Để tích hợp mô phỏng vào bài giảng điện tử, giáo viên cần lựa chọn các phần mềm mô phỏng phù hợp với nội dung bài học và trình độ của học sinh. Giáo viên cần hướng dẫn học sinh cách sử dụng phần mềm, và đưa ra các bài tập thực hành để học sinh củng cố kiến thức. Có thể sử dụng các phần mềm ghi lại màn hình để tạo ra các video hướng dẫn, hoặc chèn trực tiếp các mô phỏng vào bài giảng.

V. Đánh Giá Hiệu Quả Bài Giảng Điện Tử Sóng Cơ Vật Lý

Việc đánh giá hiệu quả của bài giảng điện tử sóng cơ là rất quan trọng để đảm bảo rằng bài giảng đáp ứng được mục tiêu học tập và mang lại lợi ích cho học sinh. Đánh giá có thể được thực hiện thông qua nhiều phương pháp khác nhau, như kiểm tra kiến thức, khảo sát ý kiến học sinh, và phân tích kết quả học tập. Trong mỗi bƣớc của quy trình tr n, ngƣời thực hiện có thể là giảng viên hoặc nhóm kỹ thuật hoặc sự phối hợp của cả hai.

5.1. Các Tiêu Chí Đánh Giá Bài Giảng Điện Tử

Các tiêu chí đánh giá bài giảng điện tử thường bao gồm tính chính xác của nội dung, tính trực quan, tính tương tác, tính hấp dẫn, và tính hiệu quả trong việc giúp học sinh nắm vững kiến thức. Cần đánh giá bài giảng theo các tiêu chí về nội dung, hình thức, kỹ thuật, và hiệu quả. Nội dung bài giảng đảm bảo tính chính xác, khoa học, phù hợp với đặc trưng bộ môn và nội dung, phương pháp bài dạy. Thể hiện nổi bật được bài học; khơi gợi được tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh trong nhận thức, luyện tập.

5.2. Phương Pháp Đánh Giá Kết Quả Học Tập Của Học Sinh

Kết quả học tập của học sinh có thể được đánh giá thông qua các bài kiểm tra, bài tập thực hành, dự án, và bài thuyết trình. Các bài kiểm tra cần được thiết kế sao cho đánh giá được kiến thức, kỹ năng, và thái độ của học sinh. Các phương pháp đánh giá cần được sử dụng một cách kết hợp để có được cái nhìn toàn diện về kết quả học tập của học sinh.

5.3. Thu Thập Phản Hồi Từ Học Sinh Về Bài Giảng

Phản hồi từ học sinh là một nguồn thông tin quan trọng để cải thiện bài giảng điện tử. Giáo viên có thể thu thập phản hồi từ học sinh thông qua các khảo sát, phỏng vấn, và thảo luận nhóm. Phản hồi cần được thu thập một cách thường xuyên và được sử dụng để điều chỉnh và cải thiện bài giảng.

VI. Xu Hướng Phát Triển Của Bài Giảng Điện Tử Sóng Cơ

Bài giảng điện tử sóng cơ sẽ tiếp tục phát triển và trở nên phổ biến hơn trong tương lai, với sự phát triển của công nghệ và sự thay đổi trong phương pháp dạy học. Các xu hướng phát triển chính bao gồm tăng cường tính tương tác, cá nhân hóa, và ứng dụng các công nghệ mới như thực tế ảo và thực tế tăng cường. E-learning là một trong các phương thức học tập mang tính tương tác cao, hỗ trợ bổ sung cho các phương thức đào tạo truyền thống góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy.

6.1. Tăng Cường Tính Tương Tác Trong Bài Giảng Điện Tử

Bài giảng điện tử sẽ ngày càng chú trọng đến tính tương tác, khuyến khích học sinh tham gia tích cực vào quá trình học tập. Các hoạt động tương tác sẽ đa dạng hơn, như trò chơi giáo dục, thí nghiệm ảo, và thảo luận trực tuyến. Bài giảng phải được viết dưới dạng mở để giáo viên có thể chủ động bổ sung hoặc thay đổi cho phù hợp với tiết dạy thực tế.

6.2. Cá Nhân Hóa Nội Dung Và Phương Pháp Dạy Học

Bài giảng điện tử sẽ ngày càng được cá nhân hóa, phù hợp với trình độ, sở thích, và phong cách học tập của từng học sinh. Công nghệ sẽ cho phép giáo viên tạo ra các bài giảng và hoạt động phù hợp với từng học sinh, giúp học sinh học tập hiệu quả hơn.

6.3. Ứng Dụng Thực Tế Ảo VR Thực Tế Tăng Cường AR

Thực tế ảo và thực tế tăng cường sẽ mang lại những trải nghiệm học tập sống động và chân thực hơn cho học sinh. Học sinh có thể khám phá thế giới sóng cơ trong môi trường ảo, thực hiện các thí nghiệm ảo, và tương tác với các mô hình 3D. Thực tế ảo và thực tế tăng cường sẽ giúp học sinh hiểu sâu hơn về các khái niệm và hiện tượng vật lý.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU. Lý do chọn đề tài. Mục đ ch nghi n cứu. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu.

Giả thuyết khoa học. Nhiệm vụ nghiên cứu. Phƣơng ph p nghi n cứu. Đóng góp của đề tài.

Cấu trúc khóa luận. 3 CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ SỬ DỤNG BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ DẠY HỌC PHẦN SÓNG CƠ. Lí luận về sử dụng bài giảng điện tử trong dạy học vật lí. Khái niệm về bài giảng điện tử.

C c bƣớc xây dựng bài giảng điện tử:. Hình thức sử dụng bài giảng điện tử tổ chức dạy học:. Ti u ch đ nh gi bài giảng điện tử. Công cụ thiết kế bài giảng điện tử.

Điều tra, khảo sát thực tế về việc sử dụng bài giảng điện tử trong việc dạy học phần Sóng cơ. Mục đ ch điều tra. Cách thức điều tra. Kết quả điều tra.

17 CHƢƠNG 2: TỔ CHỨC DẠY HỌC PHẦN “SÓNG CƠ” VỚI SỰ HỖ TRỢ CỦA BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ. Mục tiêu dạy học phần Sóng cơ. Tình cảm th i độ. Nội dung dạy học phần Sóng cơ.

C c đại lƣợng đặc trƣng của sóng hình sin. Phƣơng trình sóng. Giao thoa sóng. Hai nguồn dao động cùng pha.

Hai nguồn dao động ngƣợc pha. Hai nguồn dao động vuông pha. Phƣơng trình sóng dừng trên sợi dây. Kết quả xây dựng bài giảng điện tử hỗ trợ dạy học phần Sóng cơ.

Bài giảng điện tử dạy học bài SC và sự truyền SC .2 Bài giảng điện tử dạy học bài giao thao sóng .3 Bài giảng điện tử dạy học bài sóng dừng. Tiến trình tổ chức dạy học phần SC. Tiến trình tổ chức dạy học bài SC và sự truyền SC. Tiến trình tổ chức dạy học bài giao thoa sóng.

Tiến trình tổ chức dạy học bài sóng dừng. 41 Kết luận chƣơng 2. 44 CHƢƠNG 3: DỰ KIẾN THỰC NGHIỆM SƢ PHẠM. Nội dung của thực nghiệm sƣ phạm.

Mục đ ch thực nghiệm sƣ phạm. Nhiệm vụ thực nghiệm sƣ phạm. Đối tƣợng thực nghiệm sƣ phạm. Phƣơng ph p tiến hành.

Tổ chức thực nghiệm sƣ phạm. Thời gian và địa điểm triển khai thực nghiệm sƣ phạm. C c ti u ch đ nh gi , xây dựng công cụ đo lƣờng định lƣợng kết quả thực nghiệm sƣ phạm. 46 Kết luận chƣơng 3.

48 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 49 DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU Bảng 1. Tiêu chí về nội dung. Tiêu chí về hình thức.

Tiêu chí về kỹ thuật. Tiêu chí về hiệu quả. Các hoạt động dạy thực nghiệm. 46 DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ, ĐỒ THỊ, CÔNG THỨC Hình 1.

Thanh công cụ iSpring suite 8. Cửa sổ ghi âm lời giảng. Cửa sổ quản lí chỉnh sửa. Cửa sổ ghi hình.

Cửa sổ chèn âm thanh. Cửa sổ chỉnh âm thanh. Cửa sổ chèn trang web. Cửa sổ tạo bài tập.

Cửa sổ tạo bài kiểm tra. Cấu trúc bài. Thí nghiệm 1 cần rung. Phân loại sóng.

Đặc trƣng của sóng hình sin. Phƣơng trình sóng. Độ lệch pha dao động. Cấu trúc bài.

Thí nghiệm giao thoa sóng nƣớc. Hiện tƣợng giao thoa. Phƣơng trình giao thoa sóng. Cực đại giao thoa.

Cực tiểu giao thoa. C c trƣờng hợp. Điều kiện giao thoa sóng. Cấu trúc bài học.

Phản xạ của sóng trên vật cản cố định. Phản xạ của sóng trên vật cản tự do. Sóng dừng trên dây. Sóng dừng tr n dây có hai đầu cố định.

Sóng dừng trên dây có một đầu cố định, một đầu tự do. Lý do chọn đề tài Trong văn kiện đại hội lần thứ X của Đảng đã nhấn mạnh “Ƣu ti n hàng đầu cho việc nâng cao chất lƣợng dạy và học. Đổi mới chƣơng trình, nội dung, phƣơng pháp dạy và học, nâng cao chất lƣợng, đội ngũ gi o vi n và tăng cƣờng cơ sở vật chất của nhà trƣờng, phát huy khả năng s ng tạo và độc lập suy nghĩ của học sinh, sinh viên. Nhằm đổi mới phƣơng ph p gi o dục, định hƣớng tăng cƣờng sử dụng các phƣơng tiện dạy học, thiết bị dạy học và đặc biệt chú trọng đến việc ứng dụng công nghệ thông tin.

Công nghệ thông tin đƣợc xem nhƣ trợ thủ đắc lực cho giáo viên, học sinh, hay các nhà quản lí giáo dục nhằm tăng gi trị thông tin, việc trao đổi thông tin nhanh hơn, nhiều hơn và hiệu quả hơn trƣớc. Việc ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học không những không làm hạn chế vai trò của ngƣời thầy mà ngƣợc lại còn phát huy một cách hiệu quả vị trí, tầm quan trọng hoạt động của ngƣời thầy trong quá trình dạy học. Để có thể ứng dụng công nghệ thông tin vào một bài giảng đòi hỏi giáo viên thành thạo vi tính, thời gian chuẩn bị, các kinh nghiệm xử lí bài giảng tốt, tốn ít thời gian mà mang lại hiệu quả giảng dạy cao. Nhận thức đƣợc t c động quan trọng của công nghệ thông tin đối với giáo dục.

“Đẩy mạnh việc ứng dụng CNTT trong trƣờng phổ thông nhằm đổi mới phƣơng ph p dạy và học theo hƣớng giáo viên tự tích hợp CNTT vào từng môn học thay vì học trong môn tin học. Giáo viên các bộ môn chủ động tự soạn và tự chọn tài liệu và phần mềm(mã nguồn mở) để giảng dạy ứng dụng CNTT” (Theo Quyết định số 698/QĐ- TTg ngày 01/6/2009 của Thủ tƣớng Chính phủ). Các giáo viên cần tích cực, chủ động tham khảo và sử dụng các phần mềm ứng dụng tích hợp vào các môn học trên website http://edu.vn để cùng chia sẻ kinh nghiệm, trao đổi học tập. Vì vậy việc ứng dụng công nghệ thông tin cho việc đổi mới phƣơng ph p dạy học mang lại những t c động tích cực tới giáo dục.

Trong đó có sử dụng giáo dục E-learning là một trong c c phƣơng thức học tập mang t nh tƣơng t c cao, hỗ trợ bổ sung cho c c phƣơng thức đào tạo truyền thống góp phần nâng cao chất lƣợng giảng dạy. Nhằm nâng cao tinh thần tự học, tính chủ động, tạo ra môi trƣờng rất tốt phục vụ cho phƣơng ph p dạy học tƣơng t c giữa giáo viên và học sinh. Trong môi trƣờng E- learning, sử dụng phầm mềm m y t nh để mô phỏng hóa bài giảng, thể hiện trực quan giúp học sinh tiếp thu dễ dàng kiến thức bài học và tăng sự hào hứng trong học tập. Đây ch nh là phƣơng thức giáo dục của thế kỉ 21 song song với sự phát triển nhanh chóng và mạnh mẽ của công nghệ thông tin và truyền thông, 1 mạng internet.

Cho thấy sự ứng dụng của E- learning đang đƣợc quan tâm Việt Nam đã gia nhập mạng E- learning châu Á với sự tham gia của Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Khoa học - Công nghệ,… Trong chƣơng trình vật lí THPT, phần Sóng cơ đòi hỏi sự trực quan hóa các sự vật hiện tƣợng để giúp học sinh hình dung, quan sát sự vật hiện tƣợng. Mà hai phƣơng ph p đặc thù của bộ môn vật l là phƣơng ph p thực nghiệm và phƣơng ph p mô hình nhƣng vấn đề gặp phải trong quá trình giảng dạy học phần “Sóng cơ” đó là khả năng trực quan hóa gặp khó khăn: c c đối tƣợng nghiên cứu quá nhỏ, bộ thí nghiệm thực khó thực hiện. Khi đó thì việc sử dụng máy tính có thể trực quan hóa đƣợc: quá trình truyền sóng, c c đại lƣợng đặc trƣng, c c tính chất của sóng cơ. Với những lí do trên, tôi lựa chọn đề tài “Thiết kế bài giảng điện tử dạy học phần Sóng cơ” làm đề tài khóa luận tốt nghiệp của mình.

Mục đ ch nghi n cứu Thiết kế bài giảng E-learning tổ chức dạy học phần “Sóng cơ” vật lí 12 nhằm nâng cao chất lƣợng dạy học. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu - Đối tƣợng nghiên cứu: Quá trình chiếm lĩnh kiến thức của học sinh khi học phần “Sóng cơ” ( vật lí 12). - Phạm vi nghiên cứu: Tổ chức cho học sinh tự học nhờ sự hỗ trợ của bài giảng E-learning khi học phần “Sóng cơ” ( vật lí 12). Giả thuyết khoa học Nếu thiết kế bài giảng điện tử dạy học về học phần “Sóng cơ” theo c c bƣớc xây dựng bài giảng điện tử sẽ đ p ứng đƣợc các tiêu chí về công nghệ, sƣ phạm và tổ chức dạy học, qua đó nâng cao chất lƣợng dạy học.

Nhiệm vụ nghiên cứu - Nghiên cứu về lí luận về bài giảng điện tử, thiết kế, sử dụng bài giảng điện tử. - Nghiên cứu sử dụng một số công cụ thiết kế bài giảng điện tử. - Nghiên cứu nội dung phần “Sóng cơ”. - Điều tra việc sử dụng bài giảng điện tử trong việc dạy học phần “Sóng cơ”.

Phƣơng pháp nghi n cứu 6. Nghiên cứu lí luận - Nghiên cứu tài liệu về sử dụng bài giảng điện tử trong dạy học vật lí. - Nghiên cứu nội dung kiến thức học phần “Sóng cơ” - Vật lí 12. Nghiên cứu thực tiễn - Nghiên cứu thực tiễn về sử dụng bài giảng điện tử trong học phần “Sóng cơ”.

- Điều tra, khảo sát việc sử dụng bài giảng điện tử dạy học phần “Sóng cơ”. Dự kiến thực nghiệm sư phạm Dự kiến thực nghiệm sƣ phạm để đ nh gi t nh khả thi, kiểm nghiệm giả thuyết khoa học của đề tài. Kiểm chứng hiệu quả của việc sử dụng bài giảng điện tử trong việc dạy học phần “Sóng cơ”. Đóng góp của đề tài 7.

Đóng góp về mặt lí luận Góp phần hoàn thiện một số cơ sở lí luận và phƣơng ph p dạy học sử dụng bài giảng điện tử trong dạy học vật lí. Đóng góp về mặt thực tiễn Xây dựng đƣợc bài giảng điện tử để dạy học phần “Sóng cơ”. Cấu t c hóa uận CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ SỬ DỤNG BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ DẠY HỌC PHẦN “SÓNG CƠ” CHƢƠNG 2: TỔ CHỨC DẠY HỌC PHẦN “SÓNG CƠ” VỚI SỰ HỖ TRỢ CỦA BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ CHƢƠNG 3: THỰC NGHIỆM SƢ PHẠM KẾT LUẬN 3 CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ SỬ DỤNG BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ DẠY HỌC PHẦN “SÓNG CƠ” 1. Lí luận về sử dụng bài giảng điện tử trong dạy học vật lí 1.

Khái niệm về bài giảng điện tử “Bài giảng điện tử” là một hình thức tổ chức bài lên lớp mà ở đó toàn bộ kế hoạch hoạt động dạy học đều đƣợc chƣơng trình ho do gi o vi n điều khiển thông qua môi trƣờng multimedia do máy vi tính tạo ra.