Luận văn báo cáo tổng kết đề tài nghiên cứu khoa học công nghệ so sánh tìm giải pháp nâng cao chất lượng ảnh kỹ thuật số với ảnh phim rơnghen dùng để xác định khuyết tật mối hàn tàu biển và mối hàn chịu áp lực

Luận văn so sánh giải pháp nâng cao chất lượng ảnh kỹ thuật số và ảnh phim rơnghen trong xác định khuyết tật mối hàn tàu biển, mối hàn chịu áp lực.

• Tác giả: Bạch Đông Phong
• Trường học: Viện Cơ khí Năng lượng và Mỏ - TKV
• Chuyên ngành: Khoa học công nghệ
• Đề tài: So sánh, tìm giải pháp nâng cao chất lượng ảnh kỹ thuật số với ảnh phim rơnghen dùng để xác định khuyết tật mối hàn tàu biển và mối hàn chịu áp lực
• Loại tài liệu: Báo cáo tổng kết đề tài nghiên cứu khoa học công nghệ
• Năm xuất bản: 2008
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG I: LỊCH SỬ PHÁT TRIỂN CỦA CHỤP ẢNH KHUYẾT TẬT VÀ VAI TRÒ CỦA PHƯƠNG PHÁP TRONG NGÀNH CÔNG NGHIỆP
• 1.1. Sự phát triển phương pháp chụp ảnh khuyết tật
• 1.2. Sự ra đời của tia X
• 1.3. Tính chất bức xạ tia X
• 1.4. Phương pháp kiểm tra NDT
• 1.5. Giới thiệu các phương pháp
• 1.6. Phương pháp chụp ảnh sử dụng phim rơnghen thông thường
• 1.7. Phương pháp chụp ảnh rơnghen kỹ thuật số
• 1.8. Ứng dụng của phương pháp trên thế giới và tại Việt Nam
• 2. CHƯƠNG II: NGUYÊN LÝ VÀ CẤU TẠO VÀ QUY TRÌNH LẮP ĐẶT, SỬ DỤNG VẬN HÀNH CỦA THIẾT BỊ FOXRAY II HIỆN CÓ TẠI PHÒNG THÍ NGHIỆM
• 2.1. Cấu tạo của thiết bị
• 2.1.1. Nguồn phát tia X loại XRS-3 (300 kV)
• 2.1.2. VCU (Video Camera Unit) thiết bị nhận ảnh X quang kỹ thuật số thay cho phim rơnghen thông thường
• 2.1.3. CDU (Control Display Unit) thiết bị kiểm soát và hiển thị hình ảnh
• 2.1.4. Cáp nối VCU với CDU dài 50 mét dùng để điều khiển nguồn phát tia từ xa
• 2.1.5. Bé điều khiển phát tia X không dây
• 2.1.6. Hộp giao diện (Interface Box) phải ghép giữa máy tính và VCU
• 2.1.7. Phần mềm xử lý ảnh Foxray II (cài trong máy tính)
• 2.1.8. Camera kết nối ngoài chụp hình bên ngoài vật thể
• 2.2. Nguyên lý chụp ảnh kỹ thuật số
• 2.3. Yêu cầu môi trường lắp đặt thiết bị
• 2.4. Lắp đặt hệ thống để vận hành
• 2.5. Vận hành hệ thống và quy trình thử nghiệm
• 3. CHƯƠNG III: NGHIÊN CỨU CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN KẾT QUẢ CHỤP ẢNH RƠNGHEN KỸ THUẬT SỐ
• 3.1. Ảnh hưởng của khoảng cách từ vật thể đến nguồn bức xạ
• 3.2. Định luật tỉ lệ nghịch với bình phương khoảng cách
• 3.3. Sự suy giảm năng lượng tia X phụ thuộc vào chiều dày mẫu vật
• 3.4. Ảnh hưởng bởi độ nhảy
• 3.5. Ảnh hưởng của thời gian chiếu
• 4. CHƯƠNG IV: KẾT QUẢ SO SÁNH ẢNH KỸ THUẬT SỐ VỚI PHIM RƠNGHEN THÔNG THƯỜNG
• 4.1. Các thiết bị và phụ kiện sử dụng
• 4.2. Quy trình thử nghiệm
• 4.3. Mẫu thử nghiệm đem so sánh
• 4.4. Kết quả so sánh
• 4.5. Ảnh kỹ thuật số đối với những mẫu máng từ 5-8 mm
• 4.6. Ảnh kỹ thuật số đối với những mẫu từ 10-30 mm
• 5. CHƯƠNG V: MỘT SỐ GIẢI PHÁP LÀM TĂNG CHẤT LƯỢNG ẢNH
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Chất lượng ảnh kỹ thuật số và ảnh phim rơnghen

Chất lượng ảnh kỹ thuật số và ảnh phim rơnghen là hai phương pháp chính trong kiểm tra khuyết tật mối hàn. Ảnh kỹ thuật số mang lại nhiều ưu điểm như tốc độ xử lý nhanh, khả năng lưu trữ và chỉnh sửa dễ dàng. Trong khi đó, ảnh phim rơnghen truyền thống vẫn được sử dụng rộng rãi do độ tin cậy cao và chi phí thấp. Tuy nhiên, quy trình xử lý phim tốn nhiều thời gian và vật tư tiêu hao. Việc so sánh hai phương pháp này giúp xác định ưu nhược điểm của từng loại, từ đó đưa ra giải pháp nâng cao chất lượng ảnh trong kiểm tra mối hàn.

1.1. So sánh ảnh kỹ thuật số và phim rơnghen

So sánh ảnh kỹ thuật số và phim rơnghen cho thấy, ảnh kỹ thuật số có độ nhạy cao hơn, cho phép phát hiện khuyết tật nhỏ hơn. Trong khi đó, ảnh phim rơnghen có độ phân giải tốt hơn với các vật liệu dày. Quy trình xử lý ảnh kỹ thuật số không cần phòng tối và dung dịch rửa, giúp tiết kiệm thời gian và chi phí. Tuy nhiên, ảnh phim rơnghen vẫn được ưa chuộng trong các ứng dụng yêu cầu độ chính xác cao.

1.2. Ứng dụng trong kiểm tra mối hàn

Ứng dụng ảnh kỹ thuật số trong công nghiệp đang ngày càng phổ biến, đặc biệt trong kiểm tra mối hàn tàu biển và mối hàn chịu áp lực. Phương pháp này cho phép kiểm tra nhanh chóng và hiệu quả, giảm thiểu thời gian ngừng sản xuất. Phim rơnghen trong kiểm tra vẫn được sử dụng trong các ứng dụng yêu cầu độ tin cậy cao, như kiểm tra bình áp lực và kết cấu tàu thủy.

II. Giải pháp nâng cao chất lượng ảnh

Giải pháp nâng cao chất lượng ảnh tập trung vào việc tối ưu hóa quy trình chụp và xử lý ảnh. Đối với ảnh kỹ thuật số, việc sử dụng phần mềm xử lý ảnh tiên tiến giúp cải thiện độ nét và độ tương phản. Đối với ảnh phim rơnghen, cải tiến quy trình rửa phim và sử dụng vật liệu nhạy sáng tốt hơn có thể nâng cao chất lượng ảnh. Các giải pháp này không chỉ cải thiện độ chính xác trong kiểm tra mà còn giảm thiểu chi phí và thời gian thực hiện.

2.1. Tối ưu hóa quy trình chụp ảnh

Tối ưu hóa quy trình chụp ảnh bao gồm việc điều chỉnh khoảng cách từ nguồn bức xạ đến vật thử, thời gian chiếu và độ nhạy của thiết bị. Đối với ảnh kỹ thuật số, việc sử dụng các công cụ phần mềm để điều chỉnh độ sáng và độ tương phản giúp cải thiện chất lượng ảnh. Đối với ảnh phim rơnghen, việc kiểm soát chặt chẽ quy trình rửa phim và sử dụng vật liệu nhạy sáng tốt hơn có thể nâng cao độ phân giải.

2.2. Ứng dụng công nghệ mới

Ứng dụng công nghệ mới như thiết bị chụp ảnh kỹ thuật số tiên tiến và phần mềm xử lý ảnh thông minh giúp cải thiện đáng kể chất lượng ảnh. Các công nghệ này không chỉ giúp phát hiện khuyết tật nhỏ hơn mà còn giảm thiểu thời gian và chi phí kiểm tra. Việc tích hợp các công nghệ này vào quy trình kiểm tra không phá hủy (NDT) mang lại hiệu quả cao trong công nghiệp.

III. Phân tích chất lượng ảnh và ứng dụng thực tế

Phân tích chất lượng ảnh là bước quan trọng trong việc đánh giá hiệu quả của các phương pháp kiểm tra. Đánh giá chất lượng ảnh dựa trên độ nét, độ tương phản và khả năng phát hiện khuyết tật. Ứng dụng thực tế của ảnh kỹ thuật số và ảnh phim rơnghen trong kiểm tra mối hàn tàu biển và mối hàn chịu áp lực cho thấy, cả hai phương pháp đều có ưu điểm riêng và cần được kết hợp để đạt hiệu quả tối ưu.

3.1. Phân tích chất lượng ảnh

Phân tích chất lượng ảnh bao gồm việc đánh giá độ nét, độ tương phản và khả năng phát hiện khuyết tật. Đối với ảnh kỹ thuật số, việc sử dụng các công cụ phần mềm để phân tích ảnh giúp cải thiện độ chính xác. Đối với ảnh phim rơnghen, việc kiểm soát chặt chẽ quy trình rửa phim và sử dụng vật liệu nhạy sáng tốt hơn có thể nâng cao độ phân giải.

3.2. Ứng dụng trong công nghiệp

Ứng dụng ảnh kỹ thuật số trong công nghiệp đang ngày càng phổ biến, đặc biệt trong kiểm tra mối hàn tàu biển và mối hàn chịu áp lực. Phương pháp này cho phép kiểm tra nhanh chóng và hiệu quả, giảm thiểu thời gian ngừng sản xuất. Phim rơnghen trong kiểm tra vẫn được sử dụng trong các ứng dụng yêu cầu độ tin cậy cao, như kiểm tra bình áp lực và kết cấu tàu thủy.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Bé c«ng th−¬ng TËp ®oµn c«ng nghiÖp than kho¸ng s¶n viÖt nam viÖn c¬ khÝ n¨ng l−îng vµ má - tkv b¸o c¸o tæng kÕt ®Ò tµi nghiªn cøu khoa häc c«ng nghÖ So s¸nh, t×m gi¶i ph¸p n©ng cao chÊt l−îng ¶nh kü thuËt sè víi ¶nh phim r¬nghen dïng ®Ó x¸c ®Þnh khuyÕt tËt mèi hµn tµu biÓn vµ mèi hµn chÞu ¸p lùc 6778 12/4/2008 Hµ Néi 2.2008 Bé c«ng th−¬ng TËp ®oµn c«ng nghiÖp than kho¸ng s¶n viÖt nam viÖn c¬ khÝ n¨ng l−îng vµ má - tkv b¸o c¸o tæng kÕt ®Ò tµi nghiªn cøu khoa häc c«ng nghÖ So s¸nh, t×m gi¶i ph¸p n©ng cao chÊt l−îng ¶nh kü thuËt sè víi ¶nh phim r¬nghen dïng ®Ó x¸c ®Þnh khuyÕt tËt mèi hµn tµu biÓn vµ mèi hµn chÞu ¸p lùc. C¬ quan chñ qu¶n: Bé C«ng Th−¬ng C¬ quan chñ tr×: ViÖn C¬ khÝ N¨ng l−îng vµ Má TKV Chñ nhiÖm ®Ò tµi: KS. NguyÔn Thu HiÒn Chñ nhiÖm ®Ò tµi DuyÖt ViÖn NguyÔn Thu HiÒn Hµ Néi 8.2007 2 Danh s¸ch c¬ quan phèi hîp Stt Tªn c¬ quan Néi dung thùc hiÖn, phèi hîp 1 C«ng ty C¬ khÝ §ãng tµu Than ViÖt Nam Kh¶o s¸t hiÖn tr−êng vµ cung cÊp mÉu thö nghiÖm 2 Phßng thÝ nghiÖm – ViÖn KH vµ Kü thuËt H¹t Cung cÊp ¶nh so s¸nh nh©n Danh s¸ch ng−êi thùc hiÖn Stt Hä vµ tªn Häc vÞ Chøc vô N¬i c«ng t¸c 1 B¹ch §«ng Phong Th¹c sü T.Phßng ViÖn CKNL vµ Má - TKV 2 NguyÔn Thu HiÒn Kü s− P.Phßng- Chñ ViÖn CKNL vµ Má - nhiÖm ®Ò tµi TKV 3 TrÇn V¨n Khanh Kü s− Nghiªn cøu ViÖn CKNL vµ Má - viªn TKV 4 TrÇn ThÞ Mai Kü s− Nghiªn cøu ViÖn CKNL vµ Má - viªn TKV 5 Lª Thanh B×nh Kü s− Nghiªn cøu ViÖn CKNL vµ Má - viªn TKV 6 Vò ChÝ Cao Kü s− Nghiªn cøu ViÖn CKNL vµ Má - viªn TKV 7 NguyÔn V¨n S¸ng Kü s− Nghiªn cøu ViÖn CKNL vµ Má - viªn TKV 3 Môc lôc Lêi më ®Çu .6 Ch−¬ng I: LÞch sö ph¸t triÓn cña chôp ¶nh khuyÕt tËt vµ vai trß cña ph−¬ng ph¸p trong ngµnh c«ng nghiÖp. Sù ph¸t triÓn ph−¬ng ph¸p chôp ¶nh khuyÕt tËt.

Sù ra ®êi cña tia X. øng dông trong lÜnh vùc c«ng nghiÖp. TÝnh chÊt bøc x¹ tia X. Ph−¬ng ph¸p kiÓm tra NDT.

Giíi thiÖu c¸c ph−¬ng ph¸p:. Ph−¬ng ph¸p chôp ¶nh sö dông phim r¬nghen th«ng th−êng. Ph−¬ng ph¸p chôp ¶nh r¬nghen kü thuËt sè. øng dông cña ph−¬ng ph¸p trªn thÕ giíi vµ t¹i ViÖt Nam.

øng dông trªn thÕ giíi:. øng dông ë ViÖt Nam.12 Ch−¬ng II: .14 Nguyªn lý vµ cÊu t¹o vµ quy tr×nh l¾p ®Æt, sö dông vËn hµnh cña thiÕt bÞ FoXray II hiÖn cã t¹i phßng thÝ nghiÖm. CÊu t¹o cña thiÕt bÞ. Nguyªn lý chôp ¶nh kü thuËt sè.

Quy tr×nh l¾p ®Æt. Yªu cÇu m«i tr−êng l¾p ®Æt thiÕt bÞ. L¾p ®Æt hÖ thèng ®Ó vËn hµnh:. VËn hµnh hÖ thèng vµ quy tr×nh thö nghiÖm.

Quy tr×nh thö nghiÖm. PhÇn mÒm foxray II vµ ¸p dông xö lý h×nh ¶nh. Lµm viÖc víi h×nh ¶nh. C«ng cô ®Ó x¸c ®Þnh kÝch th−íc khuyÕt tËt.

T×m ¶nh trong C¬ së D÷ liÖu .25 4 Ch−¬ng III: nghiªn cøu c¸c yÕu tè ¶nh h−ëng ®Õn kÕt qu¶ chôp ¶nh r¬nghen kü thuËt sè. ¶nh h−ëng cña kho¶ng c¸ch tõ vËt thö ®Õn nguån bøc x¹. §Þnh luËt tû lÖ nghÞch víi b×nh ph−¬ng kho¶ng c¸ch. Sù suy gi¶m n¨ng l−îng tia X phô thuéc vµo chiÒu dµy mÉu vËt.

Kho¶ng c¸ch tõ vËt thö ®Õn mµn nhËn. ¶nh h−ëng bëi ®é nh¹y. ¶nh h−ëng cña thêi gian liÒu chiÕu: .34 Ch−¬ng IV: KÕt qu¶ So s¸nh ¶nh kü thuËt sè víi phim r¬nghen th«ng th−êng. c¸c thiÕt bÞ vµ phô kiÖn sö dông :.

Quy tr×nh thö nghiÖm. MÉu thö nghiÖm ®em so s¸nh. KÕt qu¶ so s¸nh. ¶nh kü thuËt sè ®èi víi nh÷ng mÉu máng tõ 5-8 mm.

¶nh kü thuËt sè ®èi víi nh÷ng mÉu tõ 10-30 mm .39 Ch−¬ng V: mét sè gi¶i ph¸p lµm t¨ng chÊt l−îng ¶nh .43 Tµi liÖu tham kh¶o.50 5 Lêi më ®Çu Chôp ¶nh r¬nghen lµ mét trong c¸c ph−¬ng ph¸p th«ng dông ®Ó ph¸t hiÖn khuyÕt tËt cña mèi hµn, s¶n phÈm ®óc, chi tiÕt m¸y. C¸c c«ng ®o¹n chôp ¶nh r¬nghen b»ng phim tèn rÊt nhiÒu thêi gian chiÕu chôp, röa phim. còng nh− tiªu tèn c¸c vËt t− tiªu hao trong qu¸ tr×nh sö dông. Nh÷ng n¨m gÇn ®©y, c«ng nghÖ chôp ¶nh R¬nghen kü thuËt sè ra ®êi nh»m lo¹i bá c¸c nh−îc ®iÓm ®ã ®ång thêi ph¸t huy thÕ m¹nh cña kü thuËt ®iÖn tö sè vµ c«ng nghÖ phÇn mÒm xö lý ¶nh.

Víi hµng lo¹t c¸c tÝnh n¨ng −u viÖt, ¶nh r¬nghen kü thuËt sè ®ang dÇn thay thÕ c¸c hÖ thèng chôp ¶nh dïng phim cæ ®iÓn. HiÖn nay ViÖn C¬ khÝ N¨ng l−îng vµ Má TKV ®· ®−îc trang bÞ hÖ thèng thiÕt bÞ chôp ¶nh r¬nghen kü thuËt sè Forxray II ®Ó øng dông kiÓm tra kh«ng ph¸ huû (NDT) trong c«ng nghiÖp thay thÕ cho c¸c hÖ thèng chôp phim cæ ®iÓn. Ph−¬ng ph¸p nµy míi ®−îc øng dông trªn thÕ giíi trong vßng mét hai n¨m trë l¹i ®©y vµ hiÖn míi chØ b¾t sö dông t¹i ViÖt Nam. So s¸nh ¶nh kü thuËt sè vµ ¶nh phim r¬nghen th«ng th−êng vµ t×m ra gi¶i ph¸p ®Ó n©ng cao chÊt l−îng ¶nh kü thuËt sè lµ ®Ò tµi ®· ®−îc ViÖn c¬ khÝ N¨ng l−îng vµ Má TKV ®Ò xuÊt vµ nghiªn cøu øng dông.

Mét phÇn trong néi dung cña ®Ò tµi lµ dÞch toµn bé tµi liÖu kü thuËt sang tiÕng ViÖt ®Ó vËn hµnh thµnh th¹o hÖ thèng thiÕt bÞ, sau ®ã nghiªn cøu so s¸nh víi chÊt l−îng ¶nh phim r¬nghen th«ng th−êng ¸p dông cô thÓ trong lÜnh vùc c«ng nghiÖp. §Ò tµi nh»m ®¸nh gi¸ tÝnh −u viÖt cña ph−¬ng ph¸p kiÓm tra kh«ng ph¸ hñy: ¶nh r¬nghen kü thuËt sè so víi c¸c ph−¬ng ph¸p kh¸c ®ang ®−îc øng dông hiÖn nay; ®ång thêi cho thÊy tÇm quan träng cña thiÕt bÞ trong c«ng nghiÖp. Bªn c¹nh ®ã Nhãm nghiªn cøu cßn mong muèn t×m ra c¸c gi¶i ph¸p ®Ó cã thÓ c¶i thiÖn chÊt l−îng trong qu¸ tr×nh kiÓm tra. Nhãm thùc hiÖn ®Ò tµi rÊt mong nhËn ®−îc sù ®ãng gãp ý kiÕn cña c¸c c¸ nh©n vµ ®¬n vÞ quan t©m.

6 Ch−¬ng I: LÞch sö ph¸t triÓn cña chôp ¶nh khuyÕt tËt vµ vai trß cña ph−¬ng ph¸p trong ngµnh c«ng nghiÖp I. Sù ph¸t triÓn ph−¬ng ph¸p chôp ¶nh khuyÕt tËt I. Sù ra ®êi cña tia X N¨m 1895 R¬nghen ®· ph¸t hiÖn ra bøc x¹ tia X trong lóc ¤ng ®ang nghiªn cøu hiÖn t−îng phãng ®iÖn trong kh«ng khÝ. Trong qu¸ tr×nh thÝ nghiÖm víi lo¹i tia míi vµ kú l¹ nµy, R¬nghen ®· chôp ¶nh cña nh÷ng vËt kh¸c nhau.

Nh÷ng bøc ¶nh nµy ®¸nh dÊu sù ra ®êi cña ph−¬ng ph¸p chôp ¶nh phãng x¹. Mét n¨m sau khi R¬nghen ph¸t hiÖn ra bøc x¹ tia X ®· ¸p dông kiÓm tra cho mèi hµn. øng dông trong lÜnh vùc c«ng nghiÖp N¨m 1913 Colliedge ®· thiÕt kÕ mét èng ph¸t bøc x¹ tia X. ThiÕt bÞ nµy cã kh¶ n¨ng ph¸t x¹ tia X cã n¨ng l−îng cao h¬n vµ cã kh¶ n¨ng xuyªn s©u h¬n.

N¨m 1917 phßng thÝ nghiÖm chôp ¶nh bøc x¹ b»ng tia X ®· ®−îc thiÕt lËp t¹i Royal Arsenal ë Woowich. N¨m 1922, kü thuËt chôp ¶nh r¬nghen trong c«ng nghiÖp ®· ph¸t triÓn víi viÖc chÕ t¹o ®−îc èng ph¸t lªn tíi 200 kV, víi èng ph¸t nµy cã thÓ cho phÐp kiÓm tra mÉu víi chiÒu dµy 20 mm. B−íc ph¸t triÓn quan träng kÕ tiÕp lµ vµo n¨m 1930 khi h¶i qu©n Mü ®ång ý dïng ph−¬ng ph¸p chôp ¶nh r¬nghen ®Ó kiÓm tra c¸c mèi hµn trong b×nh ¸p lùc vµ bøc x¹ tia X ®· t¹o ra mét sù ph¸t triÓn bÒn v÷ng nh− lµ mét c«ng cô dïng ®Ó kiÓm tra c¸c mèi hµn vµ vËt ®óc vµ nåi h¬i. Mét sè n¨m sau ®ã, b−íc ph¸t triÓn nµy dÉn ®Õn thùc tÕ lµ ph−¬ng ph¸p chôp ¶nh r¬nghen ®−îc thõa nhËn réng r·i ®èi víi c¸c bån chÞu ¸p lùc ®−îc hµn nãng ch¶y, vµ ®Õn nay tia X ®· cã ®−îc sù tiÕn bé v÷ng ch¾c nh− lµ mét ph−¬ng tiÖn ®Ó kiÓm tra mèi hµn vµ vËt ®óc.

Gi¸ trÞ cña chôp ¶nh r¬nghen ®−îc nhËn thÊy râ nÐt trong c«ng nghiÖp hµng kh«ng, nh−ng sau ®ã cßn më réng sang lÜnh vùc kh¸c nh− c¸c mèi hµn trong nhµ m¸y ®iÖn, nhµ m¸y tinh chÕ, c¸c kÕt cÊu tµu thuû vµ ph−¬ng tiÖn chiÕn tranh. 7 §iÒu nµy ®· t¹o nªn c¬ së cho sù më réng liªn tôc cña kü thuËt kiÓm tra b»ng chôp ¶nh r¬nghen. TÝnh chÊt bøc x¹ tia X Mét sè tÝnh chÊt cña bøc x¹ tia X ®−îc tr×nh bµy tãm t¾t d−íi ®©y: + Kh«ng thÓ nh×n thÊy ®−îc + TruyÒn víi vËn tèc b»ng víi vËn tèc ¸nh s¸ng nghÜa lµ 3x108 m/s + Chóng tu©n theo ®Þnh luËt tû lÖ nghÞch víi b×nh ph−¬ng kho¶ng c¸ch mµ theo ®Þnh luËt nµy th× c−êng ®é bøc x¹ tia X t¹i mét ®iÓm bÊt kú nµo ®ã tû lÖ nghÞch víi b×nh ph−¬ng kho¶ng c¸ch tõ nguån ®Õn ®iÓm ®ã vµ khi ®ã: I ∼1/r2 Trong ®ã I lµ c−êng ®é bøc x¹ t¹i ®iÓm c¸ch nguån phãng x¹ mét kho¶ng c¸ch r, + T¸c ®éng lªn líp nhò t−¬ng phim ¶nh lµm ®en phim ¶nh + Trong khi truyÒn qua vËt liÖu chóng bÞ hÊp thô hoÆc bÞ t¸n x¹ + Chóng cã thÓ xuyªn qua nh÷ng vËt liÖu mµ ¸nh s¸ng kh«ng thÓ ®i xuyªn qua ®−îc. §é xuyªn s©u phô thuéc vµo n¨ng l−îng cña bøc x¹, mËt ®é, bÒ dµy cña vËt liÖu.

Mét chïm bøc x¹ tia X ®¬n n¨ng tu©n theo ®Þnh luËt hÊp thô theo c«ng thøc: I = I0e(-µx) (1) Trong ®ã: + I0 = C−êng ®é cña tia X hoÆc tia gama + I = C−êng ®é cña tia X truyÒn qua vËt liÖu cã chiÒu dµy lµ x vµ cã hÖ sè hÊp thô lµ µ.7183) Trong kiÓm tra vËt liÖu b»ng chôp ¶nh bøc x¹ th−êng sö dông bøc x¹ tia X cã b−íc sãng n»m trong kho¶ng 10-4 A0 ®Õn 10 A0, trong ®ã: (1 A0 = 10-10 m. ph−¬ng ph¸p kiÓm tra NDT I. Giíi thiÖu c¸c ph−¬ng ph¸p: Kü thuËt chôp ¶nh r¬nghen lµ mét trong nh÷ng ph−¬ng ph¸p n»m trong nhãm kü thuËt kiÓm tra kh«ng ph¸ huû. Trong nhãm kü thuËt kiÓm tra kh«ng ph¸ huû cã rÊt nhiÒu ph−¬ng ph¸p kh¸c nhau, ®−îc chia ra lµm 2 nhãm dïng x¸c ®Þnh khuyÕt tËt trªn bÒ mÆt vµ x¸c ®Þnh khuyÕt tËt bªn trong chi tiÕt vµ vËt liÖu.