Đặt vấn đề thảo luận để đi đến những kết luận thống nhất. - Trình bày/triển lãm các sản phẩm nhóm bằng kỹ thuật phòng tranh. Hồi ứng và đánh giá - HS tự hoàn thiện lại các sản phẩm học tập của cá nhân. - Viết nhật ký đọc sách hồi ứng văn bản.
- Tự đánh giá và đánh giá vòng tròn thảo luận văn chương+ Một số kết quả ban đầu: 19 Do giới hạn về dung lượng, sáng kiến chỉ trình bày kết quả minh họa của Vòng tròn thảo luận văn chương về hai văn bản Xúy Vân giả dại ( Trích chèo Kim Nham) và Huyện đường ( Trích Tuồng Nghêu, Sò, Ốc, Hến) Link Pallet Vòng tròn văn chương: https://padlet.com/nguvanpdlnguyet1981/v-ng-tr- n-v-n-h-c-f83xrli1zmufxa7f - Một số kết quả Vòng tròn thảo luận văn chương về văn bản Xúy Vân giả dại (Trích chèo Kim Nham) Vòng tròn thảo luận văn chương được tổ chức dưới hình thức một buổi học ngoại khóa. HS ngồi theo nhóm vòng tròn và mỗi cá nhân/ nhóm nhỏ trình bày sản phẩm của mình. Các HS khác trao đổi, góp ý. HS lớp 10 D1 trình bày kết quả Vòng tròn thảo luận văn chương về văn bản Xúy Vân giả dại (Trích chèo Kim Nham) 20 + Người vẽ tranh Minh họa nhân vật Xúy Vân Tranh vẽ của học sinh Nguyễn Mai Linh 1OD5 21 Tranh vẽ của Mai Phương 10D2 + Người liên hệ: Liên hệ đoạn chèo Thị Mầu lên chùa (Trích chèo Quan âm Thị Kính) Trong kho tàng lịch sử văn học Việt Nam song hành với tác phẩm “Xuý Vân giả dại “ nói về số phận đầy xót thương của người phụ nữ mà còn có tác phẩm “Quan Âm Thị Kính” của những tác giả dân gian đều mang ý nghĩa vô cùng sâu sắc .Thị Kính là con gái của Mãng ông.
Đến tuổi lấy chồng, Thị Kính được gả cho Thiện Sĩ - con của Sùng ông, Sùng bà và là một người học trò dòng dõi kinh thi. Ở nhà, Thiện Sĩ chăm chỉ dùi mài kinh sử, Thị Kính đảm đang miệt mài khâu vá. Đêm khuya, Thiện Sĩ vì mệt quá mà thiu thiu ngủ. Thị Kính ngồi bên cạnh thấy chồng có sợi râu mọc ngược, cho là không tốt, sẵn con dao trong tay, liền dùng dao định xén đi.
Ngờ đâu Thiện Sĩ tỉnh dậy, hiểu lầm vợ và la toáng lên. Sùng ông, Sùng bà vốn không ưa Thị Kính có xuất thân nghèo khó, bần hàn, liền vu oan cho Thị Kính có ý giết chồng. Mặc cho Thị Kính đã hết lời van xin, Sùng ông gọi Mãng ông sang để đuổi Thị Kính về. Sau khi làm cho hai bố con phải nhục nhã, khổ sở, hai vợ chồng bỏ vào trong nhà để mặc hai bố con ôm nhau khóc rồi đi về.
Số phận của Thị Kính cũng giống như Xuý Vân vậy một người phụ nữ tài hoa nhưng lại bạc mệnh. Số phận đau khổ của hai người phụ nữ có tư dung tốt đẹp lại nhận được sự ghẻ lạnh từ nhà chồng, mong cầu hạnh phúc thì 22 nhận lại mỗi người lại là công thành danh trạng hay sự vu oan để rồi đưa đẩy đến sự chia ly trong một cuộc hôn nhân mà không ai mong muốn. Thật quá đau khổ làm sao .đúng với câu nói “Hạnh phúc gia đình , hạnh phúc của một cuộc hôn nhân cũng như một tấm gương mỏng manh chỉ cần một cái chạm nhẹ thôi cũng đủ để nó tan vỡ. + Người lập sơ đồ hình tượng: Hình tượng nhân vật Xúy Vân trong trích đoạn “ Xúy Vân giả dại” Albert sweitzer đã từng nói: “ Tác phẩm chân chính là những dấu ấn của tình yêu mà chúng ta đã để lại phía sau khi ra đi”.
Quả thực như vậy! Bằng trí tưởng tượng phong phú, tác giả dân gian đã để lại cho đời những tuyệt tác của thế kỷ. Trong đó đoạn trích “ Xuý Vân giả dại” cùng với nhân vật Xúy Vân đã để lại trong lòng của hàng triệu triệu độc giả dấu ấn khó có thể phai nhoà. Chèo là một loại hình sân khấu dân gian kết hợp nghệ thuật hát, múa, diễn rất hài hoà. Các làn điệu chèo rất phong phú, đa dạng; lời chèo thấm quyện ca dao, dân ca một cách tài tình.
Chèo là một loại hình nghệ thuật sân khấu dân gian lâu đời của dân tộc ta. Những vở chèo như “Quan Âm Thị Kính”, “Trương Viên”, “Chu Mãi Thần”, “Kim Nhan”… rất nổi tiếng, được các thế hệ ông bà, cha mẹ chúng ta yêu thích. Sau mùa gặt bội thu hay đầu xuân, nhiều làng quê mở hội chèo, tiếng trống chèo rung lên sau luỹ tre xanh, gợi lên bao xao xuyến trong lòng người: “Bữa ấy mưa xuân phơi phới bay Hoa xoan lớp lớp rụng vơi đầy Hội chèo làng Đặng đi ngang ngõ Mẹ bảo: “Thôn Đoài hát tối nay… ” ( Nguyễn Bính) Trích đoạn “Xúy Vân giả dại” nằm trong phần hai vở chèo “Kim Nhan”. Xuý Vân được biết đến là một người đẹp người, đẹp nết, là con gái của viên Huyện Tể được gả cho Kim Nham một anh thư sinh nghèo hiếu học.
Cuộc hôn nhân ép buộc không có tình yêu đã đưa cuộc đời nàng đến một tấm bi kịch. Sau khi về nhà chồng, Kim Nham phải lên Tràng An dùi mài kinh sử để Xuý Vân ở nhà một mình vò võ nỗi cô đơn. Vì quá buồn tủi và khao khát tìm kiếm hạnh phúc của đời mình nàng đã tin theo Trần Phương, giả điên để được tự do thoát khỏi nhà chồng. Nhưng không ngờ rằng Trần Phương là một tên sở khanh , đểu cáng đã bỏ lại nàng, khiến nàng tuyệt vọng từ giả điên thành điên thật.
Đoạn trích Xúy Vân giả dại xoay quanh những câu hát nửa điên nửa dại ngô nghê, nửa chân thực , tỉnh táo về thân phận dang dở, bẽ bàng. Đoạn trích tiếp tục với những nỗi thất vọng trước mâu thuẫn vì ước mơ hạnh phúc tốt đẹp lại gặp phải thực tế đau lòng. Từ đó thể hiện sự đau xót cho số phận cuộc đời lạc lõng, cô đơn và trên hết là vô nghĩa. 23 Có thể nói rằng nhân vật Xúy vân là nhân vật trung tâm góp phần thể hiện chủ đề tư tưởng của tác phẩm.
Thông qua loại hình sân khấu chèo, tác giả dân gian đã thành công xây dựng nhân vật Xúy Vân là một người con gái xinh đẹp và cũng tài hoa chẳng kém những bậc nam nhi được ăn học. Nàng luôn khát khao về một cuộc sống hạnh phúc, vợ may vá chồng làm ruộng. Đồng thời cũng là một cô gái ngây thơ để rồi bị lừa bởi tên Trần Phương lừa dối. Với vẻ đẹp nghiêng nước nghiêng thành đẹp người đẹp nết với cuộc sống dưới danh phận là con gái của Viên Huyện Tề.
Tài năng Tác giả hiện lên khi đã cho con mắt của độc giả chúng ta thấy được Xúy Vân trước hết là một người có khao khát về một cuộc sống hạnh phúc, vợ may vá chồng làm ruộng êm đềm sống qua ngày: “Tôi là đò, đò nhỏ có thưa Tôi càng chờ, càng đợi, càng trưa chuyến đò” Câu hát này hiện rõ được khát khao hạnh phúc của một người con gái. Một mảnh kí ức như cuộn phim trắng đen ngắn quay chậm vào khoảng thời gian mà Xúy Vân thể hiện thái độ lo lắng cho tuổi xuân của mình đang dần trôi bởi những ngày tháng không có chồng quan tâm gia đình chồng ghẻ lạnh xa lánh. Con đò cô đơn ấy cứ đợi mãi nhưng mãi chẳng có bóng dáng của người đi đò. Người chồng chỉ ngày đêm đèn sách học tập, chỉ biết nghĩ đến những danh lợi mà không nghĩ đến sự hy sinh cao cả của nàng dành cho gia đình.
Nàng đã bị trói buộc quá lâu bởi xiềng xích gồ ghề đang cố kéo nàng xuống vũng lầy của sự bất hạnh, đến mức chỉ là một tia hi vọng nhỏ nhoi nàng cũng cố gắng bám víu lấy nó bắt lấy nó cho mình dù chỉ là một cơ hội mong manh. Nhưng hành động theo đuổi hạnh phúc đó của nàng lại đang làm trái với đạo lý luân đạo của thế giới hiện tại trái với đức hạnh, nhiệm vụ của một người vợ trong xã hội phong kiến xưa. Nhân vật Xuý Vân tuy không thể làm tròn chức trách của một người vợ nhưng hơn tất thảy nàng chỉ muốn có một cuộc sống hạnh phúc một tình yêu giản dị và đích thực. Nỗi khát khao về tình yêu hạnh phúc lứa đôi, nỗi buồn cô đơn của người vợ trẻ trong cảnh ngộ “thiếp trong cánh cửa, chàng ngoài chân mây” của Xuý Vân là điều có thể cảm thông và thương cảm.
Xuý Vân giả dại là khởi đầu của một sự trượt dốc để không bao lâu thân tàn ma dại trở thành hành khất, rồi bị điên, rồi tự tử. Cái kết cục bi thảm đó đã làm cho cảm hứng nhân đạo thấm sâu vai chèo, màn chèo. Cái bánh vẽ tình yêu mà Trần Phương trao cho Xuý Vân, nàng tưởng là ngọt ngào nhưng vô cùng cay đắng. Bên cạnh đó nhân vật Xúy Vân còn là một người ngây thơ ngây thơ để rồi bị lừa bởi tên Trần Phương tàn nhẫn lừa dối: “Tôi không trăng gió nhưng gặp người gió trăng” Lần gặp gỡ này nàng tưởng đâu đã gặp được người tri kỷ, cảm thông và cũng có những tình cảm yêu mến đối với nàng.
Nhưng cuộc đời thật không như là mơ, mà mọi giấc mơ thì đều sẽ tan biến, Trần Phương không phải là một người đàn ông tốt. Vì sau khi 24 lừa gạt được tình cảm dại khờ, trong sáng của Xúy Vân, nàng đã giả điên giả dại để chồng viết giấy từ hôn, khi đó thì hai người sẽ đến với nhau và có một cuộc sống hạnh phúc. Xúy Vân rất ngây thơ, dại khờ nên tin những lời nói và những lời hứa suông của hắn ta. Để rồi ôm giấc mộng hạnh phúc, nàng đã giả điên, giả dại mong sao Kim Nham có thể bỏ mình.
Nhưng Kim Nham không hề bỏ cuộc, chàng đã tìm thầy thuốc giỏi ở khắp các phương về chữa trị cho nàng. Tuy nhiên, bệnh của nàng là do cố ý, sắp xếp chứ đâu phải bệnh thật, do đó mà mọi chữa trị đều không có tác dụng gì, các thầy thuốc giỏi dù tài ba đến đâu thì cũng phải bó tay. Đến nước đường cùng, Kim Nham mới phải viết giấy từ hôn với nàng. Nhưng khi đã bỏ chồng thành công thì nàng lại phải chịu sự thật nghiệt ngã, đó chính là sự dứt bỏ, phụ tình của Trần Phương.
Bởi sau khi nàng bỏ chồng thì hắn ta cũng không lấy nàng như đã hứa mà vứt bỏ nàng như một thứ đồ dùng cũ kĩ.