Luận văn áp dụng quy trình chăm sóc nuôi dưỡng và phòng trị bệnh cho lợn con giai đoạn từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại trang trại ngô thị hồng gấm huyện hiệp hòa

Luận văn phân tích quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng và phòng trị bệnh cho lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại trang trại Ngô Thị Hồng Gấm, huyện Hiệp Hòa.

• Tác giả: Nguyễn Thị Ánh
• Người hướng dẫn: TS. Cù Thị Thúy Nga
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Thú y
• Đề tài: Áp Dụng Quy Trình Chăm Sóc, Nuôi Dưỡng Và Phòng Trị Bệnh Cho Lợn Con Giai Đoạn Từ Sơ Sinh Đến 21 Ngày Tuổi Tại Trang Trại Ngô Thị Hồng Gấm
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. PHẦN 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Mục đích và yêu cầu của chuyên đề
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU
• 2.1. Điều kiện cơ sơ nơi thực tập
• 2.2. Điều kiện tự nhiên
• 2.3. Cơ cấu tổ chức của trại
• 2.4. Cơ sở vật chất
• 2.5. Tình hình sản xuất của trang trại
• 2.5.1. Công tác chăn nuôi
• 2.5.1.1. Công tác chăm sóc nuôi dưỡng
• 2.5.1.2. Công tác giống
• 2.5.1.3. Công tác thú y
• 2.5.1.3.1. Công tác vệ sinh
• 2.5.1.3.2. Công tác phòng bệnh
• 2.5.1.3.3. Công tác trị bệnh
• 2.6. Thuận lợi và khó khăn của trại
• 2.6.1. Thuận lợi
• 2.6.2. Khó khăn
• 2.7. Tổng quan tài liệu và những kết quả nghiên cứu trong, ngoài nước
• 2.7.1. Tổng quan tài liệu
• 2.7.2. Một số hiểu biết về lợn con
• 2.7.2.1. Các thời kỳ quan trọng của lợn con
• 2.7.2.2. Kỹ thuật chăm sóc lợn con theo mẹ
• 3. PHẦN 3: ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP TIẾN HÀNH
• 3.1. Địa điểm và thời gian tiến hành
• 3.2. Nội dung thực hiện
• 3.3. Các chỉ tiêu và phương pháp thực hiện
• 3.3.1. Các chỉ tiêu theo dõi. Phương pháp theo dõi (hoặc thu thập thông tin)
• 3.3.2. Phương pháp đánh giá tình hình chăn nuôi tại trang trại Ngô Thị Hồng Gấm
• 3.3.3. Phương pháp thực hiện quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng cho đàn lợn con nuôi tại trại
• 3.3.4. Phương pháp xác định tình hình nhiễm, áp dụng và đánh giá hiệu quả quy trình phòng trị bệnh sinh sản cho đàn lợn con nuôi tại trại
• 3.3.5. Phương pháp xử lý số liệu
• 4. PHẦN 4: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Tình hình chăn nuôi lợn tại trang trại
• 4.2. Thực hiện biện pháp chăm sóc, nuôi dưỡng lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại trang trại
• 4.3. Tỷ lệ nuôi sống lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại trang trại
• 4.4. Thực hiện các biện pháp phòng bệnh cho lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại trang trại
• 4.4.1. Biện pháp vệ sinh phòng bệnh
• 4.5. Kết quả tiêm thuốc phòng bệnh cho lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại trại
• 4.6. Kết quả về chẩn đoán và điều trị bệnh cho lợn con từ từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại trang trại
• 4.6.1. Công tác chẩn đoán bệnh cho lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi
• 4.6.2. Hội chứng tiêu chảy
• 4.6.3. Kết quả về chẩn đoán bệnh trên đàn lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại trang trại
• 4.6.4. Kết quả điều trị bệnh trên đàn lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại trang trại
• 5. PHẦN 5: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC 1

Tóm tắt

I. Quy trình chăm sóc lợn con

Quy trình chăm sóc lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi là một yếu tố quan trọng trong chăn nuôi lợn. Quy trình chăm sóc lợn con bao gồm nhiều bước, từ việc giữ ấm cho lợn con sau khi sinh đến việc cung cấp dinh dưỡng đầy đủ. Lợn con cần được lau khô, bấm nanh, cắt đuôi và bấm số tai ngay sau khi sinh. Việc cho lợn con bú sữa đầu là rất quan trọng, vì sữa đầu chứa nhiều kháng thể giúp tăng cường sức đề kháng cho lợn con. Sau 1 ngày, lợn con cần được tiêm sắt và amoxicillin để phòng ngừa bệnh tật. Đặc biệt, việc duy trì nhiệt độ ổn định trong chuồng nuôi là rất cần thiết để đảm bảo sức khỏe cho lợn con.

1.1. Chăm sóc lợn con 21 ngày tuổi

Đến giai đoạn 21 ngày tuổi, lợn con bắt đầu có nhu cầu dinh dưỡng cao hơn. Chăm sóc lợn con 21 ngày tuổi cần chú trọng đến việc tập ăn. Lợn con nên được cho ăn cám từ 4-5 ngày tuổi để làm quen với thức ăn ngoài sữa mẹ. Việc này giúp lợn con phát triển tốt và giảm thiểu tình trạng còi cọc. Ngoài ra, việc theo dõi sức khỏe lợn con cũng rất quan trọng, cần phát hiện sớm các triệu chứng bệnh để có biện pháp xử lý kịp thời.

II. Phòng trị bệnh cho lợn con

Phòng trị bệnh cho lợn con là một phần không thể thiếu trong quy trình chăm sóc. Phòng trị bệnh cho lợn con bao gồm việc tiêm phòng vắc xin đầy đủ và thực hiện các biện pháp vệ sinh chuồng trại. Lợn con cần được tiêm vắc xin khi khỏe mạnh, nhằm tạo ra miễn dịch tốt nhất. Việc vệ sinh chuồng trại hàng ngày giúp giảm thiểu nguy cơ lây nhiễm bệnh. Các bệnh thường gặp ở lợn con như tiêu chảy và bệnh hô hấp cần được theo dõi chặt chẽ. Nếu phát hiện triệu chứng, cần cách ly và điều trị ngay để tránh lây lan.

2.1. Các bệnh thường gặp ở lợn con

Các bệnh thường gặp ở lợn con bao gồm tiêu chảy, viêm phổi và các bệnh truyền nhiễm khác. Bệnh thường gặp ở lợn con có thể gây thiệt hại lớn cho trang trại nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời. Việc theo dõi sức khỏe lợn con hàng ngày là rất cần thiết. Cán bộ kỹ thuật cần có kiến thức vững vàng để nhận biết các triệu chứng bệnh và có biện pháp xử lý phù hợp.

III. Dinh dưỡng cho lợn con

Dinh dưỡng cho lợn con là yếu tố quyết định đến sự phát triển và sức khỏe của chúng. Dinh dưỡng cho lợn con cần được đảm bảo đầy đủ các thành phần như protein, vitamin và khoáng chất. Khẩu phần ăn cho lợn con cần được điều chỉnh theo từng giai đoạn phát triển. Trong giai đoạn sơ sinh, lợn con chủ yếu nhận dinh dưỡng từ sữa mẹ. Sau 5-7 ngày tuổi, lợn con cần được tập ăn cám để bổ sung dinh dưỡng. Việc cung cấp thức ăn hợp lý sẽ giúp lợn con phát triển khỏe mạnh và có sức đề kháng tốt.

3.1. Khẩu phần ăn cho lợn con

Khẩu phần ăn cho lợn con cần được thiết kế khoa học, đảm bảo cung cấp đủ năng lượng và dinh dưỡng. Khẩu phần ăn cho lợn con nên bao gồm cám, ngũ cốc và các loại thức ăn bổ sung khác. Cần theo dõi lượng thức ăn mà lợn con tiêu thụ để điều chỉnh cho phù hợp. Việc này không chỉ giúp lợn con phát triển tốt mà còn giảm thiểu tình trạng bệnh tật do thiếu dinh dưỡng.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong cơ cấu ngành nông nghiệp, chăn nuôi lợn giữ vị trí trọng yếu khi cung cấp nguồn thực phẩm có tỷ trọng cao và giá trị dinh dưỡng lớn cho xã hội, đồng thời cung cấp nguồn phân bón hữu cơ cho trồng trọt và nguyên liệu cho ngành công nghiệp chế biến. Tuy nhiên, hiệu quả kinh tế của ngành chăn nuôi lợn phụ thuộc chặt chẽ vào tỷ lệ nuôi sống và sức sinh trưởng của đàn lợn con ở giai đoạn đầu đời. Giai đoạn từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi là thời kỳ lợn con chịu nhiều tác động bất lợi từ môi trường bên ngoài do cơ thể chưa hoàn thiện chức năng điều tiết thân nhiệt, hệ tiêu hóa non nớt và hệ miễn dịch chủ yếu dựa vào kháng thể thụ động từ sữa mẹ.

Nhằm nâng cao năng suất chăn nuôi và giảm thiểu tỷ lệ hao hụt đàn, tác giả Nguyễn Thị Ánh (lớp TY-K47N01, Khoa Chăn nuôi Thú y, Trường Đại học Nông Lâm – Đại học Thái Nguyên), dưới sự hướng dẫn của TS. Cù Thị Thúy Nga, đã thực hiện khóa luận tốt nghiệp: "Áp dụng quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng và phòng trị bệnh cho lợn con giai đoạn từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại trang trại Ngô Thị Hồng Gấm, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang".

Mục tiêu nghiên cứu của đề tài gồm 3 nội dung:

1. Đánh giá tình hình chăn nuôi tại trang trại Ngô Thị Hồng Gấm, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang.
2. Thực hiện quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng cho lợn con nuôi tại trang trại Ngô Thị Hồng Gấm.
3. Xác định tình hình nhiễm, áp dụng các biện pháp phòng và trị bệnh cho đàn lợn con tại cơ sở.

Nhiệm vụ và yêu cầu đặt ra cho tác giả:

1. Đánh giá chính xác thực trạng cơ sở vật chất, cơ cấu đàn và tình hình sản xuất tại cơ sở thực tập.
2. Trực tiếp thực hiện và theo dõi quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng đàn lợn con từ khi sinh ra đến khi cai sữa (21 ngày tuổi).
3. Áp dụng quy trình an toàn sinh học, lịch phòng bệnh bằng vắc xin, thuốc thú y và thực hiện chẩn đoán, điều trị các bệnh phát sinh trên đàn lợn con.
4. Rèn luyện kỹ năng thực hành nghề nghiệp và kỹ thuật thú y thực tế.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Đàn lợn con theo mẹ từ giai đoạn sơ sinh đến 21 ngày tuổi và đàn nái sinh sản tại trại.
• Phạm vi không gian: Trang trại chăn nuôi lợn Ngô Thị Hồng Gấm, thôn Hà Nội, xã Đại Thành, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang.
• Phạm vi thời gian: Từ ngày 20/11/2018 đến ngày 25/5/2019.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận được xây dựng dựa trên các cơ sở lý thuyết chuyên ngành chăn nuôi và bệnh lý thú y:

• Sinh lý phát triển và các giai đoạn khủng hoảng của lợn con: Giai đoạn sơ sinh đến 1 tuần tuổi là thời kỳ chuyển đổi môi trường sống từ tử cung ra ngoại cảnh; giai đoạn 3 tuần tuổi xảy ra mâu thuẫn giữa nhu cầu dinh dưỡng tăng cao của lợn con và sản lượng sữa mẹ bắt đầu suy giảm; giai đoạn cai sữa lợn con phải chuyển đổi hoàn toàn từ thức ăn lỏng (sữa mẹ) sang thức ăn hỗn hợp nhân tạo. Việc cai sữa ở 21 ngày tuổi giúp thu hẹp hai thời kỳ khủng hoảng sau cùng.
• Đặc điểm biến đổi thành phần cơ thể và miễn dịch: Hàm lượng nước trong cơ thể lợn giảm dần theo tuổi (77,88% lúc sơ sinh, 68,52% lúc 7 ngày tuổi và 63,94% lúc 14 ngày tuổi), trong khi hàm lượng protein tăng tương ứng từ 11,2% lên 14,37%. Lợn con sơ sinh hoàn toàn không có kháng thể trong máu, khả năng miễn dịch phụ thuộc hoàn toàn vào việc hấp thu gamma-globulin qua sữa đầu trong 24–36 giờ đầu đời.
• Cơ chế thiếu máu thiếu sắt: Nhu cầu sắt của lợn con trong 30 ngày đầu là 210 mg (7 mg/ngày), trong khi sữa mẹ chỉ cung cấp khoảng 1–2 mg/ngày (tổng cộng 36–60 mg), dẫn đến thiếu hụt 150–180 mg sắt. Nếu hàm lượng hemoglobin giảm dưới 7–8 g/100 ml máu (mức bình thường 10–12 g/100 ml), lợn sẽ bị thiếu máu, suy giảm miễn dịch và dễ mắc hội chứng tiêu chảy.
• Dịch tễ học bệnh đường tiêu hóa: Các tác nhân gây bệnh thường gặp gồm vi khuẩn Escherichia coli (ETEC), Clostridium perfringens (type A, type C), Salmonella spp. và cầu trùng (Isospora suis).

Phương pháp nghiên cứu thực tế được áp dụng:

• Phương pháp thu thập số liệu và điều tra: Thu thập dữ liệu sổ sách hành chính và sản xuất của trang trại qua 3 năm (2017, 2018 và 5 tháng đầu năm 2019) để đánh giá quy mô, cơ cấu đàn và tình hình phát triển.
• Phương pháp thực nghiệm lâm sàng và thao tác kỹ thuật: Trực tiếp tham gia và thực hiện các thủ thuật can thiệp ngoại khoa trên đàn lợn con (đỡ đẻ, cắt rốn, mài nanh, bấm số tai, thiến lợn đực, tiêm sắt, cho uống thuốc phòng cầu trùng, tiêm vắc xin).
• Phương pháp chẩn đoán thú y: Chẩn đoán lâm sàng thông qua quan sát trạng thái vận động, bề mặt da, niêm mạc, kiểm tra tính chất phân (độ đặc, màu sắc, mùi hôi) và dịch tiết.
• Phương pháp xử lý số liệu: Toàn bộ số liệu theo dõi được tổng hợp và phân tích thống kê sinh học bằng phần mềm Microsoft Excel 2010; sử dụng các công thức tính tỷ lệ mắc bệnh, tỷ lệ khỏi bệnh và tỷ lệ nuôi sống theo chuẩn dịch tễ học thú y.
• Nguồn dữ liệu: Nhật ký chăn nuôi, sổ theo dõi bệnh tật tại trang trại Ngô Thị Hồng Gấm, quy chuẩn kỹ thuật của Công ty Cổ phần Chăn nuôi C.P. Việt Nam và số liệu theo dõi trực tiếp trên 3.604 lợn con.

---

Nội dung chính theo từng chương

Phần 1: Mở đầu

Phần này trình bày tính cấp thiết của đề tài trong bối cảnh phát triển chăn nuôi lợn tập trung theo hướng an toàn sinh học. Tác giả xác định rõ mục đích nghiên cứu nhằm đánh giá thực trạng, thực hiện quy trình kỹ thuật chăm sóc nuôi dưỡng và kiểm soát bệnh tật cho lợn con giai đoạn 0–21 ngày tuổi tại trang trại Ngô Thị Hồng Gấm, đặt ra các yêu cầu cụ thể về chuyên môn và kỹ năng thực hành nghề thú y.

Phần 2: Tổng quan nghiên cứu

Chương này tổng hợp các thông tin về cơ sở thực tập và hệ thống hóa tài liệu khoa học:

• Điều kiện cơ sở thực tập: Trang trại có diện tích 3 ha tại xã Đại Thành, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang; vị trí thuận lợi giao thông, kết nối với Hà Nội, Bắc Ninh, Thái Nguyên. Hệ thống chuồng trại khép kín gồm: 8 dãy chuồng nái mang thai (sức chứa 600 con), hệ thống chuồng nái nuôi con (4 dãy, sức chứa 56 con/chuồng), chuồng cai sữa (3 ô, sức chứa 200 con) và chuồng cách ly (4 ô, sức chứa 35 con). Chuồng trại trang bị hệ thống giàn mát cooling pad, quạt hút gió công nghiệp, nguồn nước giếng khoan khử trùng bằng clo, máy phát điện dự phòng và hầm biogas xử lý chất thải.
• Cơ cấu tổ chức: 01 quản lý trại, 01 kỹ thuật trại, 01 tổ trưởng chuồng đẻ, 01 tổ trưởng chuồng mang thai, 13 công nhân làm việc ban ngày và 02 công nhân trực đêm.
• Tổng quan tài liệu trong và ngoài nước: Điểm luận các nghiên cứu về đặc điểm sinh lý sinh trưởng, nhu cầu dinh dưỡng, kỹ thuật tiêm bổ sung sắt, kỹ thuật cho lợn con tập ăn sớm bằng cám viên từ 5–7 ngày tuổi (Cargill, Guyomarc'h, C.P.), nghiên cứu của các tác giả trong nước (Trần Cừ, Đào Trọng Đạt, Lê Văn Tạo, Đỗ Ngọc Thúy) và quốc tế (Fairbrother, Laval, Akita) về các chủng vi khuẩn đường ruột (E. coli, Salmonella, Clostridium) và biện pháp phòng ngừa.

Phần 3: Đối tượng, nội dung và phương pháp tiến hành

Xác định đối tượng theo dõi là đàn lợn con 0–21 ngày tuổi tại trang trại từ ngày 20/11/2018 đến ngày 25/5/2019. Tác giả đưa ra các chỉ tiêu theo dõi gồm: cơ cấu đàn qua các năm, khối lượng công việc vệ sinh sát trùng, kết quả thực hiện các thủ thuật ngoại khoa, tỷ lệ nuôi sống lợn con, kết quả tiêm phòng và tỷ lệ điều trị bệnh. Thiết lập quy trình chăm sóc nuôi dưỡng và vệ sinh tiêu độc theo định kỳ tuần:

Chế độ ăn	Nái kiểm định (kg/ngày)	Nái cơ bản (kg/ngày)
Trước đẻ 3 ngày	3,0	2,0
Trước đẻ 2 ngày	2,0	1,5
Trước đẻ 1 ngày	1,0	1,0
Ngày đẻ	0 – 1,0	0 – 1,0
Sau đẻ 1 ngày	1,0	1,0
Sau đẻ 2 ngày	2,0	2,0
Sau đẻ 3 ngày	3,0	3,0

Lịch vệ sinh tiêu độc được thiết lập chi tiết: phun sát trùng toàn bộ chuồng nuôi vào Chủ nhật và thứ Năm; xả vôi xút gầm chuồng và rắc vôi bột đường đi vào các ngày thứ Ba, thứ Sáu; thực hiện tổng vệ sinh toàn trại vào thứ Bảy.

Phần 4: Kết quả và thảo luận

Tác giả phân tích các kết quả thu được trong thời gian thực tập 6 tháng:

• Biến động cơ cấu đàn: Tổng đàn nái sinh sản tăng đều qua các năm: 510 con (2017), 550 con (2018) và đạt 632 con vào tháng 5/2019; đàn hậu bị đạt 80 con và lợn đực giống đạt 20 con.
• Thực hiện quy trình chăm sóc lợn con: Kiểm soát nhiệt độ ổ úm (37–39°C cho lợn 0–7 ngày tuổi, 32–35°C cho lợn 8–15 ngày tuổi, 28–31°C cho lợn 15–21 ngày tuổi); hỗ trợ bú sữa đầu trong 24 giờ đầu; cố định đầu vú (cho lợn nhỏ bú vú ngực trước); ghép bầy sau 36 giờ; tập ăn bằng cám 550FS từ ngày thứ 5 (5–7 lần/ngày); cai sữa ở 21–24 ngày tuổi khi khối lượng đạt 4,5–7,0 kg/con.
• Kết quả thực hiện thủ thuật: Trực tiếp hỗ trợ đỡ đẻ 336 ca (an toàn 87,80%); cắt rốn, mài nanh và bấm số tai cho 3.604 lợn con đạt tỷ lệ an toàn 100%; thiến 2.138 lợn đực đạt tỷ lệ an toàn 99,44% (2.126 con an toàn).
• Tỷ lệ nuôi sống: Theo dõi trên 3.604 cá thể (2.138 đực và 1.466 cái), tỷ lệ nuôi sống trung bình đạt 99,00% (con đực đạt 99,02%, con cái đạt 98,98%).
• Công tác thú y và phòng trị bệnh: Tiêm bổ sung 200 mg sắt (Nova-Fe-B12) lúc 3 ngày tuổi, phòng cầu trùng bằng Coxzuril 5% (1 ml/con) lúc 3–6 ngày tuổi, tiêm vắc xin dịch tả lợn Coglapest lúc 16–18 ngày tuổi. Khi phát sinh tiêu chảy, áp dụng biện pháp tắm nước ấm pha sát trùng loãng (1:3200), sưởi ấm ổ úm bằng bột Mitra và sử dụng thuốc đặc trị.

Phần 5: Kết luận và đề nghị

Đánh giá tổng quát: Trang trại có quy mô chăn nuôi công nghiệp hiện đại, quy trình chăm sóc nuôi dưỡng và phòng dịch được thực hiện nghiêm ngặt, đàn lợn con sinh trưởng tốt và tỷ lệ sống cao. Tác giả kiến nghị trang trại tiếp tục duy trì nghiêm ngặt các biện pháp vệ sinh an toàn sinh học, chú trọng đầu tư cải tạo hệ thống xử lý nước thải do lượng chất thải ngày càng tăng khi mở rộng quy mô, đồng thời nâng cao chế độ bồi dưỡng tay nghề cho công nhân.

---

Kết quả và đóng góp

Khóa luận ghi nhận hệ thống số liệu thực nghiệm đầy đủ về công tác chăn nuôi và thú y trên đàn lợn con theo mẹ tại cơ sở:

1. Kết quả thực hiện các thủ thuật can thiệp ngoại khoa trên đàn lợn con:

STT	Công việc kỹ thuật	Số lượng thực hiện (con/ca)	Số lượng an toàn (con/ca)	Tỷ lệ an toàn (%)
1	Đỡ đẻ cho lợn nái	336	295	87,80
2	Cắt rốn lợn sơ sinh	3.604	3.604	100,00
3	Mài răng nanh	3.604	3.604	100,00
4	Bấm số tai	3.604	3.604	100,00
5	Thiến lợn đực con	2.138	2.126	99,44

2. Tỷ lệ nuôi sống của lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi (theo dõi từ 12/2018 đến 05/2019):

Tháng theo dõi	Lợn đực theo dõi (con)	Lợn đực sống (con)	Tỷ lệ sống lợn đực (%)	Lợn cái theo dõi (con)	Lợn cái sống (con)	Tỷ lệ sống lợn cái (%)	Tổng số theo dõi (con)	Tổng số sống (con)	Tỷ lệ sống chung (%)
Tháng 12	300	296	98,67	267	265	99,25	567	561	98,94
Tháng 01	396	393	99,24	239	235	98,32	635	628	98,90
Tháng 02	350	345	98,57	270	268	99,25	620	613	98,87
Tháng 03	324	319	98,46	226	224	99,16	550	543	98,73
Tháng 04	348	346	99,42	229	226	98,69	577	572	99,13
Tháng 05	420	418	99,52	235	233	99,15	655	651	99,39
Tổng cộng	2.138	2.117	99,02	1.466	1.451	98,98	3.604	3.568	99,00

3. Lịch trình dùng thuốc và vắc xin phòng bệnh trên đàn lợn con:

Ngày tuổi	Mục đích phòng bệnh	Tên thuốc / Vắc xin	Đường dùng	Liều lượng
2 – 3 ngày	Phòng thiếu máu thiếu sắt	Nova-Fe-B12	Tiêm bắp/dưới da	1 – 2 ml/con (200 mg Fe)
3 – 6 ngày	Phòng bệnh cầu trùng	Coxzuril 5%	Cho uống	1 ml/con
16 – 18 ngày	Phòng bệnh dịch tả lợn	Coglapest	Tiêm bắp	2 ml/con

Các giải pháp và kiến nghị kỹ thuật do tác giả đề xuất:

• Tuân thủ quy trình kiểm soát nhiệt độ ổ úm theo 3 giai đoạn tuổi nhằm hạn chế tiêu chảy do stress lạnh.
• Cho lợn con bú sữa đầu đầy đủ trong vòng 24 giờ đầu và thực hiện cố định đầu vú ngay từ khi mới sinh để tăng độ đồng đều của đàn.
• Áp dụng kỹ thuật cho lợn con tập ăn sớm từ ngày thứ 5 bằng thức ăn hỗn hợp chất lượng cao (550FS), cho ăn nhiều lần trong ngày (5–7 lần) và không để thức ăn lưu lại trong máng quá 6 giờ.
• Nâng cấp và mở rộng hệ thống xử lý nước thải biogas để đáp ứng quy mô mở rộng đàn nái của trang trại.

Đóng góp của khóa luận: Cung cấp số liệu thực tế chi tiết về hiệu quả ứng dụng quy trình chăn nuôi chuẩn công nghiệp của Công ty C.P. tại một trang trại tư nhân ở tỉnh Bắc Giang; chứng minh tính hiệu quả của việc kết hợp đồng bộ giữa kiểm soát tiểu khí hậu chuồng nuôi, bổ sung vi chất, phòng bệnh bằng vắc xin và quy trình chăm sóc nái trước/sau sinh để đạt tỷ lệ nuôi sống lợn con trên 99%.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Hạn chế của đề tài:

• Phạm vi nghiên cứu thực nghiệm giới hạn trong phạm vi một trang trại chăn nuôi đơn lẻ (Trang trại Ngô Thị Hồng Gấm) trong khoảng thời gian 6 tháng (từ tháng 11/2018 đến tháng 5/2019).
• Việc theo dõi chỉ tiêu sinh trưởng và tỷ lệ nuôi sống dừng lại ở mốc 21 ngày tuổi (thời điểm cai sữa), chưa theo dõi tiếp tục giai đoạn lợn sau cai sữa và giai đoạn nuôi thịt.
• Công tác chẩn đoán bệnh dựa trên phương pháp quan sát lâm sàng thực địa, chưa có điều kiện thực hiện các xét nghiệm vi sinh học chuyên sâu như nuôi cấy phân lập vi khuẩn hay làm kháng sinh đồ trong phòng thí nghiệm.

Hướng nghiên cứu tiếp theo:

• Mở rộng theo dõi các chỉ tiêu kinh tế - kỹ thuật của đàn lợn từ sau cai sữa đến khi xuất bán thịt (tốc độ tăng trọng ngày, hệ số chuyển hóa thức ăn FCR, tỷ lệ nạc).
• Nghiên cứu sâu hơn về mức độ mẫn cảm và tình trạng kháng kháng sinh của các chủng vi khuẩn đường ruột gây bệnh tiêu chảy phổ biến tại cơ sở chăn nuôi.

---

Giá trị tham khảo

Khóa luận là nguồn tài liệu hữu ích cho:

• Sinh viên ngành Chăn nuôi, Thú y: Tham khảo về cấu trúc trình bày một khóa luận tốt nghiệp thực nghiệm lâm sàng, phương pháp xây dựng biểu bảng theo dõi sản xuất, kỹ thuật đỡ đẻ và các thủ thuật ngoại khoa cơ bản trên gia súc non.
• Kỹ thuật viên và chủ trang trại chăn nuôi lợn nái: Ứng dụng trực tiếp quy trình quản lý khẩu phần ăn cho lợn nái trước và sau khi sinh, lịch trình vệ sinh sát trùng toàn trại 7 ngày trong tuần, cùng lịch tiêm phòng vắc xin và bổ sung sắt cho lợn con.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Lợn con tại trang trại được tiêm phòng sắt vào thời điểm nào và với liều lượng bao nhiêu? Lợn con được tiêm bổ sung sắt bằng chế phẩm Nova-Fe-B12 vào thời điểm 2–3 ngày tuổi với liều lượng cung cấp 200 mg sắt cho mỗi con (tiêm 1 lần 2 ml hoặc chia 2 lần tiêm 1 ml) nhằm bù đắp lượng sắt thiếu hụt (150–180 mg) mà sữa mẹ không đáp ứng đủ.

2. Nhiệt độ sưởi ấm cho lợn con trong ô úm được phân chia theo các giai đoạn nào? Nhiệt độ ổ úm được duy trì theo 3 mốc: giai đoạn 0–7 ngày tuổi duy trì ở 37–39°C; giai đoạn 8–15 ngày tuổi duy trì ở 32–35°C; giai đoạn 15–21 ngày tuổi duy trì ở 28–31°C.

3. Quy trình tập ăn cho lợn con theo mẹ tại cơ sở được tiến hành như thế nào? Lợn con được bắt đầu tập ăn từ 5 ngày tuổi bằng thức ăn mã hiệu 550FS của Công ty C.P., cho ăn 5–7 lần/ngày sau khi lợn con vừa bú mẹ xong. Thức ăn được cung cấp từng ít một và không để dư thừa quá 6 giờ trong máng để đảm bảo độ thơm mới.

4. Tổng số lợn con được tác giả trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng trong 6 tháng là bao nhiêu và tỷ lệ nuôi sống đạt bao nhiêu? Tác giả đã trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng 3.604 lợn con (gồm 2.138 con đực và 1.466 con cái). Tỷ lệ nuôi sống đạt 99,00% tính đến thời điểm 21 ngày tuổi (con đực đạt 99,02%, con cái đạt 98,98%).

5. Lịch tiêm phòng các bệnh truyền nhiễm chính trên đàn lợn con tại trang trại gồm những gì? Lợn con được nhỏ thuốc phòng bệnh cầu trùng Coxzuril 5% (1 ml/con) lúc 3–6 ngày tuổi và tiêm vắc xin dịch tả Coglapest (2 ml/con) bằng đường tiêm bắp lúc 16–18 ngày tuổi.

---

Kết luận

Khóa luận của tác giả Nguyễn Thị Ánh đã phản ánh đầy đủ quy trình kỹ thuật chăm sóc, nuôi dưỡng và phòng trị bệnh cho lợn con giai đoạn 0–21 ngày tuổi tại trang trại Ngô Thị Hồng Gấm, tỉnh Bắc Giang. Thông qua việc áp dụng đồng bộ các giải pháp an toàn sinh học, kiểm soát nhiệt độ ổ úm, hỗ trợ bú sữa đầu, tập ăn sớm và phòng bệnh bằng thuốc, vắc xin, cơ sở đã đạt tỷ lệ nuôi sống lợn con 99,00% trên tổng đàn theo dõi 3.604 cá thể. Đề tài cung cấp hệ thống dẫn liệu thực tiễn có giá trị phục vụ công tác giảng dạy, học tập và tổ chức sản xuất chăn nuôi lợn nái sinh sản quy mô công nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề Trong nền nông nghiệp phát triển hiện nay của nước ta thì ngành chăn nuôi là một trong những ngành được chú trọng và phát triển mạnh nhất, trong đó đặc biệt là ngành chăn nuôi lợn vẫn đang có một vị trí quan trọng trong ngành chăn nuôi gia súc, gia cầm ở các nước trên thế giới nói chung cũng như ở nước ta nói riêng, vì đó là một nguồn cung cấp thực phẩm với tỷ trọng cao và chất lượng tốt cho con người, là nguồn cung cấp phân bón rất lớn cho ngành trồng trọt và là nguồn cung cấp các sản phẩm như da mỡ. cho ngành công nghiệp chế biến, ngoài ra ngành chăn nuôi lợn còn góp phần giữ vững cân bằng sinh thái giữa cây trồng, vật nuôi và con người. Trong các nghiên cứu về môi trường nông nghiệp, lợn là vật nuôi quan trọng và là thành phần không thể thiếu của hệ sinh thái nông nghiệp. Tuy nhiên để thịt lợn trở thành thực phẩm tốt nhất, có thể nâng cao sức khỏe cho con người, điều quan trọng là quá trình chọn giống, nuôi dưỡng, chăm sóc và phòng trị bệnh cho lợn từ lúc sơ sinh đến khi được xuất bán, đàn lợn phải luôn được khỏe mạnh, có sức đề kháng cao, các thành phần dinh dưỡng tích lũy vào thịt có chất lượng tốt và có giá trị sinh học cao.

Căn cứ vào tình hình thực tế trên, được sự đồng ý và tạo điều kiện giúp đỡ của Ban chủ nhiệm khoa, cô giáo hướng dẫn và cơ sở thực tập, em tiến hành thực hiện chuyên đề: “Áp dụng quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng và phòng, trị bệnh cho lợn con giai đoạn từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại trang trại Ngô Thị Hồng Gấm, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang”. Mục đích và yêu cầu của chuyên đề 1. Mục đích - Đánh giá tình hình chăn nuôi tại trang trại Ngô Thị Hồng Gấm, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang. - Thực hiện quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng cho lợn con nuôi tại trang trại Ngô Thị Hồng Gấm, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang.

- Xác định tình hình nhiễm, cách phòng và trị bệnh cho đàn lợn con nuôi tại trang trại. Yêu cầu - Đánh giá được tình hình chăn nuôi tại trang trại Ngô Thị Hồng Gấm, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang. - Thực hiện quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng cho đàn lợn con nuôi tại trại đạt hiệu quả cao. - Áp dụng biện pháp phòng và trị bệnh cho đàn lợn con nuôi tại trại Ngô Thị Hồng Gấm, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang.

- Chăm chỉ, chịu khó học hỏi để nâng cao kiến thức cũng như tay nghề của bản thân. 3 PHẦN 2 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 2. Điều kiện cơ sơ nơi thực tập 2. Điều kiện tự nhiên - Vị trí địa lý Trang trại chăn nuôi lợn Ngô Thị Hồng Gấm thuộc thôn Hà Nội, xã Đại Thành, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang.

Huyện Hiệp Hòa là huyện cửa ngõ kết nối giữa TP. Hà Nội và tỉnh Bắc Giang. Trang trại được đặt ở thôn Hà Nội, xã Đại Thành có địa hình tương đối bằng phẳng, đường xá, phương tiện giao thông thuận tiện cho việc di chuyển. - Phía Bắc giáp với huyện Tân Yên (Bắc Giang) - Phía Đông giáp với huyện Việt Yên (Bắc Giang) - Phía Nam giáp với huyện Yên Phong (Bắc Ninh) - Phía Tây Nam giáp huyện Sóc Sơn, TP.

Hà Nội - Phía Tây Bắc giáp với thị xã Phổ Yên và huyện Phú Bình của tỉnh Thái Nguyên. Đây là điều kiện khá thuận lợi cho việc giao lưu buôn bán giữa các xã, huyện, thành phố bên cạnh và với thủ đô Hà Nội – trung tâm kinh tế chính trị lớn của cả nước. - Điều kiện khí hậu Khí hậu là yếu tố quan trọng trong đời sống sinh hoạt của người dân cũng như trong chăn nuôi, nó quyết định đến sự phát triển của ngành nông nghiệp trong đó có trồng trọt và chăn nuôi, mà hiện nay chăn nuôi đang có xu hướng tăng mạnh. Xã Đại Thành cũng như huyện Hiệp Hòa nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa.

4 Nhìn chung điều kiện khí hậu của xã khá là thuận lợi cho nông nghiệp phát triển cả về trồng trọt và chăn nuôi. Tuy nhiên có những tháng bất lợi như mùa hè nhiệt độ, độ ẩm cao là điều kiện thuận lợi cho vi sinh vật phát triển và gây bệnh. Sự biến cố phức tạp của thời tiết gây nhiều khó khăn trong công tác chăn nuôi, đặc biệt nhiệt độ cao về mùa hè, lạnh giá về mùa đông ảnh huởng lớn tới khả năng sinh trưởng và mức chịu đựng của vật nuôi. Chính vì vậy việc phòng và trị bệnh cho đàn gia súc khá là quan trọng.

Cơ cấu tổ chức của trại - 01 quản lý trại - 01 kĩ thuật trại - 01 tổ trưởng chuồng đẻ - 01 tổ trưởng chuồng lợn mang thai - 13 công nhân làm ngày và 02 công nhân trực đêm. Với đội ngũ công nhân trên, trại phân ra làm các tổ nhóm khác nhau như tổ chuồng đẻ, tổ chuồng nái mang thai. Mỗi một khâu trong quy trình chăn nuôi, đều được khoán đến từng công nhân, nhằm nâng cao tinh thần trách nhiệm, thúc đẩy sự phát triển của trang trại. Cơ sở vật chất Cơ sở vật chất ở trại tương đối đầy đủ và hoàn thiện.

Về thiết kế xây dựng: Tổng diện tích của trang trại là 3 ha. Trước cổng có hệ thống phun sát trùng cho phương tiện ra vào trại. Tiếp đến là phòng hành chính để tiếp khách, phòng họp, rồi đến khu nhà tập thể và nhà ăn cho công nhân của trại. Khu vực sản xuất theo thứ tự: khu vực xuất lợn con và chuồng cai sữa, sau đó lần lượt là các chuồng nái đẻ (1 - 2 - 3).

Phòng pha chế và bảo quản 5 tinh được trang bị kính hiển vi, tủ lạnh, nhiệt kế. Tiếp theo là chuồng lợn mang thai và chuồng cách ly. Trại có 1 nhà kho để dự trữ cám ở đầu khu vực sản xuất. Ở khu vực cuối trại có hệ thống biogas để xử lí phân và nước tiểu.

Điện, nước: Có hệ thống lưới điện được kéo khắp khu vực trại, có hai máy phát điện được dùng khi mất điện. Nước được cung cấp bởi hệ thống giếng khoan, nước được bơm từ giếng lên bể chứa và được xử lí với Clo. Chuồng mang thai: Chuồng mang thai chia làm 8 dãy, có sức chứa tối đa là 600 con. Ở đầu mỗi chuồng có hệ thống dàn mát và 8 quạt hút gió phía cuối chuồng.

Sàn toàn bộ là bê tông, cao hơn hơn so với nền chuồng thuận tiện cho công việc vệ sinh, khử trùng. Ở đầu dãy 1 có 3 ô rộng là nơi để kiểm tra lên giống và ép giống, cuối dãy 1 cũng có 3 ô rộng tương tự dùng để ép giống. Đầu dãy 2 là 14 ô lợn đực. Còn lại là các ô lợn nái.

Các ô trong chuồng đều có vòi uống tự động cao 50 - 55 cm. Chuồng có hệ thống ống dẫn nước dọc hai bên dãy chuồng để thuận tiện phục vụ cho công việc vệ sinh, rửa máng, xịt gầm. Chuồng nái nuôi con: Chuồng nái nuôi con, mỗi chuồng chia làm 4 dãy, có sức chứa tối đa là 56 con/chuồng. Ở đầu mỗi chuồng đều có hệ thống dàn mát và 6 quạt hút gió phía cuối chuồng.

Sàn cho lợn mẹ là sàn bê tông còn lại bên cạnh toàn bộ sàn cho lợn con là sàn nhựa, sàn cao hơn so với nền chuồng. Mỗi ô đều có vòi uống tự động cho cả lợn con và lợn mẹ, có hệ thống máng tập ăn cho lợn con được lắp vào lúc 3 - 5 ngày tuổi. Có hệ thống ống dẫn nước dọc hành lang hai bên để phục vụ cho công việc vệ sinh, xịt rửa chuồng. 6 Chuồng cai sữa: Chuồng cai sữa gồm 3 ô, có sức chứa tối đa là 200 con.

Ở đầu chuồng có hệ thống dàn mát và 3 quạt hút gió phía cuối chuồng. Toàn bộ sàn cho lợn cai sữa là sàn bê tông, có hệ hống máng ăn tự đông và vòi uống tự động, có 2 ống dẫn nước dọc hành lang hai bên để phục vụ cho công việc vệ sinh cũng như xịt rửa chuồng. Chuồng cách ly: Gồm có 4 ô có sức chứa tối đa là 35 con. Ở đầu chuồng có hệ thống dàn mát và 3 quạt hút gió phía cuối chuồng.

Có hệ thống máng ăn và vòi uống tự động, có hệ thống thoát nước tại bể tắm thuận tiện cho việc vệ sinh chuồng. Tình hình sản xuất của trang trại 2. Công tác chăn nuôi * Công tác chăm sóc nuôi dưỡng Đàn lợn nái tại trại được chăm sóc nuôi dưỡng theo đúng quy định và được chia ra làm 3 giai đoạn. + Giai đoạn nái hậu bị + Giai đoạn nái mang thai + Giai đoạn nái nuôi con Giai đoạn nái hậu bị Lợn ở giai đoạn này được chọn lọc kỹ lưỡng và tỉ mỉ từ các con giống của trại.

Chuồng nuôi thông thoáng, sạch sẽ, mát mẻ, nền chuồng bằng phẳng không bị đọng nước, có đủ nước cung cấp cho đàn lợn uống tự do bằng núm ty van thẳng. Mức cho ăn: 3,5 kg/con/ngày, loại cám 567, kết hợp thường xuyên kiểm tra ngoại hình để điều chỉnh lượng thức ăn cho phù hợp. 7 Giai đoạn mang thai Để khối lượng sơ sinh của lợn con cao, lợn sơ sinh khỏe mạnh thì chăm sóc lợn mẹ ở giai đoạn mang thai là hết sức quan trọng. Nái mang thai chia làm 2 giai đoạn: - Nái mang thai kỳ 1 (từ 1 - 90 ngày) Đây là giai đoạn trứng được thụ tinh, phôi làm tổ ở tử cung, bào thai phát triển chậm.

Chuồng trại nuôi lợn nái mang thai kỳ 1 phải đảm bảo luôn thoáng mát, nhốt riêng mỗi con 1 ô chuồng. Thức ăn cho lợn là cám 566, mỗi con cho ăn 2 – 2,5 kg/con/ngày. - Nái chửa kỳ 2 (từ 91 ngày đến khi đẻ): Đây là giai đoạn cuối cùng của thời kỳ mang thai. Bào thai phát triển nhanh, khối lượng sơ sinh của lợn con đạt được chủ yếu là nhờ sự phát triển trong giai đoạn này.

Thức ăn của lợn là cám 567, lượng thức ăn cho ăn: 3,5 kg/con/ngày. Giai đoạn nuôi con Sau khi đẻ nhiệm vụ quan trọng nhất của lợn nái là tiết sữa nuôi con. Vì vậy lợn nái cần được cung cấp thức ăn đảm bảo đầy đủ các dinh dưỡng. Trước khi đẻ nước uống cho lợn nái luôn được cung cấp đảm bảo là nước sạch, mát và đủ.

Khẩu phần thức ăn cho lợn nái sau khi đẻ được tăng dần theo từng ngày tối đa là 5kg/con/ngày.