Luận Văn Thạc Sĩ Về Phương Pháp Đào Tạo Nghề Lái Tàu Tại Trường Cao Đẳng Nghề Đường Sắt

Luận văn thạc sĩ phân tích phương pháp đào tạo nghề lái tàu tại trường cao đẳng nghề đường sắt, gắn kết nhà trường với doanh nghiệp.

• Người hướng dẫn: Ts. Bùi Văn Hồng
• Trường học: Trường Đại Học Sư Phạm Kỹ Thuật Tp. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Giáo Dục Học
• Đề tài: Phương Pháp Đào Tạo Nghề Lái Tàu Tại Trường Cao Đẳng Nghề Đường Sắt Theo Định Hướng Gắn Nhà Trường Với Doanh Nghiệp
• Loại tài liệu: Luận Văn
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Tóm tắt

I. Tổng quan về phương pháp đào tạo nghề lái tàu gắn kết nhà trường với doanh nghiệp

Phương pháp đào tạo nghề lái tàu hiện nay đang trở thành một trong những vấn đề quan trọng trong giáo dục nghề nghiệp. Sự gắn kết giữa nhà trường và doanh nghiệp không chỉ giúp nâng cao chất lượng đào tạo mà còn đáp ứng nhu cầu thực tế của thị trường lao động. Đào tạo nghề lái tàu cần phải được thiết kế sao cho phù hợp với yêu cầu của doanh nghiệp, từ đó tạo ra nguồn nhân lực chất lượng cao cho ngành đường sắt.

1.1. Định nghĩa và vai trò của phương pháp đào tạo nghề lái tàu

Phương pháp đào tạo nghề lái tàu là quá trình truyền đạt kiến thức và kỹ năng cần thiết cho người học để họ có thể thực hiện công việc lái tàu một cách an toàn và hiệu quả. Vai trò của phương pháp này không chỉ dừng lại ở việc cung cấp kiến thức mà còn giúp người học phát triển kỹ năng thực hành, đáp ứng yêu cầu của doanh nghiệp.

1.2. Lợi ích của việc gắn kết nhà trường với doanh nghiệp trong đào tạo nghề

Việc gắn kết giữa nhà trường và doanh nghiệp mang lại nhiều lợi ích, bao gồm việc cải thiện chất lượng đào tạo, tăng cường khả năng tuyển dụng cho sinh viên, và tạo ra một môi trường học tập thực tiễn hơn. Doanh nghiệp có thể tham gia vào quá trình thiết kế chương trình đào tạo, đảm bảo rằng nội dung giảng dạy phù hợp với nhu cầu thực tế.

II. Những thách thức trong việc đào tạo nghề lái tàu gắn kết với doanh nghiệp

Mặc dù việc gắn kết giữa nhà trường và doanh nghiệp mang lại nhiều lợi ích, nhưng cũng tồn tại không ít thách thức. Các vấn đề như sự thiếu hụt về cơ sở vật chất, sự không đồng bộ trong chương trình đào tạo và nhu cầu của doanh nghiệp, hay sự thiếu hụt về nguồn lực giảng dạy có thể ảnh hưởng đến chất lượng đào tạo.

2.1. Thiếu hụt cơ sở vật chất và thiết bị đào tạo

Nhiều trường cao đẳng nghề hiện nay vẫn chưa có đủ cơ sở vật chất và thiết bị hiện đại để phục vụ cho việc đào tạo nghề lái tàu. Điều này dẫn đến việc sinh viên không được thực hành đầy đủ, ảnh hưởng đến khả năng làm việc sau khi tốt nghiệp.

2.2. Sự không đồng bộ giữa chương trình đào tạo và nhu cầu doanh nghiệp

Chương trình đào tạo nghề lái tàu đôi khi không theo kịp với sự thay đổi nhanh chóng của công nghệ và yêu cầu từ doanh nghiệp. Điều này khiến cho sinh viên ra trường không đáp ứng được yêu cầu thực tế của công việc.

III. Phương pháp đào tạo nghề lái tàu hiệu quả gắn kết với doanh nghiệp

Để nâng cao chất lượng đào tạo nghề lái tàu, cần áp dụng các phương pháp đào tạo hiện đại và hiệu quả. Các phương pháp này không chỉ giúp sinh viên tiếp thu kiến thức mà còn phát triển kỹ năng thực hành cần thiết cho công việc.

3.1. Đào tạo thực hành tại doanh nghiệp

Đào tạo thực hành tại doanh nghiệp là một trong những phương pháp hiệu quả nhất. Sinh viên sẽ có cơ hội làm việc trực tiếp trong môi trường thực tế, từ đó nâng cao kỹ năng và hiểu biết về công việc.

3.2. Sử dụng công nghệ trong đào tạo nghề lái tàu

Việc áp dụng công nghệ vào đào tạo nghề lái tàu, như mô phỏng lái tàu, giúp sinh viên có thể thực hành trong môi trường an toàn và hiệu quả. Công nghệ cũng giúp nâng cao tính tương tác và hấp dẫn trong quá trình học tập.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu trong đào tạo nghề lái tàu

Nghiên cứu về phương pháp đào tạo nghề lái tàu gắn kết với doanh nghiệp đã chỉ ra rằng việc áp dụng các phương pháp hiện đại có thể nâng cao chất lượng đào tạo. Các kết quả thực tiễn từ các trường cao đẳng nghề cho thấy sự cải thiện rõ rệt trong kỹ năng của sinh viên sau khi áp dụng các phương pháp này.

4.1. Kết quả từ các chương trình đào tạo thực tế

Nhiều trường đã thực hiện các chương trình đào tạo thực tế tại doanh nghiệp và nhận thấy sự cải thiện đáng kể trong kỹ năng của sinh viên. Họ có thể làm việc hiệu quả hơn và nhanh chóng thích nghi với môi trường làm việc.

4.2. Phản hồi từ doanh nghiệp về chất lượng sinh viên

Doanh nghiệp đã có những phản hồi tích cực về chất lượng sinh viên tốt nghiệp từ các chương trình đào tạo gắn kết. Họ đánh giá cao khả năng làm việc và sự tự tin của sinh viên khi tham gia vào công việc thực tế.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai cho đào tạo nghề lái tàu

Đào tạo nghề lái tàu gắn kết với doanh nghiệp là một xu hướng tất yếu trong bối cảnh hiện nay. Để nâng cao chất lượng đào tạo, cần tiếp tục cải tiến phương pháp giảng dạy, tăng cường hợp tác với doanh nghiệp và áp dụng công nghệ mới vào quá trình đào tạo.

5.1. Định hướng phát triển trong tương lai

Trong tương lai, cần có những định hướng rõ ràng về việc phát triển chương trình đào tạo nghề lái tàu, đảm bảo rằng nó luôn phù hợp với nhu cầu của thị trường lao động và sự phát triển của công nghệ.

5.2. Tăng cường hợp tác giữa nhà trường và doanh nghiệp

Hợp tác chặt chẽ giữa nhà trường và doanh nghiệp sẽ giúp cải thiện chất lượng đào tạo, từ đó tạo ra nguồn nhân lực chất lượng cao cho ngành đường sắt. Cần có các chương trình hợp tác cụ thể để đảm bảo sự gắn kết này.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHƯƠNG PHÁP ĐÀO TẠO NGHỀ THEO ĐỊNH HƯỚNG GẮN NHÀ TRƯỜNG VỚI DOANH NGHIỆP 1.TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1.Trên thế giới Ở Châu Âu, quá trình công nghiệp hóa diễn ra nhanh chóng vào nửa cuối thế kỷ thứ 17 làm xuất hiện các hình thức ĐTN nhằm đáp ứng được nhu cầu một nguồn lực lớn lao động cho xã hội. Trong số các hình thức đào tạo điển hình phải kể đến thành công của nước Đức, Na Uy. Hình thức này đã được lan truyền đến Pháp, Bồ Đào Nha, Hà Lan, Tây Ban Nha và các nước châu lục khác. Đào tạo nghề theo định hướng gắn NT với DN đã được nhiều nước trên thế giới nghiên cứu và ứng dụng, nhằm nâng cao chất lượng đào tạo, hiệu quả của hoạt động gắn kết đào tạo đã mang lại lợi ích kinh tế to lớn cho cả hai phía NT và DN.

Na Uy [13] được xem là quốc gia sở hữu nhiều mô hình dạy nghề tiên tiến trên thế giới. Hệ thống giáo dục - dạy nghề của Na Uy đang sử dụng mô hình 2+2, tức là 2 năm học ở trường và 2 năm học thực tế tại nhà máy hoặc DN. Tuy nhiên theo hướng linh hoạt hơn, việc thực tập không nhất thiết phải là 2 năm cuối cùng mà do DN và NT lập kế hoạch đan xen trong quá trình 4 năm học. Ngoài mô hình 2+2, Nauy còn thành công ở mô hình 1+3, tức 1 năm tại trường và 3 năm học tại DN; mô hình 0+4, tức 4 năm học tại DN CHLB Đức [29] là một trong những quốc gia đã tạo được sự phát triển kinh tế-xã hội cao nhờ làm tốt chiến lược phát triển nguồn nhân lực, trong đó hệ thống đào tạo nghề kép được coi là mô hình đào tạo có hiệu quả.

Hệ thống đào tạo nghề là sự kết hợp giữa việc học trong môi trường thực tế của DN, DN tập trung vào việc cung cấp kiến thức và kỹ năng thực tế phù hợp với công nghệ sản xuất của DN. Năm 1969 CHLB Đức đã cho ra bộ luật dạy nghề làm cơ sở pháp lý cho hệ thống đào tạo kép thành hệ thống tiêu chuẩn chất lượng nghề chủ chốt.Tại Đức thì các 7 trường không những liên kết với DN trong hoạt động đào tạo mà các trường còn trực thuộc trong DN. Theo thống kê năm 2007 có khoảng 93,3 % các công ty sở hữu trường dạy nghề riêng và phát triển chiến lược nhân sự trong tương lai thông qua các mô hình dạy nghề Tại Thái Lan [6], chính phủ và các cơ quan hữu trách rất coi trọng hệ thống thông tin thị trường lao động ĐTN. đã có những kiến giải khá toàn diện về lợi ích mang lại cho các bên tham gia thông qua con đường hợp tác đào tạo giữa NT với DN.

Đặc biệt, từ năm 2005 đến năm 2009, trung tâm Phát triển Đào tạo nghề châu Âu (Cedefop) đã triển khai nghiên cứu về lợi ích liên kết đào tạo với DN theo nhiều hướng khác nhau tại 21 quốc gia châu Âu như: Cộng hoà Séc, Đan Mạch, Đức, Tây Ban Nha, Pháp, Ý, Latvi, Hungary, Hà lan, Austria, Ba lan, Bồ đào nha, Romania, Slovenia, Slovakia, Phần lan, Thụy điển và Vương quốc Anh cũng như Nauy và Iceland. Để từ đó khẳng định: 2 nhóm lợi ích chính mà chương trình liên kết ĐTN mang lại là: Lợi ích kinh tế và lợi ích xã hội. Cả 2 nhóm lợi ích đều được phân tích cụ thể qua 3 cấp độ: Cấp độ vi mô (lợi ích của cá nhân); Cấp độ trung gian (lợi ích của DN); Cấp độ vĩ mô (lợi ích của xã hội) [18]. Ngoài ra, các thành viên của trung tâm Cedefop cũng rất quan tâm đến yếu tố tiền lương và cơ hội việc làm.

Theo họ, đây là những yếu tố tạo nên thành công của quan hệ hợp tác để gắn kết đào tạo. Các tác giả: Chana Kasipar, Se-Yung LIM, Alexander Schnarr, Wu Quanquan, Xu Ying, Frank Bünning (2009) [20]; Chun Gyun Jung (2001) [21]; Rita Nikolai and Christian Ebner (2011) [22], khi nghiên cứu về giải pháp thúc đẩy mối 8 quan hệ hợp tác giữa NT và DN trong liên kết đào tạo cũng đã đề cập tới nhiều giải pháp liên kết mang lại hiệu quả tích cực như: đào tạo tại xí nghiệp, nơi sản xuất với vai trò chủ đạo thuộc về cơ sở sử dụng nhân lực. Theo tác giả Frank Bünning và Schnarr (2009) [20] cần chú ý đến hoạt động xúc tiến chiến dịch cộng tác (strategic partnership) giữa các thành viên như: Các cá nhân; Gia đình; Cộng đồng; Các tổ chức tình nguyện; Cơ sở đào tạo tư nhân; Cơ sở đào tạo quốc gia; Công nhân và tổ chức; Người quản lý và tổ chức; Chính phủ. Vấn đề là phải tạo được sự thoải mái, tự nguyện trong liên kết.

Nghiên cứu về những quy định, trách nhiệm đối với các bên trong quan hệ hợp tác, các tác giả: Chana Kasipar, Se-Yung LIM, Alexander Schnarr, Xu Ying, Frank Bünning (2009) [20]; Tazeen Fasih (2008) [24] nhấn mạnh tới trách nhiệm, vai trò của DN, các quy định về nghĩa vụ, khoản kinh phí đóng góp cho quỹ đào tạo, hỗ trợ phát triển nhân lực, các chính sách cho vay vốn với lãi suất ưu đãi, chính sách khuyến khích DN tự đào tạo lao động thông qua việc cho phép DN tính chi phí đào tạo nhân lực vào chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm; chính sách đào tạo miễn phí thông qua một số dự án dạy nghề cho một số đối tượng lao động thuộc nhóm yếu thế trong xã hội Từ những phân tích trên cho thấy, mối quan hệ giữa NT và DN tại các nước trên thế giới, đặc biệt là các nước phát triển là mối quan hệ bình đẳng, hai bên cùng có lợi, không phải là chỉ hỗ trợ từ một phía. Tổ chức lao động quốc tế (ILO) đã đưa ra nhiều khuyến cáo cho các quốc gia, nhất là các nước đang phát triển trong việc ĐTN gắn với thị trường lao động nhằm giải quyết việc làm, gắn với việc phân công điều tiết lao động trong các vùng miền hoặc giữa các quốc gia. Các chương trình này hiện đang được coi như một phương thức đào tạo có hiệu quả. Việc gắn kết này thể hiện chủ yếu ở nội dung chương trình đào tạo, hình thức, phương pháp đào tạo, qui trình đào tạo và cách thức giải quyết việc làm sau đào tạo cho người học 1.Trong nước Văn kiện đại hội Đảng lần XII, Đảng ta đưa ra đường lối đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục, đào tạo, phát triển nguồn nhân lực, xác định đây là một kế sách, 9 quốc sách hàng đầu, tiêu điểm của sự phát triển, mang tính đột phá, khai mở con đường phát triển nguồn nhân lực Việt Nam trong thế kỷ XXI, khẳng định triết lý nhân sinh mới của nền giáo dục nước nhà “dạy người, dạy chữ, dạy nghề”.

Với yêu cầu CNH-HĐH đất nước, đặc biệt do sự chuyển biến từ kinh tế kế hoạch hóa tập trung sang cơ chế thị trường. Trong cơ chế thị trường, nhất là trong nền kinh tế tri thức tương lai, giá trị của sức lao động tuỳ thuộc vào trình độ, tay nghề, khả năng về mọi mặt của người lao động. Để nâng cao được chất lượng nguồn nhân lực trong lĩnh vực ĐTN, đòi hỏi NT phải chủ động chuẩn bị tiềm lực về cơ sở vật chất, trang thiết bị nhằm đáp ứng yêu cầu đào tạo nguồn lực chất lượng cao phù hợp với yêu cầu của DN. Xuất phát từ những lý do trên mà hoạt động gắn kết đào tạo giữa NT và DN đã được nghiên cứu, rút kinh nghiệm từ các nước tiên tiến trên thế giới và được vận dụng vào các chính sách của Việt Nam.

Điều này được cụ thể hoá trong Luật giáo dục năm 2005, Quy chế trường nghề nhà nước năm 1993, Điều lệ trường cao đẳng nghề năm 2007. Luật giáo dục nghề nghiệp có hiệu lực 1 tháng 7 năm 2015, Điều lệ trường cao đẳng nghề năm 2015. Cụ thể Luật giáo dục nghề nghiệp, Chương I, điều 4 qui định mục tiêu của giáo dục nghề nghiệp là đào tạo nhân lực trực tiếp cho sản xuất, kinh doanh và dịch vụ, có năng lực hành nghề tương ứng với trình độ đào tạo; có đạo đức, sức khỏe; có trách nhiệm nghề nghiệp; có khả năng sáng tạo, thích ứng với môi trường làm việc trong bối cảnh hội nhập quốc tế; bảo đảm nâng cao năng suất, chất lượng lao động; tạo điều kiện cho người học sau khi hoàn thành khóa học có khả năng tìm việc làm, tự tạo việc làm hoặc học lên trình độ cao hơn. Chương IV, luật giáo dục nghề nghiệp cũng đã qui định rõ ở Điều 30 và 31 về quyền và nghĩa vụ của DN trong hoạt động đào tạo nghề[12] Nhìn chung, mô hình cho hình thức quan hệ gắn kết giữa NT với DN ở Việt Nam hiện nay thực hiện theo hai dạng như: Dạy nghề phối hợp giữa cơ sở đào tạo và DN (thực hiện tại cơ sở đào tạo và DN): Đây là mô hình đào tạo theo địa chỉ, có kỹ năng chuyên sâu, lao động được phân phối, phân công theo nguyên tắc tuân thủ chấp hành; Dạy nghề tại xí nghiệp, dạy nghề tại nơi làm việc (thực hiện tại DN): Là 10 mô hình đào tạo theo hợp đồng, cam kết, có kỹ năng phù hợp và lao động tự chịu trách nhiệm.

Đáng chú ý là mô hình tổ chức hợp tác đào tạo giữa NT với DN trong Khu công nghiệp của các Trường cao đẳng nghề Việt Nam - Singapore (tại khu công nghiệp Việt Nam - Singapore) [8]. Theo đó, NT chịu trách nhiệm về hạ tầng cơ sở, tuyển dụng đội ngũ, cung cấp kinh phí hoạt động thường xuyên, chính phủ Singapore cung cấp chương trình đào tạo, máy móc thiết bị, tổ chức đào tạo nâng cao nghiệp vụ cho đội ngũ GV, cử chuyên gia cùng quản lý điều hành hoạt động, khu công nghiệp Việt Nam-Singapore hỗ trợ các chi phí phục vụ công tác quản lý, trang bị văn phòng, bố trí việc làm cho người học khi tốt nghiệp. Với Trường CĐN Dung Quất: Trường không tuyển sinh tràn lan mà tuyển theo đơn đặt hàng của các DN, tập trung đào tạo các ngành mà các DN đang cần, trường nhận được sự hỗ trợ đắc lực từ phía DN như cung cấp trang thiết bị, chịu trách nhiệm hướng dẫn thực tập cho HS-SV trong học kỳ DN của chương trình đào tạo. Khu công nghiệp với các tập đoàn kinh tế lớn có nhu cầu nhân lực cao là môi trường thuận lợi cho các CSĐT.

Đào tạo nhân lực tại chỗ, đào tạo theo địa chỉ, đào tạo gắn với việc làm trở thành chất xúc tác quan trọng kết dính giữa CSĐT với DN.