Chương I: Tình hình tội phạm cướp giật tài sản trên địa bàn TP.HCM giai đoạn 2011 – 2015. Chương II: Nguyên nhân và điều kiện của tội phạm cướp giật tài sản trên địa bàn TP. Chương III: Hoạt động phòng ngừa tội phạm cướp giật tài sản trên địa bàn TP. Dự báo tình hình tội phạm và giải pháp nâng cao hiệu quả phòng ngừa trong thời gian tới.
Phòng ngừa tội cướp giật tài sản trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh hiện nay CHƢƠNG I TÌNH HÌNH TỘI PHẠM CƢỚP GIẬT TÀI SẢN TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH GIAI ĐOẠN 2011 – 2015 Như tác giả đã đề cập TP.HCM là trung tâm phát triển kinh tế của cả nước, một khu vực phồn hoa và nhộn nhịp, thế nhưng cũng chính sự phát triển đó thì TP.HCM là địa bàn hoạt động của rất nhiều loại tội phạm hình sự, kinh tế, ma túy, tệ nạn xã hội. Trong những năm trở lại đây THTP trên địa bàn TP.HCM diễn ra khá phức tạp và có rất nhiều vấn đề cần phải quan tâm giải quyết, đặc biệt là tình hình hoạt động của tội phạm CGTS đang làm cho hình ảnh Sài Gòn bị mất điểm trong cách nhìn của người dân nói chung và khách du lịch trong và ngoài nước nói riêng. Có một đọc giả đã bình luận rằng: “Mỗi lần đến Sài Gòn tôi thích mọi thứ, nhưng điều khiến tôi sợ là “đặc sản” cướp giật, cướp dàn cảnh. Tệ nạn làm giảm sức hút của mảnh đất này”.4 Qua đây, chúng ta có thể thấy THTP CGTS trên địa bàn TP.HCM đang là vấn đề bức xúc của xã hội.
Và để biết được THTP CGTS đang diễn biến như thế nào thì trong phần này tác giả sẽ lần lượt trình bày tình hình đó qua bốn thông số: Thực trạng, cơ cấu, động thái và tính chất. Thực trạng Thực trạng là những chỉ số nói lên số lượng phạm tội, người phạm tội trong một thời gian, không gian nhất định. Do đó, khi nghiên cứu thực trạng xảy ra tội phạm CGTS trên địa bàn TP.HCM đang diễn biến như thế nào tức là ta đang đi nghiên cứu về một hình thức biểu hiện của THTP CGTS, giúp cho chúng ta biết được bản chất của tội phạm là gì, nó vận động như thế nào, xác định được trạng thái, xu thế của tội phạm. Từ đó mới đi vào việc nghiên cứu sâu hơn về các nguyên nhân và điều kiện hình thành nên tội phạm CGTS trên địa bàn TP.vn/tp-hcm-mat-diem-vi-nan-cuop-giat-post631274.html Khóa luận tốt nghiệp cử nhân luật | Trang 1 Phòng ngừa tội cướp giật tài sản trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh hiện nay Bài nghiên cứu này xác định THTP CGTS trên địa bàn TP.HCM dựa trên số vụ, số người phạm tội xảy ra trong thời gian từ năm 2011 đến 2015.
Bởi vì việc xác định được số vụ CGTS xảy ra trong thực tế có thể giúp đánh giá THTP CGTS chính xác hơn, từ đó đề ra được giải pháp phòng ngừa hiệu quả. Tuy vậy, trong thực tế khó có thể xác định chính xác số vụ phạm tội do nhiều nguyên nhân khách quan và chủ quan, ví dụ: Người bị hại không khai báo và lực lượng Công an không xác định có hay không có vụ việc xảy ra. Do vậy, cần phối hợp và căn cứ nhiều thông số, nhiều cách phân tích để xác định được thực trạng THTP CGTS đang diễn ra trên địa bàn thành phố. Chính vì vậy, trong phạm vi nghiên cứu đề tài này tác giả sẽ phân tích cụ thể từng số liệu từ phía cơ quan Công an TP.HCM mà cụ thể là phòng PC45 và số liệu liên quan từ Tòa án nhân dân TP.HCM, Viện kiểm sát nhân dân TP.HCM nhằm STT Năm Số vụ Số vụ Số bị Số vụ Số vụ Số Số vụ Số vụ Số PPHS khám can CGTS khám bị CGTS khám bị phá phá can NNN phá can 1 2011 5404 3730 4878 1265 1096 1478 67 43 58 2 2012 5001 3675 4679 1119 974 1317 89 53 66 3 2013 5658 3655 4688 1086 857 1164 98 57 66 4 2014 6381 4248 5102 1136 901 1167 141 70 95 5 2015 6004 4059 4670 1003 795 1030 121 55 71 Tổng 28448 19337 24017 5609 4623 6156 516 278 356 Tỷ lệ 67.86% đưa ra các dự báo, giải pháp chính xác với tình hình.
(Ngành Công an TP.HCM; tính từ ngày 1/12/2010 đến ngày 15/11/2015) Bảng 1: Tình hình tội phạm CGTS trên địa bàn TP.HCM Khóa luận tốt nghiệp cử nhân luật | Trang 2 Phòng ngừa tội cướp giật tài sản trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh hiện nay Qua bảng 1 cho thấy từ năm 2011 đến 2015 số vụ phạm pháp hình sự (PPHS) mà ngành Công an TP.HCM phát hiện, điều tra, xử lý là 28448 vụ, khám phá 19337 vụ chiếm 67.97%, bắt 24017 đối tượng. Kết quả này cho thấy THTP trên địa bàn TP.HCM ngày càng có xu hướng tăng lên, duy chỉ có năm 2015 là giảm 377 vụ chiếm 5. Công tác điều tra khám phá tuy được nâng lên, nhưng chưa cao chỉ đạt ở mức trung bình khá, còn nhiều vụ án vẫn chưa được khám phá như: Năm 2011 có 1674/5004 vụ chưa được khám phá; Năm 2012 có 1326/5001 vụ chưa được khám phá; Năm 2013 có 2003/5658 vụ chưa được khám phá; Năm 2014 có 2133/6381 vụ chưa được khám phá; Năm 2015 có 1945/6004 vụ chưa được khám phá. Điều này đặt ra vấn đề cần phải tập trung các biện pháp hơn nữa để kéo giảm số vụ phạm tội, trong đó có CGTS.
Đối với tội phạm CGTS nói chung, qua 5 năm, số vụ CGTS là 5069 vụ, điều tra khám phá 4623 vụ chiếm 62.82%, bắt 6156 đối tượng. Đối với tội phạm CGTS của NNN thì theo thống kê số liệu từ năm 2011 đến 2015 có 516 vụ, điều tra khám phá 278 vụ chiếm 53.86%, bắt 356 đối tượng. Với kết quả này có thể thấy rằng số vụ PPHS CGTS trong 5 năm qua chiếm 5609 vụ đạt tỷ lệ 19.71% so với tổng số vụ PPHS của tất cả các loại tội phạm. Con số này cho thấy mức độ đáng báo động về THTP CGTS đang diễn ra trên địa bàn thành phố.
Nhìn chung tội phạm CGTS trên địa bàn TP.HCM trong 5 năm qua diễn biến khá phức tạp, có năm tăng, có năm giảm. Số vụ xảy ra vẫn còn nhiều trên 1000 vụ/năm; Tỷ lệ khám phá cao trên 80% và giảm dần qua các năm. Khóa luận tốt nghiệp cử nhân luật | Trang 3 Phòng ngừa tội cướp giật tài sản trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh hiện nay 7000 6000 5000 4000 3000 2000 1000 0 2011 2012 2013 2014 2015 Số vụ PPHS Số vụ CGTS Số vụ CGTS NNN Biểu đồ 1: THTP và tội phạm CGTS nói chung, CGTS NNN trên địa bàn TP.HCM Đối với tội phạm CGTS, để xác định THTP xảy ra ta so sánh số vụ CGTS, số vụ khám phá và số đối tượng bị bắt từ năm 2011 đến năm 2015 (ghi nhận số liệu thống kê của Công an TP.HCM và báo cáo kết quả đấu tranh của Cảnh sát điều tra tội phạm về TTXH 24 quận huyện, toàn thành phố năm 2011 xảy ra 1265 vụ PPHS, so với cùng kỳ năm 2010 giảm 110 vụ, tỷ lệ giảm 8.00%, đã điều tra khám phá 1096 vụ đạt tỷ lệ 86.64%, bắt giữ 1478 đối tượng; Năm 2012 xảy ra 1119 vụ PPHS, giảm 146 vụ, tỷ lệ giảm 11.54%, đã điều tra khám phá 974 vụ đạt tỷ lệ 80.04%, bắt giữ 1317 đối tượng. Năm 2013 xảy ra 1086 vụ PPHS, so với năm 2012 giảm 33 vụ, tỷ lệ giảm 2.
Đã điều tra khám phá 857 vụ, đạt tỷ lệ 78.91%, bắt giữ 1164 đối tượng. Năm 2014 xảy ra 1136 vụ PPHS, tăng 50 vụ so với năm 2013, tỷ lệ tăng 4.60%, đã điều tra khám phá 901 vụ, đạt tỷ lệ 79.31%, bắt giữ 1167 đối tượng. Đến năm 2015 xảy ra 1003 vụ PPHS, giảm 133 vụ, tỷ lệ giảm 10.65%, đã điều tra khám phá 795 vụ, đạt tỷ lệ 79.26%, bắt giữ 1030 đối tượng. Khóa luận tốt nghiệp cử nhân luật | Trang 4 Phòng ngừa tội cướp giật tài sản trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh hiện nay 1600 1400 1200 1000 800 600 400 200 0 2011 2012 2013 2014 2015 Số vụ CGTS Số vụ Khám phá Số bị bắt Biều đồ 2: So sánh số vụ CGTS, số vụ khám phá và số đối tượng bị bắt Bên cạnh đó, nhìn vào bảng số liệu thống kê số 1 chúng ta cũng có thể thấy được tội phạm CGTS NNN ngày càng có xu hướng tăng lên, cụ thể: Năm 2011 xảy ra 67 vụ PPHS, tăng 19 vụ so với năm 2010, tỷ lệ tăng 86.20%, điều tra khám phá 43 vụ chiếm tỷ lệ 64.18%, bắt 58 đối tượng.
Năm 2012 xảy ra 89 vụ PPHS tăng 22 vụ so với năm 2011, tỷ lệ tăng 32.83%, đã điều tra khám phá 53 vụ đạt tỷ lệ 59.55%, bắt giữ 66 đối tượng. Năm 2013 xảy ra 98 vụ PPHS, tăng 9 vụ so với năm 2012, tỷ lệ tăng 10.11%, điều tra khám phá 57 vụ chiếm 58.16%, bắt giữ 66 đối tượng. Năm 2014 xảy ra 141 vụ PPHS, tăng 43 vụ so với năm 2013, tỷ lệ tăng 43.87%, đã điều tra khám phá 70 vụ, đạt tỷ lệ 49.64%, bắt giữ 95 đối tượng. Năm 2015 xảy ra 121 vụ PPHS, giảm 20 vụ so với năm 2014, tỷ lệ 14.18%, đã điều tra khám phá 55 vụ, đạt tỷ lệ 45.45%, bắt giữ 71 đối tượng.
Khóa luận tốt nghiệp cử nhân luật | Trang 5 Phòng ngừa tội cướp giật tài sản trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh hiện nay 160 140 120 100 80 60 40 20 0 2011 2012 2013 2014 2015 Số vụ CGTS NNN Số vụ khám phá Số bị bắt Biều đồ 3: So sánh số vụ CGTS NNN với số vụ khám phá, số bị bắt Tổng hợp 5 năm từ năm 2011 đến 2015 thì số vụ CGTS nói chung trên địa bàn TP.HCM là 5609 vụ PPHS, số vụ đã được điều tra khám phá là 4623 vụ, chiếm 82.42%; Và số vụ PPHS CGTS NNN là 516 vụ, số vụ đã được điều tra khám phá là 278 vụ chiếm 53. Như vậy, số liệu trên cho thấy số vụ PPHS CGTS trong 5 năm qua diễn biến khá phức tạp, không ổn định. Gần nhất là năm 2015 số vụ PPHS là 1003 vụ giảm 133 vụ so với năm 2014, tuy nhiên chỉ điều tra khám phá được 795 vụ, đạt tỷ lệ 79. Riêng tội phạm CGTS NNN thì ngày càng tăng về số vụ và đối tượng bị bắt, theo số liệu thống kê gần đây nhất là vào năm 2015 xảy ra 121 vụ, khám phá điều tra 55 vụ, tỷ lệ khám phá chỉ đạt 45.
Qua đó cho thấy tỷ lệ điều tra khám phá các vụ án đối với tội phạm CGTS nói chung và CGTS NNN nói riêng vẫn chưa đạt được kết quả cao.