đặt vấn đề tiếp - Tự sửa sai, bổ sung, điều chỉnh theo. những gì cần thiết. Các hình thức dạy học Tổ chức DHTN cho phép các TV trong nhóm chia sẻ băn khoăn, suy nghĩ, kinh nghiệm của bản thân, cùng nhau xây dựng tri thức mới. Một bài học HTTN có thể đƣợc thiết kế theo một số mô hình khác nhau.
Nhƣng mục đích cuối cùng vẫn là giúp HS hoàn thành nhiệm vụ học tập theo hƣớng hợp tác. Các nhà lý luận DH đã 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com đƣa ra một số mô hình đáp ứng đƣợc tiêu chí của việc tiếp cận với việc học theo hƣớng hợp tác nhƣ sau. Mô hình nhóm thảo luận nhanh Yêu cầu các nhóm HS (thƣờng từ 2 đến 3 HS) trao đổi để trả lời câu hỏi, giải quyết một vấn đề, phác thảo ý tƣởng thiết kế, xác định thái độ với một kịch bản cụ thể. GV cần cung cấp đầy đủ các dữ liệu liên quan và có thể gợi ý các lập luận chính, đảm bảo chủ đề rõ ràng, bố cục chặt chẽ.
Các câu hỏi cần đƣợc trình bày để HS dễ thấy trong suốt quá trình thảo luận. Có thể giao cho các nhóm các câu hỏi khác nhau nhƣng phải có liên quan. Thời gian hoạt động nên kéo dài không quá 5 phút. Sau đó GV tổ chức thảo luận trƣớc lớp.
GV xác nhận các ý kiến đúng, thể chế hóa kiến thức. Mô hình nhóm học tập (Student Teams Achievements Division - STAD) Mỗi nhóm HS giúp đỡ nhau hiểu thực sự kỹ lƣỡng về nội dung đƣợc giao. Phần KT sẽ là KT cá nhân. Cơ chế đánh giá này đƣợc minh họa bởi bảng sau.1: Cách tính chỉ số cố gắng của từng thành viên trong nhóm Điểm KT Chỉ số cố gắng Kết quả nhóm Thành viên Lần 1 Lần 2 của cá nhân Thành viên số 1 8 8 0 Thành viên số 2 4 6 2 Thành viên số 3 8 7 0 4 Thành viên số 4 6 8 2 Theo cách đánh giá này thì một HS yếu kém có thể đem lại điểm cho cả nhóm dựa vào sự nỗ lực của cá nhân.
Cơ chế này có một số tác dụng nhƣ: Loại đƣợc phần lớn các hiện tƣợng ăn theo, chi phối và tách nhóm; Đề cao sự đóng góp của các TV yếu kém và nâng sự đóng góp này thành nhân tố quyết định; Lấy sự cố gắng và sự nỗ lực làm tiêu chí đánh giá thay vì khả năng, học lực. Mô hình nhóm TGT (Team – Game – Tournament) Đối với cấu trúc này, hoạt động nhóm cũng tƣơng tự STAD nhƣng cơ chế đánh giá có đổi khác. GV chia nhóm theo khả năng của HS, trong đó các TV cùng số thứ tự trong nhóm có sức học tƣơng đƣơng nhau. Các nhóm trong lớp có cùng 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com nhiệm vụ.
Hình thức hoạt động nhóm này có tác dụng tạo một sự phụ thuộc tích cực giữa các TV trong nhóm. Mỗi TV chịu trách nhiệm cá nhân về nhiệm vụ của mình, thành tích của họ có ảnh hƣởng trực tiếp tới thành tích của nhóm. Quá trình KT đánh giá đƣợc biến thành các cuộc tranh tài của các TV cùng số thứ tự ở các nhóm. Sự chênh lệch giữa hai lần KT đƣợc sử dụng để tính điểm.
Có thể tiến hành theo các bƣớc sau: - Bước 1. Chia nhóm theo khả năng học tập Thành viên số 1. Mức độ 1 Thành viên số 2. Mức độ 2 Thành viên số 3.
Mức độ 3 Thành viên số 4. Học nhóm: Các thành viên trong nhóm thảo luận giúp đỡ nhau hiểu bài. Thi đấu: Các thành viên cùng số thi đấu với nhau. - Bước 4: Kiểm tra đánh giá dựa trên chỉ số nỗ lực giữa hai lần kiểm tra (KT và tính điểm nhƣ cấu trúc STAD).
Xử lý kết quả: Điểm số cuối cùng của nhóm dựa vào tổng chỉ số cố gắng của các TV. Ngoài những ƣu việt của cấu trúc STAD, thì cấu trúc TGT còn có một điểm mạnh là có chú ý đến sự tƣơng đồng về năng lực trong KT đánh giá nên nó thể hiện rõ hơn sự công bằng trong KT đánh giá. Thực hiện một chuỗi bài tập luân phiên Mỗi nhóm sẽ thực hiện một chuỗi bài tập nhƣng theo các thứ tự khác nhau, do đó ở mỗi thời điểm các nhóm tiến hành các hoạt động khác nhau nhƣng cuối cùng các nhóm đều hoàn thành một chuỗi bài tập đƣợc giao. Hình thức hoạt động này đƣợc tiến hành trong trƣờng hợp đòi hỏi thiết bị, dụng cụ thí nghiệm nhƣng không đủ cho cả lớp và các hoạt động tƣơng đối độc lập và không đòi hỏi thứ tự.
Ví dụ về ma trận hoạt động với 3 nhóm, thực hiện ba nhiệm vụ độc lập mà các nhiệm vụ đó đƣợc đánh giá có cùng thời lƣợng để hoàn thành và thực hiện trong thời gian là 45 phút. 11 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Ma trận về nhiệm vụ cùng thời lượng của Nhóm Nhóm thực hiện Nhiệm vụ Nhóm 1 1 2 3 Nhóm 2 2 3 1 Nhóm 3 3 1 2 Đến phút thứ 15 30 45 Ví dụ về ma trận hoạt động với 3 nhóm, thực hiện các nhiệm vụ khác thời lƣợng và thực hiện trong thời gian là 60 phút. Ma trận về nhiệm vụ khác thời lượng của Nhóm Nhóm thực hiện Nhiệm vụ Nhóm 1 1 1 2 3 4 5 Nhóm 2 2 3 4 5 1 1 Nhóm 3 4 5 1 1 2 3 Đến phút thứ 10 20 30 40 50 60 1.
Mô hình nhóm Jigsaw (Ghép hình) Cấu trúc này đề cao sự tƣơng tác bình đẳng và tầm quan trọng của từng TV trong nhóm, loại bỏ gần nhƣ triệt để sự ăn theo, sự chi phối, sự tách nhóm. Với cấu trúc này thì mỗi TV đƣợc giao một phần bài học. Sau đó dành một khoảng thời gian nhất định để các TV cùng chủ đề thảo luận với nhau và trở thành các nhóm chuyên gia. Khi kết thúc phần thảo luận này các TV trở về nhóm của mình và khi đó, từng TV sẽ giảng lại cho cả nhóm nghe phần bài học của mình ở nhóm chuyên gia và kiến thức toàn bài học đƣợc ghép lại với nhau.
Sự phối hợp này tƣơng tự nhƣ trò chơi ghép hình. Phân công nhiệm vụ cho các thành viên cùng số: Thành viên số 1. Nhiệm vụ 1 Thành viên số 2. Nhiệm vụ 2 Thành viên số 3.
Nhiệm vụ 3 Thành viên số 4. Nhiệm vụ 4 12 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Các nhóm chuyên gia làm việc: Thảo luận cùng chủ đề. Nhóm hợp tác làm việc: Các TV của nhóm hợp tác trở về nhóm giảng bài cho các TV còn lại để mọi TV trong nhóm hiểu hết các nhiệm vụ 1, 2, 3, 4.
Đối với cấu trúc này thì từng TV không những hiểu về nhiệm vụ của mình mà còn hiểu toàn bộ nhiệm vụ của nhóm. Hình thức hoạt động nhóm này có tác dụng giúp GV thực hiện việc DH phân hóa theo trình độ và năng lực của HS. Kiểm tra cá nhân gồm tất cả các nhiệm vụ 1,2,3,4. Xử lý kết quả: GV chấm điểm bài KT của HS hoặc tổ chức cho HS tự chấm bài của mình hoặc của bạn, sau đó GV phải KT lại.
Điểm tiến bộ của từng cá nhân là cơ sở để tính điểm tiến bộ của cả nhóm dựa vào điểm trung bình bài KT (đƣợc gọi là điểm nền). Cách tính điểm tiến bộ cho từng cá nhân trong nhóm đƣợc trình bày theo bảng: Bảng 1. Cách tính điểm tiến bộ của từng cá nhân Điểm bài KT Điểm tiến bộ Thấp hơn điểm nền từ 3 điểm trở lên 0 Thấp hơn điểm nền từ 1 đến 2 điểm 1 Bằng hoặc hơn điểm nền từ 1 đến 2 điểm 2 Cao hơn điểm nền từ 3 điểm trở lên 3 Điểm tuyệt đối (Không tính đến điểm nền) 3 Trung bình cộng điểm tiến bộ của các cá nhân sẽ là điểm tiến bộ của cả nhóm. Điểm của cả nhóm sẽ là cơ sở để GV xếp loại nhóm hoạt động tốt hay không trong buổi học, kỳ học hoặc năm học.
Nhƣ vậy, trong cấu trúc Jigsaw đã đề cao sự tƣơng tác bình đẳng và tầm quan trọng của từng TV trong nhóm, loại bỏ gần nhƣ triệt để sự ăn theo, sự chi phối, và sự tách nhóm, đây là những vấn đề thƣờng nảy sinh trong quá trình làm việc nhóm. 13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Năng lực hợp tác vật lí của học sinh trung học phổ thông 1. Năng lực hợp tác của học sinh 1.
Khái niệm Theo từ điển Bách khoa Việt Nam, năng lực là đặc điểm của các cá nhân thể hiện mức độ thông thạo tức là có thể thực hiện một cách thành thục và chắc chắn một số dạng hoạt dộng nào đó [36]. Theo Weitnert (2001) năng lực là khả năng và kĩ xảo học đƣợc hoặc sẵn có của ca nhân nhàm giải quyết các tình huống xác định, cũng nhƣ sự sẵn sàng về động cơ, xã hội. và khả annwg vận dụng các cách giải quyết vấn đề một ccahs có trách nhiệm và hiệu quả trong những tình huống linh hoạt [36]. Các định nghĩa trên đây tuy có khác nhau nhƣng nhìn chung Khái niệm hợp tác của HS đƣợc hiểu là sự tự nguyện của các cá nhân cùng nhau làm việc một cách bình đẳng trong một tập thể hoặc một nhóm.
Các thành viên trong nhóm tiến hành hoạt động nhằm mục đích và lợi ích chung, đồng thời đạt đƣợc mục đích và lợi ích riêng của mỗi thành viên trên cơ sở nỗ lực chung. Hoạt động của từng cá nhân trong quá trình tham gia công việc phải tuân theo những nguyên tắc nhất định và có sựu phân công trách nhiệm cụ thể cho các thành viên trong nhóm. NLHT của HS là năng lực cá nhân đƣợc dùng để hoàn thành nhiệm vụ đƣợc giao trong điều kiện đƣợc trao đổi cùng với các thành viên khác trong nhóm. Các thành tố của năng lực hợp tác - Xác định đƣợc mục đích và phƣơng thức hợp tác - Xác định đƣợc các hoạt động của bản than - Biết đƣợc khả năng của những ngƣời cùng hợp tác - Thuyết phục ngƣời khác cùng hoàn thành công việc - Đánh giá đƣợc kết quả hoạt động của cả nhóm và của bản thân - Rút ra bài học kinh nghiệm sau khi hoạt động nhóm Đánh giá NLHT của HS là quá trình GV thu thập thông tin, tìm minh chứng; phân tích các thông tin, minh chứng đã thu thập đƣợc; nhận biết mức độ NLHT của HS thông qua việc trao đổi, hợp tác của HS trong quá trình học tập nhóm, cùng tạo ra các sản phẩm học tập.
Từ đó GV có những nhận xét, quyết định về NLHT, phản 14 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.