Phát triển bảo hiểm y tế hộ gia đình trên địa bàn huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế

Đề án phát triển bảo hiểm y tế hộ gia đình trên địa bàn huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế

• Tác giả: Nguyễn Thị Phương Uyên
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Khánh Trang
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế - Đại học Huế
• Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
• Đề tài: Phát triển bảo hiểm y tế hộ gia đình trên địa bàn huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế
• Loại tài liệu: Đề án thạc sĩ khoa học kinh tế
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: Huế

Tóm tắt

I. Tổng quan bảo hiểm y tế hộ gia đình tại huyện Phong Điền

Chính sách bảo hiểm y tế hộ gia đình giữ vị trí then chốt trong mạng lưới an sinh xã hội. Tại huyện Phong Điền, mô hình này khẳng định vai trò là lá chắn kinh tế cho người dân trước tai nạn và bệnh tật. Giai đoạn 2021 - 2023 ghi nhận nhiều nỗ lực mở rộng đối tượng thụ hưởng. Người dân nông thôn, tiểu thương và lao động tự do chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu dân số địa phương. Thu nhập bấp bênh khiến nhiều gia đình ngần ngại chi tiêu định kỳ cho thẻ y tế. Tuy nhiên, việc áp dụng cơ chế giảm dần mức đóng từ thành viên thứ hai đã tạo động lực tài chính rõ rệt. Nhờ đó, tỷ lệ tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu tăng đều qua từng năm. Cơ quan quản lý phối hợp chặt chẽ với trạm y tế cơ sở nhằm nâng cao năng lực phục vụ. Huyện kiên định mục tiêu đưa tỷ lệ bao phủ tiến sát ngưỡng toàn dân trước năm 2025. Nguồn quỹ tích lũy không chỉ san sẻ gánh nặng điều trị mà còn bảo đảm công bằng xã hội.

1.1. Bản chất và vai trò của bảo hiểm y tế hộ gia đình

Bảo hiểm y tế hộ gia đình vận hành theo nguyên tắc cộng đồng chia sẻ rủi ro. Mọi thành viên cùng đăng ký thường trú hoặc tạm trú đều có quyền tham gia chung một hợp đồng. Cơ chế này khuyến khích toàn bộ hộ gia đình đồng lòng phòng ngừa nguy cơ ốm đau bất ngờ. Khi một cá nhân mắc bệnh hiểm nghèo, quỹ bảo hiểm sẽ chi trả phần lớn viện phí. Người dân tránh được bẫy nghèo đói và bảo toàn tài sản tích lũy. Tại các xã thuần nông của huyện Phong Điền, chính sách này mang lại sự an tâm thiết thực. Sức khỏe người lao động được bảo vệ giúp ổn định kinh tế gia đình. Đây chính là tiền đề cốt lõi để thúc đẩy kinh tế huyện nhà phát triển bền vững.

1.2. Mục tiêu bao phủ y tế huyện Phong Điền giai đoạn 2021 2025

Huyện Phong Điền xác định chỉ tiêu bao phủ bảo hiểm y tế là nhiệm vụ chính trị trọng tâm. Nghị quyết huyện ủy giao trách nhiệm cụ thể cho từng cấp ủy xã, thị trấn. Mục tiêu đặt ra là duy trì tỷ lệ bao phủ y tế toàn dân trên 95% vào năm 2025. Trong đó, diện tham gia theo hộ gia đình đóng vai trò bù đắp khoảng trống cho lực lượng lao động phi chính thức. Cơ quan bảo hiểm huyện chủ động rà soát cơ sở dữ liệu dân cư để tránh bỏ sót đối tượng. Các chiến dịch truyền thông cao điểm diễn ra liên tục tại khu dân cư và chợ dân sinh. Toàn hệ thống chính trị tập trung tháo gỡ khó khăn về mặt thủ tục và nguồn đóng cho hộ khó khăn.

II. Thực trạng bảo hiểm y tế hộ gia đình tại huyện Phong Điền

Quá trình triển khai chính sách tại huyện Phong Điền mang lại nhiều chuyển biến tích cực song vẫn bộc lộ hạn chế. Tỷ lệ tham gia giữa các xã đồng bằng và vùng đầm phá ven biển chưa đồng đều. Nhóm dân cư làm nông nghiệp và đánh bắt thủy sản thường có thu nhập không ổn định theo mùa vụ. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến tính liên tục của việc gia hạn thẻ y tế. Một bộ phận người dân chỉ mua bảo hiểm khi bản thân phát hiện mắc bệnh hiểm nghèo. Tình trạng này gây áp lực lớn lên cân đối quỹ khám chữa bệnh tại địa bàn. Ngoài ra, chất lượng khám ban đầu tại một số trạm y tế xã chưa đáp ứng trọn vẹn mong đợi của người dân. Trang thiết bị cận lâm sàng còn thiếu thốn cục bộ. Danh mục thuốc thiết yếu đôi lúc chưa kịp thời bổ sung theo yêu cầu điều trị. Thủ tục chuyển tuyến giữa cơ sở y tế huyện lên tuyến tỉnh đôi khi phát sinh bất cập. Nhân viên đại lý thu tại thôn xóm kiêm nhiệm nhiều đầu việc nên chưa bám sát từng hộ dân.

2.1. Rào cản thu nhập và nhận thức của người dân nông thôn

Kinh tế hộ gia đình tại huyện Phong Điền phụ thuộc lớn vào thời tiết và mùa màng. Khi giá nông sản sụt giảm hoặc thiên tai xảy ra, việc mua bảo hiểm thường bị trì hoãn. Nhiều người dân vẫn giữ tâm lý khỏe mạnh thì không cần dự phòng rủi ro. Họ coi số tiền đóng thẻ y tế là khoản chi phí mất đi thay vì khoản đầu tư an sinh. Nhận thức chưa đầy đủ về quyền lợi giảm trừ mức đóng khiến nhiều nhà chỉ mua cho người già và trẻ nhỏ. Công tác tuyên truyền tại một số chi bộ thôn bản còn nặng tính hình thức, thiếu sinh động. Những nguyên nhân nội tại này cản trở nỗ lực gia tăng tỷ lệ bao phủ diện rộng.

2.2. Khó khăn trong vận hành mạng lưới đại lý thu cơ sở

Đội ngũ nhân viên thu bảo hiểm tại địa phương hoạt động rộng khắp nhưng gặp nhiều thách thức. Chế độ thù lao hoa hồng chưa tương xứng với công sức bỏ ra khiến nhân viên thiếu nhiệt huyết gắn bó. Kỹ năng tư vấn và thuyết phục của một số cộng tác viên còn sơ sài, lúng túng. Cơ sở vật chất phục vụ thu phí điện tử tại nhiều điểm bưu điện văn hóa xã chưa đồng bộ. Đường truyền mạng Internet đôi khi gián đoạn làm chậm trễ quá trình cấp đổi mã thẻ. Công tác đối chiếu dữ liệu giữa cơ quan bảo hiểm và chính quyền xã phát sinh sai lệch thông tin hộ khẩu. Tình trạng này khiến người dân mất nhiều thời gian đi lại bổ sung hồ sơ.

III. Giải pháp bảo hiểm y tế hộ gia đình tại huyện Phong Điền

Để mở rộng diện tham gia, huyện Phong Điền cần thực hiện đồng bộ nhiều nhóm giải pháp trọng điểm. Trước hết, cấp ủy và chính quyền cơ sở phải đưa chỉ tiêu bảo hiểm vào kế hoạch phát triển kinh tế hàng năm. Cán bộ thôn xóm chủ động phân loại từng nhóm hộ gia đình theo điều kiện kinh tế. Việc tư vấn trực tiếp tại nhà giúp giải tỏa băn khoăn về quyền lợi thụ hưởng. Bên cạnh đó, địa phương cần đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính và số hóa quy trình thu nộp. Ứng dụng VssID và cổng dịch vụ công giúp người dân đăng ký thuận tiện ngay tại điện thoại thông minh. Đồng thời, ngành y tế huyện phải tập trung nâng cao chuyên môn y bác sĩ tuyến cơ sở. Cơ sở khám chữa bệnh cần đảm bảo đủ thuốc men và cải tiến thái độ phục vụ. Sự hài lòng của người bệnh chính là thước đo hiệu quả thúc đẩy người dân tái tục thẻ bảo hiểm định kỳ.

3.1. Đổi mới phương thức truyền thông và vận động người dân

Công tác tuyên truyền cần chuyển từ chiều rộng sang chiều sâu để tạo tác động thực chất. Đội ngũ cán bộ cơ sở nên tổ chức các buổi tư vấn nhóm nhỏ ngay tại cụm dân cư. Việc giải thích cặn kẽ quyền lợi giảm đóng bậc thang giúp người dân thấy rõ lợi ích kinh tế. Bản tin phát thanh cơ sở cần nêu gương các hộ gia đình vượt qua cơn bạo bệnh nhờ thẻ bảo hiểm. Ngoài ra, việc tận dụng mạng xã hội Zalo và Facebook giúp lan tỏa chính sách đến thế hệ trẻ. Sự tham gia tích cực của Hội Phụ nữ và Hội Nông dân sẽ củng cố niềm tin trong cộng đồng làng xã.

3.2. Nâng cao chất lượng khám chữa bệnh tại trạm y tế xã

Nâng cao chất lượng dịch vụ y tế là giải pháp căn cơ để giữ chân người tham gia. Trung tâm Y tế huyện Phong Điền cần luân chuyển bác sĩ giỏi về hỗ trợ tuyến xã định kỳ. Trạm y tế cơ sở phải được đầu tư máy móc xét nghiệm máu và siêu âm cơ bản. Việc đảm bảo nguồn cung ứng thuốc điều trị bệnh mạn tính giúp người cao tuổi không phải lên tuyến trên. Thủ tục tiếp đón bệnh nhân cần chuyển đổi số toàn diện qua căn cước công dân gắn chip. Đội ngũ y bác sĩ phải nêu cao tinh thần y đức và chăm sóc chu đáo người bệnh. Khi niềm tin y tế cơ sở phục hồi, người dân sẽ tự giác tham gia bảo hiểm.

IV. Định hướng bảo hiểm y tế hộ gia đình tại huyện Phong Điền

Phát triển bảo hiểm y tế hộ gia đình là yêu cầu sống còn cho an sinh xã hội địa phương. Huyện Phong Điền đang đứng trước cơ hội lớn để hoàn thành mục tiêu bao phủ toàn dân. Thành công của chính sách đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt của toàn bộ hệ thống chính trị cơ sở. Cơ quan bảo hiểm xã hội huyện cần tiếp tục phát huy vai trò nòng cốt tham mưu cho Ủy ban nhân dân huyện. Mạng lưới thu nộp phải được chuyên nghiệp hóa thông qua các tổ chức dịch vụ ủy quyền tin cậy. Bên cạnh sự hỗ trợ từ ngân sách nhà nước, huyện cần huy động nguồn lực xã hội hóa để tặng thẻ cho hộ cận nghèo. Ứng dụng công nghệ thông tin vào quản lý hồ sơ bệnh án giúp minh bạch hóa dòng tiền chi trả. Bảo đảm an toàn quỹ bảo hiểm đi đôi với việc nâng cấp dịch vụ y tế toàn diện. Mô hình gia đình tham gia bảo hiểm bền vững sẽ tạo nền tảng vững chắc cho sự thịnh vượng của quê hương.

4.1. Ứng dụng thực tiễn trong công tác quản lý kinh tế y tế

Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học sắc bén cho các nhà hoạch định chính sách địa phương. Ủy ban nhân dân huyện Phong Điền có thể vận dụng mô hình này để phân bổ nguồn ngân sách hỗ trợ đúng đối tượng. Cơ quan bảo hiểm xã hội tối ưu hóa được chi phí quản lý thông qua kênh phân phối số hóa. Doanh nghiệp và nhà hảo tâm có địa chỉ cụ thể để thực hiện các chương trình an sinh xã hội ý nghĩa. Dữ liệu quản trị tập trung giúp phát hiện sớm nguy cơ bội chi cục bộ tại các cơ sở khám bệnh. Từ đó, địa phương chủ động điều tiết ngân quỹ nhằm bảo vệ quyền lợi chính đáng của nhân dân.

4.2. Tầm nhìn chiến lược an sinh xã hội bền vững huyện nhà

Phát triển bền vững mạng lưới y tế hộ gia đình tạo bước đệm hoàn thành tiêu chí huyện nông thôn mới nâng cao. Sự đồng thuận của người dân là yếu tố quyết định sự thành công lâu dài của chính sách an sinh. Huyện Phong Điền hướng tới mục tiêu mọi công dân đều sở hữu thẻ bảo hiểm điện tử tích hợp trên căn cước. Môi trường khám chữa bệnh thân thiện sẽ gắn kết chặt chẽ người bệnh với hệ thống y tế công lập. Nguồn nhân lực khỏe mạnh là động lực trực tiếp thúc đẩy kinh tế Phong Điền bứt phá trong giai đoạn mới. Việc duy trì độ bao phủ cao khẳng định tính ưu việt của chính sách xã hội nhân văn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Chính sách bảo hiểm y tế là một trong những trụ cột an sinh xã hội cốt lõi nhằm hướng tới mục tiêu công bằng trong chăm sóc sức khỏe toàn dân. Tính đến ngày 31 tháng 12 năm 2023, huyện Phong Điền thuộc tỉnh Thừa Thiên Huế ghi nhận quy mô dân số đạt 92.433 người phân bổ trên 16 đơn vị hành chính cấp xã, với tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế chung toàn huyện đạt mức 98,5%. Mặc dù chỉ số bao phủ chung đạt mức rất cao, công tác phát triển bảo hiểm y tế theo diện hộ gia đình vẫn đối mặt với nhiều rào cản mang tính cơ cấu. Trong tổng số dân cư, có tới 55.503 người tham gia bảo hiểm y tế thuộc diện được ngân sách nhà nước đóng hoặc hỗ trợ mức đóng, để lại dư địa 36.930 người thuộc diện có thể tham gia theo hình thức hộ gia đình nhưng chưa được khai thác triệt để.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm của đề án là sự phát triển thiếu đồng đều của hệ thống 68 nhân viên đại lý thu, tập trung chủ yếu tại các khu vực trung tâm đồng bằng, dẫn đến việc bỏ sót các nhóm cư dân tại vùng bãi ngang ven biển và đồi núi. Thêm vào đó, tâm lý lựa chọn ngược khi người khỏe mạnh chủ quan không tham gia đã tạo áp lực lớn lên tính bền vững của quỹ an sinh. Mục tiêu cụ thể của đề án là hệ thống hóa cơ sở lý luận, đánh giá thực trạng thu và phát triển đối tượng giai đoạn 2021 - 2023, từ đó xác lập các giải pháp chiến lược nhằm hiện thực hóa Quyết định số 546/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về chỉ tiêu bao phủ bảo hiểm y tế giai đoạn 2022 - 2025. Về mặt thực tiễn, công trình cung cấp hệ thống chỉ số định lượng giúp cơ quan Bảo hiểm xã hội huyện Phong Điền tối ưu hóa quy trình quản lý, gia tăng tỷ lệ tham gia bền vững và giảm thiểu rủi ro tài chính cho các hộ gia đình trước biến cố ốm đau.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng nền tảng lý thuyết an sinh xã hội theo Công ước số 102 ban hành năm 1952 của Tổ chức Lao động Quốc tế, kết hợp với khung lý thuyết về quản lý tài chính y tế công và cơ chế chia sẻ rủi ro cộng đồng. Trong hệ thống pháp luật Việt Nam, Luật Bảo hiểm y tế năm 2008 và Luật sửa đổi, bổ sung năm 2014 quy định rõ bảo hiểm y tế là hình thức bảo hiểm bắt buộc do Nhà nước tổ chức, vận hành phi lợi nhuận nhằm bảo vệ tài chính cho người dân khi khám chữa bệnh.

Ba khái niệm nòng cốt được làm rõ trong đề án bao gồm: bảo hiểm y tế hộ gia đình, mức đóng giảm trừ lũy tiến và tính bền vững của quỹ khám chữa bệnh. Căn cứ Nghị định số 146/2018/NĐ-CP và Nghị định số 104/2022/NĐ-CP, nhóm tham gia theo hộ gia đình bao gồm toàn bộ thành viên cùng đăng ký thường trú hoặc tạm trú, trừ các đối tượng đã tham gia theo nhóm khác. Cơ chế tài chính áp dụng nguyên tắc giảm trừ mức đóng nhằm khuyến khích cả gia đình tham gia: người thứ nhất đóng 4,5% mức lương cơ sở; người thứ hai, thứ ba, thứ tư đóng lần lượt bằng 70%, 60%, 50% mức đóng của người thứ nhất; từ người thứ năm trở đi chỉ đóng 40%. Theo quy định tại Nghị định số 24/2023/NĐ-CP, khi mức lương cơ sở được điều chỉnh lên 1.800.000 đồng từ ngày 01 tháng 07 năm 2023, mức đóng cả năm của người thứ nhất là 972.000 đồng và người thứ năm chỉ còn 388.800 đồng, tạo động lực kinh tế rõ nét cho các hộ gia đình đông nhân khẩu.

Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp nghiên cứu kết hợp chặt chẽ giữa phân tích dữ liệu thứ cấp và điều tra xã hội học sơ cấp trong mốc thời gian từ năm 2021 đến năm 2023. Nguồn dữ liệu thứ cấp được trích xuất từ các báo cáo tổng kết thu, báo cáo tài chính của Bảo hiểm xã hội huyện Phong Điền, niên giám thống kê huyện trên tổng diện tích 95.571,07 ha và các văn bản quy phạm pháp luật liên quan.

Đối với dữ liệu sơ cấp, tác giả tiến hành điều tra trên hai nhóm đối tượng với tổng quy mô mẫu đạt 188 phiếu khảo sát:

• Nhóm đại lý thu: Khảo sát toàn bộ tổng thể 68 nhân viên đại lý thu hoạt động trên địa bàn, bao gồm 20 nhân viên thuộc hệ thống Bưu điện, 30 nhân viên thuộc Công ty Bảo hiểm PVI và 18 nhân viên thuộc Công ty Đào tạo Bảo hiểm An sinh nhằm đánh giá cơ chế thi đua, thù lao và khó khăn trong nghiệp vụ.
• Nhóm người dân: Trên tổng thể 36.930 người thuộc diện có thể tham gia bảo hiểm y tế hộ gia đình năm 2023, nghiên cứu áp dụng công thức chọn mẫu Slovin năm 1984 với sai số tiêu chuẩn 10%, xác định quy mô mẫu lý thuyết là 100 người. Để gia tăng độ tin cậy và tính đại diện, tác giả bổ sung thêm 20% số phiếu dự phòng, nâng tổng mẫu phát ra và thu về hợp lệ lên 120 người dân.

Phương pháp chọn mẫu thuận tiện được áp dụng tại 4 địa bàn tiêu biểu đại diện cho các mức độ bao phủ khác nhau: thị trấn Phong Điền với 43 phiếu, xã Phong An có tỷ lệ tham gia cao nhất với 29 phiếu, xã Phong Thu có tỷ lệ trung bình với 26 phiếu và xã Điền Hải có tỷ lệ thấp nhất với 22 phiếu. Dữ liệu được xử lý bằng phần mềm Excel thông qua kỹ thuật thống kê mô tả và phân tích so sánh chuỗi thời gian, giúp làm rõ mối tương quan giữa thu nhập, nhận thức chính sách và hành vi đóng bảo hiểm của người dân.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, tốc độ gia tăng số lượng người tham gia bảo hiểm y tế hộ gia đình đạt kết quả tích cực nhưng chưa tương xứng với tiềm năng địa phương. Đến cuối năm 2023, toàn huyện Phong Điền đạt tỷ lệ bao phủ 98,5% dân số, song cơ cấu tham gia có sự chênh lệch lớn khi nhóm đối tượng do ngân sách nhà nước hỗ trợ và đóng hộ chiếm tới 55.503 người. Phân khúc 36.930 người thuộc diện tự đóng theo hộ gia đình vẫn còn khoảng 15% đến 20% dân số chưa tham gia thường xuyên hoặc để thẻ bị gián đoạn quá 3 tháng.

Thứ hai, mạng lưới tổ chức dịch vụ thu phát triển nhanh về lượng nhưng phân bố thiếu cân đối. Toàn bộ 68 nhân viên thu trực thuộc 3 đơn vị đầu mối gồm Bảo hiểm PVI chiếm 44,1% với 30 nhân viên, Bưu điện chiếm 29,4% với 20 nhân viên và Bảo hiểm An sinh chiếm 26,5% với 18 nhân viên. Đáng chú ý, hơn 62% điểm thu tập trung tại các khu vực thị trấn và đồng bằng ven Quốc lộ 1A, trong khi các xã bãi ngang vùng Ngũ Điền chỉ có dưới 20% nhân lực phụ trách, tạo khoảng trống lớn trong tiếp cận người dân.

Thứ ba, sự thay đổi mức đóng gây áp lực tài chính đối với hộ nông nghiệp. Việc điều chỉnh lương cơ sở lên 1.800.000 đồng từ tháng 7 năm 2023 làm mức đóng chuẩn cả năm tăng lên 972.000 đồng mỗi người. Kết quả khảo sát 120 người dân cho thấy có khoảng 38% người được hỏi cho rằng mức đóng một lần cho nhiều thành viên trong gia đình tạo gánh nặng lớn đối với các hộ thuần nông có thu nhập bấp bênh. Mặc dù chính sách giảm trừ từ người thứ hai xuống 680.400 đồng và người thứ năm xuống 388.800 đồng đã phát huy tác dụng, tỷ lệ hộ gia đình mua thẻ cho 100% thành viên cùng lúc chỉ đạt khoảng 52%.

Thứ tư, chất lượng dịch vụ y tế tuyến cơ sở chưa thực sự tạo dựng niềm tin tuyệt đối. Địa bàn huyện có 16 trạm y tế cấp xã, 01 Trung tâm Y tế huyện và Bệnh viện Đa khoa Trung ương Huế cơ sở 2. Tuy nhiên, kết quả khảo sát ghi nhận tỷ lệ hài lòng của người dân về danh mục thuốc và trang thiết bị kỹ thuật tại các trạm y tế chỉ dừng lại ở mức 64%, khiến nhiều người có xu hướng khám vượt tuyến hoặc e ngại khi tiếp tục duy trì thẻ.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân sâu xa của thực trạng trên xuất phát từ cơ cấu kinh tế và đặc thù việc làm tại huyện Phong Điền. Năm 2023, cơ cấu kinh tế địa phương dịch chuyển mạnh với công nghiệp chiếm 59%, thương mại dịch vụ chiếm 19% và nông nghiệp chiếm 22%. Khu công nghiệp Phong Điền với 21 dự án đầu tư trị giá hơn 13.000 tỷ đồng đã thu hút trên 17.000 lao động chuyển sang tham gia bảo hiểm xã hội và bảo hiểm y tế bắt buộc. Lực lượng lao động còn lại tại các vùng nông thôn chủ yếu làm nông nghiệp, ngư nghiệp và tiểu thủ công nghiệp có dòng tiền không ổn định, dẫn đến tâm lý chỉ mua bảo hiểm y tế khi trong gia đình có người cao tuổi hoặc mắc bệnh mãn tính.

Khi so sánh với bài học kinh nghiệm tại huyện Tuyên Hóa thuộc tỉnh Quảng Bình và quận Hải Châu thuộc thành phố Đà Nẵng, mô hình thành lập các tổ công tác chuyên trách rà soát dữ liệu hộ tịch theo từng thôn, xóm và áp dụng chuyển đổi số thanh toán đã giúp các địa phương này nâng tỷ lệ tham gia hộ gia đình thêm 5% đến 8% mỗi năm. Tại Phong Điền, sự liên kết giữa 68 nhân viên đại lý thu với ban điều hành thôn, bản còn lỏng lẻo; chế độ chi trả thù lao thu chưa đủ sức hấp dẫn để khuyến khích nhân viên chủ động đến từng nhà vận động. Các phát hiện định lượng này có thể được mô hình hóa trực quan thông qua biểu đồ cột so sánh tỷ lệ tham gia giữa xã đạt chuẩn cao Phong An và xã khó khăn Điền Hải, đồng thời sử dụng bảng cơ cấu phân chia thị phần của 3 tổ chức dịch vụ thu để thiết lập lại địa bàn quản trị.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, tái cơ cấu và chuyên nghiệp hóa mạng lưới 68 nhân viên đại lý thu. Bảo hiểm xã hội huyện Phong Điền cần phối hợp chặt chẽ với Bưu điện, Công ty Bảo hiểm PVI và Công ty Đào tạo Bảo hiểm An sinh tổ chức tối thiểu 02 khóa bồi dưỡng chuyên môn mỗi năm về kỹ năng tư vấn trực tiếp và chuyển đổi số nghiệp vụ thu. Trong giai đoạn 2024 - 2025, các đơn vị cần mở rộng thêm ít nhất 10 điểm thu lưu động tại các xã bãi ngang ven biển nhằm xóa các vùng trũng thông tin, phấn đấu nâng năng suất thu bình quân của mỗi nhân viên đại lý thêm 25%.

Thứ hai, đổi mới nội dung và hình thức truyền thông chính sách theo chiều sâu. Ủy ban nhân dân 16 xã, thị trấn chỉ đạo các hội đoàn thể như Hội Nông dân, Hội Phụ nữ lồng ghép tuyên truyền chính sách an sinh vào các buổi sinh hoạt định kỳ. Mục tiêu trọng tâm là nâng tỷ lệ hiểu biết chính xác về biểu phí giảm trừ mức đóng từ người thứ hai trở đi của 36.930 người tiềm năng lên trên 88% vào quý IV năm 2025, biến nhận thức từ bắt buộc thụ động sang quyền lợi tự giác.

Thứ ba, tăng cường năng lực khám chữa bệnh tại 16 trạm y tế xã và Trung tâm Y tế huyện Phong Điền. Trung tâm Y tế huyện và Sở Y tế cần đầu tư đồng bộ trang thiết bị chẩn đoán cơ bản, bổ sung danh mục thuốc điều trị bệnh mãn tính tại tuyến xã nhằm nâng tỷ lệ hài lòng của người bệnh tham gia bảo hiểm y tế lên trên 90% trước năm 2025. Đồng thời, đẩy mạnh ứng dụng căn cước công dân gắn chip và ứng dụng VssID để giảm thiểu 50% thời gian chờ đợi làm thủ tục khám chữa bệnh.

Thứ tư, siết chặt công tác thanh tra, kiểm tra và bảo toàn quỹ khám chữa bệnh. Cơ quan Bảo hiểm xã hội huyện cần chủ trì thực hiện tối thiểu 04 cuộc kiểm tra chuyên đề mỗi năm đối với quy trình cấp thẻ, hoạt động của các đại lý thu và chi phí điều trị tại các cơ sở y tế. Biện pháp này nhằm giải quyết dứt điểm 100% đơn thư khiếu nại, ngăn chặn hành vi lạm dụng quỹ và bảo đảm thực hiện thắng lợi chỉ tiêu bao phủ 98,5% dân số gắn với lộ trình an sinh xã hội bền vững của tỉnh Thừa Thiên Huế.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nhóm thứ nhất bao gồm các nhà quản lý và cán bộ chuyên môn tại cơ quan Bảo hiểm xã hội cấp huyện và cấp tỉnh, đặc biệt là Bảo hiểm xã hội huyện Phong Điền và Bảo hiểm xã hội tỉnh Thừa Thiên Huế. Luận văn cung cấp mô hình tổ chức thực tế với 15 cán bộ phụ trách 3 bộ phận chuyên môn, cùng bộ tiêu chí đánh giá năng lực của 68 nhân viên đại lý thu để tối ưu hóa công tác quản lý trên địa bàn.

Nhóm thứ hai là lãnh đạo Ủy ban nhân dân cấp huyện và cấp xã tại các địa phương đang xây dựng nông thôn mới nâng cao. Nghiên cứu mang lại dữ liệu tham khảo giá trị về mối liên kết giữa phát triển kinh tế công nghiệp với an sinh xã hội tại 16 xã, thị trấn, giúp chính quyền lồng ghép mục tiêu bảo hiểm y tế vào nghị quyết phát triển kinh tế hàng năm.

Nhóm thứ ba là ban điều hành các tổ chức dịch vụ thu bảo hiểm như Bưu điện, đơn vị bảo hiểm PVI và các tổ chức dịch vụ an sinh. Các đơn vị này có thể khai thác báo cáo đánh giá thực chứng từ 68 phiếu khảo sát nhân viên thu để cải thiện chính sách hoa hồng, giải quyết khó khăn tác nghiệp và mở rộng thị phần tại khu vực nông thôn.

Nhóm thứ tư là giảng viên, học viên cao học và sinh viên chuyên ngành Quản lý kinh tế, Kinh tế phát triển và Quản lý công. Đề án là tài liệu tham khảo chuẩn mực về phương pháp chọn mẫu Slovin khảo sát 120 hộ dân, kết hợp khung phân tích dữ liệu giai đoạn 2021 - 2023 phục vụ giảng dạy và thực hiện các đề tài nghiên cứu liên quan.

Câu hỏi thường gặp

Tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế tại huyện Phong Điền đã đạt 98,5% nhưng vì sao vẫn cần tập trung phát triển diện hộ gia đình? Mặc dù chỉ số bao phủ chung đạt 98,5% trên 92.433 dân số, phần lớn người dân được ngân sách nhà nước hỗ trợ hoặc đóng hộ với 55.503 người. Nhóm 36.930 người thuộc diện tham gia hộ gia đình có tính biến động cao, nếu không duy trì vận động thường xuyên thì tỷ lệ tham gia sẽ sụt giảm khi các chính sách hỗ trợ thay đổi.

Mức đóng bảo hiểm y tế hộ gia đình hiện nay được tính toán cụ thể ra sao theo mức lương cơ sở mới? Theo quy định tại Nghị định số 24/2023/NĐ-CP với lương cơ sở 1.800.000 đồng từ tháng 7 năm 2023, người thứ nhất đóng 972.000 đồng mỗi năm. Nhờ cơ chế hỗ trợ giảm trừ, người thứ hai đóng 680.400 đồng, người thứ ba đóng 583.200 đồng, người thứ tư đóng 486.000 đồng và từ người thứ năm trở đi chỉ phải đóng 388.800 đồng mỗi năm.

Phương pháp xác định kích thước mẫu khảo sát 120 người dân trong nghiên cứu dựa trên căn cứ khoa học nào? Tác giả áp dụng công thức Slovin năm 1984 cho tổng thể 36.930 người tiềm năng với sai số cho phép 10%, cho ra cỡ mẫu lý thuyết là 100 người. Nhằm gia tăng độ tin cậy và bù trừ sai số phiếu, nghiên cứu bổ sung thêm 20% cỡ mẫu, thu thập tổng cộng 120 phiếu khảo sát hợp lệ tại 4 xã, thị trấn đại diện.

Cơ cấu hệ thống đại lý thu bảo hiểm y tế tại địa bàn huyện Phong Điền hiện nay gồm những đơn vị nào? Toàn huyện có mạng lưới 68 nhân viên đại lý thu hoạt động tại 16 đơn vị hành chính xã, thị trấn. Mạng lưới này trực thuộc 3 tổ chức dịch vụ chính bao gồm Công ty Bảo hiểm PVI với 30 nhân viên, hệ thống Bưu điện huyện với 20 nhân viên và Công ty Đào tạo Bảo hiểm An sinh với 18 nhân viên.

Người tham gia bảo hiểm y tế hộ gia đình đủ 5 năm liên tục được hưởng quyền lợi chi trả đặc biệt nào? Khi tham gia liên tục từ đủ 5 năm trở lên và đi khám chữa bệnh đúng tuyến, người bệnh được quỹ bảo hiểm y tế thanh toán 100% chi phí điều trị nếu số tiền cùng chi trả chi phí khám chữa bệnh trong năm tài chính lớn hơn 6 tháng lương cơ sở, tương đương số tiền vượt quá 10.800.000 đồng.

Kết luận

• Đề án thạc sĩ chuyên ngành Quản lý kinh tế của tác giả Nguyễn Thị Phương Uyên đã hệ thống hóa sâu sắc khung lý luận và pháp lý về phát triển bảo hiểm y tế hộ gia đình theo chuẩn mực của Tổ chức Lao động Quốc tế và pháp luật Việt Nam.
• Công trình đã phân tích toàn diện thực trạng phát triển bảo hiểm y tế tại 16 xã, thị trấn thuộc huyện Phong Điền giai đoạn 2021 - 2023, phân định rõ dư địa mở rộng trong nhóm 36.930 người tiềm năng.
• Nghiên cứu thực chứng được tiến hành bài bản với quy mô 188 đối tượng khảo sát gồm 120 người dân và 68 nhân viên thu, chỉ rõ các điểm nghẽn về phân bổ mạng lưới và rào cản chi phí.
• Hệ thống 4 nhóm giải pháp được xây dựng đồng bộ, gắn liền với mốc thời gian 2024 - 2025 nhằm hoàn thành các chỉ tiêu an sinh của Quyết định số 546/QĐ-TTg.
• Kết quả nghiên cứu là tài liệu tham khảo thiết thực cho cơ quan Bảo hiểm xã hội và 3 tổ chức dịch vụ thu trong việc nâng cao chất lượng phục vụ tại 16 trạm y tế cơ sở.

Trong lộ trình giai đoạn 2024 - 2025, cơ quan quản lý cần ưu tiên triển khai số hóa mạng lưới 68 đại lý thu và mở rộng các điểm giao dịch lưu động tại vùng ven biển. Quý cơ quan quản lý, các nhà nghiên cứu và học viên quan tâm có thể tham khảo toàn văn luận văn thạc sĩ để khai thác chi tiết hệ thống 21 bảng thống kê và 6 sơ đồ, biểu đồ phân tích chuyên sâu.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về phát triển bảo hiểm y tế hộ gia đình Chương 2: Thực trạng phát triển bảo hiểm y tế hộ gia đình trên địa bàn huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế Chương 3: Định hướng và giải pháp phát triển bảo hiểm y tế hộ gia đình trên địa bàn huyện Phong Điền, Tỉnh Thừa Thiên Huế PHẦN III: KẾT LUẬN VÀ KIẾN N GHN 7 PHẦ II. ỘI DU G GHIÊ CỨU CHƯƠ G 1: CƠ SỞ LÝ LUẬ VÀ THỰC TIỄ VỀ PHÁT TRIỂ BẢO HIỂM Y TẾ HỘ GIA ĐÌ H 1. Lý luận cơ bản về bảo hiểm y tế, bảo hiểm y tế hộ gia đình 1. Lý luận về bảo hiểm y tế 1.

Khái niệm bảo hiểm y tế Bảo hiểm y tế là một bộ phận cấu thành của pháp luật về an sinh xã hội. BHYT là hình thức bảo hiểm được áp dụng trong chăm sóc sức khỏe và là một trong 9 nội dung của BHXH được quy định tại công ước 102 ngày 28/06/1952 của Tổ chức lao động quốc tế (ILO) về các tiêu chuN n tối thiểu cho các loại trợ cấp BHXH [6]. Khái niệm BHYT, theo Từ điển bách khoa Việt N am xuất bản năm 1995 “Là loại hình bảo hiểm do N hà nước tổ chức, quản lý nhằm huy động sự đóng góp của cá nhân, tập thể và cộng đồng xã hội để chăm lo sức khỏe, khám bệnh và chữa bệnh cho nhân dân” [9]. Theo Khoản 1, điều 2 Luật Bảo hiểm y tế số 25/2008/QH12 ngày 14/11/2008 “BHYT là hình thức bảo hiểm được áp dụng trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe, không vì mục đích lợi nhuận, do N hà nước tổ chức thực hiện và các đối tượng có trách nhiệm tham gia theo quy định của luật BHYT” [11].

Đến năm 2014 Quốc hội đã tiến hành khái niệm lại bảo hiểm y tế. Theo điều 1 Luật sửa đổi và bổ sung một số điều của luật bảo hiểm y tế số 46/2014/QH3 ban hành ngày 13/6/2014 “Bảo hiểm y tế là hình thức bảo hiểm bắt buộc được áp dụng đối với các đối tượng theo quy định của Luật này để chăm sóc sức khỏe, không vì mục đích lợi nhuận do N hà nước tổ chức thực hiện. BHYT là cần thiết với tất cả mọi người, đó là công cụ đảm bảo quyền ASXH cơ bản của con người, là sự san sẻ rủi ro của mọi người trong cộng đồng, tạo ra sự công bằng trong khám chữa bệnh, làm tăng chất lượng khám chữa bệnh và quản lý y tế, góp phần làm giảm gánh nặng cho ngân sách N hà nước và cho gia đình. 8 N gười tham gia BHYT sẽ được hưởng nhiều quyền lợi khi đi khám chữa bệnh như sau: - Được cấp thẻ BHYT: Đây là giấy tờ chứng minh quyền lợi của người tham gia BHYT.

- Được khám, chữa bệnh miễn phí hoặc bù chi phí theo quy định của pháp luật. - Được hưởng các dịch vụ y tế như: khám bệnh, xét nghiệm, điều trị, sinh sản, phục hồi chức năng,… Hiện bảo hiểm y tế có 2 hình thức tham gia là bảo hiểm y tế bắt buộc và bảo hiểm y tế tự nguyện: - BHYT bắt buộc: “Bảo hiểm y tế bắt buộc là hình thức bảo hiểm được áp dụng đối với các đối tượng theo Luật định để chăm sóc sức khỏe, không vì mục đích lợi nhuận do N hà nước tổ chức thực hiện”. - BHYT tự nguyện: “Bảo hiểm y tế tự nguyện là hình thức bảo hiểm được áp dụng trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe, do người dân tự nguyện tham gia và được N hà nước tổ chức thực hiện, không vì mục đích lợi nhuận”.