Chương I: Trình bày những vấn đề chung mang tính tổng quan về khủng bố quốc tế và pháp luật quốc tế về chống khủng bố: khái niệm, lịch sử hình thành v. - Chương II: Hệ thống hoá các quy định cụ thể của pháp luật quốc tế về chống khủng bố trong tập quán pháp, trong các điều ước quốc tế. Nghiên cứu nội dung khung pháp luật quốc tế về chống khủng bố, thực tiễn áp dụng chúng, những thành tựu và khiếm khuyết có thể có, hướng phát triển v. Trên cơ sở nghiên cứu những nội dung như vậy, đề tài đi sâu phân tích tính pháp lý của các vấn đề thực tiễn hiện nay như hành động khủng bố ngày 11/9/2001, các hành động trả đũa, cuộc chiến chống khủng bố của Mỹ v.
- Chương III: Tìm hiểu quá trình Việt Nam tham gia và thực thi các điều ước quốc tế về chống khủng bố và thái độ của ta trước các vấn đề lý luận và thực tiễn pháp lý về khủng bố quốc tế và chống khủng bố quốc tế. Phần thứ ba là kết luận. 5 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com PHẦN THỨ HAI CHƢƠNG 1 KHÁI NIỆM VỀ KHỦNG BỐ VÀ PHÁP LUẬT QUỐC TẾ VỀ CHỐNG KHỦNG BỐ 1. Tổng quan về khủng bố 1.
Khái niệm khủng bố 1. Định nghĩa Đi đến một định nghĩa chung về khủng bố đã, đang và vẫn là một vấn đề lý luận và thực tiễn đối với tất cả các quốc gia và các dân tộc từ khi có khủng bố đến nay. Vụ khủng bố 11/9 chỉ xới lại một vấn đề tưởng chừng như đã bị chìm đi trong cơn lốc toàn cầu hoá kinh tế. Khi vụ khủng bố này xảy ra, người Mỹ và nhân loại đã bừng tỉnh khi nhận ra cùng với toàn cầu hoá về kinh tế, bạo lực (trong đó có khủng bố) cũng được toàn cầu hoá.
Hiện có tới 12 điều ước phổ cập và 7 điều ước khu vực trực tiếp liên quan đến khủng bố nhưng không có văn kiện nào đưa ra được một định nghĩa thống nhất về khủng bố. Việc cộng đồng quốc tế chưa thể đi đến một điều ước quốc tế toàn diện về chống khủng bố một mặt phản ánh sự khó khăn của việc định nghĩa nhưng mặt khác quan trọng hơn, phản ánh nhu cầu cần phải có một định nghĩa thống nhất để chống khủng bố có hiệu quả hơn. Tất cả mọi người đều biết là có khủng bố, những ít ai có thể đi đến thống nhất nó là cái gì. Bộ sách mới đây viết về những nỗ lực của LHQ và các tổ chức quốc tế khác gồm tới 3 tập, 1866 trang, nhưng vẫn không đi đến một kết luận chắc chắn nào [33, 1].
Và người Mỹ nói "không có một định nghĩa nào về khủng bố được thừa nhận rộng rãi" [42, 13]. Nhìn chung các học giả nghiên cứu về định nghĩa khủng bố chia ra thành hai khuynh hướng: khuynh hướng không cần định nghĩa và khuynh hướng định nghĩa theo mục đích. Hầu hết các nhà nghiên cứu đều tin rằng không bao giờ người ta đạt được một 6 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com định nghĩa khách quan và được quốc tế chấp nhận về khủng bố; là khủng bố đối với một người nhưng là chiến sỹ đấu tranh vì tự do với một người khác. Việc sử dụng từ khủng bố có chủ ý chính trị nhằm biến kẻ thù, địch thủ của mình thành những kẻ bất lương đã được người ta sử dụng rộng rãi.
"Gán cho phe đối lập hay địch thủ là khủng bố là một tiểu xảo đã được thử nghiệm để biến họ thành những kẻ bất hợp pháp hoặc thành những con quỷ" [22, 13] Với những người theo trường phái này, vấn đề ai là khủng bố hoàn toàn phụ thuộc vào quan điểm chủ quan của người sử dụng. Trong mọi trường hợp, một quan điểm như vậy hoàn toàn không cần thiết đối với cuộc tấn công chống khủng bố quốc tế. Theo quan điểm của trường phái này, chỉ cần những cái gì nhìn trông giống như khủng bố, nghe thấy giống như khủng bố và hành động giống như khủng bố thì là khủng bố. Xét về bản chất, quan điểm này không đóng góp gì cho việc tìm hiểu một vấn đề vốn đã rất khó.
Và việc họ phân chia khủng bố thành khủng bố xấu và xấu hơn, khủng bố trong nước và khủng bố quốc tế, khủng bố có thể khoan dung và khủng bố không thể khoan dung cũng vậy. Tất cả sự phân chia này đều phản ánh quan điểm chủ quan của người phân chia và chỉ thuần tuý là sự phân chia chủ quan không giúp gì cho chúng ta trong việc xác định đâu là khủng bố thật sự. Đồng thời, cũng có những người khác cho rằng cần phái có một định nghĩa về khủng bố, nhưng định nghĩa đó phải phục vụ cho mục đích chính trị của riêng họ. Các quốc gia bảo trợ các nhóm vũ trang đang cố gắng thuyết phục cộng đồng quốc tế đưa ra định nghĩa theo hướng loại bỏ những nhóm cụ thể mà họ bảo trợ ra khỏi phạm vi định nghĩa và như vậy sẽ miễn trách nhiệm cho họ trong việc ủng hộ cho khủng bố.
Các quốc gia như Mỹ, Anh, Sirya, Lybia và Iran đang vận động cho một định nghĩa theo đó, "những chiến sĩ đấu tranh cho tự do" sẽ được phép toàn quyền hành động để thực hiện bất kỳ hình thức tấn công nào họ muốn bởi vì người ta có thể theo đuổi một mục tiêu chính nghĩa bằng bất kỳ phương tiện gì. Sau đây một số định nghĩa về khủng bố của một số nước và của giới học giả sẽ được đưa ra phân tích để minh chứng. Định nghĩa của Anh và Liên minh châu Âu 7 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Luật Tái bảo hiểm 1993 của Anh định nghĩa: "khủng bố là bất kỳ hành vi nào do bất kỳ ai thực hiện nhân danh hay có liên quan tới bất kỳ tổ chức nào với các hoạt động nhằm lật đổ hoặc gây ảnh hưởng với chính quyền de jure (hợp pháp) hay de facto (thực tế) bằng cách sử dụng vũ lực hay bạo lực" [17, 1]. Tiếp theo, Luật chống khủng bố năm 2000 của Anh định nghĩa khủng bố "là việc sử dụng hay đe doạ sử dụng: (a) bạo lực nhằm vào con người hay gây thiệt hại nghiêm trọng đối với tài sản hay gây nguy hiểm đối với tính mạng của người khác ngoài người thực hiện hành động đó hay gây nguy hại đối với sức khoẻ hay an toàn của công chúng hoặc một bộ phận công chúng hay nhằm gây trở ngại hoặc phá huỷ hệ thống điện; và (b) sử dụng hoặc đe doạ sử dụng nhằm gây ảnh hưởng với một chính quyền hay để hăm doạ công chúng hoặc một bộ phận công chúng; và (c) sử dụng hoặc đe doạ sử dụng nhằm mục đích thúc đẩy mục tiêu tư tưởng hay tôn giáo hay chính trị" [17, 1].
Điều 2 Sắc lệnh số 3365 năm 2001 của Anh định nghĩa khủng bố là việc tấn công hoặc đe doạ tấn công nhằm gây ảnh hưởng tới chính quyền hoặc đe doạ công chúng hoặc một bộ phận công chúng nhằm hướng vì những lý do tôn giáo, chính trị hoặc lý tưởng. Những cuộc tấn công như vậy bị coi là khủng bố nếu là gây ra bạo lực nghiêm trọng đối với một người hoặc gây thiệt hại nghiêm trọng đối với tài sản hoặc gây nguy hiểm cho sinh mạng người khác, gây ra mối nguy hiểm lớn đối với sức khoẻ, an toàn của công chúng hoặc một bộ phận công chúng hoặc nhằm gây trở ngại lớn hoặc gây sự cố cắt đứt hệ thống điện [37, 3]. Định nghĩa luôn đi kèm với một danh sách các tổ chức khủng bố được cập nhật thường xuyên bằng các đạo luật. Hiện danh dách của Anh có 21 nhóm tổ chức khủng bố quốc tế.
Thành viên của các tổ chức này là bất hợp pháp theo luật Anh. Trong đó có 6 nhóm hồi giáo, 4 nhóm chống Israel, 8 nhóm ly khai và 3 nhóm đối lập. Danh sách này bao gồm cả Hizbullah, một chính đảng hợp pháp ở Li Băng, có đảng viên được bầu vào Quốc hội Li Băng. Nhìn vào danh mục các tổ chức ly khai trong danh sách của người Anh, Đảng 8 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Công nhân người Cuốc hoạt động ở Thổ Nhĩ Kỳ bị nêu tên nhưng Đảng KDP (hay PUK là các tổ chức của người Cuốc hoạt động ở Irắc) lại không bị nêu tên.
Trong số các nhóm đối lập, Đảng Nhân dân Mujahedeen Iran có tên trong khi Đảng Nhân dân Mujahedeen ở Irắc lại không có tên. Trên thực tế, đảng này còn được nhận tài trợ của Mỹ [33; 3]. Việc ban hành những danh sách như vậy ít nhất cũng làm nổi bật lên sự không bình thường và không nhất quán ẩn sau các đạo luật chống khủng bố của Anh. Nó cũng làm người ta nghĩ tới một định nghĩa đơn giản hơn và có lẽ thành thực hơn: khủng bố là bạo lực do những kẻ nước Anh không tán thành thực hiện.
Định nghĩa và sự giải thích, áp dụng nó phản ánh bản chất chính sách hai tiêu chuẩn của của người Anh. Định nghĩa và sự giải thích áp dụng tính thiếu tính khách quan như vậy không mang tính khoa học và không đóng góp được gì nhiều cho công cuộc chống khủng bố trên toàn thế giới, ngược lại nó còn có thể gây những tác động trái ngược làm tình hình khủng bố thêm phức tạp và trầm trọng. Một định nghĩa có tính chất khách quan hơn một chút được các doanh nghiệp bảo hiểm Anh đưa ra trong điều khoản loại trừ bảo hiểm khủng bố NMA2920: " v.các hành vi - không chỉ giới hạn trong việc sử dụng hay đe doạ sử dụng vũ lực - của bất kỳ các nhân, hay các nhóm thực hiện đơn lẻ hay nhân danh hoặc có liên hệ với bất kỳ tổ chức hay chính quyền nào, được thực hiện vì các mục đích chính trị, tôn giáo, ý thức hệ hay những mục đích tương tự với ý đồ gây ảnh hưởng tới bất kỳ chính phủ hay đặt công chúng hoặc một bộ phận công chúng vào tình trạng hoảng sợ" [17, 1]. Định nghĩa do các Bộ trưởng tư pháp Liên minh châu Âu đưa ra tháng 12/2001 đã mô tả khủng bố là các hành vi "nhằm gây mất ổn định hoặc phá hoại nền tảng xã hội, kinh tế, hiến pháp hay chính trị cơ bản của quốc gia" [ 32] Định nghĩa này rõ ràng là quá đơn giản và khó có thể được chấp nhận rộng rãi vì nó chứa đựng nhiều khả năng đánh đồng chiến tranh du kích với khủng bố.
Ngay cả một số thành viên Liên minh châu Âu cũng chưa hoàn toàn nhất trí với điều này. Định nghĩa của Mỹ 9 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.