Luận văn: ODA của EU với phát triển kinh tế - xã hội Việt Nam

Luận văn: ODA của EU và tác động tới phát triển kinh tế xã hội Việt Nam. Nghiên cứu chuyên sâu về hỗ trợ phát triển chính thức, phân tích hiệu quả.

• Tác giả: Trần Thị Thanh Huyền
• Người hướng dẫn: Pgs. Nguyễn Quang Thuấn
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế - Đại Học Quốc Gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Kinh tế đối ngoại
• Đề tài: Hỗ Trợ Phát Triển Chính Thức (Oda) Của Liên Minh Châu Âu (Eu) Đối Với Phát Triển Kinh Tế - Xã Hội Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sỹ
• Năm xuất bản: 2009
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Toàn cảnh ODA EU hỗ trợ phát triển kinh tế Việt Nam

Hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) từ Liên minh Châu Âu (EU) là một nguồn lực quan trọng, đóng vai trò xúc tác cho quá trình phát triển kinh tế - xã hội tại Việt Nam. Kể từ khi thiết lập quan hệ ngoại giao năm 1990, dòng vốn ODA của EU đã liên tục được duy trì, tập trung vào các lĩnh vực then chốt nhằm thúc đẩy phát triển bền vững và hội nhập kinh tế quốc tế. Mối hợp tác phát triển Việt Nam - EU không chỉ dừng lại ở hỗ trợ tài chính mà còn bao gồm cả hỗ trợ kỹ thuật, chuyển giao tri thức và xây dựng thể chế, tạo nền tảng vững chắc cho sự tăng trưởng của Việt Nam. Các chương trình này được định hình bởi các văn kiện chiến lược, phản ánh cam kết lâu dài của EU đối với sự thịnh vượng của Việt Nam.

1.1. Nền tảng pháp lý cho hợp tác phát triển Việt Nam EU

Cơ sở pháp lý cho mối quan hệ song phương và chiến lược viện trợ phát triển chính thức của EU dành cho Việt Nam được thiết lập bởi Hiệp định khung về hợp tác giữa Việt Nam và Ủy ban Châu Âu, ký kết ngày 17/07/1995 và có hiệu lực từ 01/06/1996. Luận văn của Trần Thị Thanh Huyền (2009) nhấn mạnh, hiệp định này đề ra bốn mục tiêu chính: (1) Tăng cường đầu tư và thương mại; (2) Hỗ trợ phát triển kinh tế lâu dài và cải thiện đời sống người nghèo; (3) Hỗ trợ Việt Nam cơ cấu lại nền kinh tế theo định hướng thị trường; và (4) Bảo vệ môi trường. Điều khoản đầu tiên của Hiệp định khẳng định quyền con người và nguyên tắc dân chủ là nền tảng cốt lõi cho sự hợp tác. Hiệp định này cũng là tiền đề cho việc thành lập Ủy ban Hỗn hợp EC - Việt Nam, một diễn đàn đối thoại cấp cao về các vấn đề kinh tế, chính trị và cải cách, đảm bảo các chương trình hợp tác được thực thi hiệu quả.

1.2. Chiến lược và mục tiêu viện trợ phát triển của EU

Chiến lược ODA của EU dành cho Việt Nam được điều chỉnh linh hoạt qua từng giai đoạn để phù hợp với bối cảnh phát triển. Giai đoạn 2002-2006, theo "Chiến lược hợp tác với Việt Nam", Ủy ban Châu Âu (EC) đã cam kết 162 triệu euro, tập trung vào 5 lĩnh vực ưu tiên: phát triển nông thôn, phát triển nguồn nhân lực, y tế-giáo dục, hỗ trợ kỹ thuật và cải cách hành chính. Bước sang giai đoạn 2007-2013, Bản Chiến lược Quốc gia (SP) được thông qua, hài hòa với Kế hoạch Phát triển Kinh tế - Xã hội của Việt Nam. Các mục tiêu này được cụ thể hóa thông qua hoạt động của Phái đoàn Liên minh Châu Âu tại Việt Nam, đảm bảo nguồn vốn được phân bổ đúng trọng tâm, góp phần thực hiện các mục tiêu phát triển thiên niên kỷ đã được địa phương hóa của Việt Nam.

II. Thách thức trong việc nâng cao hiệu quả sử dụng vốn ODA

Mặc dù vốn ODA của EU mang lại nhiều lợi ích to lớn, quá trình tiếp nhận và triển khai tại Việt Nam vẫn đối mặt với không ít thách thức. Việc đảm bảo hiệu quả sử dụng vốn ODA đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên, một khung pháp lý hoàn thiện và cơ chế giám sát minh bạch. Các vấn đề liên quan đến thủ tục, năng lực quản lý và tốc độ giải ngân vốn ODA là những rào cản chính cần được giải quyết triệt để. Vượt qua những thách thức này là yếu tố quyết định để tối đa hóa tác động tích cực của nguồn vốn vay ưu đãi đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

2.1. Vấn đề hài hòa thủ tục và giải ngân vốn ODA chậm

Một trong những thách thức lớn nhất là sự khác biệt về quy trình, thủ tục giữa các nhà tài trợ EU và hệ thống quản lý của Việt Nam. Mặc dù Tuyên bố Paris và Tuyên bố Hà Nội về Hiệu quả Viện trợ đã được thông qua, việc hài hòa hóa vẫn còn nhiều trở ngại. Theo phân tích trong tài liệu gốc, sự phối hợp chưa đồng bộ trong giải ngân là một nguyên nhân chính dẫn đến tiến độ các dự án bị chậm. Tình trạng giải ngân vốn ODA kéo dài không chỉ làm tăng chi phí quản lý mà còn giảm hiệu quả đầu tư, ảnh hưởng đến mục tiêu phát triển của các dự án ODA của EU tại Việt Nam. Cần có những nỗ lực đổi mới, ban hành các quy định chung nhằm hài hòa hóa thủ tục, đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án.

2.2. Năng lực quản lý và nguy cơ tham nhũng lãng phí

Năng lực của đội ngũ cán bộ chuyên trách về ODA ở cả cấp trung ương và địa phương là một yếu tố then chốt. Việc thiếu hụt chuyên gia có trình độ, đặc biệt là trong các khâu thẩm định, đấu thầu và quản lý dự án, có thể dẫn đến việc sử dụng vốn không hiệu quả. Bên cạnh đó, công tác phòng chống tham nhũng trong các dự án ODA là một yêu cầu cấp thiết. Luận văn chỉ ra rằng việc "Đẩy mạnh công tác chống tham nhũng" là một trong những giải pháp hàng đầu để nâng cao hiệu quả sử dụng vốn ODA. Tham nhũng và lãng phí không chỉ gây thất thoát nguồn lực tài chính mà còn làm suy giảm niềm tin của các nhà tài trợ, ảnh hưởng tiêu cực đến quan hệ hợp tác phát triển Việt Nam - EU trong dài hạn.

III. Phương pháp ODA EU thúc đẩy cải thiện cơ sở hạ tầng

Nguồn vốn ODA của EU đã trở thành đòn bẩy quan trọng cho việc cải thiện cơ sở hạ tầng kinh tế - xã hội tại Việt Nam. Thay vì chỉ tài trợ đơn lẻ, EU áp dụng phương pháp tiếp cận tổng thể, kết hợp nguồn vốn vay ưu đãi với hỗ trợ kỹ thuật để đảm bảo tính bền vững cho các công trình. Các dự án không chỉ tập trung vào giao thông, năng lượng mà còn hướng đến hạ tầng nông thôn và các công trình ứng phó biến đổi khí hậu. Sự đầu tư này không chỉ giúp kết nối các vùng miền, giảm chi phí logistics mà còn tạo nền tảng cho tăng trưởng xanh và phát triển đồng đều trên cả nước.

3.1. Đầu tư vào hạ tầng giao thông và năng lượng sạch

Các dự án ODA của EU tại Việt Nam đã đóng góp đáng kể vào việc hiện đại hóa mạng lưới giao thông và năng lượng. Nhiều tuyến đường cao tốc, cảng biển, và hệ thống giao thông đô thị đã được xây dựng và nâng cấp nhờ nguồn vốn này. Trong lĩnh vực năng lượng, EU đặc biệt ưu tiên hỗ trợ chuyển đổi năng lượng sang các nguồn tái tạo và bền vững. Các dự án điện gió, điện mặt trời và nâng cao hiệu quả năng lượng không chỉ giúp đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia mà còn phù hợp với cam kết toàn cầu về giảm phát thải khí nhà kính. Việc cải thiện cơ sở hạ tầng năng lượng sạch là một bước đi chiến lược, phù hợp với định hướng phát triển bền vững của Việt Nam.

3.2. Phát triển hạ tầng nông nghiệp và nông thôn bền vững

EU xác định phát triển nông thôn là một trong những ưu tiên hàng đầu trong chương trình hỗ trợ cho Việt Nam. Nguồn vốn ODA được tập trung vào việc xây dựng hệ thống thủy lợi, đường giao thông nông thôn, và các công trình hạ tầng thiết yếu khác tại các vùng khó khăn. Luận văn của Trần Thị Thanh Huyền (2009) ghi nhận các dự án phát triển nông thôn tại Cao Bằng, Bắc Kạn, Sơn La, Lai Châu do EU tài trợ đã góp phần thay đổi bộ mặt kinh tế-xã hội tại các địa phương này. Việc đầu tư này không chỉ giúp nâng cao năng suất nông nghiệp, cải thiện đời sống người dân mà còn góp phần quan trọng vào công cuộc xóa đói giảm nghèo một cách bền vững.

IV. Cách ODA EU hỗ trợ cải cách và phát triển xã hội

Bên cạnh hạ tầng vật chất, viện trợ phát triển chính thức của EU còn đóng vai trò then chốt trong việc hỗ trợ Việt Nam thực hiện các cải cách thể chế và phát triển xã hội. Nguồn lực này được sử dụng để tư vấn chính sách, nâng cao năng lực quản trị quốc gia, và triển khai các chương trình an sinh xã hội. Trọng tâm của các chương trình là xóa đói giảm nghèo, phát triển nguồn nhân lực và thúc đẩy bình đẳng giới. Cách tiếp cận này giúp tạo ra một xã hội công bằng, ổn định và phát triển toàn diện, là nền tảng cho sự tăng trưởng kinh tế bền vững.

4.1. Thúc đẩy cải cách kinh tế và hội nhập quốc tế

EU là một đối tác tin cậy, hỗ trợ tích cực cho các nỗ lực cải cách chính sách kinh tế Việt Nam và quá trình hội nhập quốc tế. Các chương trình như Dự án hỗ trợ thương mại đa biên (MUTRAP) và Chương trình hỗ trợ kỹ thuật của châu Âu cho Việt Nam (ETV2) đã giúp nâng cao năng lực đàm phán, xây dựng luật pháp và thực thi các cam kết quốc tế, đặc biệt là trong khuôn khổ WTO. Theo tài liệu nghiên cứu, sự hỗ trợ này đã "góp phần tích cực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và xóa đói giảm nghèo" thông qua việc tạo ra một môi trường kinh doanh minh bạch, thuận lợi hơn, thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài và mở rộng thị trường xuất khẩu.

4.2. Góp phần xóa đói giảm nghèo và phát triển con người

Mục tiêu xóa đói giảm nghèo là trọng tâm xuyên suốt trong các chiến lược ODA của EU tại Việt Nam. Các dự án tập trung vào việc tạo sinh kế cho người nghèo, phát triển y tế, giáo dục ở vùng sâu vùng xa. Ví dụ, dự án phòng chống sốt rét và các chương trình y tế với tổng vốn hàng chục triệu euro đã cải thiện đáng kể sức khỏe cộng đồng. Đồng thời, các dự án hỗ trợ giáo dục, đào tạo nghề đã góp phần phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu của nền kinh tế thị trường. Những can thiệp này không chỉ giải quyết các vấn đề xã hội trước mắt mà còn tạo ra tác động lâu dài, phá vỡ vòng luẩn quẩn của đói nghèo.

V. Kết quả thực tiễn từ các dự án ODA của EU tại Việt Nam

Tác động của ODA EU hỗ trợ phát triển kinh tế Việt Nam được thể hiện rõ nét qua kết quả thực tiễn của hàng loạt dự án trên cả nước. Những con số về cam kết và giải ngân, cùng với những thay đổi tích cực trong các lĩnh vực ưu tiên, là minh chứng thuyết phục cho sự thành công của mối quan hệ đối tác này. Các dự án ODA của EU tại Việt Nam không chỉ mang lại giá trị kinh tế mà còn thúc đẩy các giá trị về môi trường, quản trị tốt và phát triển con người, tạo ra một di sản bền vững cho tương lai.

5.1. Các dự án ODA của EU và tác động đến tăng trưởng

Luận văn của Trần Thị Thanh Huyền (2009) cung cấp số liệu cụ thể về cam kết và giải ngân của EU qua các năm. Ví dụ, năm 2007, EU cam kết 720 triệu euro và năm 2008 là 665,22 triệu euro. Những nguồn vốn vay ưu đãi này đã tài trợ cho các dự án lớn như "Dự án Lâm nghiệp xã hội và bảo tồn thiên nhiên ở Nghệ An" (17,5 triệu euro), "Dự án Phát triển Nông thôn các tỉnh Cao Bằng và Bắc Kạn" (20 triệu euro). Những dự án này trực tiếp thúc đẩy kinh tế địa phương, tạo việc làm và cải thiện thu nhập. Tác động lan tỏa của chúng góp phần ổn định kinh tế vĩ mô và duy trì tốc độ tăng trưởng cao của Việt Nam trong nhiều năm.

5.2. Thúc đẩy tăng trưởng xanh và bảo vệ môi trường

EU là một trong những đối tác đi đầu trong việc hỗ trợ Việt Nam theo đuổi mô hình tăng trưởng xanh. Các chương trình ODA của EU không chỉ tài trợ cho các dự án năng lượng tái tạo mà còn hỗ trợ xây dựng chính sách, nâng cao năng lực quản lý tài nguyên thiên nhiên và bảo vệ đa dạng sinh học. Kế hoạch hành động về thương mại, quản lý và thực thi pháp luật trong bảo vệ rừng (FLEGT) là một ví dụ điển hình. Những nỗ lực này giúp Việt Nam giải quyết các thách thức môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu và đảm bảo con đường phát triển bền vững, hài hòa giữa lợi ích kinh tế và bảo tồn hệ sinh thái.

VI. Định hướng tương lai của hợp tác phát triển Việt Nam EU

Quan hệ hợp tác phát triển Việt Nam - EU đang bước vào một giai đoạn mới, với những định hướng chiến lược rõ ràng hơn. Trong bối cảnh Việt Nam đã trở thành nước có thu nhập trung bình thấp, hình thức hỗ trợ sẽ dần chuyển từ viện trợ không hoàn lại sang các nguồn vốn vay ưu đãi và hợp tác đối tác bình đẳng. Việc đàm phán và ký kết các hiệp định tài chính và đối tác thế hệ mới sẽ mở ra nhiều cơ hội hợp tác sâu rộng hơn, tập trung vào các lĩnh vực có giá trị gia tăng cao và bền vững.

6.1. Triển vọng thu hút và sử dụng ODA của EU thời kỳ mới

Triển vọng thu hút vốn ODA của EU trong tương lai vẫn rất tích cực, tuy nhiên, các yêu cầu về hiệu quả và tính bền vững sẽ cao hơn. Việt Nam cần chủ động xây dựng các dự án có chất lượng, tập trung vào các lĩnh vực ưu tiên như chuyển đổi năng lượng, kinh tế số, và phát triển hạ tầng thông minh. Việc hoàn thiện môi trường pháp lý, kiện toàn bộ máy quản lý ODA và đẩy mạnh công khai, minh bạch là điều kiện tiên quyết để tiếp tục thu hút và sử dụng hiệu quả nguồn vốn quan trọng này. Sự chuyển dịch sang các cơ chế hợp tác mới như Hiệp định Đối tác và Hợp tác (PCA) toàn diện sẽ định hình lại dòng vốn ODA trong thập kỷ tới.

6.2. Giải pháp nâng cao vai trò và hiệu quả ODA từ EU

Để tối ưu hóa vai trò của ODA EU, tài liệu nghiên cứu đề xuất một số giải pháp đồng bộ. Thứ nhất, cần "Hoàn thiện môi trường pháp lý về thu hút, quản lý và sử dụng ODA". Thứ hai, cần "Cần sự phối hợp đồng bộ trong giải ngân" để khắc phục tình trạng chậm trễ. Thứ ba, phải "Quyết định chiến lược, định hướng thu hút và sử dụng ODA cho từng thời kỳ cũng như lĩnh vực ưu tiên" một cách rõ ràng. Cuối cùng, việc "Kiện toàn bộ máy, đội ngũ cán bộ làm công tác chuyên trách về ODA" là yếu tố con người mang tính quyết định. Thực hiện tốt các giải pháp này sẽ đảm bảo nguồn viện trợ phát triển chính thức của EU tiếp tục là động lực quan trọng cho sự phát triển của Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

lời mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, danh mục các chữ viết tắt. 5 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] CHƢƠNG 1 VÀI NÉT VỀ CHÍNH SÁCH VÀ ĐẶC ĐIỂM ODA CỦA LIÊN MINH CHÂU ÂU (EU) 1. Chính sách ODA của EU 1. Một số khái niệm về ODA Có nhiều khái niệm về hỗ trợ phát triển chính thức.

Theo Quy chế quản lý và sử dụng nguồn hỗ trợ phát triển chính thức của Chính phủ Việt Nam, khái niệm ODA được hiểu là “hoạt động hợp tác phát triển giữa Nhà nước hoặc Chính phủ nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam với nhà tài trợ là chính phủ nước ngoài, các tổ chức tài trợ song phương và các tổ chức liên quốc gia hoặc liên chính phủ. Tài chính phát triển chính thức là tất cả các nguồn tài chính mà chính phủ các nước phát triển và các tổ chức đa phương dành cho các nước đang phát triển. Khái niệm ODA được Uỷ ban Hỗ trợ Phát triển (DAC) thuộc Tổ chức hợp tác và phát triển kinh tế (OECD) chính thức sử dụng từ những năm 1960 để chỉ các khoản vay song phương (giữa các chính phủ) hoặc đa phương (từ các tổ chức cho các chính phủ), nó bao gồm các khoản cho không (bao gồm cả hỗ trợ kỹ thuật); các khoản cho vay ưu đãi; các đóng góp bằng hiện vật; tín dụng của nước cung cấp hàng hoá và tiền bồi thường chiến tranh. Đến nay, theo tổ chức này, ODA được định nghĩa chính thức là “dòng tài chính chính thức được quản lý nhằm mục tiêu thúc đẩy phát triển kinh tế và phúc lợi ở các nước đang phát triển, trong đó có một phần viện trợ không hoàn lại chiếm tối thiểu 25%” [48].

Thông qua thoả thuận, dòng vốn ODA bao gồm các khoản đóng góp của các cơ quan chính phủ của nước tài trợ, tại tất cả các cấp, cho các nước đang phát triển và cho các thể chế đa phương. 6 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Trên cơ sở đó, kể từ khi ra đời vào những năm 1950, các nước thành viên của EU với phần lớn là thành viên của OECD, đã liên tục phát triển mối quan hệ của mình với thế giới thông qua một loạt các chính sách chung về hỗ trợ phát triển chính thức, thương mại và các hiệp định chính thức về thương mại cũng như hợp tác với từng quốc gia hoặc khu vực. Cho đến nay, EU là một trong những nhà cung cấp ODA hàng đầu thế giới. Sự phân bổ ODA của EU tập trung vào các lĩnh vực: mối quan hệ giữa thương mại và phát triển, hỗ trợ cho hợp tác và hội nhập khu vực, hỗ trợ chính sách kinh tế vĩ mô, vận tải, an ninh lương thực, phát triển nông thôn, nâng cấp cơ sở hạ tầng, đặc biệt ở những nơi có quản lý và luật lệ tốt cũng như vấn đề dân chủ và nhân quyền.

Hơn 1/5 hỗ trợ của EU nằm dưới sự quản lý của Ủy ban châu Âu (EC). Vài thập kỷ gần đây, ODA của EU đều tăng. Năm 2003, đóng góp của EC cho hỗ trợ chính thức đạt 6,3 tỷ euro (tăng 20% so với năm 2000). Năm 2004, EU đã tăng nguồn vốn ODA lên 2,9% so với năm 2003, đạt 42,9 tỷ USD.

Các nước thành viên EU có mức tăng, giảm ODA trong năm 2004 khác nhau, nhưng tỷ lệ tăng bình quân chung của cả EU là 7,1%. Theo báo cáo năm 2006 của OECD, EU hiện cung cấp 46,9 tỷ euro, chiếm 56,67% tổng mức hỗ trợ phát triển chính thức toàn cầu (bao gồm cả Uỷ ban Châu Âu (EC) và các nước thành viên). Năm 2006 được coi là năm kỷ lục trong hoạt động hỗ trợ ra bên ngoài của EC với số vốn cam kết đạt 48 tỷ euro, chiếm 0,42% GNI, vượt mục tiêu đề ra cho năm 2006 [37]. EU cũng đã quyết định tăng thêm 25 tỷ USD hỗ trợ phát triển chính thức cho các nước đang phát triển vào năm 2010.

Quyết định này thể hiện sự ủng hộ mạnh mẽ của EU đối với việc thực hiện các mục tiêu phát triển thiên niên kỷ (MDGs) và sẽ đưa các nước EU tới gần mục tiêu dành 0,7% GDP cho hỗ trợ phát triển vào năm 2015. Để đạt được mục tiêu này, EU đã yêu cầu 15 nước thành viên cũ tăng hỗ trợ ODA lên mức 0,51% và 10 nước thành viên mới dành 0,17% GDP cho hỗ trợ phát triển. Với những chỉ tiêu này, hỗ trợ phát triển chính thức của toàn EU sẽ đạt mức 0,56% tổng GDP của vào năm 2010 và đạt 0,7% vào năm 2015 [37]. 7 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Mục đích chính trong hoạt động hỗ trợ của EU là giúp các nước thực thi cải cách kinh tế, xã hội và chính trị.

Theo các số liệu của EC, EU đã có các cam kết nhằm xóa đói giảm nghèo, thúc đẩy hòa bình và phát triển bền vững tại hơn 160 quốc gia trên toàn thế giới. Với mục tiêu xoá đói giảm nghèo và đạt được các mục tiêu nhiên niên kỷ, các hoạt động hỗ trợ phát triển chính thức của EU được thực hiện thông qua các chính sách cụ thể trong khuôn khổ chiến lược hỗ trợ phát triển của EU. Đồng thuận châu Âu về Phát triển (European Consensus on Development) Chính sách phát triển của Liên minh Châu Âu đã được chính thức xác định trong “Đồng thuận về phát triển của châu Âu”, tuyên bố về chính sách này được Hội đồng, Nghị viện và Ủy ban thông qua vào tháng 12 năm 2005 phản ánh quyết tâm của EU trong việc đóng góp vào giảm nghèo trên thế giới. Đồng thời, nó mang lại cho EU một tầm nhìn chung về phát triển và đặt ra chính sách để hướng dẫn thi hành tầm nhìn này của Ủy ban Châu Âu.

Có thể nói, Hài hoà, Điều phối và Lồng ghép là mối quan tâm chủ yếu của EU (gồm các quốc gia thành viên và EC). EU đã đi tiên phong trong việc đề ra các chính sách phát triển, kể từ khi thực hiện Công ước Lomé đầu tiên (1975). Hơn nữa, theo Hiệp ước Liên minh Châu Âu, các quốc gia thành viên và Uỷ ban bắt buộc phải cộng tác với nhau và phối hợp các hoạt động hợp tác phát triển cùng với nhiều vấn đề khác. Yêu cầu này ngày càng quan trọng khi EU mở rộng, kết nạp thêm 10 nước thành viên mới năm 2004 và 2 nước thành viên mới nữa năm 2007 là những nước cũng hoạt động tích cực trong lĩnh vực hợp tác phát triển.

EU luôn đi đầu trong việc tham gia vào các nỗ lực quốc tế nhằm nâng cao hiệu quả viện trợ thông qua sự phối hợp và hài hòa hóa tốt hơn với các cơ quan quốc tế và các nhà tài trợ khác trong hợp tác phát triển. EU cũng là một thành viên tích cực trong xây dựng chương trình nghị sự quốc tế nhằm nâng cao hiệu quả viện trợ. Trong quá trình chuẩn bị Hội nghị Monterrey, vào tháng 3 năm 2002 Hội đồng Châu Âu đã đồng ý thực hiện những hành động 8 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] cụ thể về điều phối chính sách và hài hoà hoá các thủ tục trước năm 2004. Sự cam kết này được khẳng định thêm thông qua một số cam kết tương tự trong Đồng thuận Monterrey.

Đáp lại cam kết chính trị đó, tháng 6 năm 2002, các nước thành viên EU quyết định yêu cầu EC triển khai những sáng kiến thí điểm ở bốn nước: Maroque, Nicaragua, Mozambique và Việt Nam. EU đã áp dụng những kinh nghiệm thu được từ những sáng kiến thí điểm này để xây dựng Kế hoạch hành động của EU. Kế hoạch hành động này đã được trình bày tại Diễn đàn Cấp cao Paris (Paris HLF) vào tháng 2 năm 2005. EU đã tích cực tham gia Paris HLF và thông qua Tuyên bố Paris về Hiệu quả viện trợ.

Sau đó, ngày 16-12-2005, Hội đồng Châu Âu đã phê chuẩn “Đồng thuận Châu Âu về Phát triển”. Đồng thuận đưa ra cho EU một tầm nhìn chung về giá trị, mục tiêu, nguyên tắc và phương tiện cho phát triển, đồng thời nhấn mạnh hỗ trợ nhiều hơn và tầm quan trọng của hiệu quả viện trợ. Đồng thuận Châu Âu về Phát triển buộc các quốc gia thành viên EU và Uỷ ban Châu Âu cam kết đảm bảo rằng:  Tất cả các hỗ trợ nâng cao năng lực cần được thực hiện thông qua các chương trình được điều phối và sử dụng nhiều hơn sự tham gia của nhiều nhà tài trợ;  50% của sự hỗ trợ của các nhà tài trợ sẽ được thực hiện thông qua các hệ thống Chính phủ;  Không lập thêm những Ban Quản lý Dự án mới;  Số nhiệm vụ không được điều phối giảm 50%. Nội dung chính của Đồng thuận châu Âu về Phát triển thể hiện những cam kết mạnh mẽ của Liên minh Châu Âu trong công cuộc xóa đói giảm nghèo, cung cấp hỗ trợ nhiều hơn và hiệu quả hơn cũng như thúc đẩy chính sách gắn kết phát triển, xây dựng một thế giới hòa bình và công bằng.

Tuyên bố bao gồm 2 nội dung chính: * Nội dung thứ nhất tập trung vào: “Tầm nhìn phát triển Liên minh Châu Âu”. Trong nội dung này, Cộng đồng châu Âu và các nước thành viên 9 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] được hướng dẫn cụ thể trong các hoạt động hợp tác phát triển tại tất cả các quốc gia đang phát triển. Tuyên bố đặt ra các mục tiêu chung hướng dẫn các hoạt động hợp tác phát triển của EU. Mục tiêu hàng đầu là xóa nghèo trong bối cảnh phát triển bền vững, phù hợp với chương trình nghị sự quốc tế, các mục tiêu phát triển thiên niên kỷ và các mục tiêu khác như nhân quyền và quản lý nhà nước tốt.

Hợp tác phát triển của EU sẽ thúc đẩy các giá trị chung và chủ nghĩa đa phương có hiệu quả. Các giá trị chung bao gồm: tôn trọng nhân quyền, các quyền tự do cơ bản, hòa bình, dân chủ, quản lý nhà nước tốt, bình đẳng giới, pháp quyền, đoàn kết và công bằng. EU cam kết về một bộ nguyên tắc chung về hợp tác phát triển, đó là: quyền làm chủ và quan hệ đối tác, đối thoại chính trị có chiều sâu, sự tham gia của xã hội, bình đẳng giới và quá trình tham gia liên tục hướng tới phòng ngừa sự bất ổn quốc gia.