Nghiên Cứu Thực Trạng Nhiễm Khuẩn Tại Bệnh Viện Đa Khoa Khu Vực Phúc Yên, Tỉnh Vĩnh Phúc

Nghiên cứu thực trạng nhiễm khuẩn bệnh viện tại Bệnh viện Đa khoa Khu vực Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc, nhằm nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe.

• Chuyên ngành: Y học
• Đề tài: Nhiễm Khuẩn Bệnh Viện
• Loại tài liệu: Luận văn
• Địa điểm: Phúc Yên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC HÌNH
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 1.1. ĐẠI CƯƠNG VỀ NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN
• 1.1.1. Một số khái niệm, thuật ngữ và định nghĩa về nhiễm khuẩn bệnh viện
• 1.1.2. Tác nhân gây nhiễm khuẩn bệnh viện
• 1.1.3. Các phương thức lây truyền của tác nhân gây bệnh
• 1.1.4. Những nguy cơ lây nhiễm thường gặp
• 1.2. CÁC LOẠI NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN PHỔ BIẾN THƯỜNG GẶP
• 1.3. Ảnh hưởng của nhiễm khuẩn bệnh viện tới kinh tế, sức khỏe bệnh nhân
• 1.4. TÌNH HÌNH KHÁNG KHÁNG SINH VÀ ĐIỀU TRỊ NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN
• 1.4.1. Nguyên tắc điều trị các loại nhiễm khuẩn bệnh viện
• 1.4.2. Liệu pháp kháng sinh kinh nghiệm
• 1.4.3. Liệu pháp kháng sinh xuống thang
• 1.4.4. Một số quan điểm về sử dụng kháng sinh khởi đầu thích hợp
• 1.5. TÌNH HÌNH NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN
• 1.5.1. Trên thế giới
• 1.5.2. Tại Việt Nam
• 2. CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
• 2.1.1. Tiêu chuẩn lựa chọn mẫu
• 2.1.2. Tiêu chuẩn loại trừ mẫu
• 2.2. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.2.1. Thiết kế nghiên cứu
• 2.2.2. Vật liệu và trang thiết bị nghiên cứu
• 2.2.3. Môi trường nuôi cấy và các bước tiến hành
• 2.2.4. Tiêu chuẩn chẩn đoán các loại NKBV
• 2.2.5. Phương pháp kháng sinh đồ
• 2.2.6. Phương pháp thu thập số liệu
• 2.2.7. Các biến số và chỉ số nghiên cứu
• 2.2.8. Phương pháp phân tích và xử lý số liệu
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 3.1. ĐẶC ĐIỂM CỦA NHÓM NGHIÊN CỨU
• 3.1.1. Phân bố theo độ tuổi và giới tính
• 3.1.2. Chuẩn đoán khi vào viện
• 3.1.3. Tiền sử bệnh liên quan đến NKBV của nhóm nghiên cứu
• 3.1.4. Ngày mắc và mức độ NKBV của nhóm nghiên cứu
• 3.2. CÁC LOẠI NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN HAY GẶP TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA KHU VỰC PHÚC YÊN
• 3.2.1. Tỷ lệ nhiễm các loại nhiễm khuẩn bệnh viện
• 3.2.2. Tỷ lệ số loại nhiễm khuẩn bệnh viện trên 1 bệnh nhân
• 3.3. CÁC VI KHUẨN VÀ LOẠI NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN THƯỜNG GẶP TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA KHU VỰC PHÚC YÊN
• 3.3.1. Các loại nhiễm khuẩn bệnh viện thường gặp
• 3.3.2. Phân bố nhiễm khuẩn bệnh viện theo khu vực điều trị
• 3.3.3. Nhiễm khuẩn hô hấp
• 3.3.4. Nhiễm khuẩn huyết bệnh viện
• 3.3.5. Nhiễm khuẩn da mô mềm
• 3.3.6. Nhiễm khuẩn vết mổ
• 3.3.7. Nhiễm khuẩn tiết niệu
• 3.3.8. Tỷ lệ số loại nhiễm khuẩn bệnh viện trên một bệnh nhân
• 3.4. TÌNH HÌNH KHÁNG KHÁNG SINH CỦA VI KHUẨN THEO KẾT QUẢ KHÁNG SINH ĐỒ
• 3.4.1. Tình hình kháng kháng sinh của vi khuẩn P.
• 3.4.2. Tình hình kháng kháng sinh của vi khuẩn Klebsiella pneumonia
• 3.4.3. Tình hình kháng kháng sinh của vi khuẩn Escheriella coli
• 3.4.4. Tình hình kháng kháng sinh của vi khuẩn Staphylococcus aureus
• 3.5. TÌNH HÌNH SỬ DỤNG KHÁNG SINH TRONG ĐIỀU TRỊ NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN
• 3.5.1. Tỷ lệ điều trị kháng sinh phù hợp
• 3.5.2. Các tác nhân gây NKBV
• 3.5.3. Các kháng sinh điều trị nhiễm khuẩn bệnh viện
• 3.6. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Giới thiệu về Nhiễm Khuẩn Bệnh Viện

Nhiễm khuẩn bệnh viện (NKBV) là một vấn đề nghiêm trọng trong lĩnh vực y tế, ảnh hưởng đến sức khỏe bệnh nhân và chất lượng dịch vụ y tế. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), khoảng 5-10% bệnh nhân nhập viện tại các nước phát triển mắc phải NKBV. Tại Việt Nam, tỷ lệ này dao động từ 3-7%. NKBV không chỉ kéo dài thời gian điều trị mà còn làm tăng chi phí chăm sóc sức khỏe, đồng thời gia tăng tỷ lệ tử vong. NKBV thường xuất hiện sau 48 giờ kể từ khi bệnh nhân nhập viện, và có thể gây ra nhiều loại nhiễm trùng khác nhau, từ nhiễm khuẩn hô hấp đến nhiễm khuẩn huyết. Việc kiểm soát NKBV là rất cần thiết để bảo vệ sức khỏe bệnh nhân và nâng cao chất lượng dịch vụ y tế.

1.1. Định nghĩa và phân loại NKBV

NKBV được định nghĩa là những nhiễm khuẩn xảy ra trong thời gian bệnh nhân điều trị tại bệnh viện mà không có dấu hiệu nhiễm khuẩn khi nhập viện. Các loại NKBV phổ biến bao gồm nhiễm khuẩn huyết, nhiễm khuẩn hô hấp, và nhiễm khuẩn tiết niệu. Mỗi loại NKBV có những đặc điểm riêng và cần được phân loại để có biện pháp điều trị phù hợp. Việc hiểu rõ về NKBV giúp các bác sĩ và nhân viên y tế có thể áp dụng các biện pháp phòng ngừa hiệu quả hơn.

II. Tình hình NKBV tại Bệnh viện Đa khoa Phúc Yên

Nghiên cứu tại Bệnh viện Đa khoa Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc cho thấy tỷ lệ NKBV ở đây có sự gia tăng đáng kể trong những năm gần đây. Các yếu tố như môi trường bệnh viện, quy trình chăm sóc và điều trị, cũng như ý thức của nhân viên y tế về kiểm soát nhiễm khuẩn đều ảnh hưởng đến tình hình NKBV. Nghiên cứu chỉ ra rằng, tỷ lệ nhiễm khuẩn bệnh viện tại đây có thể lên đến 25%, đặc biệt là ở các khoa hồi sức tích cực. Việc nâng cao nhận thức và thực hiện nghiêm ngặt các quy trình kiểm soát nhiễm khuẩn là rất cần thiết để giảm thiểu tình trạng này.

2.1. Các loại nhiễm khuẩn phổ biến

Các loại nhiễm khuẩn bệnh viện thường gặp tại Bệnh viện Đa khoa Phúc Yên bao gồm nhiễm khuẩn hô hấp, nhiễm khuẩn huyết, và nhiễm khuẩn tiết niệu. Nghiên cứu cho thấy, nhiễm khuẩn hô hấp chiếm tỷ lệ cao nhất, tiếp theo là nhiễm khuẩn huyết. Các vi khuẩn gây nhiễm khuẩn chủ yếu là Staphylococcus aureus, Escherichia coli và Klebsiella pneumonia. Việc phân lập và xác định các tác nhân gây nhiễm khuẩn là rất quan trọng để có biện pháp điều trị kịp thời và hiệu quả.

III. Kiểm soát NKBV và các biện pháp can thiệp

Kiểm soát nhiễm khuẩn bệnh viện là một trong những nhiệm vụ quan trọng nhằm giảm thiểu tỷ lệ NKBV. Các biện pháp kiểm soát bao gồm việc tuân thủ nghiêm ngặt quy trình vô khuẩn, sử dụng kháng sinh hợp lý, và nâng cao ý thức của nhân viên y tế. Nghiên cứu cho thấy, việc áp dụng các biện pháp này có thể giảm tỷ lệ NKBV xuống đáng kể. Ngoài ra, việc đào tạo nhân viên y tế về kiểm soát nhiễm khuẩn cũng là một yếu tố quan trọng trong việc nâng cao chất lượng dịch vụ y tế.

3.1. Đề xuất các biện pháp can thiệp

Để giảm thiểu tình trạng NKBV, cần thực hiện các biện pháp can thiệp như: tăng cường giám sát và báo cáo tình hình NKBV, cải thiện điều kiện vệ sinh trong bệnh viện, và tổ chức các khóa đào tạo về kiểm soát nhiễm khuẩn cho nhân viên y tế. Việc áp dụng các biện pháp này không chỉ giúp giảm tỷ lệ NKBV mà còn nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cho bệnh nhân.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Nhiễm khuẩn bệnh viện (NKBV) là một trong những thách thức lớn đối với hệ thống y tế toàn cầu, đặc biệt tại các nước đang phát triển. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), tỷ lệ bệnh nhân mắc NKBV tại các nước phát triển dao động từ 5-10%, trong khi tại các nước đang phát triển có thể lên đến 25%. Tại Việt Nam, tỷ lệ hiện mắc NKBV được báo cáo trong khoảng 3-7% tùy theo tuyến và hạng bệnh viện. NKBV không chỉ làm tăng tỷ lệ tử vong mà còn kéo dài thời gian nằm viện từ 7-15 ngày, làm tăng chi phí điều trị lên 2-4 lần so với bệnh nhân không mắc NKBV. Một nghiên cứu tại Bệnh viện Chợ Rẫy cho thấy NKBV làm tăng thêm khoảng 15 ngày nằm viện, tương đương chi phí phát sinh khoảng 2,9 triệu đồng mỗi ca.

Luận văn tập trung nghiên cứu thực trạng NKBV tại Bệnh viện Đa khoa khu vực Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc trong năm 2018 với mục tiêu đánh giá tỷ lệ nhiễm khuẩn, phân bố theo vị trí cơ thể, các yếu tố liên quan, tình hình sử dụng kháng sinh và đặc điểm vi khuẩn gây bệnh. Phạm vi nghiên cứu bao gồm 163 bệnh nhân nội trú có kết quả nuôi cấy vi khuẩn dương tính và được chẩn đoán NKBV theo tiêu chuẩn CDC. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc giám sát, kiểm soát và nâng cao chất lượng điều trị tại bệnh viện, đồng thời góp phần bổ sung kiến thức khoa học về NKBV tại Việt Nam.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình về nhiễm khuẩn bệnh viện, bao gồm:

• Định nghĩa và phân loại NKBV: Theo CDC và WHO, NKBV là các nhiễm khuẩn xuất hiện sau 48 giờ nhập viện, không có dấu hiệu nhiễm khuẩn khi nhập viện. Các loại NKBV phổ biến gồm nhiễm khuẩn hô hấp, huyết, tiết niệu, vết mổ và da mô mềm.
• Mô hình lây truyền tác nhân gây bệnh: Bao gồm các đường lây truyền chính như tiếp xúc trực tiếp, giọt bắn, không khí, qua dược phẩm và vector.
• Kháng sinh đồ và liệu pháp điều trị: Áp dụng nguyên tắc điều trị kháng sinh kinh nghiệm, liệu pháp xuống thang (de-escalation therapy) và đánh giá kháng sinh khởi đầu thích hợp dựa trên kết quả nuôi cấy và kháng sinh đồ.

Các khái niệm chính được sử dụng gồm: NKBV, kháng sinh đồ, vi khuẩn Gram âm và Gram dương, điểm APACHE II và SOFA đánh giá mức độ nặng bệnh nhân.

Phương pháp nghiên cứu

• Thiết kế nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả hồi cứu trên bệnh nhân nội trú tại Bệnh viện Đa khoa khu vực Phúc Yên từ tháng 01 đến tháng 12 năm 2018.
• Cỡ mẫu: 163 bệnh nhân được lựa chọn theo công thức tính cỡ mẫu với độ tin cậy 95% và độ chính xác tương đối 2,3%.
• Tiêu chuẩn lựa chọn: Bệnh nhân nhập viện trên 48 giờ, có kết quả nuôi cấy vi khuẩn dương tính và được chẩn đoán NKBV theo tiêu chuẩn CDC.
• Thu thập dữ liệu: Hồ sơ bệnh án, kết quả xét nghiệm vi sinh, kháng sinh đồ, các biến số về tuổi, giới, tiền sử bệnh, thời gian nằm viện, thủ thuật xâm lấn.
• Phương pháp phân tích: Sử dụng phần mềm Microsoft Excel 2010 và Stata 13 để xử lý số liệu, phân tích mô tả và so sánh tỷ lệ, trung bình.
• Quy trình xét nghiệm vi sinh: Môi trường nuôi cấy đặc hiệu, nhuộm Gram, định danh vi khuẩn dựa trên đặc điểm sinh hóa và hình thái, phương pháp Kirby-Bauer để đánh giá kháng sinh đồ.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Đặc điểm nhóm nghiên cứu: Trong 1.350 bệnh nhân nhập viện, có 330 bệnh nhân với 650 mẫu bệnh phẩm dương tính, chọn ra 163 bệnh nhân đủ tiêu chuẩn. Độ tuổi trung bình 59,81 ± 16,67 tuổi, nhóm tuổi trên 60 chiếm 63,8%. Nam giới chiếm 62,6%. Điểm APACHE II trung bình 12,53 ± 4,74, điểm SOFA 4,25 ± 3,06.

2. Tỷ lệ các loại NKBV: Nhiễm khuẩn hô hấp chiếm tỷ lệ cao nhất 52,15%, tiếp theo là nhiễm khuẩn vết mổ 21,47%, da mô mềm 12,27%, huyết 5,52%, tiết niệu 4,91%. Khoảng 87,73% bệnh nhân nhiễm một loại NKBV, 11,66% nhiễm hai loại, 0,61% nhiễm ba loại.

3. Tác nhân vi khuẩn gây NKBV: Vi khuẩn Gram âm chiếm 70,55%, gấp 2,5 lần Gram dương (28,22%). Các chủng phổ biến gồm Klebsiella pneumoniae (33,74%), Staphylococcus aureus (20,25%), Escherichia coli (13,5%), Burkholderia cepacia (15,95%), Pseudomonas aeruginosa (7,36%) và nấm Candida spp. (9,2%).

4. Phân bố theo khu vực điều trị: Khoa hồi sức cấp cứu có tỷ lệ NKBV cao nhất (45,4%), tiếp theo là khoa nội (25,15%), ngoại (23,93%) và sản (5,52%).

5. Tình hình kháng kháng sinh: Pseudomonas aeruginosa có tỷ lệ kháng cao với ceftazidime (76,92%), cefepime (71,43%), imipenem (68,75%), gentamicin (61,54%), ciprofloxacin (57,14%). Klebsiella pneumoniae nhạy với fosfomycin (80%), meropenem (55%), imipenem (53,33%) nhưng kháng ampicillin 100%, ceftazidime 78,57%.

Thảo luận kết quả

Tuổi cao và giới nam là các yếu tố nguy cơ quan trọng làm tăng tỷ lệ mắc NKBV, phù hợp với các nghiên cứu trong và ngoài nước. Tỷ lệ nhiễm khuẩn hô hấp chiếm ưu thế do nhiều bệnh nhân phải thở máy, đặt nội khí quản, thủ thuật xâm lấn làm tăng nguy cơ. Vi khuẩn Gram âm chiếm ưu thế, đặc biệt Klebsiella pneumoniae và Pseudomonas aeruginosa, phản ánh xu hướng toàn cầu về sự gia tăng vi khuẩn đa kháng.

Khu vực hồi sức cấp cứu có tỷ lệ NKBV cao nhất do đặc điểm bệnh nhân nặng, nhiều thủ thuật xâm lấn và thời gian nằm viện kéo dài. Tình hình kháng kháng sinh cho thấy sự đề kháng gia tăng với nhiều nhóm thuốc phổ rộng, đòi hỏi phải có chiến lược sử dụng kháng sinh hợp lý và kiểm soát nhiễm khuẩn nghiêm ngặt.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ phân bố tỷ lệ NKBV theo loại, khu vực điều trị và bảng kháng sinh đồ chi tiết cho từng chủng vi khuẩn, giúp minh họa rõ ràng xu hướng và mức độ kháng thuốc.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường giám sát và kiểm soát nhiễm khuẩn: Thiết lập hệ thống giám sát NKBV thường xuyên tại các khoa đặc biệt là hồi sức cấp cứu, nhằm phát hiện sớm và xử lý kịp thời. Thời gian thực hiện: ngay trong năm tiếp theo. Chủ thể: Ban chỉ đạo kiểm soát nhiễm khuẩn bệnh viện.

2. Đào tạo nâng cao nhận thức nhân viên y tế: Tổ chức các khóa đào tạo về quy trình vô khuẩn, sử dụng kháng sinh hợp lý và phòng ngừa NKBV cho nhân viên y tế. Mục tiêu giảm tỷ lệ NKBV ít nhất 10% trong 12 tháng. Chủ thể: Phòng đào tạo và kiểm soát nhiễm khuẩn.

3. Áp dụng chính sách sử dụng kháng sinh hợp lý: Xây dựng và thực hiện phác đồ điều trị kháng sinh dựa trên kết quả kháng sinh đồ, hạn chế sử dụng kháng sinh phổ rộng không cần thiết. Thời gian: triển khai trong 6 tháng. Chủ thể: Khoa dược, khoa lâm sàng.

4. Cải thiện điều kiện môi trường và trang thiết bị y tế: Đảm bảo vệ sinh môi trường, vô khuẩn dụng cụ, kiểm soát chất lượng không khí phòng bệnh và phòng mổ. Mục tiêu giảm nguy cơ lây nhiễm qua môi trường. Chủ thể: Ban quản lý bệnh viện, phòng kỹ thuật.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Bác sĩ lâm sàng và điều dưỡng: Nắm bắt đặc điểm NKBV, vi khuẩn gây bệnh và tình hình kháng thuốc để lựa chọn phác đồ điều trị phù hợp, nâng cao hiệu quả chăm sóc bệnh nhân.

2. Chuyên viên kiểm soát nhiễm khuẩn: Sử dụng kết quả nghiên cứu để xây dựng kế hoạch giám sát, phòng ngừa và kiểm soát NKBV tại bệnh viện, đặc biệt trong các khoa hồi sức cấp cứu.

3. Nhà quản lý bệnh viện: Đánh giá thực trạng NKBV để phân bổ nguồn lực, đầu tư trang thiết bị và tổ chức đào tạo nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ y tế.

4. Nhà nghiên cứu và sinh viên y khoa: Tham khảo dữ liệu thực tế về NKBV tại Việt Nam, làm cơ sở cho các nghiên cứu sâu hơn về dịch tễ học, vi sinh và điều trị NKBV.

Câu hỏi thường gặp

1. NKBV là gì và tại sao lại quan trọng?
   NKBV là các nhiễm khuẩn xuất hiện sau 48 giờ nhập viện, không có dấu hiệu khi nhập viện. Nó làm tăng tỷ lệ tử vong, kéo dài thời gian điều trị và tăng chi phí y tế. Ví dụ, tại Bệnh viện Phúc Yên, NKBV chiếm hơn 50% các trường hợp nhiễm khuẩn.

2. Những loại NKBV phổ biến nhất là gì?
   Nhiễm khuẩn hô hấp chiếm 52,15%, nhiễm khuẩn vết mổ 21,47%, da mô mềm 12,27%. Các loại này thường liên quan đến thủ thuật xâm lấn và thời gian nằm viện kéo dài.

3. Vi khuẩn nào thường gây NKBV?
   Klebsiella pneumoniae (33,74%) và Staphylococcus aureus (20,25%) là hai tác nhân chính. Vi khuẩn Gram âm chiếm ưu thế với 70,55%, phản ánh xu hướng toàn cầu về vi khuẩn đa kháng.

4. Tình hình kháng thuốc hiện nay ra sao?
   Pseudomonas aeruginosa kháng cao với nhiều kháng sinh phổ rộng như ceftazidime (76,92%), imipenem (68,75%). Klebsiella pneumoniae nhạy với fosfomycin (80%) nhưng kháng ampicillin 100%. Điều này đòi hỏi sử dụng kháng sinh hợp lý và phối hợp.

5. Làm thế nào để phòng ngừa NKBV hiệu quả?
   Tăng cường giám sát, đào tạo nhân viên, áp dụng chính sách sử dụng kháng sinh hợp lý và cải thiện điều kiện môi trường bệnh viện là các biện pháp thiết thực. Ví dụ, giảm thiểu thủ thuật xâm lấn không cần thiết và tuân thủ quy trình vô khuẩn giúp giảm tỷ lệ NKBV.

Kết luận

• NKBV tại Bệnh viện Đa khoa khu vực Phúc Yên có tỷ lệ cao nhất là nhiễm khuẩn hô hấp (52,15%), tiếp theo là nhiễm khuẩn vết mổ và da mô mềm.
• Vi khuẩn Gram âm chiếm ưu thế với Klebsiella pneumoniae và Pseudomonas aeruginosa là các tác nhân phổ biến, có mức độ kháng thuốc cao.
• Tuổi cao, giới nam, thời gian nằm viện dài và thủ thuật xâm lấn là các yếu tố nguy cơ chính của NKBV.
• Cần triển khai các biện pháp kiểm soát nhiễm khuẩn, đào tạo nhân viên và sử dụng kháng sinh hợp lý để giảm thiểu NKBV.
• Nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học cho việc giám sát và điều trị NKBV tại bệnh viện, đồng thời là tài liệu tham khảo cho các nghiên cứu tiếp theo.

Hành động tiếp theo: Bệnh viện cần xây dựng kế hoạch giám sát NKBV định kỳ, tổ chức đào tạo nâng cao nhận thức và áp dụng phác đồ điều trị kháng sinh dựa trên kết quả nghiên cứu. Các nhà quản lý và chuyên gia y tế được khuyến khích tham khảo và áp dụng kết quả nghiên cứu để nâng cao chất lượng chăm sóc bệnh nhân.

Trích đoạn nội dung tài liệu

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT Ký hiệu Nghĩa tiếng Anh Nghĩa tiếng Việt BN Bệnh nhân BV Bệnh viện ESBL Men beta-lactamase phổ rộng CFU Colony Forming Unit Đơn vị hình thành khuẩn lạc CDC Center for Disease Control Trung tâm kiểm soát bệnh tật của- Hoa Kì COPD Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính Lọc máu liên tục tĩnh mạch - CVVH tĩnh mạch HAI health care associated infection KS Kháng sinh KSĐ Kháng sinh đồ KSNK Khảo sát nhiễm khuẩn NK Nhiễm khuẩn NKBV Nhiễm khuẩn bệnh viện NKTN Nhiễm khuẩn tiết niệu NKH Nhiễm khuẩn huyết NKHH Nhiễm khuẩn hô hấp NKMM Nhiễm khuẩn da và mô mềm NKVM Nhiễm khuẩn vết mổ Methicillin-Resistant Tụ cầu khuẩn Staphylococcus MRSA Staphylococcus aureus aureus kháng Methicillin NNIS National Nosocomial Hệ thống giám sát nhiễm khuẩn Infection Surveillance System bệnh viện quốc gia của Hoa Kì PEX Plasma exchange Ông thay huyết tƣơng TKNT Thông khí nhân tạo VPTM Viêm phổi thở máy VK Vi khuẩn VPBV Viêm phổi bệnh viện WHO World Health Organization Tổ chức Y tế Thế giới DANH MỤC BẢNG Bảng 1. Các yếu tố thƣờng gặp với từng loại nhiễm khuẩn bệnh viện. Nhiễm khuẩn bệnh viện tại một số bệnh viện Việt Nam. Phân bố bệnh khi vào viện.

Tiền sử bệnh trƣớc khi nhập viện ở bệnh nhân NKBV. Điểm APACHE II và SOFA bệnh nhân NKBV. Tỷ lệ các loại nhiễm khuẩn bệnh viện. Tỷ lệ bệnh nhân nhiễm khuẩn bệnh viện Gram âm và Gram dƣơng.

Tỷ lệ các loại vi khuẩn gây nhiễm khuẩn bệnh viện. Các tác nhân gây nhiễm hô hấp. Liên quan giữa vi khuẩn và thời điểm xảy ra nhiễm khuẩn hô hấp. Các tác nhân gây nhiễm khuẩn huyết bệnh viện.

Các vi khuẩn gây nhiễm khuẩn da mô mềm bệnh viện. Các vi khuẩn gây nhiễm khuẩn vết mổ bệnh viện. Các vi khuẩn gây nhiễm khuẩn tiết niệu bệnh viện. Kết quả kháng sinh đồ đối với Escherichia coli.

Đặc điểm chung của 2 nhóm điều trị phù hợp và không phù hợp. Các vi khuẩn gây nhiễm khuẩn bệnh viện ở 2 nhóm điều trị phù hợp và không phù hợp. Kháng sinh điều trị nhiễm khuẩn ở hai nhóm điều trị phù hợp và không phù hợp. 53 DANH MỤC HÌNH Hình 1.

Sơ đồ quá trình nhiễm khuẩn bệnh viện. Biểu đồ phân bố bệnh nhân theo độ tuổi và giới tính của mẫu nghiên cứu. Biểu đồ số ngày mắc nhiễm khuẩn bệnh viện. Biểu đồ tỷ lệ loại nhiễm khuẩn bệnh viện trên một bệnh nhân.

Kết quả nuôi cấy một số chủng vi khuẩn thƣờng gặp trong nghiên cứu. Biểu đồ phân bố nhiễm khuẩn bệnh viện theo khu vực điều trị. Tỷ lệ số loại nhiễm khuẩn trên bệnh nhân nhiễm khuẩn bệnh viện. Kết quả kháng sinh đồ đối với Pseudomonas aeruginosa.

Kết quả kháng sinh đồ đối với Klebsiella pneumonia. Kết quả kháng sinh đồ đối với Staphylococcus aureus. Tỷ lệ kháng sinh điều trị nhiễm trùng bệnh viện phù hợp và không phù hợp .11: Số lƣợng loại kháng sinh sử dụng trong điều trị nhiễm khuẩn bệnh viện. 52 MỤC LỤC LỜI CẢM ƠN.

LỜI CAM ĐOAN. DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT. DANH MỤC BẢNG. DANH MỤC HÌNH.

Lý do chọn đề tài. Mục đích của đề tài luận văn. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn cả đề tài luận văn. Những điểm mới của luận văn.

3 CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU. ĐẠI CƢƠNG VỀ NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN. Một số khái niệm, thuật ngữ và định nghĩa về nhiễm khuẩn bệnh viện. Tác nhân gây nhiễm khuẩn bệnh viện.

Các phƣơng thức lây truyền của tác nhân gây bệnh. Những nguy cơ lây nhiễm thƣờng gặp. CÁC LOẠI NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN PHỔ BIẾN THƢỜNG GẶP. Các loại nhiễm khuẩn bệnh viện phổ biến thƣờng gặp.

Ảnh hƣởng của nhiễm khuẩn bệnh viện tới kinh tế, sức khỏe bệnh nhân. TÌNH HÌNH KHÁNG KHÁNG SINH VÀ ĐIỀU TRỊ NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN. Nguyên tắc điều trị các loại nhiễm khuẩn bệnh viện. Liệu pháp kháng sinh kinh nghiệm.

Liệu pháp kháng sinh xuống thang. Một số quan điểm về sử dụng kháng sinh khởi đầu thích hợp. TÌNH HÌNH NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN. Trên thế giới.

Tại Việt Nam. 18 CHƢƠNG 2: ĐỐI TƢỢNG VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. ĐỐI TƢỢNG NGHIÊN CỨU. Tiêu chuẩn lựa chọn mẫu.

Tiêu chuẩn loại trừ mẫu. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Thiết kế nghiên cứu. Vật liệu và trang thiết bị nghiên cứu.

Môi trƣờng nuôi cấy và các bƣớc tiến hành. Tiêu chuẩn chẩn đoán các loại NKBV. Phƣơng pháp kháng sinh đồ. Phƣơng pháp thu thập số liệu.

Các biến số và chỉ số nghiên cứu. Phƣơng pháp phân tích và xử lý số liệu. 26 CHƢƠNG 3: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN. ĐẶC ĐIỂM CỦA NHÓM NGHIÊN CỨU.

Phân bố theo độ tuổi và giới tính. Chuẩn đoán khi vào viện. Tiền sử bệnh liên quan đến NKBV của nhóm nghiên cứu. Ngày mắc và mức độ NKBV của nhóm nghiên cứu.

CÁC LOẠI NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN HAY GẶP TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA KHU VỰC PHÚC YÊN. Tỷ lệ nhiễm các loại nhiễm khuẩn bệnh viện. Tỷ lệ số loại nhiễm khuẩn bệnh viện trên 1 bệnh nhân. CÁC VI KHUẨN VÀ LOẠI NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN THƢỜNG GẶP TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA KHU VỰC PHÚC YÊN.

Các loại nhiễm khuẩn bệnh viện thƣờng gặp. Phân bố nhiễm khuẩn bệnh viện theo khu vực điều trị. Nhiễm khuẩn hô hấp. Nhiễm khuẩn huyết bệnh viện.

Nhiễm khuẩn da mô mềm. Nhiễm khuẩn vết mổ. Nhiễm khuẩn tiết niệu. Tỷ lệ số loại nhiễm khuẩn bệnh viện trên một bệnh nhân.

TÌNH HÌNH KHÁNG KHÁNG SINH CỦA VI KHUẨN THEO KẾT QUẢ KHÁNG SINH ĐỒ. Tình hình kháng kháng sinh của vi khuẩn P. Tình hình kháng kháng sinh của vi khuẩn Klebsiella pneumonia. Tình hình kháng kháng sinh của vi khuẩn Escheriella coli.

Tình hình kháng kháng sinh của vi khuẩn Staphylococcus aureus. TÌNH HÌNH SỬ DỤNG KHÁNG SINH TRONG ĐIỀU TRỊ NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN. Tỷ lệ điều trị kháng sinh phù hợp. Các tác nhân gây NKBV.

Các kháng sinh điều trị nhiễm khuẩn bệnh viện. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ. 54 TÀI LIỆU THAM KHẢO. Lý do chọn đề tài Hiện nay, thực trạng nhiễm khuẩn bệnh viện (NKBV) đang đƣợc đánh giá là một trong những thách thức và mối quan tâm hàng đầu ở hầu hết các quốc gia trên toàn thế giới.

NKBV đã và đang gây ra nhiều hậu quả nặng nề nhƣ kéo dài thời gian điều trị, tăng chi phí cho chăm sóc sức khỏe và làm tăng tỉ lệ tử vong. Theo tổ chức Y tế thế giới (WHO) ƣớc tính tại các nƣớc phát triển, khoảng 5-10% bệnh nhân nhập viện bị mắc thêm NKBV. Tỉ lệ NKBV ƣớc tính lên đến 25% tại các nƣớc đang phát triển [1]. Còn ở Việt Nam, theo kết quả điều tra của Cục Quản lý Khám, chữa bệnh năm 2010 tỷ lệ NKBV hiện mắc là 3-7 %, tùy theo tuyến, hạng bệnh viện.

NKBV làm tăng tỉ lệ tử vong lên tới , kéo dài thời gian nằm viện từ 7- 15 ngày, tăng việc sử dụng kháng sinh, tăng đề kháng kháng sinh, do đó, làm chi phí điều trị tăng lên từ 2-4 lần so với trƣờng hợp không bị NKBV. Một nghiên cứu tại bệnh viện Chợ Rẫy cho thấy NKBV làm kéo dài thời gian nằm viện 15 ngày. Với viện phí trung bình mỗi ngày là 192,000 VND, có thể ƣớc tính chi phí phát sinh do NKBV là vào khoảng 2,880,000 VND [2]. NKBV còn góp phần tạo ra một số vi khuẩn kháng thuốc, nhƣ trong một nghiên cứu của BV Bệnh nhiệt đới Trung ƣơng khảo sát trên gần 4.000 bệnh nhân của 15 khoa hồi sức tích cực tại 15 BV trên cả nƣớc cho thấy tỉ lệ nhiễm khuẩn BV là 27,3%.

Các BV tuyến trung ƣơng có tỉ lệ nhiễm khuẩn BV cao hơn BV tuyến cơ sở. Nguy hiểm hiện nay là các vi khuẩn kháng nhiều loại kháng sinh đặc trị dao động trong khoảng 50%-75%. Ngoài ra, 2 yếu tố khác ảnh hƣởng đến NKBV là tính nhạy cảm của cơ thể và yếu tố bệnh viện. Trong đó yếu tố bệnh viện nhƣ môi trƣờng, không khí phòng mổ, phòng bệnh nhân, dụng cụ phẫu thuật cũng nhƣ ý thức và sự tuân thủ các quy định về kiểm soát nhiễm khuẩn là những nhân tố quan trọng ảnh hƣởng trực tiếp lên NKBV.

Ngƣời bệnh có thể bị nhiễm khuẩn bệnh viện nếu cơ sở khám chữa bệnh không tuân thủ nghiêm ngặt các quy trình thực 1 hành vô khuẩn cơ bản trong chăm sóc, điều trị ngƣời bệnh. Đây là một vấn đề ngày càng đƣợc mọi hệ thống y tế trên thế giới cũng nhƣ ở Việt Nam quan tâm. Từ các lý do trên, nhận thấy việc điều tra về nhiễm khuẩn bệnh viện là một công việc vô cùng cần thiết nhằm đánh giá tỉ lệ nhiễm khuẩn bệnh viện hiện tại của bệnh viện. Từ đó có những biện pháp can thiệp kịp thời nhằm góp phần nâng cao chất lƣợng điều trị, nâng cao nhận thức về công kiểm soát nhiễm khuẩn bệnh viện của nhân viên trong thực hành khám chữa bệnh.

Trên cơ sở đó, chúng tôi tiến hành thực hiện đề tài: “Nghiên cứu thực trạng nhiễm khuẩn bệnh viện tại bệnh viện Đa khoa khu vực Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc” 2. Mục đích của đề tài luận văn - Mục đích chung: Đánh giá đƣợc thực trạng và các yếu tố liên quan đến nhiễm khuẩn bệnh viện tại bệnh viện Đa khoa khu vực Phúc Yên, tỉnh Vĩnh phúc. - Mục đích cụ thể: + Xác định đặc điểm nhiễm khuẩn bệnh viện: tỷ lệ nhiễm khuẩn bệnh viện tại các khoa khảo sát, sự phân bố nhiễm khuẩn bệnh viện theo vị trí cơ thể học; + Xác định yếu tố liên quan tới nhiễm khuẩn bệnh viện; + Tình hình sử dụng kháng sinh và phân lập vi khuẩn gây nhiễm khuẩn bệnh viện. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn cả đề tài luận văn * Ý nghĩa khoa học Kết quả của đề tài góp phần bổ sung và hoàn chỉnh kiến thức về thực trạng và các vấn đề liên quan tới NKBV, từ đó có thể so sánh, đánh giá mức độ NKBV theo thời gian hoặc giữa các cơ sở khám chữa bệnh.

Bên cạnh đó, kết quả của đề tài luận văn là cơ sở cho các nghiên cứu sâu hơn trên các lĩnh vực khác nhau về tình trạng NKBV tại Bệnh viện Đa khoa khu vực Phúc Yên nói riêng và các bệnh viên trên cả nƣớc nói chung.