Luận án tiến sĩ: Khử khuẩn, tiệt khuẩn dụng cụ y tế tại bệnh viện Y học cổ truyền Hà Nội

Nghiên cứu thực trạng khử khuẩn, tiệt khuẩn dụng cụ y tế tại một số bệnh viện YHCT Hà Nội và kết quả can thiệp. Cải thiện vệ sinh, an toàn y tế.

• Tác giả: Phạm Thị Xuyến
• Người hướng dẫn: PGS. TS. Đậu Xuân Cảnh
• Trường học: Trường Đại Học Y Tế Công Cộng
• Chuyên ngành: Quản Lý Bệnh Viện
• Đề tài: Thực Trạng Công Tác Khử Khuẩn – Tiệt Khuẩn Dụng Cụ Y Tế Của Một Số Bệnh Viện Y Học Cổ Truyền Tại Thành Phố Hà Nội Và Kết Quả Can Thiệp
• Loại tài liệu: Luận Án Tiến Sĩ
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. MỤC LỤC
• 2. DANH MỤC CÁC HÌNH
• 3. DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ, BIỂU ĐỒ
• 4. DANH MỤC CÁC BẢNG
• 5. DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• 6. ĐẶT VẤN ĐỀ
• 7. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
• 7.1. Mô tả thực trạng công tác khử khuẩn – tiệt khuẩn dụng cụ y tế của một số Bệnh viện Y học cổ truyền tại thành phố Hà Nội năm 2018
• 7.2. Đánh giá kết quả một số biện pháp can thiệp tới công tác khử khuẩn-tiệt khuẩn tại bệnh viện Tuệ Tĩnh
• 8. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN
• 8.1. Một số khái niệm cơ bản về khử khuẩn – tiệt khuẩn dụng cụ y tế liên quan nghiên cứu
• 8.2. Quy định khử khuẩn – tiệt khuẩn dụng cụ y tế tại Việt Nam
• 9. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 9.1. Đối tượng nghiên cứu. Thời gian và địa điểm nghiên cứu
• 9.2. Phương pháp nghiên cứu
• 9.3. Cỡ mẫu và phương pháp chọn mẫu. Phương pháp thu thập số liệu
• 9.4. Các biến số và chỉ số nghiên cứu
• 9.5. Phương pháp phân tích số liệu
• 9.6. Đạo đức trong nghiên cứu
• 9.7. Hạn chế trong nghiên cứu
• 10. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU. THỰC TRẠNG CÔNG TÁC KHỬ KHUẨN-TIỆT KHUẨN DỤNG CỤ Y TẾ TẠI MỘT SỐ BỆNH VIỆN Y HỌC CỔ TRUYỀN TẠI THÀNH PHỐ HÀ NỘI NĂM 2018
• 10.1. Các hoạt động can thiệp nâng cao kiến thức, thực hành khử khuẩn -tiệt khuẩn dụng cụ của nhân viên y tế bệnh viện Tuệ Tĩnh
• 10.2. Kết quả cải thiện về kiến thức và thực hành của nhân viên y tế về khử khuẩn - tiệt khuẩn dụng cụ y tế tại bệnh viện Tuệ Tĩnh
• 11. CHƯƠNG 4: BÀN LUẬN
• 11.1. Thực trạng công tác khử khuẩn-tiệt khuẩn dụng cụ y tế của một số bệnh viện y học cổ truyền tại thành phố Hà Nội
• 11.2. Xây dựng các hoạt động can thiệp nâng cao kiến thức, thực hành khử khuẩn – tiệt khuẩn của nhân viên y tế tại bệnh viện Tuệ Tĩnh
• 11.3. Đánh giá kết quả của một số biện pháp can thiệp
• 11.4. Bàn luận về phương pháp nghiên cứu
• 11.5. Bàn luận về điểm mới của nghiên cứu
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về công tác khử khuẩn dụng cụ y tế tại bệnh viện Y học cổ truyền Hà Nội

Công tác khử khuẩn dụng cụ y tế là một phần quan trọng trong quy trình chăm sóc sức khỏe tại các bệnh viện, đặc biệt là tại bệnh viện Y học cổ truyền Hà Nội. Việc khử khuẩn không chỉ đảm bảo an toàn cho bệnh nhân mà còn góp phần nâng cao chất lượng điều trị. Theo quy định của Bộ Y tế, khử khuẩn dụng cụ y tế phải được thực hiện nghiêm ngặt để giảm thiểu nguy cơ nhiễm khuẩn bệnh viện. Tuy nhiên, thực trạng hiện nay cho thấy nhiều bệnh viện vẫn gặp khó khăn trong việc thực hiện quy trình này.

1.1. Khái niệm và quy trình khử khuẩn dụng cụ y tế

Khử khuẩn là quá trình loại bỏ vi sinh vật gây bệnh trên dụng cụ y tế. Quy trình này bao gồm các bước làm sạch, khử khuẩn và tiệt khuẩn. Theo quy định, dụng cụ y tế phải được khử khuẩn trước khi tái sử dụng để đảm bảo an toàn cho bệnh nhân.

1.2. Tầm quan trọng của khử khuẩn trong bệnh viện Y học cổ truyền

Khử khuẩn dụng cụ y tế đóng vai trò quan trọng trong việc ngăn ngừa nhiễm khuẩn bệnh viện. Tại bệnh viện Y học cổ truyền, việc này càng cần thiết do sự kết hợp giữa các phương pháp điều trị truyền thống và hiện đại, yêu cầu cao về an toàn cho bệnh nhân.

II. Thách thức trong công tác khử khuẩn dụng cụ y tế tại bệnh viện Y học cổ truyền

Mặc dù có nhiều quy định và hướng dẫn về khử khuẩn dụng cụ y tế, nhưng thực tế tại bệnh viện Y học cổ truyền Hà Nội vẫn gặp nhiều thách thức. Các vấn đề như thiếu nguồn lực, trang thiết bị không đầy đủ và sự lúng túng trong quy trình thực hiện là những yếu tố cản trở hiệu quả của công tác này.

2.1. Thiếu nguồn lực và trang thiết bị

Nhiều bệnh viện Y học cổ truyền vẫn chưa đầu tư đủ nguồn lực cho công tác khử khuẩn. Thiếu trang thiết bị hiện đại và nhân lực có chuyên môn là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến việc thực hiện không hiệu quả.

2.2. Sự lúng túng trong quy trình thực hiện

Nhân viên y tế tại các bệnh viện thường gặp khó khăn trong việc tuân thủ quy trình khử khuẩn. Điều này có thể do thiếu kiến thức hoặc không được đào tạo đầy đủ về các quy định hiện hành.

III. Phương pháp khử khuẩn dụng cụ y tế hiệu quả tại bệnh viện Y học cổ truyền

Để nâng cao hiệu quả công tác khử khuẩn dụng cụ y tế, bệnh viện Y học cổ truyền Hà Nội cần áp dụng các phương pháp hiện đại và phù hợp. Việc đào tạo nhân viên y tế và cải thiện quy trình khử khuẩn là rất cần thiết.

3.1. Đào tạo nhân viên y tế về khử khuẩn

Đào tạo nhân viên y tế về quy trình khử khuẩn là một trong những giải pháp quan trọng. Việc này giúp nâng cao nhận thức và kỹ năng thực hiện quy trình khử khuẩn đúng cách.

3.2. Ứng dụng công nghệ trong khử khuẩn

Sử dụng công nghệ hiện đại trong khử khuẩn như máy tiệt khuẩn tự động có thể giúp nâng cao hiệu quả và đảm bảo an toàn cho dụng cụ y tế. Việc này cũng giúp giảm thiểu thời gian và công sức cho nhân viên y tế.

IV. Kết quả nghiên cứu về công tác khử khuẩn dụng cụ y tế tại bệnh viện Y học cổ truyền

Nghiên cứu cho thấy rằng việc cải thiện công tác khử khuẩn dụng cụ y tế tại bệnh viện Y học cổ truyền Hà Nội đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Tỷ lệ nhiễm khuẩn bệnh viện đã giảm đáng kể sau khi áp dụng các biện pháp can thiệp.

4.1. Cải thiện kiến thức và thực hành của nhân viên y tế

Sau khi được đào tạo, kiến thức và thực hành của nhân viên y tế về khử khuẩn đã được cải thiện rõ rệt. Điều này góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ y tế tại bệnh viện.

4.2. Giảm tỷ lệ nhiễm khuẩn bệnh viện

Kết quả nghiên cứu cho thấy tỷ lệ nhiễm khuẩn bệnh viện đã giảm từ 10% xuống còn 5% sau khi áp dụng các biện pháp khử khuẩn hiệu quả. Điều này chứng tỏ sự cần thiết của công tác khử khuẩn trong bệnh viện.

V. Kết luận và hướng phát triển công tác khử khuẩn dụng cụ y tế

Công tác khử khuẩn dụng cụ y tế tại bệnh viện Y học cổ truyền Hà Nội cần được cải thiện hơn nữa để đảm bảo an toàn cho bệnh nhân. Việc áp dụng các phương pháp hiện đại và đào tạo nhân viên y tế là những yếu tố quan trọng trong việc nâng cao chất lượng dịch vụ y tế.

5.1. Đề xuất giải pháp cải thiện công tác khử khuẩn

Cần có các giải pháp cụ thể để cải thiện công tác khử khuẩn, bao gồm đầu tư trang thiết bị, nâng cao năng lực cho nhân viên y tế và xây dựng quy trình khử khuẩn rõ ràng.

5.2. Tương lai của công tác khử khuẩn tại bệnh viện Y học cổ truyền

Với sự phát triển của công nghệ và sự quan tâm từ các cơ quan chức năng, công tác khử khuẩn dụng cụ y tế tại bệnh viện Y học cổ truyền Hà Nội hứa hẹn sẽ có nhiều tiến bộ trong tương lai, đảm bảo an toàn cho bệnh nhân và nâng cao chất lượng điều trị.

Nội dung chính

Tổng quan luận án

Công tác xử lý và tái sử dụng dụng cụ y tế là quy trình thường quy tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh tại Việt Nam theo các quy định chuyên môn của Bộ Y tế. Khi quy trình xử lý không bảo đảm đầy đủ các bước từ làm sạch, khử khuẩn đến tiệt khuẩn, nguy cơ lây truyền mầm bệnh gia tăng, dẫn đến nhiễm khuẩn bệnh viện và ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn người bệnh. Tỷ lệ nhiễm khuẩn bệnh viện chung tại Việt Nam dao động từ 5% đến 10%, và có thể lên mức 20% đến 30% tại các khu vực nguy cơ cao như khoa hồi sức tích cực hoặc ngoại khoa.

Trong bối cảnh hệ thống y học cổ truyền chuyển đổi từ mô hình điều trị đơn thuần sang mô hình bệnh viện đa khoa kết hợp y học cổ truyền và y học hiện đại, danh mục phẫu thuật và thủ thuật xâm lấn (như phẫu thuật trĩ, phẫu thuật rò hậu môn, tiêm xơ, cấy chỉ) được mở rộng theo Quyết định số 5840/QĐ-BYT. Tuy nhiên, nhận thức chuyên môn tại nhiều cơ sở y học cổ truyền vẫn chịu ảnh hưởng bởi quan niệm truyền thống (chủ yếu sử dụng tứ chẩn, châm cứu, xoa bóp), dẫn đến việc đầu tư nguồn lực, cơ sở vật chất và tuân thủ quy trình kiểm soát nhiễm khuẩn, khử khuẩn – tiệt khuẩn dụng cụ y tế chưa tương xứng. Luận án tiến sĩ chuyên ngành Quản lý bệnh viện của nghiên cứu sinh Phạm Thị Xuyến, thực hiện tại Trường Đại học Y tế Công cộng năm 2023 dưới sự hướng dẫn của PGS.TS. Đậu Xuân Cảnh và PGS.TS. Nguyễn Thị Minh Thủy, tập trung giải quyết khoảng trống nghiên cứu này.

Mục tiêu nghiên cứu của luận án được xác định gồm:

1. Mô tả thực trạng công tác khử khuẩn – tiệt khuẩn dụng cụ y tế của một số Bệnh viện Y học cổ truyền tại thành phố Hà Nội năm 2018.
2. Đánh giá kết quả một số biện pháp can thiệp tới công tác khử khuẩn - tiệt khuẩn tại Bệnh viện Tuệ Tĩnh.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Thực trạng cơ sở hạ tầng, trang thiết bị, quy trình quản lý khử khuẩn – tiệt khuẩn; kiến thức và thực hành của nhân viên y tế (bác sĩ, điều dưỡng, kỹ thuật viên, nhân viên khoa Kiểm soát nhiễm khuẩn).
• Không gian nghiên cứu: Khảo sát thực trạng tại 03 bệnh viện y học cổ truyền trên địa bàn thành phố Hà Nội gồm Bệnh viện Tuệ Tĩnh, Bệnh viện Y học cổ truyền Hà Nội và Bệnh viện Y học cổ truyền Bộ Công An; triển khai can thiệp tại Bệnh viện Tuệ Tĩnh.
• Thời gian nghiên cứu: Dữ liệu thực trạng thu thập năm 2018; giai đoạn can thiệp và theo dõi đánh giá diễn ra từ năm 2019 đến năm 2022.

---

Tổng quan tài liệu và vị trí của luận án

Luận án tổng hợp các công trình nghiên cứu trong nước và quốc tế về mối liên hệ giữa việc xử lý dụng cụ y tế không đạt chuẩn với tỷ lệ nhiễm khuẩn bệnh viện:

Các công trình quốc tế được điểm lại:

• Esel D. (2002): Báo cáo sự cố kiểm soát chất lượng máy tiệt khuẩn không đạt dẫn đến vụ dịch viêm nội tâm mạc làm 11 người bệnh tử vong và 17 ca nhiễm khuẩn sau phẫu thuật tim.
• Tao L. và cộng sự (2011): Khảo sát tại 398 khoa hồi sức tích cực thuộc 70 bệnh viện ở Thượng Hải, ghi nhận tỷ lệ nhiễm khuẩn bệnh viện là 5,3% (tỷ suất 6,4/1000 ngày điều trị), trong đó viêm phổi thở máy chiếm 20,8/1000 ngày.
• Spach D.H. và cộng sự: Ghi nhận 34,5% (97/281 ca) nhiễm khuẩn đường tiêu hóa có liên quan trực tiếp đến dụng cụ nội soi.
• Deptuła A. (2015): Chứng minh đặt đường truyền trung tâm làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn bệnh viện gấp 7,56 lần so với người bệnh không đặt.
• Fatih Aygun F. (2019): Hồi cứu 477 bệnh nhi hồi sức tích cực, xác định 18,9% mắc nhiễm khuẩn liên quan máy trợ hô hấp, chủ yếu do vi khuẩn Gram âm.
• Yamada K. (2019): Xác định bùng phát nhiễm khuẩn huyết do Bacillus cereus từ đường truyền dịch ở bệnh nhi suy giảm miễn dịch.
• Jackson C. (2014), Demir F. (2009), Umoh V.A. (2020), Chan M.F. (2008), Galal Y.S. (2014), Burute (2014), Angelillo I.F. (1999): Khảo sát sự thiếu hụt kiến thức, thái độ và mức độ tuân thủ quy trình vô khuẩn của điều dưỡng và nhân viên y tế tại các cơ sở điều trị.
• H. Jabbari và cộng sự (2012): Nghiên cứu tại 21 bệnh viện ở Tabriz (Iran) chỉ ra tỷ lệ áp dụng chỉ thị hóa học đạt 100% và chỉ thị sinh học tăng lên 63,6% sau các chương trình đào tạo liên tục.

Các công trình trong nước được điểm lại:

• Báo cáo Bộ Y tế (2016): 46,5% bệnh viện chưa có đơn vị tiệt khuẩn trung tâm đạt chuẩn; 49,1% nhân viên mạng lưới kiểm soát nhiễm khuẩn và 46,4% nhân viên bộ phận khử khuẩn – tiệt khuẩn chưa qua đào tạo chuyên môn; 33,9% bệnh viện không đủ một buồng thu gom dụng cụ bẩn cho mỗi khoa lâm sàng.
• Nguyễn Văn Hà (2008): Đánh giá Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hưng Yên, ghi nhận 55,6% phương tiện khử khuẩn – tiệt khuẩn đạt yêu cầu và chỉ 7,7% sử dụng chỉ thị hóa học.
• Nguyễn Đức Huệ (2016): Khảo sát 24 cơ sở răng hàm mặt tuyến quận, huyện tại TP. Hồ Chí Minh, ghi nhận tỷ lệ giám sát máy hấp bằng chỉ thị sinh học đạt 80,33% và chỉ thị hóa học đạt 83,06%.
• Dương Thị Minh Thu (2007): Khảo sát 08 bệnh viện công lập, ghi nhận 2/8 bệnh viện thực hiện xử lý tập trung, không có cơ sở nào sử dụng chỉ thị sinh học định kỳ.
• Lê Thị Thảo (2017), Ngô Ngọc Bích và cộng sự (2010), Nguyễn Thúy Mai (2013): Ghi nhận thực trạng thiếu đồng bộ về hạ tầng bồn rửa, tủ sấy, máy hấp cũng như tỷ lệ hiểu đúng về thông số nhiệt độ, thời gian tiệt khuẩn của điều dưỡng còn thấp.

Khoảng trống nghiên cứu: Các nghiên cứu trước đây tại Việt Nam chủ yếu khảo sát mô tả cắt ngang tại các bệnh viện đa khoa, chuyên khoa sản - nhi hoặc cơ sở răng hàm mặt, mang tính đơn lẻ và chưa đi sâu vào hệ thống bệnh viện y học cổ truyền. Luận án giải quyết khoảng trống về thiếu hụt dữ liệu thực trạng toàn diện và thực hiện mô hình can thiệp quản lý nhằm nâng cao năng lực khử khuẩn – tiệt khuẩn dụng cụ trong khối bệnh viện y học cổ truyền.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Cơ sở lý thuyết và khung phân tích

• Khung lý thuyết quản lý y tế: Ứng dụng các nguyên lý quản lý tổ chức của Frederick W. Taylor, Henri Fayol, Chester I. Barnard và quy trình quản lý chu trình (thu thập thông tin, xác định vấn đề ưu tiên, lập kế hoạch, triển khai, giám sát và đánh giá).
• Khung phân tích điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức (SWOT) theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) trong hoạch định y tế.
• Mô hình Thông tin – Động lực – Kỹ năng hành vi (Information – Motivation – Behavioral Skills - IMB) của Fisher & Fisher: Tác động vào nhận thức, tạo động lực tuân thủ và rèn luyện kỹ năng thực hành chuẩn của nhân viên y tế.
• Khung pháp lý và chuyên môn kỹ thuật: Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2009; Quy chế Bệnh viện năm 1997; Quyết định số 3671/QĐ-BYT ngày 27/9/2012 của Bộ Y tế về hướng dẫn công tác khử khuẩn – tiệt khuẩn dụng cụ y tế; Bộ tiêu chí đánh giá chất lượng bệnh viện năm 2016; Thông tư số 16/2018/TT-BYT quy định về kiểm soát nhiễm khuẩn trong cơ sở khám chữa bệnh; Quyết định số 5840/QĐ-BYT năm 2020 về quy trình kỹ thuật chuyên ngành y học cổ truyền.
• Nguyên tắc phân loại Spaulding (1968) và chu trình xử lý dụng cụ "3 bước" (Làm sạch - Khử khuẩn - Tiệt khuẩn).

Phương pháp nghiên cứu

• Thiết kế nghiên cứu: Kết hợp nghiên cứu mô tả cắt ngang (khảo sát thực trạng năm 2018 tại 03 bệnh viện) và nghiên cứu can thiệp quản lý có so sánh trước – sau (triển khai tại Bệnh viện Tuệ Tĩnh).
• Phương pháp định lượng: Sử dụng bảng kiểm cấu trúc quan sát thực hành xử lý dụng cụ; bộ câu hỏi trắc nghiệm đánh giá kiến thức nhân viên y tế (gồm kiến thức khái niệm, nhiễm khuẩn bệnh viện, nguyên tắc xử lý, phân loại Spaulding, phương pháp tiệt khuẩn, yếu tố ảnh hưởng, quản lý tập trung và kiểm soát chất lượng vô khuẩn).
• Phương pháp định tính: Sử dụng kỹ thuật phỏng vấn sâu (PVS) cán bộ lãnh đạo, quản lý và thảo luận nhóm (TLN) nhân viên y tế trực tiếp tham gia công tác kiểm soát nhiễm khuẩn nhằm xác định khó khăn, rào cản và nguyên nhân tồn tại.
• Nguồn tư liệu và dữ liệu: Báo cáo hành chính, biên bản kiểm tra cơ sở vật chất, hồ sơ theo dõi thiết bị, bảng chấm điểm kiến thức và thực hành của nhân viên y tế.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Tổng quan

Chương 1 hệ thống hóa cơ sở lý luận và các khái niệm chuyên ngành:

• Khái niệm khử nhiễm, khử khuẩn (mức độ cao, trung bình, thấp), tiệt khuẩn và phân loại dụng cụ y tế theo Spaulding:

Nhóm dụng cụ theo Spaulding	Định nghĩa mức độ tiếp xúc	Mức độ xử lý vô khuẩn yêu cầu	Ví dụ dụng cụ y tế
Dụng cụ thiết yếu	Tiếp xúc trực tiếp với mô vô khuẩn, mạch máu hoặc khoang cơ thể	Tiệt khuẩn tuyệt đối (diệt toàn bộ vi sinh vật và bào tử vi khuẩn)	Dụng cụ phẫu thuật, cấy ghép, catheter tim, kim tiêm, chỉ khâu, dụng cụ nha khoa
Dụng cụ bán thiết yếu	Tiếp xúc với niêm mạc hoặc da không nguyên vẹn	Khử khuẩn mức độ cao (tiêu diệt toàn bộ vi sinh vật, trừ một số bào tử)	Thiết bị trợ hô hấp, ống nội soi tiêu hóa, dụng cụ gây mê, ống soi âm đạo
Dụng cụ không thiết yếu	Tiếp xúc với da lành nguyên vẹn, không tiếp xúc niêm mạc	Khử khuẩn mức độ trung bình hoặc thấp	Băng đo huyết áp, ống nghe, dây điện tâm đồ, bề mặt môi trường

• Các phương pháp tiệt khuẩn: Phân tích cơ chế, thông số kỹ thuật, ưu và nhược điểm của phương pháp hấp ướt áp suất cao (Autoclave ở 121°C hoặc 132°C), hấp khô (Dry heat), tiệt khuẩn bằng khí Ethylene Oxide (EO), tiệt khuẩn nhiệt độ thấp bằng công nghệ Plasma Hydrogen Peroxide và tiệt khuẩn nhanh.
• Các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả xử lý: Số lượng và vị trí vi sinh vật bám dính, khả năng đề kháng tự nhiên của mầm bệnh, nồng độ và thời gian tiếp xúc của hóa chất, độ ẩm, độ pH, độ cứng của nước, sự hiện diện của chất hữu cơ, chất vô cơ và màng sinh học (Biofilm).
• Kiểm soát chất lượng tiệt khuẩn: Quy trình giám sát bằng thông số cơ học/vật lý, chỉ thị hóa học (băng keo chỉ thị nhiệt, test Bowie-Dick, test đa thông số bên trong gói dụng cụ), chỉ thị sinh học (Geobacillus stearothermophilus, Bacillus atrophaeus) và chế độ lưu trữ hồ sơ.
• Phân vùng Đơn vị Tiệt khuẩn trung tâm (CSSD) theo nguyên tắc một chiều gồm 4 khu vực: tiếp nhận/làm sạch (khu vực bẩn), kiểm tra/đóng gói (khu vực sạch), khu vực tiệt khuẩn (đặt máy), và khu vực lưu trữ/cấp phát vô khuẩn.
• Thực trạng công tác khử khuẩn – tiệt khuẩn qua y văn trong nước và quốc tế, khung phân tích SWOT và mô hình IMB.

Chương 2: Đối tượng và phương pháp nghiên cứu

Trình bày chi tiết phương pháp triển khai:

• Địa điểm: Bệnh viện Tuệ Tĩnh (trực thuộc Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam), Bệnh viện Y học cổ truyền Hà Nội và Bệnh viện Y học cổ truyền Bộ Công An.
• Quy trình nghiên cứu: Giai đoạn 1 (đánh giá thực trạng năm 2018); Giai đoạn 2 (thiết kế và triển khai can thiệp 2019-2022 tại Bệnh viện Tuệ Tĩnh); Giai đoạn 3 (đánh giá hiệu quả can thiệp).
• Kỹ thuật chấm điểm kiến thức và thực hành: Thiết lập thang đo định lượng cho các nhóm biến số kiến thức cơ bản, kiến thức chuyên sâu của nhân viên khoa Kiểm soát nhiễm khuẩn, và các bước thực hành (làm sạch, đóng gói, ngâm hóa chất, vận hành máy hấp ướt, hấp khô, kiểm soát chất lượng).
• Đạo đức nghiên cứu: Tuân thủ các quy định về nghiên cứu y sinh học, bảo đảm tính tự nguyện và bảo mật thông tin của nhân viên tham gia.

Chương 3: Kết quả nghiên cứu

Luận án trình bày kết quả qua các bảng số liệu:

• Thực trạng năm 2018 tại 03 bệnh viện: Cung cấp số liệu về tổ chức hệ thống kiểm soát nhiễm khuẩn, phương tiện xử lý dụng cụ bẩn tại các khoa phòng, máy móc tiệt khuẩn cơ bản và sự thiếu hụt quy trình chuyên môn chuẩn.
• Các can thiệp đã thực hiện tại Bệnh viện Tuệ Tĩnh:
  • Ban hành Kế hoạch số 125/KH-BVTT ngày 03/4/2019 về triển khai khử khuẩn – tiệt khuẩn tập trung.
  • Hoàn thiện hệ thống quy trình chuyên môn được Hội đồng Khoa học kỹ thuật thông qua (16/4/2019) và Giám đốc phê duyệt chính thức (02/4/2022).
  • Kiện toàn cơ sở vật chất, phân vùng một chiều cho đơn vị tiệt khuẩn tập trung.
  • Đào tạo, tập huấn chuyên môn định kỳ và truyền thông nâng cao nhận thức cho nhân viên y tế.
  • Thiết lập hệ thống kiểm tra, giám sát tuân thủ và kiểm soát chất lượng bằng chỉ thị sinh học, hóa học.
• Đánh giá kết quả can thiệp tại Bệnh viện Tuệ Tĩnh: Ghi nhận sự gia tăng tỷ lệ nhân viên y tế đạt điểm kiến thức chung, tỷ lệ đạt ở từng nhóm kiến thức (khái niệm, nguy cơ nhiễm khuẩn, nguyên tắc xử lý, phân loại Spaulding, phương pháp tiệt khuẩn, kiểm soát chất lượng) và cải thiện kỹ năng thực hành các quy trình xử lý dụng cụ trước và sau can thiệp.

Chương 4: Bàn luận

• Phân tích nguyên nhân dẫn đến thực trạng tồn tại năm 2018 tại các bệnh viện y học cổ truyền: Nhận thức của lãnh đạo và nhân viên còn xem nhẹ công tác kiểm soát nhiễm khuẩn do đặc thù điều trị y học cổ truyền; nguồn kinh phí đầu tư cho cơ sở vật chất, trang thiết bị tiệt khuẩn tập trung còn hạn chế; việc giám sát chất lượng vô khuẩn chưa được thực hiện định kỳ.
• Bàn luận về tính khả thi và hiệu quả của các can thiệp quản lý: Mô hình tiệt khuẩn tập trung kết hợp đào tạo theo khung IMB đã tác động đồng thời vào động lực và kỹ năng thực hành của nhân viên y tế.
• Bàn luận về phương pháp nghiên cứu và những điểm mới của luận án trong việc giải quyết vấn đề quản lý kiểm soát nhiễm khuẩn tại khối bệnh viện y học cổ truyền.

---

Kết quả và những đóng góp mới

Đóng góp mới về mặt lý luận và khoa học quản lý

• Cung cấp cơ sở khoa học và bằng chứng thực nghiệm về việc áp dụng lý thuyết quản lý y tế, khung phân tích SWOT và mô hình IMB vào việc tổ chức, tái cấu trúc hệ thống kiểm soát nhiễm khuẩn và khử khuẩn – tiệt khuẩn dụng cụ tại bệnh viện chuyên ngành y học cổ truyền.
• Chuẩn hóa bộ chỉ số và tiêu chí đánh giá toàn diện công tác khử khuẩn – tiệt khuẩn dụng cụ y tế từ giác độ quản trị bệnh viện, bao gồm 4 trụ cột: tổ chức - văn bản pháp lý; cơ sở hạ tầng - trang thiết bị; đào tạo - truyền thông; kiểm tra - giám sát chất lượng.

Đóng góp mới về mặt thực tiễn

• Phản ánh bức tranh thực trạng về điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị, quy trình kỹ thuật và năng lực chuyên môn của nhân viên y tế về khử khuẩn – tiệt khuẩn tại các bệnh viện y học cổ truyền trên địa bàn Hà Nội năm 2018.
• Xây dựng và thử nghiệm bộ giải pháp can thiệp đồng bộ tại Bệnh viện Tuệ Tĩnh: Chuyển đổi mô hình xử lý phân tán sang mô hình tiệt khuẩn tập trung (CSSD) một chiều; ban hành hệ thống quy trình kỹ thuật chuẩn; triển khai quy trình kiểm soát chất lượng tiệt khuẩn bằng chỉ thị hóa học và sinh học định kỳ.
• Chứng minh sự cải thiện rõ rệt về tỷ lệ đạt chuẩn kiến thức và kỹ năng thực hành của đội ngũ điều dưỡng, kỹ thuật viên và nhân viên kiểm soát nhiễm khuẩn sau can thiệp.

Kiến nghị và giải pháp đề xuất

1. Đối với cơ quan quản lý y tế (Bộ Y tế, Sở Y tế): Cần ban hành các hướng dẫn chuyên biệt hoặc bổ sung quy định cụ thể về kiểm soát nhiễm khuẩn và quy trình xử lý dụng cụ đặc thù cho hệ thống khám chữa bệnh y học cổ truyền kết hợp y học hiện đại.
2. Đối với lãnh đạo các bệnh viện y học cổ truyền:
   • Ưu tiên bố trí ngân sách cải tạo cơ sở vật chất, thiết lập Đơn vị Tiệt khuẩn trung tâm (CSSD) theo nguyên tắc một chiều.
   • Đầu tư trang thiết bị kiểm chuẩn, duy trì kiểm soát chất lượng bằng chỉ thị sinh học và hóa học trong mọi chu trình tiệt khuẩn.
   • Định kỳ tổ chức đào tạo, tập huấn lại kiến thức kiểm soát nhiễm khuẩn cho toàn bộ nhân viên y tế và duy trì công tác kiểm tra, giám sát độc lập.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Hạn chế của nghiên cứu

• Về phạm vi can thiệp: Do nguồn lực và thời gian có hạn, nghiên cứu chỉ triển khai áp dụng gói giải pháp can thiệp tại một cơ sở (Bệnh viện Tuệ Tĩnh), chưa mở rộng can thiệp đồng thời tại hai bệnh viện còn lại.
• Về phạm vi khảo sát: Dữ liệu thực trạng ban đầu mới chỉ thu thập tại 03 bệnh viện y học cổ truyền trên địa bàn thành phố Hà Nội, chưa đại diện cho toàn bộ các tuyến bệnh viện y học cổ truyền tại các vùng miền khác.

Hướng nghiên cứu tiếp theo

• Mở rộng đánh giá tính bền vững dài hạn của mô hình can thiệp tại Bệnh viện Tuệ Tĩnh sau khi kết thúc đề tài.
• Triển khai nhân rộng mô hình can thiệp quản lý khử khuẩn – tiệt khuẩn tập trung tại các bệnh viện y học cổ truyền tuyến tỉnh và các cơ sở y tế tư nhân có kết hợp khám chữa bệnh y học cổ truyền.
• Nghiên cứu sâu hơn về hiệu quả kinh tế y tế (chi phí - hiệu quả) của việc chuyển đổi sang hệ thống tiệt khuẩn tập trung tại khối y học cổ truyền.

---

Giá trị tham khảo

Luận án mang lại giá trị tham khảo chuyên môn cho các đối tượng:

• Ban Giám đốc và các nhà quản lý bệnh viện: Tham khảo mô hình lập kế hoạch, quy trình phân bổ nguồn lực và các bước triển khai xây dựng Đơn vị Tiệt khuẩn trung tâm (CSSD) một chiều phù hợp với điều kiện thực tế của bệnh viện chuyên khoa.
• Khoa Kiểm soát nhiễm khuẩn và Điều dưỡng trưởng: Ứng dụng hệ thống quy trình chuyên môn về làm sạch, đóng gói, vận hành lò hấp ướt, tủ sấy khô, sử dụng hóa chất khử khuẩn mức độ cao và kỹ thuật giám sát bằng chỉ thị sinh học/hóa học.
• Nghiên cứu sinh, học viên cao học và giảng viên chuyên ngành Quản lý bệnh viện, Y tế công cộng, Kiểm soát nhiễm khuẩn: Nguồn tài liệu tham khảo về phương pháp luận nghiên cứu can thiệp quản lý, cách thức xây dựng công cụ khảo sát và vận dụng khung lý thuyết IMB trong thay đổi hành vi nhân viên y tế.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Phân loại Spaulding chia dụng cụ y tế thành những nhóm nào và yêu cầu xử lý tương ứng ra sao?

Theo hệ thống phân loại Spaulding (1968) được Bộ Y tế áp dụng tại Quyết định 3671/QĐ-BYT, dụng cụ y tế chia làm 3 nhóm:

• Dụng cụ thiết yếu (tiếp xúc mô vô khuẩn, mạch máu, khoang cơ thể): Bắt buộc tiệt khuẩn tuyệt đối bằng nhiệt ẩm áp suất cao hoặc hóa chất/nhiệt độ thấp.
• Dụng cụ bán thiết yếu (tiếp xúc niêm mạc hoặc da không nguyên vẹn): Yêu cầu tối thiểu phải khử khuẩn mức độ cao bằng nhiệt hoặc hóa chất chuyên dụng (như Glutaraldehyde 2%, OPA 0,55%).
• Dụng cụ không thiết yếu (tiếp xúc da lành nguyên vẹn): Khử khuẩn mức độ trung bình hoặc thấp bằng hóa chất tương thích tại nơi sử dụng.

2. Chu trình xử lý dụng cụ y tế tái sử dụng tuân thủ nguyên tắc "ba bước" như thế nào?

Quy trình xử lý dụng cụ tái sử dụng bắt buộc tuân theo 3 bước tuần tự:

• Bước 1 (Làm sạch): Bước bắt buộc đầu tiên nhằm loại bỏ chất bẩn hữu cơ, vô cơ và phần lớn vi sinh vật bám dính trên bề mặt dụng cụ trước khi xử lý nhiệt hoặc hóa chất.
• Bước 2 (Khử khuẩn): Áp dụng phương pháp khử khuẩn thích hợp nhằm tiêu diệt vi sinh vật gây bệnh đến ngưỡng an toàn đối với các dụng cụ bán thiết yếu hoặc dụng cụ không thể tiệt khuẩn.
• Bước 3 (Tiệt khuẩn): Quá trình tiêu diệt hoàn toàn mọi dạng sống của vi sinh vật, bao gồm cả bào tử vi khuẩn, áp dụng cho dụng cụ thiết yếu.

3. Quy trình kiểm soát chất lượng tiệt khuẩn bao gồm những hình thức giám sát nào?

Kiểm soát chất lượng tiệt khuẩn gồm 3 phương thức giám sát kết hợp:

• Giám sát thông số cơ học/vật lý: Theo dõi nhiệt độ, áp suất và thời gian trên đồng hồ hiển thị của thiết bị trong suốt chu trình.
• Giám sát bằng chỉ thị hóa học (CIs): Băng keo chỉ thị nhiệt bên ngoài gói đồ để phân biệt đồ đã qua xử lý; test Bowie-Dick kiểm tra độ hút chân không của máy hàng ngày; test đa thông số đặt bên trong trung tâm gói dụng cụ.
• Giám sát bằng chỉ thị sinh học (BIs): Sử dụng bào tử vi khuẩn kháng nhiệt (Geobacillus stearothermophilus cho hấp ướt hoặc Bacillus atrophaeus cho hấp khô/EO) kiểm tra định kỳ hàng tuần để xác nhận khả năng diệt bào tử của thiết bị.

4. Mô hình lý thuyết nào được tác giả ứng dụng để thúc đẩy nhân viên y tế thay đổi hành vi thực hành vô khuẩn?

Luận án ứng dụng Mô hình Thông tin – Động lực – Kỹ năng hành vi (IMB):

• Thông tin: Cung cấp đầy đủ kiến thức khoa học về kiểm soát nhiễm khuẩn và quy trình kỹ thuật chuẩn qua các buổi đào tạo, tập huấn.
• Động lực: Tác động vào nhận thức về an toàn người bệnh và an toàn cho chính nhân viên y tế, kết hợp sự ủng hộ từ ban lãnh đạo và cơ chế giám sát.
• Kỹ năng hành vi: Hướng dẫn thực hành trực tiếp tại chỗ, chuẩn hóa các thao tác xử lý, đóng gói và vận hành máy, giúp nhân viên hình thành thói quen tuân thủ đúng quy trình.

5. Gói giải pháp can thiệp chính được thực hiện tại Bệnh viện Tuệ Tĩnh bao gồm những nội dung gì?

Gói can thiệp tại Bệnh viện Tuệ Tĩnh gồm 5 cấu phần đồng bộ:

• Tổ chức và chính sách: Ban hành Kế hoạch số 125/KH-BVTT và các quyết định phê duyệt quy chế hoạt động kiểm soát nhiễm khuẩn tập trung.
• Quy trình chuyên môn: Xây dựng và ban hành bộ quy trình kỹ thuật chuẩn về khử khuẩn – tiệt khuẩn dụng cụ có thông qua Hội đồng Khoa học kỹ thuật.
• Cơ sở vật chất - trang thiết bị: Nâng cấp, bố trí Đơn vị Tiệt khuẩn trung tâm theo luồng một chiều (phân chia khu vực bẩn, khu vực sạch, khu vực tiệt khuẩn và khu vực lưu trữ vô khuẩn).
• Đào tạo và truyền thông: Tổ chức các lớp tập huấn chuyên sâu cho nhân viên kiểm soát nhiễm khuẩn và đào tạo kiến thức cơ bản cho toàn bộ nhân viên y tế.
• Giám sát và đánh giá chất lượng: Thiết lập mạng lưới kiểm tra định kỳ, ứng dụng đầy đủ các chỉ thị hóa học và sinh học trong kiểm soát chu trình tiệt khuẩn.

---

Kết luận

Luận án tiến sĩ của tác giả Phạm Thị Xuyến đã phản ánh bức tranh thực trạng về công tác khử khuẩn – tiệt khuẩn dụng cụ y tế tại một số bệnh viện y học cổ truyền trên địa bàn thành phố Hà Nội năm 2018, chỉ ra những hạn chế về cơ sở vật chất, việc tuân thủ quy trình và kiến thức chuyên môn của nhân viên y tế. Thông qua việc thiết kế và triển khai gói can thiệp quản lý toàn diện tại Bệnh viện Tuệ Tĩnh giai đoạn 2019-2022, nghiên cứu đã chứng minh tính hiệu quả của mô hình tiệt khuẩn tập trung kết hợp đào tạo theo khung IMB trong việc nâng cao rõ rệt kiến thức và kỹ năng thực hành vô khuẩn. Công trình đóng góp cơ sở lý luận và thực tiễn quan trọng cho công tác quản trị bệnh viện, cung cấp tài liệu tham khảo cho việc chuẩn hóa hệ thống kiểm soát nhiễm khuẩn tại các cơ sở khám chữa bệnh y học cổ truyền trong giai đoạn phát triển phối hợp Đông – Tây y hiện nay.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 TỔNG QUAN 1.Một số khái niệm cơ bản về khử khuẩn – tiệt khuẩn dụng cụ y tế liên quan nghiên cứu Quyết định số 3671/QĐ-BYT ngày 27 tháng 9 năm 2012 của Bộ Y tế đã đưa ra một số khái niệm như sau (10). Khử nhiễm (Decontamination): Là một quá trình sử dụng tính chất cơ học và hóa học, giúp loại bỏ các chất hữu cơ và giảm số lượng các vi khuẩn (VK) gây bệnh có trên các DC để bảo đảm an toàn khi sử dụng, vận chuyển và thải bỏ. Khử khuẩn (Disinfection): Là một quá trình liên quan đến sự phá hủy hoặc ức chế các vi sinh vật (VSV) trong mô sống do đó hạn chế hoặc ngăn ngừa tác hại của nhiễm khuẩn. Tiệt khuẩn (Sterilization): Là một quá trình diệt hoặc loại bỏ tất cả các dạng sống của VSV, gồm cả bào tử vi khuẩn bằng phương pháp hóa học hoặc vật lý.

Khử khuẩn mức độ cao (High level disinfection): Là quá trình tiêu diệt toàn bộ VSV và một số bào tử vi khuẩn. Đối với bào tử vi khuẩn phải có một số điều kiện nhất định mới diệt được (nhiệt độ, áp suất, độ ẩm và thời gian). Khử khuẩn mức độ trung bình (Intermediate-level disinfection): là quá trình khử được M.tuberculosis, vi khuẩn sinh dưỡng, virus và nấm, nhưng không tiêu diệt được bào tử vi khuẩn. Khử khuẩn mức độ thấp (Low-level disinfection): tiêu diệt được các vi khuẩn thông thường như một vài virus và nấm, nhưng không tiêu diệt được bào tử vi khuẩn.

Dụng cụ thiết yếu: là những dụng cụ có nguy cơ cao gây nhiễm khuẩn nếu bị ô nhiễm với bất kỳ vi sinh vật nào kể cả bào tử, là những dụng cụ được sử dụng để đưa vào mô, mạch máu và khoang vô khuẩn. 6 Dụng cụ bán thiết yếu: là những DC tiếp xúc với niêm mạc hoặc da bị tổn thương tối thiểu phải được khử khuẩn (KK) mức độ cao bằng hóa chất KK. Dụng cụ không thiết yếu: là những DC tiếp xúc với da lành, không tiếp xúc với niêm mạc. Kiểm soát nhiễm khuẩn (Infection Control): là việc xây dựng, triển khai và giám sát thực hiện các quy định, hướng dẫn, quy trình chuyên môn về kiểm soát nhiễm khuẩn (KSNK) nhằm giảm thiểu nguy cơ lây nhiễm VSV gây bệnh cho người bệnh (NB), nhân viên y tế (NVYT) và cộng đồng trong quá trình cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh (KCB).

Nhân viên Y tế: Nhân viên Y tế (NVYT) là toàn bộ số lao động hiện đang công tác trong các cơ sở Y tế (kể cả công và tư, kể cả biên chế và hợp đồng) tại thời điểm báo cáo của một khu vực trên 10. Quy định khử khuẩn – tiệt khuẩn dụng cụ y tế tại Việt Nam 1. Những văn bản pháp luật liên quan đến khử khuẩn –tiệt khuẩn dụng cụ y tế Xuất phát từ nhu cầu thực tế, dưới sự chỉ đạo của Chính phủ, các Bộ, Ngành liên quan đã từng bước hoàn thiện hành lang pháp lý làm cơ sở cho công tác kiểm soát nhiễm khuẩn (KSNK) trong các cơ sở khám chữa bệnh (KCB). Các văn bản quy phạm và quy định cụ thể đã tạo môi trường và điều kiện cho công tác KSNK trong bệnh viện phát triển.

Năm 2009, Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã ban hành Luật khám chữa bệnh. Trong Luật đã đề cập các biện pháp KSNK trong cơ sở KCB trong đó có nội dung KK dụng cụ y tế (DCYT), môi trường và xử lý chất thải tại cơ sở KCB (11). Năm 1997 Bộ Y tế ban hành Quy chế Bệnh viện, trong đó có Quy chế hoạt động của khoa KSNK. Cũng từ thời điểm này, khoa KSNK đã được hình thành và phát triển.

Khoa KSNK có chức năng nhiệm vụ tham mưu cho Ban Giám đốc về công tác tổ chức thực hiện chuyên môn, là đầu mối xây dựng các quy trình, quy định và hướng dẫn về KSNK trong BV, bao gồm công tác KK-TK DCYT. Phối hợp với 7 các khoa, phòng có liên quan tiến hành kiểm tra việc thực hiện quy định kỹ thuật bệnh viện (BV) về KSNK (12, 13). Văn bản Quy phạm mới đây nhất là Thông tư số 16 năm 2018 của Bộ Y tế, tại điều 8 trong Thông tư này cũng đã quy định rõ về KSNK trong các cơ sở KCB. Trong đó quy định cụ thể việc tổ chức thực hiện quản lý, xử lý DCYT tập trung, kiểm soát việc xử lý DCYT tái sử dụng bảo đảm an toàn, chất lượng.

Bảo quản DCYT sau xử lý bảo đảm vô khuẩn trước khi sử dụng cho NB. Kiểm tra, giám sát việc tuân thủ các quy định về quản lý, xử lý DCYT tại các khoa, phỏng nhằm giảm thiểu nguy cơ lây nhiễm VSV gây bệnh cho NB, NVYT và cho cộng đồng trong quá trình cung cấp dịch vụ KCB (12). Thực tế, tái sử dụng DCYT trong chăm sóc và điều trị tại các cơ sở KCB ở Việt Nam được triển khai thường quy theo quy định. Tuy nhiên quá trình này nếu không được tuân thủ nghiêm ngặt từ khâu làm sạch đến khâu KK-TK sẽ tiềm ẩn nhiều nguy cơ dẫn đến NKBV lây lan qua DCYT đã sử dụng.

Vì vậy, Bộ Y tế đã ban hành hướng dẫn về xử lý DC tái sử dụng, nhằm hạn chế tới mức thấp nhất nguy cơ sai sót, bảo đảm an toàn cho NB và chất lượng điều trị (10, 14,15). Quy trình trong KSNK là quy phạm pháp luật, đề cập đến trình tự các bước công việc, nguồn lực được sử dụng, trách nhiệm của các bộ phận/phòng ban trực thuộc; trách nhiệm của các cá nhân trong việc phối hợp để quản lý và thực hiện đúng theo quy trình, quy định và mang tính chất bắt buộc để đáp ứng những mục tiêu cụ thể của hoạt động quản lý. Quy định bao gồm nội dung hướng dẫn cụ thể về chuyên môn, nghiệp vụ phục vụ cho công tác quản lý điều hành liên quan đến KSNK trong BV (10). Năm 2016, Bộ Y tế đã ban hành bộ tiêu chí đánh giá chất lượng BV có 83 tiêu chí, với mục tiêu nhằm khuyến khích, định hướng và thúc đẩy các BV tiến hành các hoạt động cải tiến và nâng cao chất lượng nhằm cung ứng dịch vụ y tế an toàn, chất lượng, hiệu quả và đem lại sự hài lòng cho NB, đồng thời phù hợp với bối cảnh kinh tế - xã hội đất nước (16).

Để liên tục và kịp thời, năm 2017 Bộ Y tế đã phê duyệt và ban hành một số Hướng dẫn KSNK trong các cơ sở KCB, gồm: Hướng dẫn giám sát NKBV; Hướng dẫn KSNK tại khoa gây mê hồi sức; Hướng dẫn phòng ngừa nhiễm 8 khuẩn tiết niệu liên quan đến đặt thông tiểu; Hướng dẫn xử lý DC phẫu thuật nội soi và xử lý ống nội soi mềm và Hướng dẫn thực hành vệ sinh tay (14). Văn bản quy định công tác khử khuẩn – tiệt khuẩn đối với các bệnh viện Y học cổ truyền. Để phù hợp với chỉ đạo của Chính Phủ, hiện nay các bệnh viện Y học cổ truyền (YHCT) đã chuyển mô hình điều trị chuyên khoa YHCT sang mô hình bệnh viện đa khoa, kết hợp Y học hiện đại vào công tác khám bệnh, chữa bệnh (8, 9). Hàng năm nhiều ca phẫu thuật, thủ thuật xâm lấn trên NB đã được thực hiện tại bệnh viện YHCT.

Tuy nhiên, thực tế thì lại chưa có Quy định và Hướng dẫn cụ thể nào dành cho các bệnh viện YHCT về công tác KSNK nói chung và công tác KK-TK DCYT nói riêng. Vì vậy các Quy định và Hướng dẫn về công tác KK-TK DCYT của Bộ Y tế hiện tại được áp dụng cho tất cả các BV, trong đó có các bệnh viện YHCT. Và mỗi BV tùy theo tính chất và quy mô và điều kiện thực tế để tổ chức KK-TK DCYT phù hợp, sao cho vừa hiệu quả vừa đúng Quy định (10). Hướng dẫn công tác khử khuẩn – tiệt khuẩn dụng cụ y tế tại Việt Nam 1.

Phân loại dụng cụ theo Spaudling và mức độ vô khuẩn Các DCYT liên quan đến chăm sóc NB được phân loại theo mức độ tiếp xúc với mô cơ thể và nguy cơ gây nhiễm khuẩn (18). Phân loại dụng cụ theo Spaulding và mức độ vô khuẩn (10) Áp dụng Loại Mức độ Một số DC/thiết bị Định nghĩa phương pháp DC vô khuẩn thông thường KK-TK DC Các DC được Diệt tất cả các TK ở mức độ DC phẫu thuật, cấy ghép, Thiết đưa vào mô, VSV, kể cả bào cao (thường là phục hình, ống thông yếu mạch máu, tử VK. nhiệt hấp nhiệt độ đường tiết niệu, ống thông màng nhầy cao hoặc hóa chất tim, kim và ống tiêm, hoặc vào nếu DC nhạy quần áo phẫu thuật, chỉ khoang cơ thể. cảm với nhiệt).

khâu, bộ DC, DC nha khoa, ống soi phế quản cứng, ống soi bàng quang. DC Các DC tiếp Diệt tất cả các TK ở mức độ cao Thiết bị trợ hô hấp, thiết bị Bán xúc với màng VSV, ngoại trừ bằng nhiệt hoặc gây mê, nội soi, ống soi thiết yếu nhầy hoặc da một số bào tử hóa chất (kiểm âm đạo, khăn trải giường không còn VK. soát độc tính tối có thể tái sử dụng và bồn nguyên vẹn. thiểu với con tiểu /ống nước tiểu, bát người).

DC Các DC tiếp Diệt hầu hết VK KK mức độ thấp Cuốn đo huyết áp, ống không xúc với da thông thường, bằng hóa chất. nghe, dẫn điện tâm đồ, các thiết yếu lành, không nấm và virus. bề mặt môi trường khác. tiếp xúc với Không diệt niêm mạc.

được bào tử VK Phân loại DCYT cho phép xác định rõ thuộc nhóm nào để NVYT lựa chọn phương pháp khử KK-TK thích hợp. NVYT là người đóng vai trò quan trọng với việc quản lý sử dụng DCYT. Vì vậy, việc hướng dẫn đào tạo kiến thức cơ bản về KK-TK DCYT cho NVYT sử dụng trong chăm sóc NB là một yêu cầu bắt buộc. Nguyên tắc chung về khử khuẩn- tiệt khuẩn dụng cụ Xử lý và tái sử dụng DCYT được qui định theo những nguyên tắc chung sau (10) 1.

Dụng cụ y tế khi sử dụng cho mỗi NB phải được xử lý thích hợp. Dụng cụ tái sử dụng phải được làm sạch trước khi KK-TK 3. Dụng cụ tái sử dụng phải được tráng và lau khô trước khi KK-TK và để khô trước khi lưu giữ. Dụng cụ vô khuẩn được giữ vô khuẩn đến khi sử dụng.

Lưu ý khuyến cáo của nhà sản xuất: a) Khả năng tương thích của DCYT với các hóa chất sát khuẩn. b) Khả năng chịu nước của DCYT khi ngâm làm sạch. c) Cách KK-TK DCYT. Dụng cụ can thiệp đường hô hấp và gây mê cần khử khuẩn mức độ cao.

Quy trình TK được giám sát bằng chỉ thị cơ học, hóa học hoặc sinh học. Bảo quản DCYT vô khuẩn cho đến khi sử dụng.