Luận án tiến sĩ: Nghiên cứu hình thái tổn thương và đánh giá hiệu quả phẫu thuật túi phình động ...

• Tác giả: Nguyễn Thành Bắc
• Người hướng dẫn: Nguyễn Thế Hào
• Trường học: Học viện Quân y
• Chuyên ngành: Ngoại khoa
• Đề tài: Nghiên Cứu Hình Thái Tổn Thương Và Đánh Giá Kết Quả Phẫu Thuật Điều Trị Túi Phình Động Mạch Não
• Loại tài liệu: luận án
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 1.1. Tình hình nghiên cứu túi phình động mạch não
• 1.2. Các nghiên cứu trên thế giới
• 1.3. Tình hình nghiên cứu trong nước
• 1.4. Đặc điểm hình thái túi phình động mạch não và ứng dụng điều trị phẫu thuật
• 1.4.1. Đặc điểm túi phình hệ tuần hoàn trước
• 1.4.2. Đặc điểm túi phình hệ tuần hoàn sau
• 1.4.3. Đặc điểm hình dạng túi phình
• 1.4.4. Một số đặc điểm sinh lý bệnh túi phình động mạch não vỡ
• 1.4.5. Tăng áp lực nội sọ và giảm áp lực tưới máu não
• 1.4.6. Co thắt mạch máu não
• 1.4.7. Các biến chứng toàn thân
• 1.4.8. Lâm sàng túi phình động mạch não
• 1.4.8.1. Lâm sàng phình động mạch não chưa vỡ
• 1.4.8.2. Lâm sàng phình động mạch não vỡ
• 1.4.9. Chẩn đoán hình ảnh túi phình động mạch não
• 1.4.9.1. Chụp cắt lớp vi tính không tiêm thuốc cản quang
• 1.4.9.2. Chụp cắt lớp vi tính mạch máu não
• 1.4.9.3. Chụp cộng hưởng từ và cộng hưởng từ mạch máu não
• 1.4.9.4. Chụp động mạch não số hóa xóa nền
• 1.4.10. Điều trị túi phình động mạch não
• 1.4.10.1. Điều trị túi phình động mạch não chưa vỡ
• 1.4.10.2. Điều trị can thiệp nội mạch
• 1.4.10.3. Điều trị vi phẫu thuật túi phình động mạch não
• 2. CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Đối tượng nghiên cứu
• 2.2. Tiêu chuẩn chọn bệnh nhân
• 2.3. Tiêu chuẩn loại trừ
• 2.4. Phương pháp nghiên cứu
• 2.4.1. Công thức tính cỡ mẫu
• 2.4.2. Các bước nghiên cứu
• 2.4.2.1. Trên nhóm bệnh nhân hồi cứu
• 2.4.2.2. Trên nhóm bệnh nhân tiến cứu
• 2.4.3. Nội dung nghiên cứu
• 2.4.3.1. Nghiên cứu đặc điểm lâm sàng
• 2.4.3.2. Nghiên cứu đặc điểm hình thái túi phình
• 2.4.3.3. Nghiên cứu điều trị vi phẫu túi phình động mạch não
• 2.4.3.4. Đánh giá kết quả lâm sàng điều trị vi phẫu thuật
• 2.4.3.5. Đánh giá kết quả chẩn đoán hình ảnh sau phẫu thuật
• 2.4.3.6. Xác định mối liên quan giữa kết quả điều trị với các yếu tố
• 2.4.4. Phương pháp xử lý số liệu
• 2.4.5. Đạo đức nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đặc điểm chung của đối tượng nghiên cứu
• 3.2. Đặc điểm hình thái túi phình trên hình ảnh học
• 3.2.1. Hình thái túi phình trên hình ảnh cắt lớp vi tính
• 3.2.2. Hình thái túi phình trên hình ảnh chụp cắt lớp vi tính mạch máu não
• 3.2.3. Hình thái túi phình trên hình ảnh chụp động mạch số hóa xóa nền
• 3.3. Đặc điểm túi phình trong quá trình phẫu thuật
• 3.4. Kết quả điều trị phẫu thuật
• 3.4.1. Một số đặc điểm trong quá trình phẫu thuật túi phình
• 3.4.2. Chụp cắt lớp vi tính và chụp mạch não số hóa xóa nền sau phẫu thuật
• 3.4.3. Kết quả phẫu thuật
• 3.4.4. Theo dõi kết quả xa
• 4. CHƯƠNG 4: BÀN LUẬN
• 4.1. Một số đặc điểm lâm sàng
• 4.1.1. Đặc điểm tuổi, giới, tiền sử bệnh nhân
• 4.1.2. Triệu chứng lâm sàng túi phình động mạch não chưa vỡ
• 4.2. Đặc điểm hình thái túi phình
• 4.2.1. Hình thái túi phình trên hình ảnh cắt lớp vi tính
• 4.2.2. Hình thái túi phình trên chụp cắt lớp vi tính mạch máu não
• 4.2.3. Hình thái túi phình trên chụp động mạch số hóa xóa nền
• 4.2.4. So sánh sự phù hợp về đặc điểm túi phình giữa chụp cắt lớp vi tính mạch máu và chụp động mạch số hóa xóa nền
• 4.3. Điều trị vi phẫu túi phình động mạch não
• 4.3.1. Phương pháp phẫu thuật túi phình
• 4.3.2. Một số các thủ thuật
• 4.3.3. Tai biến và khó khăn trong phẫu thuật
• 4.3.4. Biến chứng sau phẫu thuật
• 4.4. Kết quả gần (khi ra viện)
• 4.4.1. Đánh giá kết quả phẫu thuật khi ra viện theo thang điểm Glasgow
• 4.4.2. Đánh giá kết quả ra viện bằng thang điểm mRankin
• 4.4.3. Kết quả chụp chụp động mạch số hóa xóa nền sau phẫu thuật
• 4.5. Kết quả xa
• DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH CÔNG BỐ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI LUẬN ÁN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về tổn thương động mạch não

Túi phình động mạch não (tổn thương động mạch não) là một trong những bệnh lý nghiêm trọng, có thể dẫn đến các biến chứng nguy hiểm như đột quỵ. Theo các nghiên cứu, tỷ lệ túi phình động mạch não trong dân số dao động từ 0,2% đến 7,9%. Biến chứng vỡ túi phình là nguyên nhân chính gây tử vong, với tỷ lệ tử vong lên đến 60,2% trong vòng ba tháng sau khi vỡ. Các yếu tố nguy cơ bao gồm hút thuốc, uống rượu, và di truyền. Việc nhận diện và điều trị kịp thời là rất quan trọng để giảm thiểu nguy cơ tử vong và biến chứng. Các phương pháp điều trị hiện nay bao gồm phẫu thuật vi phẫu và can thiệp nội mạch, mỗi phương pháp đều có ưu điểm và nhược điểm riêng.

1.1. Đặc điểm hình thái túi phình

Hình thái của túi phình động mạch não có thể được phân loại dựa trên vị trí và kích thước. Túi phình thường gặp ở động mạch cảnh trong và động mạch thông trước. Đặc điểm hình thái này có ảnh hưởng lớn đến phương pháp điều trị và tiên lượng sau phẫu thuật. Việc sử dụng các kỹ thuật hình ảnh như chụp cắt lớp vi tính (CT) và chụp động mạch số hóa xóa nền (DSA) giúp xác định chính xác hình thái và vị trí của túi phình, từ đó hỗ trợ cho phẫu thuật viên trong quá trình điều trị.

II. Phẫu thuật điều trị túi phình động mạch não

Phẫu thuật điều trị túi phình động mạch não là một trong những phương pháp chính để ngăn ngừa biến chứng vỡ. Phẫu thuật viên thường sử dụng kỹ thuật kẹp cổ túi phình để ngăn chặn dòng máu vào túi phình. Tuy nhiên, việc thực hiện phẫu thuật này không hề đơn giản, đặc biệt là với những túi phình lớn hoặc ở vị trí sâu. Tỷ lệ tai biến trong phẫu thuật có thể liên quan chặt chẽ đến hình thái của túi phình. Việc nghiên cứu kỹ lưỡng về hình thái, kích thước và vị trí của túi phình là rất cần thiết để đưa ra chiến lược điều trị phù hợp.

2.1. Kết quả phẫu thuật

Kết quả phẫu thuật điều trị túi phình động mạch não thường được đánh giá qua các thang điểm như Glasgow và mRankin. Các nghiên cứu cho thấy tỷ lệ thành công của phẫu thuật có thể đạt đến 87,5%, với tỷ lệ biến chứng thấp. Tuy nhiên, việc theo dõi sau phẫu thuật là rất quan trọng để phát hiện sớm các biến chứng có thể xảy ra. Các yếu tố như tuổi tác, giới tính và tình trạng sức khỏe tổng quát của bệnh nhân cũng có thể ảnh hưởng đến kết quả phẫu thuật.

III. Biến chứng và điều trị sau phẫu thuật

Biến chứng sau phẫu thuật túi phình động mạch não có thể bao gồm chảy máu thứ phát, co thắt mạch máu và tổn thương thần kinh. Việc theo dõi chặt chẽ sau phẫu thuật là cần thiết để phát hiện và xử lý kịp thời các biến chứng này. Các phương pháp điều trị hỗ trợ như điều trị nội khoa và phục hồi chức năng cũng đóng vai trò quan trọng trong việc cải thiện chất lượng cuộc sống cho bệnh nhân sau phẫu thuật. Nghiên cứu cho thấy rằng việc áp dụng các biện pháp điều trị kịp thời có thể làm giảm tỷ lệ tử vong và cải thiện tiên lượng cho bệnh nhân.

3.1. Theo dõi và đánh giá sau phẫu thuật

Theo dõi sau phẫu thuật bao gồm việc đánh giá tình trạng lâm sàng của bệnh nhân và thực hiện các xét nghiệm hình ảnh để phát hiện sớm các biến chứng. Việc sử dụng thang điểm Glasgow và mRankin giúp đánh giá mức độ hồi phục của bệnh nhân. Các nghiên cứu cho thấy rằng việc theo dõi định kỳ có thể giúp phát hiện sớm các vấn đề và can thiệp kịp thời, từ đó nâng cao hiệu quả điều trị và cải thiện chất lượng cuộc sống cho bệnh nhân.