Nghiên Cứu Sinh Trưởng Cây Luồng Trong Rừng Thuần Loài Tại Huyện Lang Chánh

Nghiên cứu sinh trưởng của rừng trồng luồng Dendrocalamus membranaceus tại huyện Lang Chánh, Thanh Hóa, mang lại thông tin quý giá cho phát triển bền vững.

• Đề tài: Nghiên Cứu Sinh Trưởng Cây Luồng Trong Rừng Thuần Loài Tại Huyện Lang Chánh

Mục lục chi tiết

• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
• 1.1. Tình hình nghiên cứu trên thế giới
• 1.2. Tình hình nghiên cứu ở Việt Nam
• 2. CHƯƠNG 2: MỤC TIÊU - ĐỐI TƯỢNG - GIỚI HẠN - NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Mục tiêu
• 2.2. Đối tượng - địa điểm nghiên cứu
• 2.3. Nội dung nghiên cứu
• 2.4. Phương pháp nghiên cứu
• 2.4.1. Phương pháp kế thừa số liệu
• 2.4.2. Phương pháp ngoại nghiệp
• 2.4.3. Phương pháp xử lý số liệu
• 3. CHƯƠNG 3: ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN, KINH TẾ, XÃ HỘI KHU VỰC NGHIÊN CỨU
• 3.1. Điều kiện tự nhiên
• 3.1.1. Vị trí địa lý
• 3.1.2. Địa hình địa thế
• 3.1.3. Địa chất, thổ nhưỡng
• 3.2. Khí hậu thủy văn

Tóm tắt

I. Tổng quan nghiên cứu sinh trưởng cây Luồng tại Lang Chánh

Nghiên cứu sinh trưởng cây Luồng (tên khoa học: Dendrocalamus membranaceus) trong mô hình rừng thuần loài tại huyện Lang Chánh, Thanh Hóa là một nhiệm vụ cấp thiết. Cây Luồng không chỉ là tài nguyên lâm sản quan trọng mà còn là nguồn thu nhập chính, gắn liền với đời sống của người dân địa phương. Thanh Hóa được xem là cội nguồn của cây Luồng, với diện tích rừng trồng lớn nhất cả nước. Tuy nhiên, việc phát triển cây Luồng vẫn đối mặt với nhiều thách thức, đặc biệt là năng suất và chất lượng chưa tương xứng với tiềm năng. Các phương pháp canh tác truyền thống, quảng canh đã khiến nhiều diện tích rừng Luồng bị suy thoái. Do đó, việc nghiên cứu các quy luật sinh trưởng, đánh giá tác động của các biện pháp kỹ thuật lâm sinh và điều kiện lập địa là cơ sở khoa học vững chắc để đề xuất các giải pháp phát triển bền vững. Nghiên cứu này tập trung vào việc lượng hóa các chỉ tiêu sinh trưởng quan trọng như đường kính ngang ngực (D1.3) và chiều cao vút ngọn (Hvn), so sánh hiệu quả giữa mô hình thâm canh và quảng canh, từ đó xây dựng các khuyến nghị kỹ thuật nhằm nâng cao năng suất rừng luồng, cải thiện chất lượng sản phẩm và tối ưu hóa giá trị kinh tế cây luồng. Việc áp dụng các kết quả nghiên cứu vào thực tiễn sẽ góp phần quan trọng vào việc bảo tồn nguồn gen, phát triển kinh tế - xã hội và bảo vệ môi trường sinh thái tại vùng núi Thanh Hóa.

1.1. Giới thiệu giá trị kinh tế cây Luồng và tiềm năng

Cây Luồng là loài cây đa tác dụng, mang lại giá trị kinh tế cây luồng to lớn. Sản phẩm chính là thân cây được sử dụng rộng rãi trong xây dựng, sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ, và đặc biệt là nguyên liệu quan trọng cho ngành công nghiệp giấy và ván ép. Ngoài ra, măng luồng là một đặc sản có giá trị thực phẩm cao. Với chu kỳ khai thác ngắn hàng năm và khả năng tái sinh tự nhiên của luồng mạnh mẽ, rừng Luồng cung cấp nguồn thu nhập ổn định cho người dân, góp phần xóa đói giảm nghèo. Chuỗi giá trị sản phẩm từ luồng ngày càng được mở rộng, từ khai thác thô đến chế biến sâu, tạo ra nhiều việc làm và thúc đẩy kinh tế địa phương. Tiềm năng của cây Luồng còn rất lớn, đặc biệt khi các sản phẩm thân thiện với môi trường đang trở thành xu hướng toàn cầu. Việc đầu tư vào kỹ thuật trồng luồng thâm canh và chế biến sẽ giúp tối đa hóa lợi nhuận, đưa sản phẩm từ Luồng vươn ra thị trường quốc tế.

1.2. Hiện trạng và mục tiêu của rừng trồng Luồng Thanh Hóa

Thanh Hóa là địa phương có diện tích rừng trồng luồng Thanh Hóa lớn nhất cả nước, tập trung chủ yếu ở các huyện miền núi như Lang Chánh, Quan Hóa, Ngọc Lặc. Tuy nhiên, hiện trạng phát triển chưa bền vững. Phần lớn diện tích rừng được canh tác theo phương thức quảng canh, ít đầu tư chăm sóc, dẫn đến tình trạng rừng bị suy thoái, năng suất thấp và chất lượng cây không đồng đều. Sản lượng luồng Lang Chánh dù cao về số lượng nhưng giá trị thương phẩm chưa tối ưu. Mục tiêu của các chương trình phát triển lâm nghiệp tại địa phương là chuyển đổi dần từ quảng canh sang thâm canh, áp dụng các biện pháp kỹ thuật lâm sinh tiên tiến. Các mục tiêu cụ thể bao gồm: nâng cao năng suất và chất lượng rừng trồng, xây dựng các mô hình kinh doanh rừng Luồng hiệu quả, và hướng tới phát triển bền vững cây luồng cả về mặt kinh tế, xã hội và môi trường.

II. Thách thức ảnh hưởng sinh trưởng cây luồng thuần loài

Sự sinh trưởng của cây Luồng trong rừng thuần loài tại huyện Lang Chánh chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố, tạo ra những thách thức không nhỏ cho người trồng rừng. Thách thức lớn nhất đến từ thói quen canh tác quảng canh, thiếu đầu tư chăm sóc. Người dân thường chỉ trồng và khai thác mà chưa chú trọng đến các biện pháp kỹ thuật như bón phân, tỉa thưa, làm cỏ định kỳ. Điều này khiến đất đai ngày càng suy thoái, rừng Luồng giảm sút cả về năng suất và chất lượng. Bên cạnh đó, các yếu tố tự nhiên như địa hình và đất đai cũng tác động mạnh mẽ. Kết quả khảo sát cho thấy sinh trưởng của Luồng có sự khác biệt rõ rệt giữa các vị trí chân đồi, sườn đồi và đỉnh đồi. Đất ở đỉnh đồi và sườn dốc thường bị xói mòn, mỏng hơn và nghèo dinh dưỡng hơn, làm hạn chế sự phát triển của cây. Sâu bệnh hại cũng là một vấn đề đáng lo ngại, ảnh hưởng đến khả năng ra măng và chất lượng thân cây. Việc thiếu các báo cáo khoa học cây luồng cập nhật và các mô hình trình diễn hiệu quả tại địa phương cũng khiến người dân khó tiếp cận với kỹ thuật mới. Để vượt qua những thách thức này, cần có sự kết hợp đồng bộ giữa nghiên cứu khoa học, chính sách hỗ trợ của nhà nước và sự thay đổi trong nhận thức, phương thức canh tác của người dân.

2.1. Ảnh hưởng của tập quán canh tác quảng canh truyền thống

Phương thức quảng canh là tập quán canh tác lâu đời, chủ yếu dựa vào điều kiện tự nhiên. Trong mô hình này, người dân không bón phân, hiếm khi làm cỏ hay tỉa thưa bụi. Hậu quả là rừng Luồng phải cạnh tranh dinh dưỡng gay gắt với cỏ dại và các loài cây khác. Mật độ cây trong bụi quá dày làm giảm không gian sinh trưởng, khiến cây còi cọc, đường kính nhỏ. Theo thời gian, đất trồng cây luồng bị suy thoái do khai thác liên tục mà không được tái đầu tư, bồi bổ dinh dưỡng. Năng suất và chất lượng rừng giảm sút rõ rệt, cây dễ bị sâu bệnh tấn công, khả năng tái sinh măng kém. So với mô hình thâm canh, năng suất rừng luồng quảng canh thấp hơn đáng kể, tỉ lệ cây xấu, cây không đạt tiêu chuẩn thương phẩm cao hơn, làm giảm hiệu quả kinh tế.

2.2. Tác động của điều kiện tự nhiên huyện Lang Chánh

Các điều kiện tự nhiên huyện Lang Chánh đóng vai trò quyết định đến sự phân bố và sinh trưởng của cây Luồng. Địa hình đồi núi thấp, chia cắt phức tạp tạo ra sự khác biệt lớn về điều kiện lập địa. Nghiên cứu chỉ ra rằng, tại vị trí chân đồi, nơi có độ ẩm cao, tầng đất dày và giàu dinh dưỡng do quá trình bồi tụ, cây Luồng sinh trưởng vượt trội cả về đường kính và chiều cao. Ngược lại, ở sườn và đỉnh đồi, độ dốc lớn làm gia tăng xói mòn, tầng đất mỏng hơn, nghèo dinh dưỡng hơn, khiến cây sinh trưởng chậm hơn. Khí hậu nhiệt đới gió mùa với lượng mưa lớn cũng là một lợi thế, nhưng nếu không có lớp thảm thực vật che phủ tốt, nó sẽ làm tăng nguy cơ rửa trôi đất, ảnh hưởng tiêu cực đến sự phát triển của rừng.

III. Phương pháp nghiên cứu sinh trưởng cây luồng hiệu quả

Để đánh giá chính xác tình hình sinh trưởng của cây Luồng, nghiên cứu đã áp dụng một hệ thống phương pháp khoa học chặt chẽ, kết hợp giữa điều tra ngoại nghiệp và phân tích số liệu nội nghiệp. Phương pháp chính là lập các ô tiêu chuẩn (OTC) điển hình với diện tích 1000m² tại các vị trí địa hình khác nhau (chân đồi, sườn đồi, đỉnh đồi) trong cả hai mô hình mô hình trồng luồng thuần loài quảng canh và thâm canh. Trong mỗi OTC, tất cả các cá thể Luồng được đo đếm các chỉ tiêu sinh trưởng cơ bản. Các chỉ số này là cơ sở để lượng hóa và so sánh sự phát triển của rừng. Bên cạnh đó, nghiên cứu còn tiến hành điều tra đặc điểm đất thông qua việc đào phẫu diện và mô tả các tầng đất, phân tích thành phần cơ giới, độ dày, độ ẩm. Tình hình cây bụi, thảm tươi cũng được ghi nhận để đánh giá mức độ cạnh tranh dinh dưỡng và khả năng bảo vệ đất. Toàn bộ số liệu thu thập được xử lý bằng phần mềm thống kê (Excel), sử dụng các công thức tính giá trị trung bình, độ lệch chuẩn và các phép kiểm định (như kiểm định t-test, Chi-square) để xác định sự khác biệt có ý nghĩa thống kê. Phương pháp luận này đảm bảo kết quả nghiên cứu có độ tin cậy cao, phản ánh đúng thực trạng và là nền tảng cho các đề xuất kỹ thuật sau này, tương tự các tiêu chuẩn trong một luận văn thạc sĩ lâm nghiệp.

3.1. Các chỉ tiêu sinh trưởng D1.3 và chiều cao vút ngọn Hvn

Hai chỉ tiêu quan trọng nhất được sử dụng để đánh giá sinh trưởng của tre luồng là đường kính ngang ngực (D1.3) và chiều cao vút ngọn (Hvn). D1.3 là đường kính thân cây đo ở vị trí cao 1.3 mét so với mặt đất, phản ánh khả năng tăng trưởng về đường kính và là yếu tố quyết định đến trữ lượng gỗ. Hvn là chiều cao từ gốc đến ngọn cây, thể hiện khả năng vươn cao và cạnh tranh ánh sáng. Khác với cây thân gỗ, Luồng hoàn thành quá trình tăng trưởng về đường kính và chiều cao chỉ sau vài tháng kể từ khi măng mọc. Do đó, việc đo đếm các chỉ tiêu này trên các cây ở các độ tuổi khác nhau trong lâm phần cho phép đánh giá chất lượng tổng thể của rừng và ảnh hưởng của các yếu tố ngoại cảnh. Các số liệu về chỉ tiêu sinh trưởng D1.3 và Hvn được dùng để tính toán năng suất và sinh khối của rừng.

3.2. So sánh 2 mô hình trồng luồng thâm canh và quảng canh

Nghiên cứu tiến hành so sánh trực tiếp hai mô hình canh tác đối lập: thâm canh và quảng canh. Mô hình thâm canh được áp dụng các biện pháp kỹ thuật lâm sinh như bón phân định kỳ, làm cỏ 2 lần/năm, và quản lý bảo vệ tốt. Ngược lại, mô hình quảng canh gần như không có sự tác động của con người, chỉ khai thác theo kinh nghiệm. Việc so sánh này nhằm mục đích làm rõ hiệu quả vượt trội của việc đầu tư chăm sóc. Kết quả cho thấy, ở cùng một vị trí địa hình, mô hình thâm canh luôn cho các chỉ số D1.3 và Hvn cao hơn, tỉ lệ cây tốt vượt trội và tỉ lệ cây xấu thấp hơn hẳn so với mô hình quảng canh. Sự khác biệt này khẳng định vai trò quyết định của kỹ thuật canh tác trong việc nâng cao năng suất rừng luồng.

IV. Kết quả thực tiễn từ nghiên cứu sinh trưởng cây Luồng

Kết quả phân tích số liệu từ các ô tiêu chuẩn đã cung cấp những bằng chứng rõ ràng về quy luật sinh trưởng của cây Luồng tại Lang Chánh. Yếu tố địa hình có ảnh hưởng sâu sắc nhất: sinh trưởng tốt nhất ở chân đồi, giảm dần khi lên sườn và kém nhất ở đỉnh đồi. Cụ thể, trong mô hình quảng canh, D1.3 trung bình ở chân đồi (8.87 cm) cao hơn ở đỉnh đồi (7.90 cm). Tương tự, Hvn cũng có sự chênh lệch đáng kể. Yếu tố thứ hai là phương thức canh tác. Mô hình thâm canh cho thấy sự vượt trội toàn diện. Tỉ lệ cây tốt trong mô hình thâm canh (49.8% ở chân đồi) cao hơn nhiều so với mô hình quảng canh (34.97%). Ngược lại, tỉ lệ cây xấu ở mô hình thâm canh (6.48%) thấp hơn hẳn so với quảng canh (9.8%). Những con số này chứng minh rằng việc áp dụng kỹ thuật trồng luồng thâm canh là giải pháp tối ưu để cải thiện chất lượng rừng. Phân tích cấu trúc rừng cũng cho thấy sự phân bố số cây theo cấp đường kính và chiều cao tuân theo quy luật nhất định, thường có dạng phân bố lệch trái hoặc lệch phải tùy thuộc vào điều kiện lập địa, phản ánh sức khỏe và giai đoạn phát triển của lâm phần. Các phát hiện này là dữ liệu quan trọng để xây dựng quy trình kỹ thuật canh tác Luồng bền vững.

4.1. Phân tích sự khác biệt về năng suất và chất lượng rừng

Sự khác biệt về năng suất rừng luồng và chất lượng được thể hiện rõ qua các số liệu thống kê. Kiểm định Chi-square (χ²) cho thấy sự khác biệt về chất lượng (tỉ lệ cây tốt, trung bình, xấu) giữa các vị trí địa hình và giữa hai mô hình canh tác là có ý nghĩa thống kê (p < 0.05). Cụ thể, rừng thâm canh không chỉ cho sản lượng cao hơn mà chất lượng gỗ cũng đồng đều hơn, đáp ứng tốt hơn yêu cầu của thị trường. Rừng ở chân đồi có chất lượng tốt nhất, là nơi lý tưởng để đầu tư thâm canh. Ngược lại, rừng ở đỉnh đồi có tỉ lệ cây xấu cao nhất, cần các biện pháp cải tạo đất và phục hồi. Việc lượng hóa được sự khác biệt này giúp người trồng rừng có cơ sở để quy hoạch sử dụng đất và phân bổ vốn đầu tư một cách hợp lý.

4.2. Đặc điểm đất trồng và lớp thực vật dưới tán rừng

Nghiên cứu chỉ ra rằng đất trồng cây luồng tại khu vực là đất feralit nâu vàng phát triển trên đá phiến sét, có thành phần cơ giới là thịt trung bình. Tuy nhiên, độ dày tầng đất và hàm lượng mùn có sự khác biệt. Tầng đất mặt (tầng A) ở chân đồi dày hơn (45 cm) so với sườn đồi (30 cm) và đỉnh đồi, đồng thời có màu sẫm hơn, chứng tỏ hàm lượng hữu cơ cao hơn. Lớp cây bụi thảm tươi dưới tán rừng quảng canh thường phát triển mạnh hơn, gồm các loài như Dương xỉ, cỏ lào, cạnh tranh dinh dưỡng với Luồng. Trong khi đó, ở rừng thâm canh, việc làm cỏ thường xuyên giúp hạn chế sự cạnh tranh này. Lớp thảm thực vật đóng vai trò kép: vừa giữ ẩm, chống xói mòn, nhưng cũng có thể là nơi trú ẩn của sâu bệnh và cạnh tranh tài nguyên nếu không được quản lý tốt.

V. Giải pháp kỹ thuật cho phát triển bền vững cây Luồng

Từ những kết quả nghiên cứu thực tiễn, việc đề xuất các giải pháp kỹ thuật có tính ứng dụng cao là mục tiêu cuối cùng để phát triển bền vững cây luồng. Giải pháp cốt lõi là chuyển đổi mô hình từ quảng canh sang thâm canh một cách có chọn lọc. Cần ưu tiên đầu tư thâm canh ở những khu vực có điều kiện lập địa thuận lợi như chân đồi và sườn thoải. Các biện pháp kỹ thuật cần được áp dụng đồng bộ, bao gồm việc bón phân hữu cơ và NPK định kỳ để bổ sung dinh dưỡng cho đất, đặc biệt sau mỗi vụ khai thác. Kỹ thuật tỉa thưa cần được thực hiện thường xuyên, chỉ giữ lại 5-7 cây khỏe mạnh nhất trong mỗi bụi để tạo không gian cho cây phát triển và kích thích ra măng. Bên cạnh đó, cần phát dọn thực bì, dây leo để giảm cạnh tranh và phòng trừ sâu bệnh. Nhà nước và chính quyền địa phương cần có chính sách hỗ trợ vốn, tập huấn kỹ thuật và xây dựng các mô hình trình diễn để người dân học hỏi. Việc liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị sản phẩm từ luồng, kết nối người trồng rừng với các doanh nghiệp chế biến sẽ giúp đảm bảo đầu ra ổn định và nâng cao giá trị gia tăng cho sản phẩm, tạo động lực cho người dân đầu tư vào canh tác bền vững.

5.1. Bí quyết chọn mật độ trồng luồng và kỹ thuật chăm sóc

Kỹ thuật chăm sóc là yếu tố quyết định đến thành công của mô hình thâm canh. Mật độ trồng luồng ban đầu nên duy trì ở mức 350-400 bụi/ha. Trong quá trình kinh doanh, cần thực hiện tỉa thưa hàng năm, loại bỏ các cây già, cây bị sâu bệnh, cây còi cọc để bụi luồng luôn thông thoáng. Việc bón phân nên chia làm hai lần trong năm: đầu mùa mưa để kích thích sinh trưởng và cuối mùa mưa để cây tích lũy dinh dưỡng. Liều lượng phân bón cần được tính toán dựa trên độ phì của đất. Làm cỏ, vun gốc là biện pháp cần thiết để giữ ẩm và hạn chế cạnh tranh. Áp dụng đúng các biện pháp kỹ thuật lâm sinh này không chỉ tăng năng suất mà còn cải thiện đáng kể chất lượng rừng, giúp rừng phát triển khỏe mạnh và bền vững.

5.2. Hướng tới chuỗi giá trị và nâng cao hiệu quả kinh tế

Để tối ưu hóa giá trị kinh tế cây luồng, không thể chỉ dừng lại ở việc trồng và bán nguyên liệu thô. Cần xây dựng một chuỗi giá trị sản phẩm từ luồng hoàn chỉnh, từ khâu trồng trọt, khai thác, sơ chế đến chế biến sâu và tiêu thụ. Điều này đòi hỏi sự liên kết chặt chẽ giữa 4 nhà: Nhà nước, nhà nông, nhà khoa học và nhà doanh nghiệp. Nhà nước tạo cơ chế chính sách, nhà khoa học cung cấp giải pháp kỹ thuật, nhà nông sản xuất nguyên liệu chất lượng cao, và nhà doanh nghiệp đầu tư công nghệ chế biến, mở rộng thị trường. Các sản phẩm có giá trị gia tăng cao như ván ép, đồ nội thất, vật liệu xây dựng sinh thái, than hoạt tính từ luồng cần được khuyến khích phát triển. Việc xây dựng thương hiệu cho sản lượng luồng Lang Chánh nói riêng và Thanh Hóa nói chung sẽ góp phần nâng cao vị thế và hiệu quả kinh tế một cách bền vững.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Rừng là nguồn tài nguyên cung cấp lâm sản, đặc sản, bảo vệ môi trường sinh thái và tạo cảnh quan thiên nhiên. Trong bối cảnh diện tích rừng suy giảm và ngành công nghiệp sản xuất (đặc biệt là công nghiệp chế biến bột giấy) thiếu hụt nghiêm trọng nguồn nguyên liệu cả về số lượng lẫn chất lượng, việc phát triển các loài cây lâm nghiệp sinh trưởng nhanh, chu kỳ khai thác ngắn và đa tác dụng trở thành nhiệm vụ cấp thiết. Cây Luồng (Dendrocalamus membranaceus Munro) thuộc họ phụ Tre nứa (Bambusoideae) là loài cây có giá trị kinh tế cao, chu kỳ khai thác hàng năm, cung cấp vật liệu xây dựng, nguyên liệu giấy và măng ăn.

Tỉnh Thanh Hóa được xem là vùng phân bố tự nhiên và có diện tích trồng Luồng lớn nhất cả nước, đóng vai trò là nguồn thu nhập chính của đồng bào các dân tộc miền núi. Tuy nhiên, phần lớn diện tích rừng Luồng tại địa phương đang được canh tác bởi các hộ gia đình theo tập quán quảng canh, thiếu vốn đầu tư thâm canh dẫn đến tình trạng rừng bị thoái hóa, giảm năng suất và chất lượng. Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Phạm Thị Xuân (ngành Lâm học, Trường Đại học Lâm nghiệp) thực hiện đề tài "Nghiên cứu sinh trưởng của rừng trồng Luồng (Dendrocalamus membranaceus Munro) thuần loài tại huyện Lang Chánh - Thanh Hóa" nhằm làm rõ quy luật sinh trưởng, cấu trúc lâm phần và tác động của lập địa cùng phương thức canh tác đến loài cây này.

Mục tiêu nghiên cứu cụ thể gồm:

1. Xác định các chỉ tiêu sinh trưởng về đường kính ngang ngực ($D_{1.3}$), chiều cao vút ngọn ($H_{vn}$) và phân cấp chất lượng của rừng trồng Luồng thuần loài.
2. Xác định quy luật cấu trúc lâm phần qua các hàm phân bố số cây theo đường kính ($N/D$) và chiều cao ($N/H$).
3. Đánh giá ảnh hưởng của vị trí địa hình (chân đồi, sườn đồi, đỉnh đồi) và phương thức canh tác (thâm canh và quảng canh) đến sinh trưởng, chất lượng cây Luồng, đặc điểm đất đai và thảm tươi dưới tán rừng.
4. Đề xuất các giải pháp kỹ thuật lâm sinh và quản lý nhằm nâng cao năng suất, chất lượng rừng trồng Luồng.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng: Rừng trồng Luồng thuần loài trên hai phương thức canh tác thâm canh và quảng canh.
• Địa điểm: Huyện Lang Chánh, tỉnh Thanh Hóa (cụ thể tại xã Tân Phúc đối với mô hình thâm canh và xã Quang Hiến đối với mô hình quảng canh).
• Thời gian thực hiện ngoại nghiệp: Tháng 5 năm 2012.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận kế thừa cơ sở lý thuyết về sinh học và sinh thái tre nứa từ các công trình nghiên cứu kinh điển:

• Phương pháp phân cấp tuổi tre trúc của GS. Koichiro Ueda (Trại thí nghiệm Đại học Kyoto, Nhật Bản - bản dịch của Vương Tấn Nhị năm 1976), xác định tuổi thân khí sinh qua số lượng vết sẹo mo lá (thân 1 năm tuổi chưa có sẹo mo, 2 năm tuổi có 1 vết sẹo mo, 3 năm tuổi có 2 vết sẹo mo).
• Lý thuyết về quy luật sinh trưởng đặc thù của tre nứa: quá trình sinh trưởng đường kính và chiều cao chỉ diễn ra mạnh mẽ trong giai đoạn măng phát triển thành cây (khoảng 30 đến 110 ngày sau khi nhú khỏi mặt đất), sau đó kích thước thân cây hầu như được định hình cố định trong suốt vòng đời.
• Các công trình nghiên cứu kỹ thuật gây trồng, thâm canh và di thực cây Luồng của Phạm Văn Tích (1963), Đỗ Huy Hồng Minh (1963), Trần Nguyên Giảng (1981), Lê Quang Liên (1990) và Nguyễn Ngọc Bình (1964).

Phương pháp thu thập dữ liệu ngoại nghiệp:

• Khảo sát lâm phần: Tại mỗi mô hình (thâm canh và quảng canh), lập 3 ô tiêu chuẩn (ÔTC) tạm thời điển hình tại 3 vị trí địa hình: chân đồi, sườn đồi và đỉnh đồi. Diện tích mỗi ÔTC là $1.000\text{ m}^2$ (kích thước $40\text{ m} \times 25\text{ m}$).
• Đo đếm tầng cây cao: Đo chu vi thân cây tại vị trí $1{,}3\text{ m}$ bằng thước dây để quy đổi ra đường kính ngang ngực ($D_{1.3}$); đo chiều cao vút ngọn ($H_{vn}$) bằng sào khắc vạch hoặc thước đo cao Blum-Leiss (độ chính xác $0{,}5\text{ m}$); phân cấp tuổi (tuổi 1, tuổi 2, tuổi 3); phân loại chất lượng cây thành 3 cấp: Cây tốt (A: $D_{1.3} > 9\text{ cm}$, thân thẳng, không sâu bệnh), Cây trung bình (B: $7\text{ cm} \le D_{1.3} \le 9\text{ cm}$), Cây xấu (C: $D_{1.3} < 7\text{ cm}$, cụt ngọn, cong queo, sâu bệnh).
• Điều tra thảm tươi, cây bụi: Lập 5 ô dạng bản diện tích $25\text{ m}^2$ ($5\text{ m} \times 5\text{ m}$) trong mỗi ÔTC (bố trí tại 4 góc và 1 ô ở tâm); xác định tên loài, chiều cao trung bình ($H_{tb}$), độ che phủ (%) và tình hình sinh trưởng.
• Khảo sát phẫu diện đất: Đào 1 phẫu diện đất trên mỗi ÔTC (kích thước dài $1{,}3\text{ m}$, rộng $0{,}7 - 0{,}9\text{ m}$, sâu $1{,}0 - 1{,}5\text{ m}$) để mô tả hình thái, đo độ dày các tầng đất ($A$, $AB$, $B$), độ ẩm, độ chặt, thành phần cơ giới, tỷ lệ rễ cây và tỷ lệ đá lẫn.

Phương pháp xử lý và phân tích số liệu:

• Sử dụng phần mềm Microsoft Excel tính toán các tham số thống kê mô tả: giá trị trung bình ($\bar{X}$), phương sai ($S^2$), độ lệch chuẩn ($S$), hệ số biến động ($S%$) và sai số tương đối ($P%$).
• Sử dụng tiêu chuẩn kiểm định $U$ (Z-test: Two Sample for Means) với mức ý nghĩa $\alpha = 0{,}05$ ($U_{\text{tra bảng}} = 1{,}96$) để so sánh sự sai khác về lượng ($D_{1.3}$ và $H_{vn}$) giữa các cặp vị trí địa hình (chân - sườn, chân - đỉnh, sườn - đỉnh).
• Sử dụng tiêu chuẩn phân bố Khi bình phương ($\chi^2$) theo bảng kiểm định tính độc lập để đánh giá tính thuần nhất về chất lượng rừng trồng giữa các vị trí địa hình và giữa hai mô hình canh tác.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Tổng quan vấn đề nghiên cứu

Chương 1 hệ thống hóa các nghiên cứu về tre nứa và cây Luồng trên thế giới và tại Việt Nam:

• Trên thế giới: Điểm lại các công trình từ nghiên cứu phân loại tre trúc Ấn Độ của Munro (1868); tài liệu "Rừng tre nứa" của FAO do I. Huberman và U Aungdin biên soạn (1959); công trình nghiên cứu sinh lý tre trúc của Koichiro Ueda (1976); các nghiên cứu phương trình tương quan đường kính - chiều cao ($H_{vn} = a \cdot D_{1.3}^b$ hoặc $H = a + bD$) của Châu Phương Thuần, Hui Chao Mao và Jang Ju Minh tại Vân Nam (Trung Quốc).
• Tại Việt Nam: Tổng kết các kết quả nghiên cứu kỹ thuật nhân giống, trồng, chăm sóc và thâm canh Luồng của các tác giả thuộc Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam (Phạm Văn Tích, Lê Quang Liên, Trần Nguyên Giảng, Nguyễn Ngọc Bình). Khóa luận chỉ ra khoảng trống nghiên cứu: các mô hình thâm canh chưa được áp dụng đồng bộ trong thực tế vùng cao, các công trình trước đây ít đi sâu vào quy luật biến đổi cấu trúc theo tiểu địa hình và so sánh trực tiếp hiệu quả giữa quảng canh với thâm canh nông hộ.

Chương 2: Mục tiêu - Đối tượng - Giới hạn - Nội dung và phương pháp nghiên cứu

Chương này xác lập toàn bộ khung phương pháp luận của đề tài, bao gồm:

• Mục tiêu tổng quát và 4 mục tiêu cụ thể.
• Giới hạn đối tượng điều tra tại 2 lâm phần Luồng thuần loài tiêu biểu ở huyện Lang Chánh.
• Quy chuẩn thiết kế 6 ô tiêu chuẩn $1.000\text{ m}^2$, 30 ô dạng bản thảm tươi $25\text{ m}^2$ và 6 phẫu diện đất.
• Các công thức toán học thống kê lâm nghiệp: tính trung bình số học, độ lệch tiêu chuẩn, tỷ lệ phần trăm chất lượng, tiêu chuẩn so sánh $U$, tiêu chuẩn $\chi^2$ kiểm định tính độc lập và bảng tra bậc tự do $k$.

Chương 3: Điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội khu vực nghiên cứu

Chương 3 trình bày các đặc trưng cơ bản của địa bàn nghiên cứu tại huyện Lang Chánh:

• Vị trí và địa hình: Tọa độ $20^\circ00' - 20^\circ17'\text{B}$ và $104^\circ57' - 105^\circ18'\text{Đ}$. Địa hình đồi núi thấp chia cắt mạnh, độ cao phổ biến $500 - 600\text{ m}$, dốc thoải dần từ Tây Bắc xuống Đông Nam; đỉnh cao nhất là Pù Rinh ($1.291\text{ m}$), điểm thấp nhất tại đáy Sông Âm ($41\text{ m}$).
• Địa chất và thổ nhưỡng: Hình thành trên 3 nhóm đá mẹ (macma xâm nhập, trầm tích sa thạch/phiến sét và đá biến chất). Toàn huyện có 11 loại đất thuộc 3 nhóm chính (đất phù sa ven sông suối, đất feralit đồi núi và đất mùn trên núi cao).
• Khí hậu - thủy văn: Nhiệt đới gió mùa, lượng mưa trung bình năm đạt $1.677\text{ mm}$ (mùa mưa từ tháng 4 đến tháng 10), nhiệt độ trung bình $22 - 24^\circ\text{C}$, độ ẩm trung bình $87%$, có $70 - 80$ ngày sương mù/năm.
• Kinh tế - xã hội: Dân số năm 2006 là 47.480 người (người Thái chiếm 53%, Mường 33%, Kinh 14%); tỷ lệ lao động qua đào tạo đạt 14%; thu nhập bình quân đầu người khoảng 3,2 triệu đồng/năm.
• Lịch sử lâm phần khảo sát:
  • Mô hình thâm canh (xã Tân Phúc): Rừng của hộ người cao tuổi, trồng trước năm 1973 (trên 39 năm tuổi tính đến 2012), diện tích 3 ha, độ cao tuyệt đối $120 - 150\text{ m}$, mật độ 350 bụi/ha, phát dọn thực bì và xới đất 2 lần/năm (tháng 6 và tháng 12), kết hợp tỉa thưa cây già cỗi, sâu bệnh.
  • Mô hình quảng canh (xã Quang Hiến): Rừng gia đình chị Nghĩa, trồng năm 1997 (15 năm tuổi), diện tích gần 5 ha, độ cao tuyệt đối khoảng $350\text{ m}$, sườn dốc lớn, mật độ $320 - 370$ bụi/ha, không bón phân, chỉ phát dọn thực bì 1–2 lần mỗi 2 năm.

Chương 4: Kết quả và phân tích kết quả

Chương 4 là phần nội dung trọng tâm của khóa luận với các phân tích chi tiết:

• Sinh trưởng đường kính ngang ngực ($D_{1.3}$):
  • Mô hình quảng canh: $D_{1.3}$ giảm dần từ chân đồi ($8{,}87\text{ cm}$) xuống sườn đồi ($8{,}21\text{ cm}$) và đỉnh đồi ($7{,}90\text{ cm}$). Chân đồi lớn hơn sườn đồi 1,08 lần và lớn hơn đỉnh đồi 1,12 lần. Kiểm định $|U| > 1{,}96$ cho thấy sự sai khác có ý nghĩa thống kê giữa các vị trí.
  • Mô hình thâm canh: $D_{1.3}$ bình quân tại chân đồi ($9{,}00\text{ cm}$), sườn đồi ($8{,}82\text{ cm}$) và đỉnh đồi ($8{,}10\text{ cm}$). Giữa chân đồi và sườn đồi có $U = 1{,}86 < 1{,}96$ (thuần nhất về đường kính do tác động chăm sóc làm giảm ảnh hưởng của độ dốc nhỏ $11^\circ - 16^\circ$), trong khi chân đồi và đỉnh đồi có $U = 7{,}96 > 1{,}96$ (sai khác rất lớn).
• Sinh trưởng chiều cao vút ngọn ($H_{vn}$):
  • Mô hình quảng canh: $H_{vn}$ chân đồi đạt $8{,}98\text{ m}$, sườn đồi đạt $8{,}93\text{ m}$ ($U_{\text{chân-sườn}} < 1{,}96$, không sai khác đáng kể) và đỉnh đồi đạt $7{,}97\text{ m}$ ($U_{\text{chân-đỉnh}} = 7{,}39 > 1{,}96$, sai khác rõ rệt).
  • Mô hình thâm canh: $H_{vn}$ chân đồi đạt $10{,}755\text{ m}$, sườn đồi đạt $9{,}92\text{ m}$ và đỉnh đồi đạt $8{,}30\text{ m}$. Chân đồi cao gấp 1,085 lần sườn đồi và gấp 1,30 lần đỉnh đồi. Mọi cặp so sánh đều có $|U| > 1{,}96$.
• Quy luật cấu trúc $N/D$ và $N/H$:
  • Phân bố $N/D$: Ở mô hình quảng canh, đường cong phân bố 1 đỉnh lệch phải, cây tập trung ở cỡ kính $7{,}91 - 11\text{ cm}$. Ở mô hình thâm canh, sườn đồi có phân bố 2 đỉnh (tại $8{,}53\text{ cm}$ và $9{,}13\text{ cm}$), chân đồi phân bố tập trung ở cỡ kính $9\text{ cm}$.
  • Phân bố $N/H$: Ở mô hình thâm canh, cây ở chân đồi và sườn đồi tập trung ở cấp chiều cao lớn ($10{,}5 - 12\text{ m}$), trong đó cỡ $10{,}5\text{ m}$ chiếm 27,94% tổng số cây.
• Đánh giá và kiểm định tính thuần nhất về chất lượng:
  • Mô hình thâm canh có tỷ lệ cây tốt vượt trội: tại chân đồi đạt 49,80% (quảng canh chỉ đạt 34,97%), tỷ lệ cây xấu chỉ có 6,48% (quảng canh là 15,95%).
  • Kiểm định $\chi^2$ giữa 3 vị trí địa hình trong từng mô hình đều cho giá trị thực tế lớn hơn $\chi^2_{0{,}05} = 9{,}49$ (bác bỏ giả thiết $H_0$, chất lượng biến động theo lập địa).
  • Kiểm định $\chi^2$ so sánh giữa mô hình thâm canh và quảng canh tại vị trí chân đồi cho $\chi^2_{\text{thực tế}} = 10{,}63 > \chi^2_{0{,}05} = 5{,}99$ ($k=2$), khẳng định phương thức canh tác thâm canh cải thiện chất lượng cây trồng rõ rệt.
• Đặc điểm phẫu diện đất: Đất feralit nâu vàng phát triển trên đá phiến sét có bề dày tầng đất $> 100\text{ cm}$. Tầng mặt ($A$) ở chân đồi dày nhất ($45\text{ cm}$), sườn đồi mỏng nhất ($15 - 30\text{ cm}$). Đất rừng thâm canh có tầng $A$ dày, tơi xốp, giàu mùn và ẩm hơn đất rừng quảng canh.
• Tình hình cây bụi thảm tươi: Thảm thực vật dưới tán chủ yếu gồm dương xỉ, cỏ, cuống bông, cỏ lào, giềng gió; chiều cao trung bình $0{,}25 - 0{,}6\text{ m}$. Độ che phủ ở rừng quảng canh là 50%, ở rừng thâm canh là 25%.

Chương 5: Kết luận - Tồn tại - Khuyến nghị

Chương 5 tóm tắt các kết luận cốt lõi về chỉ tiêu sinh trưởng và chất lượng, đồng thời chỉ rõ những tồn tại khách quan do thời gian thực tập có hạn (chưa phân tích lý - hóa tính đất trong phòng thí nghiệm, chưa theo dõi chu kỳ ra măng liên tục qua các mùa trong năm). Tác giả kiến nghị các biện pháp kỹ thuật: bón phân định kỳ 2 lần/năm, tỉa thưa duy trì mật độ $5 - 7$ cây/bụi, khai thác đúng tuổi thành thục và nhân rộng mô hình nông lâm kết hợp dưới tán rừng Luồng.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã lượng hóa chi tiết các chỉ tiêu sinh trưởng và cấu trúc của cây Luồng qua hệ thống bảng biểu thực nghiệm:

Chỉ tiêu nghiên cứu	Vị trí lập địa	Mô hình Thâm canh	Mô hình Quảng canh
Đường kính ngang ngực trung bình ($D_{1.3}$)	Chân đồi Sườn đồi Đỉnh đồi	$9{,}00\text{ cm}$ $8{,}82\text{ cm}$ $8{,}10\text{ cm}$	$8{,}87\text{ cm}$ $8{,}21\text{ cm}$ $7{,}90\text{ cm}$
Chiều cao vút ngọn trung bình ($H_{vn}$)	Chân đồi Sườn đồi Đỉnh đồi	$10{,}76\text{ m}$ $9{,}92\text{ m}$ $8{,}30\text{ m}$	$8{,}98\text{ m}$ $8{,}93\text{ m}$ $7{,}97\text{ m}$
Tỷ lệ chất lượng cây tại chân đồi	Tốt (Cấp A) Trung bình (Cấp B) Xấu (Cấp C)	$49{,}80%$ ($123$ cây) $43{,}72%$ ($108$ cây) $6{,}48%$ ($16$ cây)	$34{,}97%$ ($57$ cây) $49{,}08%$ ($80$ cây) $15{,}95%$ ($26$ cây)
Độ dày tầng đất mặt ($A$)	Chân đồi Sườn đồi Đỉnh đồi	$45\text{ cm}$ $30\text{ cm}$ $25\text{ cm}$	$45\text{ cm}$ $15\text{ cm}$ $20\text{ cm}$
Độ che phủ thảm tươi ($CP%$)	Lâm phần	$25%$	$50%$

Các đề xuất và giải pháp chính của tác giả:

1. Giải pháp kỹ thuật lâm sinh:
   • Điều chỉnh mật độ bụi: Tiến hành tỉa thưa định kỳ, duy trì số lượng $5 - 7$ cây/bụi để đảm bảo độ thông thoáng, kích thích khả năng sinh măng và tăng kích thước đường kính thân.
   • Chế độ bón phân: Bón phân bổ sung cho từng bụi Luồng với tần suất 2 lần/năm (vào đầu mùa mưa và trước kỳ ra măng).
   • Khai thác hợp lý: Khai thác chọn lọc hàng năm những cây ở cấp tuổi thành thục và quá thành thục (tuổi 3 trở lên), loại bỏ cây cụt ngọn, cong queo, sâu bệnh để tránh thoái hóa bụi Luồng.
2. Giải pháp kinh tế - xã hội:
   • Xây dựng và nhân rộng các mô hình canh tác thâm canh theo mục đích sử dụng (Luồng lấy cây thương phẩm, Luồng nguyên liệu giấy, Luồng lấy măng).
   • Phát triển mô hình nông lâm kết hợp: Trồng xen cây họ Đậu, cây dược liệu hoặc chăn nuôi gia súc nhỏ dưới tán rừng Luồng để tăng thu nhập ngắn hạn và cải tạo độ phì của đất.
   • Hỗ trợ nguồn vốn vay ưu đãi và tập huấn quy trình kỹ thuật quản lý rừng Luồng bền vững cho các hộ nông dân miền núi.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận tự chỉ ra một số hạn chế do điều kiện thời gian và nguồn lực nghiên cứu:

• Thời gian thực tập ngoại nghiệp ngắn (hơn 1 tháng), chưa thể theo dõi trọn vẹn diễn biến ra măng thực tế và tỷ lệ măng sống sót thành cây qua từng mùa trong năm.
• Số liệu đất đai mới dừng lại ở việc mô tả hình thái phẫu diện ngoài hiện trường, chưa tiến hành lấy mẫu phân tích các chỉ tiêu lý - hóa tính định lượng trong phòng thí nghiệm (như hàm lượng mùn, $N$ tổng số, $P_2O_5$ dễ tiêu, $K_2O$ trao đổi và dung trọng đất).
• Hướng nghiên cứu tiếp theo cần tập trung vào việc xác định lượng tăng trưởng sinh khối, khả năng tích lũy carbon của rừng Luồng theo cấp tuổi và xây dựng công thức bón phân chuyên dụng cho từng loại đất tại Thanh Hóa.

Giá trị tham khảo

Tài liệu là nguồn tham khảo hữu ích cho sinh viên, học viên ngành Lâm học, Quản lý tài nguyên rừng, Lâm sinh và Nông lâm kết hợp khi thực hiện các khóa luận, đề tài nghiên cứu về họ phụ Tre nứa.

Các phần có giá trị thực tiễn cao bao gồm:

• Quy trình thiết kế ô tiêu chuẩn, kỹ thuật đo đếm và phân cấp chất lượng, phân cấp tuổi thân tre nứa ngoài thực địa.
• Phương pháp ứng dụng kiểm định thống kê sinh học (Z-test, $\chi^2$) trong xử lý số liệu điều tra cấu trúc và đánh giá tính thuần nhất của rừng trồng.
• Dữ liệu đối sánh thực nghiệm giữa phương thức canh tác thâm canh và quảng canh tại địa bàn huyện Lang Chánh, tỉnh Thanh Hóa.

Câu hỏi thường gặp

1. Cây Luồng trong khóa luận có đặc điểm sinh trưởng đường kính và chiều cao khác biệt gì so với cây gỗ thông thường?
Khác với cây thân gỗ có đường kính và chiều cao tăng dần qua các năm, cây Luồng sau khi mọc măng nhú khỏi mặt đất từ 30 đến 110 ngày thì kích thước về đường kính ($D_{1.3}$) và chiều cao ($H_{vn}$) đã được định hình cố định và hầu như không tăng thêm trong suốt các năm sinh trưởng tiếp theo.

2. Vị trí địa hình ảnh hưởng như thế nào đến sinh trưởng của cây Luồng tại Lang Chánh?
Tại cả hai mô hình canh tác, sinh trưởng của Luồng đạt giá trị cao nhất ở vị trí chân đồi, giảm dần ở sườn đồi và thấp nhất ở đỉnh đồi. Nguyên nhân do vị trí chân đồi có tầng đất dày ($45\text{ cm}$), độ ẩm cao, tích tụ nhiều chất dinh dưỡng và ít bị xói mòn rửa trôi hơn so với sườn và đỉnh đồi.

3. Sự khác biệt cụ thể về chất lượng cây giữa mô hình thâm canh và quảng canh là gì?
Tại vị trí chân đồi, mô hình thâm canh có tỷ lệ cây tốt đạt $49{,}80%$ (cao gấp 1,43 lần so với mức $34{,}97%$ của quảng canh) và tỷ lệ cây xấu chỉ chiếm $6{,}48%$ (thấp hơn nhiều so với mức $15{,}95%$ của quảng canh). Kiểm định $\chi^2 = 10{,}63 > 5{,}99$ khẳng định sự khác biệt này có ý nghĩa thống kê rõ rệt.

4. Khóa luận sử dụng tiêu chuẩn nào để phân cấp tuổi và chất lượng cây Luồng?
Cấp tuổi được xác định bằng phương pháp đếm sẹo mo lá của GS. Koichiro Ueda (tuổi 1 chưa có sẹo, tuổi 2 có 1 sẹo, tuổi 3 có 2 sẹo). Cấp chất lượng chia làm 3 loại: Cây tốt ($D_{1.3} > 9\text{ cm}$, thân thẳng, không sâu bệnh), Cây trung bình ($7\text{ cm} \le D_{1.3} \le 9\text{ cm}$) và Cây xấu ($D_{1.3} < 7\text{ cm}$, cụt ngọn, cong queo, sâu bệnh).

5. Tác giả đề xuất duy trì mật độ bao nhiêu cây trong một bụi Luồng?
Tác giả đề xuất thực hiện tỉa thưa định kỳ để duy trì mật độ ổn định từ $5 - 7$ cây trong mỗi bụi nhằm đảm bảo không gian dinh dưỡng thông thoáng, kích thích sinh trưởng đường kính và nâng cao khả năng ra măng.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Phạm Thị Xuân đã phản ánh toàn diện hiện trạng sinh trưởng, quy luật cấu trúc và chất lượng của rừng trồng Luồng thuần loài tại huyện Lang Chánh, tỉnh Thanh Hóa. Kết quả nghiên cứu khẳng định lập địa chân đồi và phương thức canh tác thâm canh đem lại các chỉ tiêu sinh trưởng đường kính, chiều cao cùng tỷ lệ cây chất lượng tốt vượt trội so với tập quán quảng canh. Các giải pháp kỹ thuật lâm sinh về tỉa thưa bụi, bón phân 2 lần/năm và khai thác chọn lọc theo cấp tuổi cung cấp luận cứ khoa học thiết thực phục vụ công tác phục tráng, phát triển bền vững rừng Luồng tại địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG I. TONG QUAN VAN ĐÈ NGHIÊN CỨU. Tình hình nghiên cứu trên thế giới:. Tinh hinh nghién ctru 6 Viét Nam:.

arin Vp CHƯƠNG 2. MỤC TIÊU - ĐÓI TƯỢNG- GIỚI HAN’ ~ NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU my aN 2. Đối tượng — địa điểm nghiên cứu 2. Nội dung nghiên cứ oor 2.

Phương pháp nghiên cứu: 2.1 Phương pháp kế thừa số liệu. Phương pháp ngoại nghiệp: HN 2. Phương pháp xử lý số liệu. ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN, NGHIÊN CỨU.

Điều kiện tự nhỉ 14 lý. Vị trí địa „14 3. Địa hình địa he 3. Dia chat, thế nhưỡng poe 3.

Rừng trồng " thuần loài theo phương thức quảng canh. KÉT QUẢ VÀ PHÂN TÍCH KÉT QUẢ. Tình hình sinh trưởng của cây Luỗng. Sinh trưởng về DI.

Sinh trưởng về chiều cao vút ngọn (Hvn) 4. Quy luật cấu trúc rừng trồng Luồng. Đánh giá và so sánh sự thuần nhất về chất. Đặc điểm đất tại khu vực nghiên cứu.

M23, Tình Tình cây bul that ĐƯỜ qansseoidsetbidscbsittgtgedisidoscbiiligRieoisggsee 4. Một số đề xuất và giải pháp. KÉT LUẬN-TÒN TẠI-KHUYÊN NG 5. Về sinh trưởng DI.

Về sinh trưởng Hvn. DANH MỤC CÁC BIÊU Biểu 4.1: Kết quả nghiên cứu sinh trưởng D1.3 6 vi trí tiêu chuải 19) Biểu 4.2: Sinh trưởng chiều cao vút ngọn (Hvn) của rừng trồng rừng thuần loài trên 3 vị trí địa hình : chân đồi, sườn đồi, và đỉnh đồi.3: Kết quả phân loại chất lượng cây trồng trêr —. Địa hình thuộc 2 mô hình trồng rừng.4: Kiểm tra sự thuần nhất về chất của 37 sewed a9. trên 3 vị trí địa hình.6: Kết quả phân loại chất lư kg canh.

+40 we 42 trên 2 mô hình.8: Tình hìnhhơn bụi thảm tươi ¡ dưới tán rừng Luông.44 trong khu vực nghiên cứ Ö 44 DANH MỤC CÁC BIÊU ĐÒ Biểu đồ 4.1: Sinh trưởng DI.3 bình quân của Luồng trên 3 vị trí khác nhau Biểu đồ 4.2: Sinh trưởng D;; của Lì trên 3 vị trí địa hình khác nhau Biểu đồ 4.3: So sánh H,„„ trên 3 vị trí địa hình chân, $ .4: Sinh trưởng H,,, trén 3 vi tri dia hinl ík ms) Biểu đề 4.5: Biểu đồ phân bố b N/DI.3 tại chân đồi, "20 và đỉnh đồi Ét:srdz Biểu đồ 4.6: Biểu đồ phân bố N/DI.3 tạichân đồi, sườn và đỉnh đồi.7: Phân bố N/Hvnở 3 vị trí địa hình &‡chân, sườn, đỉnh đi Biểu đồ 4.8: Phân bố N/Hvn6 3 yi tri dia hình: „32 Biểu đồ 4.9: Tï lệphần tram ci ca 3 vị tí í chân, sườn và đỉnh.10: Tỉ lệ phần ie. | o3vi trí địa hình .11: Tỉ lệ phầntốn sấy tụng bình ở3 vị trí địa hình .12: T¡ lệ phải lắm cây 4ö ở 3 vị trí chân, sườn, đỉnh đi Biểu đồ 4.13: Tỉ lệ hẳn trăm cây xấu ở 3 vị trí chân, sườn, đỉnh.14: Tï lệ phí ange tốt ở 2 mô hình thâm canh. và quảng canh.15; và quảng c: DANH MỤC NHỮNG TỪ VIÉT TẮT Uc-s: Kiểm tra sự thuần nhất giữa Luồng trồng tại vị trí chân đồi và sườn đồi Uc-d: Kiểm tra sự thuần nhất giữa Luồng trồng tại Sitrí chân đồi và đỉnh đồi Us-d: Kiểm tra sự thuần nhất giữa Luồng trồng tại vị ờn đồi và đỉnh đồi DI1.3: Đường kính ngang ngực Hvn: Chiều cao vút ngọn ÔTC: Ô tiêu chuẩn Ry ĐẶT VÁN ĐÈ Rừng là tài nguyên vô cùng quý giá và phong phú của đất nước. Rừng không chỉ cung cấp lâm sản, đặc sản mà mà rừng còn tạo ra cảnh quan và bảo vệ môi trường sinh thái.

Hiện nay diện tích rừng nước ta bị suy giảm một cách trầm trong do rất nhiều nguyên nhân khác nhau, mất rùng làm giảm khả năng cung cấp gỗ và lâm sản ngoài gỗ cho nền kinh tế quốc dân.