Đặc điểm lâm sàng và cận lâm sàng siêu âm Doppler tim ở bệnh nhân KNT trước và sau phẫu thuật

• Tác giả: Trần Thị An
• Người hướng dẫn: PGS. Phạm Nguyên Sơn
• Trường học: Viện Nghiên Cứu Khoa Học Y Dược Lâm Sàng 108
• Chuyên ngành: Nội Tim Mạch
• Đề tài: Nghiên Cứu Siêu Âm Doppler Tim Ở Bệnh Nhân Kênh Nhĩ Thất Bán Phần Trước Và Sau Phẫu Thuật
• Loại tài liệu: luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN
• 1.1. Những hiểu biết cơ bản về bệnh kênh nhĩ thất bán phần
• 1.1.1. Lịch sử nghiên cứu
• 1.1.2. Sơ lược phôi thai học và bất thường giải phẫu bệnh KNT bán phần
• 1.1.2.1. Sự phát triển của gối nội mạc
• 1.1.2.2. Sự hình thành thương tổn giải phẫu bệnh kênh nhĩ thất
• 1.1.2.3. Giải phẫu bệnh kênh nhĩ thất bán phần
• 1.1.3. Sinh lý bệnh kênh nhĩ thất bán phần
• 1.1.4. Chẩn đoán bệnh kênh nhĩ thất bán phần
• 1.1.4.1. Triệu chứng lâm sàng kênh nhĩ thất bán phần
• 1.1.4.2. Cận lâm sàng kênh nhĩ thất bán phần
• 1.1.4.3. Chẩn đoán kênh nhĩ thất bán phần
• 1.1.4.4. Chẩn đoán phân biệt
• 1.1.4.5. Điều trị kênh nhĩ thất
• 1.1.4.6. Dự phòng viêm nội tâm mạc nhiễm trùng
• 1.2. Các nghiên cứu trên thế giới và tại Việt Nam
• 1.2.1. Các nghiên cứu trên thế giới
• 1.2.2. Các nghiên cứu tại Việt Nam
• 2. CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Đối tượng nghiên cứu
• 2.1.1. Tiêu chuẩn lựa chọn
• 2.1.2. Tiêu chuẩn loại trừ
• 2.1.3. Phương pháp chọn cỡ mẫu nghiên cứu
• 2.2. Phương pháp nghiên cứu
• 2.2.1. Thời gian, địa điểm nghiên cứu
• 2.2.2. Thiết kế nghiên cứu
• 2.2.3. Các bước tiến hành nghiên cứu
• 2.2.3.1. Các thông số lâm sàng
• 2.2.3.2. Các thông số cận lâm sàng
• 2.2.3.3. Siêu âm tim đánh giá bệnh nhân kênh nhĩ thất bán phần
• 2.2.3.4. Các thông số trong mổ và kĩ thuật mổ
• 2.2.3.5. Tiêu chí đánh giá kết quả điều trị
• 2.4. Xử lý số liệu
• 2.3. Đạo đức nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đặc điểm chung của nhóm bệnh nhân nghiên cứu
• 3.2. Đặc điểm lâm sàng và cận lâm sàng của nhóm nghiên cứu
• 3.2.1. Đặc điểm lâm sàng của nhóm đối tượng nghiên cứu
• 3.2.1.1. Một số lý do phát hiện bệnh
• 3.2.1.2. Một số đặc điểm về tiền sử bệnh
• 3.2.1.3. Đặc điểm cơ năng của nhóm nghiên cứu
• 3.2.1.4. Một số đặc điểm toàn thân
• 3.2.1.5. Một số đặc điểm thực thể của nhóm nghiên cứu
• 3.2.2. Thăm dò cận lâm sàng
• 3.2.2.1. Một số đặc điểm cận lâm sàng của nhóm nghiên cứu
• 3.2.2.2. Đặc điểm siêu âm Doppler tim ở bệnh nhân KNT trước phẫu thuật
• 3.3. Sự biến đổi lâm sàng, cận lâm sàng và hình thái, chức năng tim sau phẫu thuật
• 3.3.1. Các thay đổi lâm sàng sau mổ
• 3.3.1.1. Sự thay đổi các dấu hiệu cơ năng
• 3.3.1.2. Sự thay đổi các dấu hiệu thực thể
• 3.3.2. Các thay đổi cận lâm sàng sau mổ
• 3.3.2.1. Sự thay đổi một số đặc điểm cận lâm sàng (X quang tim phổi và Điện tim)
• 3.3.2.2. Sự thay đổi các đặc điểm siêu âm Doppler tim sau mổ
• 3.4. Các thông số phẫu thuật và liên quan với tình trạng trước mổ
• 3.4.1. Đặc điểm tổn thương giải phẫu và phương pháp mổ
• 3.4.2. Đặc điểm hậu phẫu và kết quả điều trị
• 4. CHƯƠNG 4: BÀN LUẬN
• 4.1. Đặc điểm chung của đối tượng nghiên cứu
• 4.2. Đặc điểm lâm sàng và cận lâm sàng bệnh nhân kênh nhĩ thất bán phần
• 4.2.1. Đặc điểm lâm sàng
• 4.2.1.1. Lý do phát hiện bệnh
• 4.2.1.2. Đặc điểm cơ năng
• 4.2.1.3. Đặc điểm toàn thân
• 4.2.1.4. Triệu chứng thực thể
• 4.2.2. Đặc điểm cận lâm sàng
• 4.2.2.1. Một số đặc điểm cận lâm sàng của nhóm nghiên cứu
• 4.2.2.2. Đặc điểm siêu âm Doppler tim
• 4.3. Sự biến đổi lâm sàng, cận lâm sàng và hình thái, chức năng tim sau phẫu thuật
• 4.3.1. Các thay đổi lâm sàng sau mổ
• 4.3.1.1. Sự thay đổi các dấu hiệu cơ năng
• 4.3.1.2. Sự thay đổi các dấu hiệu thực thể
• 4.3.2. Các thay đổi cận lâm sàng sau mổ
• 4.3.2.1. Sự thay đổi một số đặc điểm cận lâm sàng (X quang tim phổi và Điện tim) sau mổ
• 4.3.2.2. Đặc điểm siêu âm Doppler tim ở bệnh nhân sau mổ KNT bán phần
• 4.4. Các thông số phẫu thuật và liên quan với tình trạng trước mổ
• 4.4.1. Đặc điểm tổn thương giải phẫu và phương pháp mổ
• 4.4.2. Đặc điểm hậu phẫu và kết quả điều trị

Tóm tắt

I. Đặc điểm lâm sàng của bệnh nhân KNT

Bệnh kênh nhĩ thất (KNT) bán phần là một trong những bệnh tim bẩm sinh phổ biến, chiếm khoảng 3-5% tổng số các bệnh tim bẩm sinh. Đặc điểm lâm sàng của bệnh nhân KNT thường không rõ ràng, dẫn đến chậm chẩn đoán. Triệu chứng lâm sàng có thể bao gồm khó thở, mệt mỏi, và các dấu hiệu của suy tim. Các bệnh nhân thường được phát hiện khi có triệu chứng nặng hơn hoặc khi thực hiện các xét nghiệm cận lâm sàng. Việc chẩn đoán sớm và chính xác là rất quan trọng để cải thiện kết quả điều trị. Theo dõi lâm sàng thường xuyên là cần thiết để phát hiện sớm các biến chứng có thể xảy ra.

1.1 Triệu chứng lâm sàng

Triệu chứng lâm sàng của bệnh nhân KNT bán phần thường không rõ ràng và có thể thay đổi theo độ tuổi. Trẻ em có thể không có triệu chứng cho đến khi bệnh tiến triển nặng. Các triệu chứng thường gặp bao gồm khó thở khi gắng sức, mệt mỏi, và các dấu hiệu của suy tim. Đặc biệt, triệu chứng có thể xuất hiện muộn, dẫn đến việc chẩn đoán muộn và ảnh hưởng đến kết quả điều trị. Việc phát hiện sớm các triệu chứng này có thể giúp cải thiện tiên lượng cho bệnh nhân.

II. Đặc điểm cận lâm sàng và siêu âm Doppler tim

Siêu âm Doppler tim là phương pháp chẩn đoán hình ảnh quan trọng trong việc đánh giá tình trạng bệnh nhân KNT. Phương pháp này cho phép đánh giá hình thái và chức năng tim, cũng như mức độ hở van và tình trạng tăng áp động mạch phổi. Các thông số siêu âm Doppler như vận tốc dòng chảy, áp lực động mạch phổi, và các chỉ số khác giúp xác định mức độ nặng của bệnh và lập kế hoạch điều trị. Việc sử dụng siêu âm Doppler tim trước và sau phẫu thuật là cần thiết để theo dõi sự biến đổi của bệnh nhân.

2.1 Đặc điểm siêu âm Doppler tim trước phẫu thuật

Trước phẫu thuật, siêu âm Doppler tim cho thấy các đặc điểm như hở van hai lá và ba lá, cũng như tình trạng tăng áp động mạch phổi. Các thông số siêu âm như vận tốc dòng chảy qua các van và áp lực động mạch phổi được ghi nhận để đánh giá mức độ nặng của bệnh. Những thông số này rất quan trọng trong việc lập kế hoạch phẫu thuật và dự đoán kết quả điều trị. Việc theo dõi các thông số này sau phẫu thuật cũng giúp đánh giá hiệu quả của can thiệp.

III. Biến đổi lâm sàng và cận lâm sàng sau phẫu thuật

Sau phẫu thuật, bệnh nhân KNT thường có sự cải thiện rõ rệt về triệu chứng lâm sàng và các thông số cận lâm sàng. Các dấu hiệu như khó thở và mệt mỏi thường giảm đi, và chức năng tim được cải thiện. Siêu âm Doppler tim sau phẫu thuật cho thấy sự thay đổi tích cực trong các thông số như áp lực động mạch phổi và mức độ hở van. Tuy nhiên, cần theo dõi lâu dài để phát hiện sớm các biến chứng có thể xảy ra.

3.1 Các thay đổi lâm sàng sau mổ

Sau phẫu thuật, bệnh nhân thường có sự cải thiện rõ rệt về triệu chứng lâm sàng. Các dấu hiệu như khó thở, mệt mỏi giảm đi đáng kể. Việc theo dõi các triệu chứng này là cần thiết để đánh giá hiệu quả của phẫu thuật. Sự cải thiện này không chỉ giúp nâng cao chất lượng cuộc sống mà còn giảm nguy cơ tái phát các triệu chứng nặng hơn trong tương lai.