Chương 1: Tổng quan nghiên cứu về sản phẩm du lịch đặc thù dựa trên các di sản văn hóa được thé giới công nhận Chương 2: Thực trạng phát triển sản phâm du lịch đặc thù dựa trên các di sản văn hoá được thé giới công nhận ở tỉnh Phú Thọ Chương 3: Những đề xuất và kiến nghị nhằm phát triển sản phâm du lịch đặc thù dựa trên các di sản văn hoá được thế giới công nhận ở tỉnh Phú Thọ II CHUONG 1: TONG QUAN NGHIÊN CỨU VE SAN PHAM DU LICH ĐẶC THU DUA TREN CAC DI SAN VAN HOA ĐƯỢC THE GIỚI CONG NHAN 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu 1. Những nghiên cứu về di sản văn hoá được thé giới ghi nhận ở tỉnh Phú Thọ Thông qua kết quả nghiên cứu và kết luận của các cuộc Hội thảo khoa học; những bài nghiên cứu của các giáo sư, nhà nghiên cứu về thời đại Hùng Vương từ lúc hình thành đến khi tan rã; các giá trị văn hóa phi vật thé và tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương ấn chứa trong các bài nghiên cứu khá rõ nét đã hệ thống hoá thành một số công trình nghiên cứu liên quan đến lịch sử thời đại Hùng Vương và quá trình hình thành tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương như Quốc Tổ Hùng Vương, Nước Văn Lang - thời đại các vua Hùng [30] Thời dai Hùng Vương: Lich sử - Kinh tế - Văn hóa - Xã hội [35].TS Nguyễn Chí Bên đã giới thiệu Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương trong công trình “Những giá tri tín ngưỡng tho cúng Hung Vương ở Phú Thọ” qua góc nhìn lịch sử và phân tích những giá trị Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương qua các phương diện khác nhau [3]. Đề tài “Lễ hội dén Hùng trong đời sống văn hoá cộng đồng” của tác giả Trần Thị Tuyết Mai đã nghiên cứu, phân tích, đánh giá những giá trị của lễ hội Đền Hùng, sự biến đổi của lễ hội và sức lan toa của lễ hội Đền Hùng, đưa ra các đề xuất giúp phát huy vai trò của lễ hội trong đời sống văn hoá tỉnh thần của cộng đồng [22].
Công trình “Tin ngưỡng thờ cúng tổ tiên trong xã hội đương đại “(nghiên cứu trường hợp tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vuong ở Việt Nam) được tông hợp từ các nghiên cứu của các nhà khoa học trong nước và quốc tế liên quan trực tiếp đến Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương [49]. Trong công trình này các vấn đề về lý thuyết, phương pháp tiếp cận nghiên cứu tín ngưỡng thờ cúng tô tiên ở Việt Nam và trên thé giới; các tập tục nghỉ lễ những giá trị lịch sử của tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên của Việt Nam và trên thế giới đã được các nhà khoa học phân tích so sánh 12 với nhiều cách tiếp cận khác nhau. Sự hình thành, quá trình phát triển, giá trị lịch sử - văn hóa của Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương: sự biến đổi của Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương trong xã hội đương đại và các nghiên cứu về bảo tồn và phát huy tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương trong thời kỳ hội nhập và toàn cầu hóa. “Hát Xoan - dân ca nghỉ lễ, phong tục” của tác giả Ta Ngọc, nhà xuất bản Âm nhạc (1997) là công trình nghiên cứu đa chiều về hát Xoan Phú Thọ: nguồn gốc, lịch sử phát triển, đặc trưng, đặc điểm, tính phức hợp của Hát Xoan, mối quan hệ giữa Hát Xoan với một số hình thức dân ca nghi lễ của vùng trung du, châu thé Bắc bộ, sự bảo tồn và phát huy được những giá trị của Hát Xoan trong điều kiện, tinh hình mới [24].
Nguồn gốc và sự phát triển của nghệ thuật hát Xoan; không gian, thời gian, địa lý hành chính vùng Xoan, truyền thống văn hoá quê Xoan; phương thức trình diễn Hát Xoan; ngôn ngữ hát Xoan, các quả cách (làn điệu) Xoan, trang phục hát Xoan được phân tích rõ trong công trình "Hat Xoan Phú Tho" của tác giả Nguyễn Khắc Xương với cách tiếp cận của văn hóa dân gian [51]. Một trong những nét văn hóa đặc trưng thời kì Hùng Vương là Hát Xoan và Hát Ghẹo được tác gia Cao Khắc Thùy tong hợp trong tác phẩm “Hát Xoan - Hát Gheo dau ấn một chặng đường” [42]. Tác phẩm “Hat Xoan ở Phú Tho” (Xoan singing in Phú Thọ) là tập hợp các bài viết, bài phát biểu trong Hội thảo khoa học quốc tế về Hát Xoan do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp với UBND tỉnh Phú Thọ tổ chức [53]. “Hát Xoan - Dân ca cội nguôn ” của tác giả Dương Huy Thiện đã khái lược và đưa ra giả thuyết về nguồn gốc của Hát Xoan của từng khu vực dân cư [37].
Sức sống và sự lan toa cua Hát Xoan được giới thiệu trong “Sic lan tỏa cua làn điệu cổ - Hát Xoan” của tac giả Duy Linh qua vị trí, địa bàn hoạt động là trung tâm của di sản hát Xoan và các vùng lân cận: thôn An Thái (xã Phượng Lâu - TP Việt Tri), thôn Thét, thôn Phù Đức, thôn Kim Dai (xã Kim Đức - TP Việt Trì) và 17 xã, địa bàn liên quan đến Hát Xoan. Quy mô phát triển của Hát Xoan qua thời gian [19]. Nghiên cứu về sản phẩm du lịch đặc thù “Nghiên cứu xây dựng sản phẩm du lịch Việt Nam có tính cạnh tranh trong khu vực, quốc tế” (2008) là đề tài nghiên cứu cấp bộ của tác giả Đỗ Cam Thơ đã hệ thống cơ sở lý luận về sản phẩm du lịch đặc thù với mục đích xây dựng sản phẩm du lịch Việt Nam có tính cạnh tranh trong khu vực, quốc tế. Căn cứ vào đó dé dé xuất định hướng xây dựng sản phẩm du lịch và hình thành khung chiến lược xây dựng sản phẩm du lịch Việt Nam có tính cạnh tranh giai đoạn 2010 - 2015 [40].
Tạp chí du lịch, số tháng 8 của tác giả Phạm Trung Lương (2007) đã có bài viết về “Thực trạng phát triển sản phẩm du lịch đặc thù ở Việt Nam và một số giải pháp phát triển sản phẩm du lịch đặc thù ở Việt Nam”. Tác giả đã đưa ra cơ sở lý luận về sản phẩm du lịch đặc thù. Căn cứ vào những vấn đề lý luận đã phân tích và thực trạng phát triển sản phẩm du lịch nói chung, sản phẩm du lịch đặc thù nói riêng ở Việt Nam thời gian qua, một số giải pháp cơ bản cần được xem xét thực hiện [20]. Luận văn “Nghiên cứu phát triển sản phẩm du lịch đặc thù của tỉnh Bắc Kạn” của tac giả Lương Thị Hát (2010) tổng quan những van dé lý luận về phát triển sản phẩm du lịch đặc thù, đánh giá thực trạng phát triển sản phẩm du lịch đặc thù tỉnh Bắc Kạn.
Dựa trên định hướng, chiến lược phát triển và thực tế kết quả hoạt động du lịch khai thác các sản phẩm du lịch đặc thù để đưa ra những giải pháp nhằm hoàn thiện và phát triển sản phẩm du lịch đặc thù tỉnh Bắc Kạn [9]. Luận văn “Nghiên cứu sản phẩm du lịch đặc thù cua tỉnh Hậu Œiang” cua tác giả Lê Minh Dũng (2014) tập trung vao việc nghiên cứu và tập hợp các thông tin về sản phẩm du lịch, phân tích thực trạng hoạt động du lịch của Hậu Giang từ năm 2004 đến nay. Qua đó đề xuất một số giải pháp và kiến nghị cơ bản nhằm góp phần xây dựng sản phẩm du lịch đặc thù và đây mạnh hoạt động xúc tiến du lịch cũng như nâng cao hiệu quả của hoạt động này [7]. Nghiên cứu về sản phẩm du lich đặc thù ở tỉnh Phú Thọ trong “Hội thao khoa học xây dựng và phát triển sản phẩm du lịch đặc thù tại tỉnh Phú Thọ” do Trung tâm thông tin xúc tiến Du lịch - Sở Văn hóa Thé thao và Du lịch tinh Phú Thọ là cơ quan chủ trì thực hiện năm 2017 có sự tham gia của các nhà quản lý về du 14 lich, công ty du lịch, It hành và các chuyên gia trong lĩnh vực du lich đã trình bày báo cáo các chuyên đề liên quan đến thực trạng sản phẩm du lịch đặc thù tại tỉnh Phú Thọ, xây dựng các đữ liệu thông tin và các giải pháp phát triển các dòng sản phẩm du lich đặc tha tại tinh Phú Tho [33]: (1) Định hướng sản phẩm du lịch đặc thù tỉnh Phú Thọ và giải pháp phát triển — Sở Văn hóa, Thể Thao và Du lịch Phú Tho.
(2) Xây dựng và phát triển các sản phẩm du lịch đặc thù của tỉnh Phú Thọ - Ths. Đặng Đình Vượng. (3) Xác định một số sản phẩm du lịch đặc trưng thành phố Việt Trì - UBND thành pho Việt trì. (4) Một số sản phẩm du lịch đặc trưng, giải pháp xây dựng, phát triển và khai thác các sản phẩm du lịch đặc trưng trên địa bàn huyện Tân Sơn — Trương Tat La.
(5) Kinh nghiệm quy hoạch và khai thác di san văn hóa phục vụ du lich tại Việt Nam — TS. Nguyên Thu Hanh. (6) Phát triển sản phẩm du lịch đặc trưng tỉnh Phú Tho, góp phan nâng cao hiệu quả kinh tế - Ths. Nguyên Tién Khôi.
(7) Nghiên cứu, dé xuất một số sản phẩm du lịch đặc trưng Phú Thọ - Nguyễn Ngọc Lan. (8) Sản phẩm du lịch đặc trưng của Thanh Thủy và giải pháp phát triển — Nguyễn Mạnh Sơn. (9) Một số sản phẩm du lịch đặc trưng tại Vườn Quốc gia Xuân Sơn — UBND huyện Tân Sơn. * Kết quả đạt được tại hội thảo: Nhận thức rõ ràng, toàn diện và sâu sắc hơn về giá trị tài nguyên du lịch và sản phẩm du lịch đặc thù của tỉnh Phú Thọ, thực trạng sản phẩm du lịch của tỉnh.
Nâng cao chất lượng tô chức các hoạt động tuyên truyền, quảng bá thu hút khách du lịch, chất lượng hiệu quả công tác tuyên truyền được rõ nét, hiệu quả hơn. 15 Khách du lịch đến tham quan trải nghiệm tăng lên, thúc day phát triển dich vụ du lịch, phát triển kinh tế địa phương, tạo nhiều việc làm, ôn định thu nhập cho cộng đồng dân cư, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa trên địa bàn tỉnh, giữ gìn cảnh quan môi trường xanh sạch đẹp. Tỉnh Phú Thọ đã có những nghiên cứu về sản phẩm du lịch đặc thù, phát triển sản phâm du lịch đặc thù. Những nghiên cứu này đưa ra hệ thống cơ sở lý luận chung, thực trạng về sản phâm du lịch đặc thù, đưa ra một số giải pháp nhằm xây dựng và phát triển sản pham du lịch ở một số vùng và địa phương.
Các nghiên cứu này có ý nghĩa về mặt lý luận, thực tiễn dé tác giả tham khảo va vận dụng vào thực hiện công trình nghiên cứu của mình. Các khái niệm cơ bản 1.