phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo và phụ lục, phần nội dung chính của luận văn bao gồm 3 chƣơng. Cơ sở lý luận về sản phẩm du lịch biển đảo Chƣơng 2. Tiềm năng và thực trạng sản phẩm du lịch biển đảo Quảng Nam Chƣơng 3. Một số giải pháp hoàn thiện và phát triển sản phẩm du lịch biển đảo Quảng Nam 11 z Chƣơng 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ SẢN PHẨM DU LỊCH BIỂN ĐẢO 1.
Du lịch biển đảo Du lịch có rất nhiều loại hình khác nhau, dựa trên đặc điểm tài nguyên, sự phân bố… du lịch đƣợc chia thành nhiều loại hình nhƣ: du lịch miền núi, du lịch đô thị, du lịch đồng quê, du lịch biển đảo… Từ đặc điểm đó, có thể hiểu rằng: du lịch biển đảo là loại hình du lịch đƣợc phát triển dựa trên những tiềm năng về biển đảo, diễn ra trong các vùng có tài nguyên về biển đảo hƣớng tới thỏa mãn nhu cầu của con ngƣời về nghỉ dƣỡng biển đảo, tham quan, vui chơi giải trí, tắm biển, nghiên cứu, học tập… tại khu vực bờ biển, ven biển, vịnh biển và đảo. Từ khái niệm về du lịch biển đảo, có thể hiểu rằng: sản phẩm du lịch biển đảo là các tài nguyên du lịch và dịch vụ du lịch, hàng hóa và tiện nghi cung ứng cho khách du lịch, đƣợc xây dựng và phát triển dựa trên cơ sở các vùng có tiềm năng về biển đảo, từ đó hình thành các sản phẩm du lịch mang đặc trƣng và màu sắc riêng chỉ có thể hình thành và phát triển ở vùng biển đảo nhằm hƣớng tới thỏa mãn nhu cầu của con ngƣời về vui chơi giải trí, nghỉ dƣỡng, tham quan, tắm biển, lặn biển, nghiên cứu… tại khu vực bờ biển, vịnh biển và đảo. Cũng nhƣ các sản phẩm du lịch khác, sản phẩm du lịch biển đảo là tập hợp các dịch vụ nhằm thỏa mãn các nhu cầu của khách du lịch. Tuy nhiên, sản phẩm du lịch biển đảo có những đặc trƣng riêng bởi những đặc thù của tài nguyên du lịch biển đảo.
Du lịch biển đảo còn có tính chất mùa vụ rõ rệt, phụ thuộc vào thời tiết, nhiệt độ… 1. Sản phẩm du lịch Sản phẩm du lịch là một thuật ngữ có rất nhiều quan niệm định nghĩa và cũng đƣợc hiểu theo nhiều nghĩa khác nhau. Các khái niệm về sản phẩm 12 z du lịch rất đa dạng tùy theo các hƣớng tiếp cận khác nhau. Sản phẩm du lịch là một khái niệm rộng, là tổng thể các yếu tố hữu hình hoặc vô hình, kết hợp với nhau, tạo thành các sản phẩm du lịch hoàn chỉnh, làm thỏa mãn nhu cầu cho du khách trong hoạt động du lịch.
Sản phẩm du lịch là các dịch vụ, hàng hóa cung cấp cho du khách, đƣợc tạo nên bới sự kết hợp của việc khai thác các yếu tố tự nhiên, xã hội với việc sử dụng các nguồn lực: cơ sở vật chất kỹ thuật và lao động tại một cơ sở, một vùng hay một quốc gia nào đó [8, tr. Sản phẩm du lịch là tập hợp các dịch vụ cần thiết để thỏa mãn nhu cầu của khách du lịch trong chuyến đi du lịch [Điều 4, chƣơng 1, Luật Du lịch, 2005]. Có thể thấy rằng, sản phẩm du lịch luôn là mối quan tâm của không chỉ khách du lịch mà cả các nhà quản lý, kinh doanh và cộng đồng địa phƣơng. Nói tới sản phẩm du lịch là nói tới các dịch vụ (hoặc hàng hóa nhƣ đồ lƣu niệm…) có thể đem bán cho du khách.
Sản phẩm du lịch có nhiều hƣớng tiếp cận khác nhau và đƣợc hiểu ở nhiều phạm vi khác nhau: Ở phạm vi điểm đến, sản phẩm du lịch đƣợc gắn liền với một điểm đến cụ thể, đó là: biển, đảo, núi, sông, hồ, di tích, danh thắng, công trình, lễ hội, làng nghề… phục vụ cho nhu cầu của khách du lịch. Ở phạm vi dịch vụ, sản phẩm du lịch đƣợc gắn liền với những dịch vụ cụ thể, đó là những dịch vụ lƣu trú, ăn uống, vận chuyển, tham quan, vui chơi giải trí, mua sắm, các dịch vụ bổ sung khác… Ở phạm vi của tour, sản phẩm du lịch đƣợc gắn liền với những sản phẩm cụ thể, đó là những chƣơng trình du lịch, nhƣng dịch vụ trọn gói hoặc từng phần bán ra phù hợp với nhu cầu của khách du lịch… Nhƣ vậy, sản phẩm du lịch đƣợc hiểu là các tài nguyên du lịch và dịch vụ du lịch, hàng hóa và tiện nghi cung ứng cho du khách, là tổng thể những 13 z yếu tố có thể trông thấy hoặc không trông thấy đƣợc, do các cá nhân và tổ chức kinh doanh du lịch cung cấp để phục vụ và thỏa mãn những nhu cầu của các đối tƣợng du khách khác nhau; nó phù hợp với những tiêu chí nghề nghiệp theo thông lệ quốc tế đồng thời chứa đựng những giá trị đặc trƣng bản địa; đáp ứng và làm thỏa mãn các mục tiêu kinh tế - xã hội đối với các cá nhân, tổ chức và địa phƣơng nơi đang diễn ra các hoạt động kinh doanh du lịch. Sản phẩm du lịch và sản phẩm du lịch biển đảo 1. Những yếu tố cấu thành sản phẩm du lịch Cũng nhƣ tất cả các sản phẩm khác, sản phẩm du lịch gồm nhiều yếu tố kết hợp với nhau để đáp ứng cho thị trƣờng, thỏa mãn tối đa nhu cầu của du khách.
Sản phẩm du lịch bao gồm những yếu tố cơ bản sau: - Tài nguyên thiên nhiên: khí hậu, cảnh quan, núi rừng, biển đảo, sông, suối, hồ, thác… - Tài nguyên nhân văn, các di sản văn hóa, các công trình kiến trúc nghệ thuật, di tích lịch sử, phong tục tập quán, lễ hội, làng nghề… - Cơ sở vật chất kỹ thuật phục vụ ngành du lịch: nhà hàng, khách sạn, khu vui chơi giải trí… - Hệ thông phƣơng tiện giao thông phục vụ du lịch: máy bay, tàu lửa, xe ô tô, tàu thuyền… - Cơ sở hạ tầng phục vụ du lịch: hệ thống giao thông, điện, nƣớc, bƣu chính viễn thông, y tế… - Môi trƣờng kinh tế và xã hội: giá cả liên quan đến du lịch, an toàn xã hội, trình độ dân trí, văn minh đô thị… 1. Đặc điểm của sản phẩm du lịch Sản phẩm du lịch mang đặc tính nhìn thấy đƣợc và không nhìn thấy đƣợc. Các yếu tố nhìn thấy đƣợc, chủ yếu là: tài nguyên thiên nhiên, cơ sở hạ tầng, vật chất kỹ thuật, phƣơng tiện vận chuyển, đặc sản, hàng lƣu niệm… Và các yếu tố không nhìn thấy đƣợc bao gồm: các dịch vụ du lịch; các yếu tố tâm lý… 14 z Sản phẩm du lịch mang tính đa dạng của các bên tham gia: thông thƣờng, sản phẩm du lịch có nhiều yếu tố cấu thành nhƣ: cơ sở hạ tầng, cơ sở vật chất kỹ thuật, các loại dịch vụ… Sản phẩm du lịch mang tính đặc thù: Sản phẩm du lịch không thể tồn kho; sản phẩm du lịch đồi hỏi phải có sự tham gia của du khách để tồn tại, là điều kiện cần thiết để thực hiện dịch vụ; tính không co giãn của cung so với cầu; sản phẩm du lịch không di chuyển đến thị trƣờng tiêu thụ. Các yếu tốc tác động ảnh hưởng đến quá trình phát triển sản phẩm du lịch Giai đoạn đầu Động cơ du lịch Tổ chức quản lý Cơ ản Tài nguyên du lịch Cơ sở hạ tầng Vật chất kỹ thuật Dịch vụ uá tr nh tạo Hoạt động và kinh nghiệm d ng Nguồn cung cấp sản phẩm du lịch Truyền thông và Kinh doanh và Tru ền th ng Hình ảnh và bố trí quảng bá thƣơng mại hóa ết quả Văn hóa tiêu thụ - Giai đoạn đầu động lực để du lịch là yếu tố cơ bản và tiên quyết để hình thành việc xây dựng các sản phẩm du lịch.
- Cơ ản Là giai đoạn cần có tài nguyên du lịch và tổ chức quản lý, để xây dựng cấu trúc và khai thác đúng giá trị các tài nguyên hình thành nên những sản phẩm cần thiết. - uá tr nh tạo d ng yêu cầu cơ sở hạ tầng, vật chất kỹ thuật, và dịch vụ có sẵn hoặc đƣợc tạo dựng lẫn phát triển hoạt động và kinh nghiệm. Quá trình này mang lại kết quả là một bộ sản phẩm, có thể đƣợc hiểu là nguồn cung cấp sản phẩm của điểm du lịch. 15 z - Tru ền th ng một khi đã có nguồn cung cấp sản phẩm, những lợi ích thiết thực và về tinh thần phải đƣợc giới thiệu cho khán giả mục tiêu của điểm du lịch nhằm kích thích nhận thức, và tất yếu, mong muốn hƣớng đến tiêu thụ.
Việc tạo ra hình ảnh, bố trí mạnh mẽ và liền mạch, liên quan đến sản phẩn du lịch rất quan trọng để giới thiệu và quảng bá thành công điểm du lịch để kích thích tiêu thụ sản phẩm tại điểm du lịch. - ết quả là sự tiêu thụ sản phẩm du lịch, từ đó đánh giá đƣợc mức độ hài lòng của khacsh du lịch và có những điều chinrht hích hợp cho sự phát triển sản phẩm tiếp theo. Việc phát triển sản phẩm du lịch mới thƣờng gặp phải nhiều khó khăn bởi vấn đề quyền lợi khác nhau giữa thành phần kinh tế nhà nƣớc và tƣ nhân. Do đó, trong hoàn cảnh này, cần có một tổ chức quản lý để xây dựng cấu trúc, phối hợp và đạt đƣợc sự nhất trí cần thiết giữa các thành phần kinh tế khác nhau để đảm bảo sự phát triển sản phẩm du lịch.
Quảng bá sức phát triển của sản phẩm du lịch mới dựa trên tài nguyên du lịch mang nhiều lợi ích, việc phát triển nguồn sản phẩm du lịch đa dạng vô cùng quan trọng để đảm bảo một sự đa dạng hóa và phân biệt lâu dài cho điểm du lịch. Việc phát triển sản phẩm du lịch có thể hiểu là: - Cải tạo và nâng cấp tài nguyên du lịch đã có: tài nguyên tự nhiên, tài nguyên nhân tạo và các tài nguyên khác. - Nâng cao các công trình công cộng phục vụ du lịch và điểm du lịch, các tour du lịch, các hành trình du lịch… - Đƣa dân cƣ địa phƣơng vào việc bảo tồn và duy trì tài sản du lịch. Tăng tính tự tôn của dân cƣ địa phƣơng, có ý thức gìn giữ môi trƣờng du lịch.
- Bảo tồn và phát huy giá trị lịch sử của dân cƣ địa phƣơng: các làng nghề truyền thống thủ công, các lễ hội, các sản phẩm và dịch vụ liên quan giúp củng cố hình ảnh chân thực của điểm du lịch. 16 z - Tạo ra cơ hội mới cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ để phát triển kinh doanh. Vai trò của các bên trong quá trình phát triển sản phẩm du lịch 1.1 Nhà cung cấp Sản phẩm du lịch muốn phát triển đƣợc thì phải có sự tham gia đầy đủ của các nhà cung cấp.