Luận văn thạc sĩ: Nghiên cứu việc thực hiện quyền trẻ em theo công ước quốc tế tại Hà Nội

Luận văn thạc sĩ ussh phân tích việc thực hiện quyền bảo vệ trẻ em theo công ước quốc tế tại Hà Nội, nêu rõ thách thức và giải pháp.

• Tác giả: Lê Thị Vân
• Người hướng dẫn: TS. Mai Thị Kim Thanh
• Trường học: Trường Đại Học Khoa Học Xã Hội Và Nhân Văn
• Chuyên ngành: Xã hội học
• Đề tài: Tìm hiểu việc thực hiện nhóm quyền được bảo vệ trong Công ước quốc tế về quyền trẻ em của các gia đình người dân thành phố Hà Nội hiện nay
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2008
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU
• 1.1. Tổng quan vấn đề nghiên cứu
• 1.2. Vài nét về địa bàn nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: TÌNH HÌNH THỰC HIỆN NHÓM QUYỀN ĐƯỢC BẢO VỆ TRONG CÔNG ƯỚC QUỐC TẾ VỀ QUYỀN TRẺ EM TẠI CÁC GIA ĐÌNH NGƯỜI DÂN THÀNH PHỐ HÀ NỘI HIỆN NAY
• 2.1. THỰC TRẠNG THỰC HIỆN NHÓM QUYỀN ĐƯỢC BẢO VỆ TRONG CÔNG ƯỚC QUỐC TẾ VỀ QUYỀN TRẺ EM
• 2.1.1. Nhận thức của các gia đình người dân thành phố Hà Nội về nhóm quyền được bảo vệ trong Công ước quốc tế về quyền trẻ em
• 2.1.2. Thực trạng việc thực hiện nhóm quyền được bảo vệ trong Công ước của các gia đình người dân thành phố Hà Nội
• 2.1.2.1. Việc quan tâm chăm sóc trẻ em trong gia đình của các bậc cha mẹ
• 2.1.2.2. Lao động trẻ em tại gia đình
• 2.1.2.3. Bạo lực đối với trẻ khi mắc lỗi của các cha mẹ
• 2.1.2.3.1. Bạo lực thân thể
• 2.1.2.3.2. Bạo lực tinh thần
• 2.1.2.3.3. Chứng kiến bạo lực gia đình
• 2.2. NHỮNG NHÂN TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN VIỆC THỰC HIỆN NHÓM QUYỀN ĐƯỢC BẢO VỆ TRONG CÔNG ƯỚC QUỐC TẾ VỀ QUYỀN TRẺ EM CỦA NGƯỜI DÂN THÀNH PHỐ HÀ NỘI
• 2.2.1. Nhận thức của trẻ em
• 2.2.2. Nhận thức của gia đình
• 2.2.3. Phong tục tập quán
• 2.2.4. Hoạt động của Hội phụ nữ
• 2.2.5. Hoạt động của truyền thông văn hóa
• 2.2.6. Điều kiện kinh tế gia đình
• 2.2.7. Chính sách luật pháp của Đảng và Nhà nước
• 2.3. XU HƯỚNG CỦA VIỆC THỰC HIỆN NHÓM QUYỀN ĐƯỢC BẢO VỆ TRONG CÔNG ƯỚC TRONG CỦA CÁC GIA ĐÌNH TRONG THỜI GIAN TỚI
• 2.3.1. Nhận thức của người dân về nhóm quyền được bảo vệ trong thời gian tới
• 2.3.2. Xu hướng thực hiện nhóm quyền được bảo vệ trong thời gian tới
• KẾT LUẬN, GIẢI PHÁP VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về nghiên cứu quyền trẻ em tại Hà Nội

Nghiên cứu quyền trẻ em tại Hà Nội là một chủ đề quan trọng, phản ánh sự quan tâm của xã hội đối với việc thực hiện các quyền của trẻ em theo Công ước quốc tế. Hà Nội, với vai trò là thủ đô, có những đặc điểm riêng biệt về văn hóa, kinh tế và xã hội, ảnh hưởng đến việc thực hiện quyền trẻ em. Việc tìm hiểu thực trạng và các yếu tố tác động đến quyền trẻ em tại đây là cần thiết để nâng cao nhận thức và cải thiện tình hình.

1.1. Ý nghĩa của việc nghiên cứu quyền trẻ em

Nghiên cứu quyền trẻ em không chỉ giúp nâng cao nhận thức của cộng đồng mà còn cung cấp thông tin cho các chính sách bảo vệ trẻ em. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh hiện nay, khi mà nhiều trẻ em vẫn phải đối mặt với bạo lực và xâm hại.

1.2. Các khái niệm cơ bản về quyền trẻ em

Quyền trẻ em bao gồm quyền được bảo vệ, quyền được phát triển và quyền được tham gia. Những quyền này được quy định rõ ràng trong Công ước quốc tế về quyền trẻ em, nhằm đảm bảo trẻ em được sống trong môi trường an toàn và phát triển toàn diện.

II. Thách thức trong việc thực hiện quyền trẻ em tại Hà Nội

Mặc dù có nhiều chính sách và quy định bảo vệ quyền trẻ em, nhưng thực tế vẫn tồn tại nhiều thách thức. Tình trạng bạo lực, xâm hại và bỏ rơi trẻ em vẫn diễn ra phổ biến. Các yếu tố như nhận thức của gia đình, điều kiện kinh tế và văn hóa cũng ảnh hưởng lớn đến việc thực hiện quyền trẻ em.

2.1. Tình trạng bạo lực và xâm hại trẻ em

Theo các nghiên cứu, tỷ lệ trẻ em bị bạo lực và xâm hại tại Hà Nội vẫn ở mức cao. Nhiều gia đình vẫn sử dụng hình thức giáo dục bằng bạo lực, dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng cho sự phát triển của trẻ.

2.2. Nhận thức của cộng đồng về quyền trẻ em

Nhiều bậc phụ huynh vẫn chưa nhận thức đầy đủ về quyền trẻ em. Họ thường coi việc đánh mắng là phương pháp giáo dục hợp lý, điều này vi phạm nghiêm trọng quyền được bảo vệ của trẻ em.

III. Phương pháp nghiên cứu quyền trẻ em tại Hà Nội

Để hiểu rõ hơn về thực trạng quyền trẻ em, nghiên cứu sử dụng nhiều phương pháp khác nhau. Các phương pháp này bao gồm phỏng vấn sâu, khảo sát và phân tích tài liệu. Mỗi phương pháp đều có những ưu điểm riêng, giúp thu thập thông tin đa dạng và chính xác.

3.1. Phương pháp phỏng vấn sâu

Phỏng vấn sâu với các bậc phụ huynh và trẻ em giúp thu thập thông tin chi tiết về nhận thức và hành vi liên quan đến quyền trẻ em. Phương pháp này cho phép khai thác sâu hơn về các vấn đề mà trẻ em đang gặp phải.

3.2. Phương pháp khảo sát

Khảo sát được thực hiện trên một mẫu lớn các gia đình tại Hà Nội, nhằm đánh giá mức độ nhận thức và thực hiện quyền trẻ em. Kết quả khảo sát sẽ cung cấp cái nhìn tổng quan về tình hình thực hiện quyền trẻ em tại địa phương.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu quyền trẻ em

Kết quả nghiên cứu sẽ được ứng dụng vào việc xây dựng các chính sách và chương trình bảo vệ trẻ em hiệu quả hơn. Việc nâng cao nhận thức cho cộng đồng và các bậc phụ huynh về quyền trẻ em là rất cần thiết để cải thiện tình hình hiện tại.

4.1. Đề xuất chính sách bảo vệ trẻ em

Nghiên cứu sẽ đề xuất các chính sách cụ thể nhằm bảo vệ quyền trẻ em, bao gồm việc tăng cường giáo dục về quyền trẻ em cho phụ huynh và cộng đồng.

4.2. Kết quả nghiên cứu và tác động đến cộng đồng

Kết quả nghiên cứu sẽ được công bố rộng rãi, nhằm nâng cao nhận thức của cộng đồng về quyền trẻ em và khuyến khích các hành động bảo vệ trẻ em trong xã hội.

V. Kết luận và tương lai của quyền trẻ em tại Hà Nội

Việc thực hiện quyền trẻ em tại Hà Nội vẫn còn nhiều thách thức, nhưng cũng có nhiều cơ hội để cải thiện. Cần có sự hợp tác chặt chẽ giữa các cơ quan nhà nước, tổ chức xã hội và cộng đồng để bảo vệ quyền trẻ em một cách hiệu quả.

5.1. Tương lai của quyền trẻ em tại Hà Nội

Với sự quan tâm ngày càng tăng từ xã hội và chính phủ, hy vọng rằng quyền trẻ em sẽ được thực hiện tốt hơn trong tương lai. Các chương trình giáo dục và bảo vệ trẻ em cần được triển khai mạnh mẽ hơn.

5.2. Vai trò của cộng đồng trong việc bảo vệ quyền trẻ em

Cộng đồng cần đóng vai trò tích cực trong việc bảo vệ quyền trẻ em. Sự tham gia của mọi người sẽ tạo ra một môi trường an toàn và lành mạnh cho trẻ em phát triển.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN LÊ THỊ VÂN TÌM HIỂU VIỆC THỰC HIỆN NHÓM QUYỀN ĐƯỢC BẢO VỆ TRONG CÔNG ƯỚC QUỐC TẾ VỀ QUYỀN TRẺ EM CỦA CÁC GIA ĐÌNH NGƯỜI DÂN THÀNH PHỐ HÀ NỘI HIỆN NAY LUẬN VĂN THẠC SĨ Mã số: 60 31 30 Người hướng dẫn: TS. Mai Thị Kim Thanh HÀ NỘI - 2008 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Luận văn thạc sĩ xã hội học Khóa học 2004 - 2007 MỤC LỤC PHẦN I: MỞ ĐẦU Trang 1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu . Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu . Ý nghĩa khoa học và ý nghĩa thực tiễn của đề tài . 7 Ý nghĩa khoa học . 7 Ý nghĩa thực tiễn . Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu . 8 Mục đích nghiên cứu . 8 Nhiệm vụ nghiên cứu . Đối tƣợng, khách thể, phạm vi nghiên cứu . 9 Khách thể . 9 Phạm vi nghiên cứu . Phƣơng pháp nghiên cứu . 10 Phương pháp luận. 10 Phương pháp nghiên cứu cụ thể . 13 Phương pháp phân tích tài liệu . 13 Phương pháp phỏng vấn sâu . 13 Phương pháp phỏng vấn bằng bảng hỏi . 14 Phương pháp thảo luận nhóm . 14 Phương pháp quan sát . Giả thuyết và khung lý thuyết . 15 Giả thuyết nghiên cứu . 16 2 Học viên Lê Thị Vân LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Luận văn thạc sĩ xã hội học Khóa học 2004 - 2007 PHẦN II: NỘI DUNG CHÍNH . 18 Chƣơng I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU 18 1. Tổng quan vấn đề nghiên cứu .Trên thế giới . Tại Việt Nam . Khái niệm công cụ . Nhóm quyền được bảo vệ .5 Một số khái niệm liên quan.Lý thuyết nghiên cứu.Lý thuyết hành vi .Lý thuyết biến đổi xã hội .Lý thuyết hành động xã hội . Những điều đƣợc quy định về quyền đƣợc bảo vệ trong Công ƣớc quốc tế về quyền trẻ em. Vì sao trẻ em cần được bảo vệ . Sơ lược về Công ước quốc tế về quyền trẻ em và nhóm quyền được bảo vệ. Quan điểm của Đảng và Nhà nƣớc về việc thực hiện Công ƣớc quốc tế về quyền trẻ em . Vị trí, vai trò của trẻ em trong đời sống xã hội nước ta . Những quan điểm cơ bản Đảng về việc thực hiện Công ước quốc tế về quyền trẻ em. Vài nét về địa bàn nghiên cứu . 35 3 Học viên Lê Thị Vân LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Luận văn thạc sĩ xã hội học Khóa học 2004 - 2007 1. Vài nét về kinh tế, văn hóa, chính trị, xã hội của thành phố Hà Nội và địa bàn khảo sát . Điều kiện địa lý – dân số . Điều kiện kinh tế - xã hội .3 Điều kiện văn hoá, chính trị . Vài nét về hoạt động bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em tại địa bàn nghiên cứu . CHƢƠNG II: TÌNH HÌNH THỰC HIỆN NHÓM QUYỀN ĐƢỢC BẢO VỆ TRONG CÔNG ƢỚC QUỐC TẾ VỀ QUYỀN TRẺ EM TẠI CÁC GIA ĐÌNH NGƢỜI DÂN THÀNH PHỐ HÀ NỘI HIỆN NAY . THỰC TRẠNG THỰC HIỆN NHÓM QUYỀN ĐƢỢC BẢO VỆ TRONG CÔNG ƢỚC QUỐC TẾ VỀ QUYỀN TRẺ EM . Nhận thức của các gia đình ngƣời dân thành phố Hà Nội về nhóm quyền đƣợc bảo vệ trong Công ƣớc quốc tế về quyền trẻ em . Nhận thức của người dân thành phố Hà Nội về Công ước quốc tế về quyền trẻ em. Nhận thức của các bậc cha mẹ về Công ước quốc tế về quyền trẻ em. Nhận thức của trẻ em về Công ước quốc tế về quyền trẻ em. Nhận thức của người dân thành phố Hà Nội về nhóm quyền được bảo vệ trong Công ước quốc tế về quyền trẻ em .2 Thực trạng việc thực hiện nhóm quyền đƣợc bảo vệ trong Công ƣớc của các gia đình ngƣời dân thành phố Hà Nội . Việc quan tâm chăm sóc trẻ em trong gia đình của các bậc cha mẹ 1. Về mức độ chăm sóc con cái . Thời gian chăm sóc con cái. Lao động trẻ em tại gia đình .55 4 Học viên Lê Thị Vân LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Luận văn thạc sĩ xã hội học Khóa học 2004 - 2007 1.1 Làm việc nhà . Sức ép học hành. Về vấn đề bạo lực đối với trẻ khi chúng mắc lỗi của các cha mẹ.1 Bạo lực thân thể .2 Bạo lực tinh thần .3 Chứng kiến bạo lực gia đình . NHỮNG NHÂN TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN VIỆC THỰC HIỆN NHÓM QUYỀN ĐƢỢC BẢO VỆ TRONG CÔNG ƢỚC QUỐC TẾ VỀ QUYỀN TRẺ EM CỦA NGƢỜI DÂN THÀNH PHỐ HÀ NỘI . Nhận thức của trẻ em . Nhận thức của gia đình . Phong tục tập quán . Hoạt động của Hội phụ nữ . Hoạt động của truyên thông văn hóa .6 Điều kiện kinh tế gia đình. Chính sách luật pháp của Đảng và Nhà nƣớc III. XU HƢỚNG CỦA VIỆC THỰC HIỆN NHÓM QUYỀN ĐƢỢC BẢO VỆ TRONG CÔNG ƢỚC TRONG CỦA CÁC GIA ĐÌNH TRONG THỜI GIAN TỚI. Nhận thức của ngƣời dân về nhóm quyền đƣợc bảo vệ trong thời gian tới . Xu hƣớng thực hiện nhóm quyền đƣợc bảo vệ trong thời gian tớ.81 KẾT LUẬN, GIẢI PHÁP VÀ KIẾN NGHỊ .85 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 108 5 Học viên Lê Thị Vân LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Luận văn thạc sĩ xã hội học Khóa học 2004 - 2007 PHẦN I: MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu Bạo hành đối với trẻ em đã được lựa chọn là một trong 10 sự kiện chính trị, xã hội lớn nhất năm 2007. Chưa bao giờ nạn bạo hành, xâm hại trẻ em xuất hiện nhiều như hiện nay và chưa bao giờ dư luận xã hội lại lên tiếng phản ứng gay gắt đến vậy. Trong thời gian gần đây không ít vụ xâm hại trẻ em liên tiếp được phanh phui trước dư luận trên các phương tiện truyền thông đại chúng. Theo một nghiên cứu của Tổ chức cứu trợ trẻ em Thụy Điển và Viện Khoa học Dân số, Gia đình và Trẻ em năm 2006 về thực trạng trừng phạt thân thể và tinh thần trẻ em tại Việt Nam thì hình thức giáo dục bằng roi vọt vẫn tồn tại và phổ biến trong nhiều gia đình. Việc đánh đập, quát mắng, chửi rủa trẻ em được người lớn sử dụng thường xuyên khi trẻ mắc lỗi. Có đến 63% bà mẹ và 56% ông bố sử dụng hình thức trừng phạt này đối với con cái. Liệu đó có phải là cách cư xử, dạy dỗ con cái phù hợp của người cha, người mẹ trong bối cảnh hiện nay, nhất là khi vấn đề nhân quyền luôn được đưa lên hàng đầu. Rõ ràng bạo lực, xâm hại trẻ em không còn là vấn đề của riêng các gia đình mà nó đã trở thành một vấn đề xã hội cần đặc biệt quan tâm. Chính vì vậy, hơn lúc nào hết, việc giúp các bậc cha mẹ nhận thức tốt, hiểu và thực hiện tốt nhóm quyền được bảo vệ trong Công ước cho trẻ em được đặt ra như một yêu cầu bức bách cần phải được chú trọng, nhằm giúp các em được hưởng một cách tốt nhất quyền của mình mà Công ước quốc tế về quyền trẻ em của Liên Hợp Quốc và Luật bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em của Việt Nam đã đề ra. Việt Nam là nước đầu tiên ở Châu Á và nước thứ 2 phê chuẩn Công ước quốc tế về quyền trẻ em. Việt Nam cũng cam kết thực hiện tuyên bố chung Một thế giới phù hợp với trẻ em mà ở đó trẻ em được an toàn và lớn lên trong một môi trường không có sự lạm dụng và bạo lực, các em được bảo vệ khỏi nguy cơ tai nạn giao thông, chết đuối, tai nạn thương tích. Chúng ta cũng 6 Học viên Lê Thị Vân LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Luận văn thạc sĩ xã hội học Khóa học 2004 - 2007 đã phê chuẩn Công ước 182 của Tổ chức lao động quốc tế về chống lại các hình thức lao động trẻ em tồi tệ nhất. Năm 1991 Nhà nước ta cũng đã ban hành “Luật Bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em”. Như vậy, điều này đã minh chứng cho sự quyết tâm của Đảng và Nhà nước trong việc thực hiện những gì tốt đẹp nhất cho trẻ em. Vậy mà, ở nhiều nơi trong các gia đình trên địa bàn của Thủ đô – trung tâm văn hoá, kinh tế, chính trị của cả nước, tình trạng trẻ em trong gia đình vẫn bị đánh đập, chửi rủa, bị bóc lột, bị sao nhãng…vẫn tồn tại phổ biến. Tại sao tình trạng này vẫn tồn tại, thậm chí có những loại hình xâm hại trẻ em còn phổ biến hơn tại các địa bàn khác, khi mà người dân Hà Nội hoàn toàn có điều kiện hơn trong việc thực hiện quyền trẻ em, khi mà hoạt động bảo vệ, chăm sóc, giáo dục trẻ em được nhiều cơ quan đoàn thể, chính quyền tham gia? Rõ ràng, hiện nay nhiều trẻ em vẫn phải chịu những xâm phạm từ phía những người lớn tuổi, bởi sự tác động của những yếu tố về kinh tế, xã hội. Tiếp cận từ góc độ quyền trẻ em chúng ta nhận thấy rằng người lớn đang vô tình vi phạm các quyền của trẻ em, vi phạm luật pháp Việt Nam về bảo vệ, chăm sóc, giáo dục trẻ em. Thêm vào đó, chính trẻ em cũng chưa nhận thức được những quyền của mình để tự bảo vệ khi bị xâm phạm. Có thể nói, đây là một vấn đề bức thiết không chỉ ở góc độ gia đình mà đã trở thành một vấn đề mang tính quốc tế, vấn đề vi phạm nhân quyền, cụ thể ở đây là quyền trẻ em. Đã đến lúc chúng ta cần nhận thức lại một cách nghiêm túc những vấn đề liên quan đến việc thực hiện nhóm quyền được bảo vệ cho trẻ em của các gia đình và có những phân tích cẩn trọng nhằm nâng cao chỉ số phát triển con người mà Liên hiệp quốc đã nêu và nước ta đang phấn đấu. Đây cũng là ý tưởng gợi nên trong tôi hướng nghiên cứu đề tài: “Tìm hiểu việc thực hiện nhóm quyền được bảo vệ trong Công ước quốc tế về quyền trẻ em của các gia đình người dân thành phố Hà Nội hiện nay”. 7 Học viên Lê Thị Vân LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Luận văn thạc sĩ xã hội học Khóa học 2004 - 2007 2. Ý nghĩa thực tiễn và ý nghĩa khoa học 2. Ý nghĩa khoa học Kết quả nghiên cứu góp phần làm sáng tỏ hệ thống lý thuyết của xã hội học như: Lý thuyết hành động xã hội, lý thuyết vị trí – vai trò xã hội, lý thuyết biến đổi xã hội,.