CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU 1. Nghiên cứu nước ngoài Nghiên cứu của Scott and Walt (1995) Với nghiên cứu “Choice criteria in the selection of international accounting firms”, được thực hiện tại New Zealand với mục tiêu khám phá các tiêu chí đo lường chất lượng dịch vụ có liên quan đến khuynh hướng lựa chọn các công ty kế toán quốc tế. Nhóm tác giả đã thông qua khảo sát 300 công ty khách hàng ngẫu nhiên đang sử dụng dịch vụ kế toán tại New Zealand. Nghiên cứu kết hợp sử dụng phương pháp thu thập dữ liệu định tính (phỏng vấn) và định lượng (khảo sát), các dữ liệu thu thập được trình bày và phân tích.
Kết quả nghiên cứu cho thấy hình ảnh công ty là nhân tố quan trọng nhất liên quan đến khuynh hướng lựa chọn các công ty kế toán quốc tế, tiếp đến là dịch vụ cá nhân. Ba nhân tố lợi thế cạnh tranh, sự giới thiệu từ bên ngoài và danh mục sản phẩm đều ảnh hưởng đến khuynh hướng lựa chọn các công ty kế toán quốc tế. Nghiên cứu của Hunt et al. (1999) Vào năm 1999, Hunt et al, với nghiên cứu “Marketing of Accounting Services to Professional with Small Business Owners: Selection and Retention Criteria of theses client Groups”, được tiến hành nghiên cứu với mục tiêu là xác định tiêu chí lựa chọn, duy trì dịch vụ kế toán của hai nhóm khách hàng là các chuyên gia và chủ DN nhỏ dựa trên cuộc khảo sát mẫu khoảng 500 DN, thu thập được 81 câu trả lời được dùng để phân tích.
Kết quả họ ghi nhận là có 12 tiêu chí ảnh hưởng đến việc lựa chọn nhà cung cấp của hai nhóm đối tượng đã nêu trên: - Có mối quan hệ cá nhân với nhà cung cấp dịch vụ. - Nhận thức được chuyên môn của nhà cung cấp. - Giá phí đề xuất. - Kiến thức của nhà cung cấp về ngành nghề của khách hàng.
- Đa dạng loại hình dịch vụ cung cấp. - Quy mô của nhà cung cấp. - Trình bày bằng miệng của nhà cung cấp. - Trình bày bằng văn bản của nhà cung cấp.
6 - Sự giới thiệu từ các khách hàng của nhà cung cấp. - Quen biết từ trước với nhà cung cấp. - Cung cấp các dịch vụ quốc tế. Kết quả cho thấy có sự so sánh giữa các chuyên gia và chủ doanh nghiệp, đó là ở thứ tự và mức độ tác động của các nhân tố kể trên đến quyết định lựa chọn DVKT của họ.
Khi các chuyên gia thay đổi nhà cung cấp, họ có xu hướng quan tâm đáng kể đến kiến thức của nhà cung cấp về ngành của họ, sau đó đến chất lượng trình bày miệng của nhà cung cấp, phạm vi dịch vụ được cung cấp bởi nhà cung cấp và chất lượng bài trình bày của nhà cung cấp. Đối với chủ doanh nghiệp, tiêu chí ảnh hưởng nhiều nhất là kiến thức của nhà cung cấp về ngành, kế đến chất lượng trình bày miệng của nhà cung cấp, chất lượng bài trình bày của nhà cung cấp và các khuyến nghị từ các khách hàng khác của nhà cung cấp. Nghiên cứu của Mehmet Aga and Okan Veli Safakli (2007) Với nghiên cứu “An Empirical Investigation of Service Quality and Customer Satisfaction in Professional Accounting Firms: Evidence from North Cyprus”. Đây là nghiên cứu thực nghiệm về chất lượng dịch vụ và sự hài lòng của khách hàng trong các công ty kế toán chuyên nghiệp hoạt động ở Bắc Cyprus.
Mục đích của nghiên cứu này là sử dụng thang đo SERVQUAL - một công cụ thường xuyên sử dụng để đánh giá chất lượng dịch vụ tiêu dùng để đánh giá chất lượng dịch vụ của các công ty kế toán chuyên nghiệp và xác định các yếu tố tác động đến sự hài lòng của khách hàng đối với DVKT. Ngoài ra, nghiên cứu cũng khám phá mối quan hệ giữa sự hài lòng của khách hàng, chất lượng dịch vụ, hình ảnh công ty và giá dịch vụ. Mẫu nghiên cứu sử dụng bao gồm 100 công ty trải rộng tất cả các ngành công nghiệp từ thực phẩm, ngành bất động sản, xây dựng và du lịch… Trong 120 bảng câu hỏi được gửi đi, 109 bảng câu hỏi đã được trả lại (trong đó có 9 mẫu không sử dụng được), mang lại tỷ lệ đáp ứng hiệu quả là 91,74%. Các giả thuyết sau được kiểm tra bằng cách sử dụng phân tích hồi quy.
Kết quả của nghiên cứu thực nghiệm chỉ ra rằng (1) thang đo SERVQUAL là thích hợp trong đo lường chất lượng dịch vụ của các công ty DVKT chuyên nghiệp ; (2) chất lượng dịch vụ 7 có ảnh hưởng tích cực đến sự hài lòng của khách hàng, (3) hình ảnh công ty và giá dịch vụ có tác động tích cực đến sự hài lòng của khách hàng và (4) giá dịch vụ ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng dịch vụ. Thứ tự tác động của các yếu tố đến sự hài lòng của khách hàng từ thấp đến cao gồm: hình ảnh công ty, giá cả và chất lượng dịch vụ. Nghiên cứu của Ajmal Hafeez and Otto Andersen (2014) Với nghiên cứu “Factors Influencing Accounting Outsourcing Practices among SMEs in Pakistan Context: Transaction Cost Economics (TCE) and Resource-Based Views (RBV) Prospective”. Nghiên cứu được thực hiện nhằm giải quyết mục tiêu xác định và đo lường các yếu tố ảnh hưởng đến thực tiễn thuê ngoài dịch vụ kế toán giữa các DNVVN tại Pakistan.
Nghiên cứu được thực hiện dựa trên lý thuyết chi phí giao dịch kinh tế (TCE) và quan điểm dựa trên nguồn lực (RBV). Nghiên cứu tiến hành thực hiện một cuộc khảo sát với 302 DNVVN Pakistan, bằng cách sử dụng phương pháp chọn mẫu thuận tiện, các đối tượng khảo sát bao gồm chủ sở hữu / quản lý / giám đốc tài chính của các DN đó ở 9 thành phố lớn của Pakistan. Bằng phân tích hồi quy đa biến kết quả nghiên cứu cho thấy tần suất các nhiệm vụ không thường xuyên, tính đặc thù của tài sản, cơ hội, niềm tin vào kế toán và cạnh tranh có tác động đáng kể đến thuê ngoài DVKT. Hơn nữa, các biến kiểm soát như giới tính, trình độ giáo dục, kinh nghiệm, quy mô DN và độ tuổi công ty cũng ảnh hưởng đến quyết định thuê ngoài dịch vụ kế toán.
Điều này được giải thích rằng các DNVVN có hạn chế về nguồn lực của đơn vị nên họ thay đổi phương thức tổ chức công tác kế toán nội bộ truyền thống bằng việc thuê ngoài DVKT. Nghiên cứu của Mohd Azian Husin and Mohamed Dahlan Ibrahim (2014) Husin and Ibrahim (2014) với nghiên cứu “The Role of Accounting Services and Impact on Small Medium Enterprises (SMEs) Performance in Manufacturing Sector from East Coast Region of Malaysia: A Conceptual Paper”. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài là vai trò và sự ảnh hưởng của dịch vụ kế toán ảnh hưởng đến hiệu quả của các công ty vừa và nhỏ thuộc ngành sản xuất ở Bờ Đông 8 Malaysia, đồng thời nghiên cứu sự khác biệt các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng dịch vụ giữa các công ty kế toán, cũng như quyết định lựa chọn, đánh giá công ty DVKT dựa trên chất lượng DVKT mà họ cung cấp. Các lý thuyết nền được sử dụng trong nghiên cứu này là mô hình khoảng cách của các dịch vụ, lý thuyết dựa trên nguồn lực (RBT) và lý thuyết tác nhân chính như một cách tiếp cận được kiểm tra.
Nghiên cứu theo phương pháp hỗn hợp: định tính và định lượng. Nghiên cứu chủ yếu là định lượng được tiến hành khảo sát 59 công ty kế toán ở bờ Đông Malyasia. Kết quả nghiên cứu cho thấy 5 nhân tố: sự mong đợi (Expectation), sự quản lý (Management), kinh nghiệm chuyên môn (Experience Specification), hệ thống cung cấp (Delivery System), cảm nhận (Perception) đều tác động trực tiếp đến chất lượng dịch vụ kế toán như một tác động kiểm duyệt có liên quan tích cực đến quyết định sự thuê ngoài dịch vụ kế toán và ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp vừa và nhỏ sản xuất ở bờ Đông Malaysia. Nghiên cứu này cũng giải thích trong những điều kiện hạn chế về các nguồn lực bên trong DN thì khi đó lựa chọn DVKT là phù hợp và cũng góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp và căn cứ để đưa ra lựa chọn chính là dựa trên chất lượng DVKT.
Đồng thời cũng đưa ra hàm ý quản trị đối với chính sách phát triển kinh doanh cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ để duy trì quốc gia nền kinh tế. Nghiên cứu của Semiu Babatunde Adeyemi et all. (2015) Với nghiên cứu “Determinants of demand and supply of accounting and audit services in SMEs: Evidence from Nigeria”. Mục tiêu của nghiên cứu là xác định các yếu tố quyết định cung cầu dịch vụ kế toán và kiểm toán trong các doanh nghiệp vừa và nhỏ ở Nigeria.
Nghiên cứu chủ yếu theo phương pháp định lượng được khảo sát ngẫu nhiên từ 300 công ty vừa và nhỏ ở Nigeria và 80 công ty kế toán. Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng bảy nhân tố độc lập: đặc điểm của người quản lý chủ sở hữu, cấu trúc pháp lý, kinh nghiệm của nhà quản lý, trình độ của người quản lý, sở hữu kỹ năng kế toán của người quản lý, cấu trúc vốn, thái độ đối với tiếp thị của kiểm toán được đưa vào các yếu tố quyết định nhu cầu, trong khi bốn biến độc lập (cấu trúc pháp lý của doanh nghiệp nhỏ, thái độ kế toán viên đối với 9 tiếp thị, chính sách của Chính phủ và đặc điểm người quản lý chủ sở hữu ) được đo lường là yếu tố quyết định cung cấp kế toán. Nghiên cứu chỉ ra rằng đặc điểm của người quản lý chủ sở hữu, cấu trúc pháp lý, trình độ người quản lý, sở hữu kỹ năng kế toán của người quản lý và ảnh hưởng đến nhu cầu dịch vụ kế toán và kiểm toán, trong khi cấu trúc pháp lý, thái độ của kế toán viên đối với tiếp thị, chính sách của chính phủ và đặc điểm của người quản lý chủ sở hữu ảnh hưởng đến việc cung cấp dịch vụ kế toán và kiểm toán. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng dịch vụ của kế toán viên và kiểm toán viên có ý nghĩa ảnh hưởng đến sự thành công của các doanh nghiệp vừa và nhỏ.
Nghiên cứu đề xuất rằng các nhà quản lý chủ sở hữu của các doanh nghiệp nhỏ nên được định hướng đúng đắn về tầm quan trọng của dịch vụ kế toán và kiểm toán cho sự thành công trong kinh doanh của họ. Kế toán cũng được khuyên nên đưa dịch vụ của họ đến các doanh nghiệp vừa và nhỏ hơn là chờ đợi các nhà quản lý chủ sở hữu doanh nghiệp vừa và nhỏ tự nguyện gọi cho họ dịch vụ. Nghiên cứu của Mohammed Danjuma and Peter Teru (2017) Với nghiên cứu “The impact of employee participation in accounting services outsourcing decision: Case study of Nigerian SMEs”.
