Luận văn nghiên cứu đặc điểm lâm học và đề xuất biện pháp bảo tồn loài đinh hương dysoxylum cauliflorum hiern tại khu bảo tồn thiên nhiên na hang tỉnh tuyên quang

Nghiên cứu đặc điểm lâm học và biện pháp bảo tồn loài đinh hương Dysoxylum cauliflorum tại khu bảo tồn thiên nhiên Na Hang, Tuyên Quang.

• Tác giả: Hoàng Thị Lan
• Người hướng dẫn: TS. Trần Việt Hà
• Trường học: Trường Đại Học Lâm Nghiệp
• Chuyên ngành: Lâm Học
• Đề tài: Nghiên Cứu Đặc Điểm Lâm Học Và Đề Xuất Biện Pháp Bảo Tồn Loài Đinh Hương Tại Khu Bảo Tồn Thiên Nhiên Na Hang
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ Lâm Học
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
• 1.1. Giới thiệu chung về loài Đinh hƣơng
• 1.2. Các vấn đề liên quan đến nghiên cứu
• 1.2.1. Trên thế giới
• 1.2.1.1. Nghiên cứu về cấu trúc
• 1.2.1.2. Nghiên cứu về tái sinh rừng
• 1.2.2. Các nghiên cứu về Đinh hương
• 1.2.2.1. Trên thế giới
• 1.2.2.2. Tại Việt Nam
• 1.2.2.2.1. Nghiên cứu về cấu trúc rừng
• 2. ĐỐI TƢỢNG, MỤC TIÊU, NỘI DUNG VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu
• 2.2. Mục tiêu tổng quát
• 2.3. Mục tiêu cụ thể
• 2.4. Nội dung nghiên cứu
• 2.5. Phương pháp nghiên cứu
• 2.5.1. Phương pháp kế thừa tài liệu
• 2.5.2. Phương pháp điều tra ngoại nghiệp
• 2.5.3. Phương pháp chuyên gia
• 3. ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN, KINH TẾ XÃ HỘI KHU VỰC NGHIÊN CỨU
• 3.1. Điều kiện tự nhiên
• 3.1.1. Vị trí địa lý, ranh giới, phạm vi diện tích
• 3.1.2. Địa hình, đá mẹ và đất đai
• 3.1.3. Đặc điểm khí hậu, thuỷ văn
• 3.2. Điều kiện kinh tế, văn hóa xã hội
• 3.2.1. Tình hình dân cư, lao động, việc làm các xã trong khu bảo tồn
• 3.2.2. Sản xuất lâm nghiệp
• 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.1. Đặc điểm phân bố của loài Đinh hương tại khu vực nghiên cứu
• 4.1.1. Phân bố của loài Đinh hương
• 4.1.2. Nghiên cứu điều kiện nơi mọc của loài Đinh hương
• 4.1.3. Đặc điểm cấu trúc lâm phần nơi có loài Đinh hương phân bố
• 4.1.4. Đặc điểm tái sinh tự nhiên loài Đinh hương
• 4.1.5. Đặc điểm nhóm loài cây đi kèm với Đinh hương
• 4.2. Nghiên cứu kỹ thuật nhân giống loài Đinh hương bằng hạt
• 4.2.1. Đặc điểm hình thái, chất lượng hạt giống
• 4.2.2. Nghiên cứu thành phần hỗn hợp ruột bầu
• 4.2.3. Nghiên cứu chế độ che sáng cho cây con trong vườn ươm
• 4.3. Một số giải pháp bảo tồn và phát triển loài Đinh hương
• 4.3.1. Thực trạng công tác bảo tồn tại KBTTN Na Hang
• 4.3.2. Một số biện pháp bảo tồn và phát triển loài Đinh Hương
• KẾT LUẬN, TỒN TẠI VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ BIỂU

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Nghiên Cứu Bảo Tồn Loài Đinh Hương Na Hang

Việt Nam, với vị trí địa lý trong vành đai nhiệt đới, sở hữu hệ sinh thái rừng đa dạng. Tuy nhiên, diện tích và chất lượng rừng đã suy giảm. Chính phủ đã thành lập các khu rừng đặc dụng, như Khu Bảo Tồn Thiên Nhiên Na Hang, để bảo tồn đa dạng sinh học. Na Hang có diện tích lớn, cảnh quan kỳ vỹ và đa dạng sinh học cao. Các nhà khoa học đã xác định hơn 2.000 loài thực vật, nhiều loài nằm trong Sách đỏ Việt Nam. Quỹ bảo tồn thế giới của Mỹ (WWF-US) đánh giá KBTTN Na Hang là một trong những hệ sinh thái có giá trị đa dạng sinh học cao nhất trên thế giới. Đặc biệt, sự tái phát hiện quần thể Voọc mũi hếch, loài linh trưởng nguy cấp, tại đây đã thu hút sự chú ý lớn. Đinh Hương (Dysoxylum cauliflorum Hiern) là loài cây có giá trị kinh tế, mọc trong rừng thường xanh. Tuy nhiên, do khai thác quá mức, Đinh Hương đang bị đe dọa. Tại KBTTN Na Hang, số lượng Đinh Hương còn khá ít, cần được bảo tồn và phát triển. Nghiên cứu đặc điểm lâm học và đề xuất biện pháp bảo tồn loài Đinh Hương tại đây là rất cần thiết.

1.1. Giá Trị Đa Dạng Sinh Học Của Khu Bảo Tồn Na Hang

Khu Bảo Tồn Thiên Nhiên Na Hang nổi bật với sự phong phú về loài, bao gồm cả những loài thực vật quý hiếm được ghi nhận trong Sách Đỏ. Sự đa dạng này không chỉ giới hạn ở thực vật mà còn lan rộng đến các loài động vật, tạo nên một hệ sinh thái phức tạp và cân bằng. Việc bảo tồn Đa Dạng Sinh Học tại đây là vô cùng quan trọng, không chỉ cho Việt Nam mà còn cho toàn cầu. Các nỗ lực bảo tồn cần tập trung vào việc duy trì môi trường sống tự nhiên và ngăn chặn các hoạt động khai thác trái phép.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Việc Nghiên Cứu Bảo Tồn Loài Đinh Hương

Việc nghiên cứu và Bảo Tồn Loài Đinh Hương tại Na Hang có ý nghĩa to lớn, không chỉ về mặt bảo tồn Nguồn Gen quý hiếm mà còn về mặt kinh tế và sinh thái. Đinh Hương là loài cây có giá trị gỗ cao, đồng thời đóng vai trò quan trọng trong hệ sinh thái rừng. Nghiên cứu này sẽ cung cấp cơ sở khoa học cho việc xây dựng các biện pháp bảo tồn hiệu quả, đảm bảo sự phát triển bền vững của loài cây này và Hệ Sinh Thái nơi nó sinh sống.

II. Phân Tích Hiện Trạng Nguy Cơ Tuyệt Chủng Của Đinh Hương

Theo "Sách đỏ Việt Nam", Đinh Hương (Dysoxylum cauliflorum Hiern, 1875.) có các đặc điểm nhận dạng: Cây gỗ, cao 30 - 40 m. Thân thẳng, vỏ nhẵn màu xám hoặc nâu. Cành mập, có lông màu vàng. Lá kép lông chim lẻ. Hoa màu vàng. Quả nang, vỏ quả dày, màu đỏ. Hạt gần hình cầu. Đinh Hương mọc trong rừng thường xanh, chân núi đá vôi, ở độ cao dưới 700 m. Gỗ Đinh Hương có giá trị sử dụng cao trong xây dựng và làm đồ dùng. Tuy nhiên, hiện trạng của loài này là sẽ nguy cấp, do khai thác gỗ và diện tích rừng bị giảm sút. Phân hạng: vu Ala,c,d+2d. Tại KBTTN Na Hang, Đinh Hương phân bố với số lượng ít, đối diện với nguy cơ tuyệt chủng do mất môi trường sống và khai thác trái phép.

2.1. Thực Trạng Phân Bố Loài Đinh Hương Tại Na Hang

Đánh Giá Hiện Trạng phân bố của Đinh Hương tại Khu Bảo Tồn Thiên Nhiên Na Hang cho thấy loài cây này chỉ còn xuất hiện rải rác ở một số khu vực nhất định, với số lượng cá thể hạn chế. Điều này cho thấy sự suy giảm đáng kể so với trước đây và đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc bảo vệ và phục hồi quần thể Đinh Hương. Việc xác định chính xác phạm vi phân bố và mật độ cá thể là bước quan trọng để lập kế hoạch bảo tồn hiệu quả.

2.2. Tác Động Của Biến Đổi Khí Hậu Đến Đinh Hương

Biến Đổi Khí Hậu và Tác Động Môi Trường đang gây ra những ảnh hưởng tiêu cực đến Đinh Hương tại Na Hang. Sự thay đổi về nhiệt độ, lượng mưa và các hiện tượng thời tiết cực đoan có thể làm suy yếu khả năng sinh trưởng và tái sinh của loài cây này. Nghiên cứu về khả năng thích ứng của Đinh Hương với Biến Đổi Khí Hậu là cần thiết để đề xuất các biện pháp bảo tồn phù hợp trong bối cảnh mới.

III. Nghiên Cứu Đặc Điểm Sinh Học Sinh Thái Của Đinh Hương

Nghiên cứu đặc điểm sinh học và đặc điểm sinh thái của Đinh Hương là rất quan trọng để xây dựng các biện pháp bảo tồn hiệu quả. Đinh Hương tái sinh bằng hạt, mọc trong rừng thường xanh, chân núi đá vôi, ở độ cao dưới 700 m. Tái sinh thiên nhiên kém thường gặp cây con dọc đường đi trong rừng. Gỗ Đinh Hương không bị mối mọt, có mùi thơm đặc trưng. Nghiên cứu này tập trung vào các yếu tố: Điều kiện nơi mọc, cấu trúc lầm phần nơi Đinh Hương phân bố, đặc điểm tái sinh tự nhiên và đặc điểm nhóm loài cây đi kèm với Đinh Hương.

3.1. Phân Tích Điều Kiện Môi Trường Sống Của Loài Đinh Hương

Nghiên cứu về điều kiện môi trường sống của Đinh Hương tại Na Hang bao gồm phân tích các yếu tố như độ cao, độ dốc, loại đất, độ ẩm và ánh sáng. Việc xác định các yếu tố môi trường tối ưu cho sự sinh trưởng và phát triển của Đinh Hương là cơ sở để lựa chọn các khu vực phù hợp cho việc trồng mới và phục hồi loài cây này.

3.2. Nghiên Cứu Về Tái Sinh Tự Nhiên Của Đinh Hương

Tái sinh tự nhiên là quá trình quan trọng để duy trì và phát triển quần thể Đinh Hương. Nghiên cứu này tập trung vào việc đánh giá khả năng tái sinh tự nhiên của Đinh Hương tại Na Hang, bao gồm số lượng cây con, tỷ lệ sống sót và các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình tái sinh. Kết quả nghiên cứu sẽ cung cấp thông tin quan trọng cho việc xây dựng các biện pháp lâm sinh nhằm thúc đẩy tái sinh tự nhiên của Đinh Hương.

3.3. Xác Định Các Loài Thực Vật Đi Kèm Với Đinh Hương

Việc xác định các loài thực vật đi kèm với Đinh Hương giúp hiểu rõ hơn về mối quan hệ tương tác giữa Đinh Hương và các loài khác trong Hệ Sinh Thái rừng. Nghiên cứu này sẽ xác định các loài cây thường xuất hiện cùng với Đinh Hương, từ đó đánh giá vai trò của chúng trong việc hỗ trợ hoặc cạnh tranh với Đinh Hương.

IV. Phương Pháp Nhân Giống Biện Pháp Bảo Tồn Loài Đinh Hương

Nghiên cứu kỹ thuật nhân giống Đinh Hương bằng hạt là cần thiết để chủ động tạo nguồn giống phục vụ cho công tác trồng mới và phục hồi loài cây này. Nghiên cứu bao gồm: Đặc điểm hình thái, chất lượng hạt giống, thành phần hỗn hợp ruột bầu và chế độ che sáng cho cây con trong vườn ươm. Bên cạnh đó, cần xem xét thực trạng công tác bảo tồn tại KBTTN Na Hang và đề xuất các biện pháp bảo tồn và phát triển Đinh Hương.

4.1. Phát Triển Kỹ Thuật Nhân Giống Đinh Hương Bằng Hạt

Việc phát triển kỹ thuật nhân giống Đinh Hương bằng hạt bao gồm các bước: Thu thập hạt giống, xử lý hạt giống, gieo ươm và chăm sóc cây con. Nghiên cứu này sẽ xác định các điều kiện tối ưu cho từng bước, từ đó nâng cao hiệu quả nhân giống và đảm bảo chất lượng cây con.

4.2. Đề Xuất Các Giải Pháp Bảo Tồn Tại Khu Bảo Tồn Na Hang

Các giải pháp bảo tồn Đinh Hương tại Khu Bảo Tồn Thiên Nhiên Na Hang cần được xây dựng dựa trên kết quả nghiên cứu và đánh giá hiện trạng. Các giải pháp có thể bao gồm: Tăng cường tuần tra, kiểm soát khai thác trái phép, phục hồi rừng, trồng mới Đinh Hương và nâng cao nhận thức cộng đồng về Bảo Tồn Loài.

4.3. Tăng Cường Quản Lý Bảo Tồn Với Cộng Đồng Địa Phương

Sự tham gia của Cộng Đồng Địa Phương là yếu tố then chốt để bảo tồn Đinh Hương hiệu quả. Cần xây dựng các chương trình hợp tác với Cộng Đồng Địa Phương, khuyến khích họ tham gia vào công tác bảo vệ rừng, trồng rừng và hưởng lợi từ các hoạt động Phát Triển Bền Vững.

V. Ứng Dụng Thực Tiễn Đề Xuất Giải Pháp Bảo Tồn Đinh Hương

Kết quả nghiên cứu về đặc điểm lâm học và kỹ thuật nhân giống Đinh Hương có thể được ứng dụng vào thực tiễn để phục hồi và phát triển loài cây này tại KBTTN Na Hang. Các biện pháp bảo tồn cần được triển khai một cách đồng bộ và hiệu quả, từ việc bảo vệ rừng tự nhiên đến việc trồng mới và phục hồi các khu vực bị suy thoái. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng, các nhà khoa học và Cộng Đồng Địa Phương để đảm bảo thành công của công tác bảo tồn.

5.1. Xây Dựng Mô Hình Bảo Tồn Đinh Hương Thực Tế

Dựa trên kết quả nghiên cứu, xây dựng mô hình bảo tồn Đinh Hương cụ thể, có thể áp dụng ngay tại Khu Bảo Tồn Thiên Nhiên Na Hang. Mô hình này cần tính đến các yếu tố sinh thái, kinh tế và xã hội, đảm bảo tính khả thi và hiệu quả trong thực tế. Bao gồm cả việc Quản Lý Bảo Tồn hiệu quả.

5.2. Đề Xuất Chính Sách Hỗ Trợ Bảo Tồn Đinh Hương

Để bảo tồn Đinh Hương lâu dài, cần có các chính sách hỗ trợ từ nhà nước, khuyến khích các tổ chức và cá nhân tham gia vào công tác bảo tồn. Các chính sách có thể bao gồm: Hỗ trợ tài chính cho các hoạt động trồng rừng, phục hồi rừng, khuyến khích Phát Triển Bền Vững và nâng cao nhận thức cộng đồng.

VI. Kết Luận Hướng Nghiên Cứu Tương Lai Về Bảo Tồn Đinh Hương

Nghiên cứu về Đinh Hương tại Khu Bảo Tồn Thiên Nhiên Na Hang đã cung cấp những thông tin quan trọng về đặc điểm lâm học, kỹ thuật nhân giống và hiện trạng bảo tồn của loài cây này. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều vấn đề cần được nghiên cứu sâu hơn trong tương lai, như ảnh hưởng của Biến Đổi Khí Hậu đến Đinh Hương, mối quan hệ giữa Đinh Hương và các loài khác trong Hệ Sinh Thái và hiệu quả của các biện pháp bảo tồn khác nhau. Việc tiếp tục Nghiên Cứu Khoa Học về Đinh Hương là rất quan trọng để bảo tồn loài cây này một cách hiệu quả và bền vững.

6.1. Tổng Kết Kết Quả Nghiên Cứu Về Loài Đinh Hương

Tóm tắt những kết quả chính đạt được trong quá trình nghiên cứu về Đinh Hương tại Na Hang, bao gồm các thông tin về phân bố, đặc điểm sinh thái, kỹ thuật nhân giống và các biện pháp bảo tồn đã được đề xuất. Nhấn mạnh tầm quan trọng của việc bảo tồn Đinh Hương đối với Đa Dạng Sinh Học và Hệ Sinh Thái.

6.2. Đề Xuất Hướng Nghiên Cứu Mở Rộng Về Bảo Tồn Thực Vật

Đề xuất các hướng nghiên cứu tiếp theo về Đinh Hương và các loài thực vật quý hiếm khác, tập trung vào các vấn đề như Biến Đổi Khí Hậu, Tác Động Môi Trường và hiệu quả của các biện pháp bảo tồn khác nhau. Khuyến khích sự hợp tác giữa các nhà khoa học, cơ quan chức năng và Cộng Đồng Địa Phương để nâng cao hiệu quả công tác bảo tồn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Khu bảo tồn thiên nhiên Na Hang thuộc tỉnh Tuyên Quang sở hữu diện tích đất lâm nghiệp 33.061,1 ha, trong đó có 22.401,5 ha rừng đặc dụng với quần thể sinh vật phong phú gồm hơn 2.000 loài thực vật bậc cao có mạch. Hệ sinh thái rừng nhiệt đới trên núi đá vôi tại đây được Quỹ Quốc tế Bảo tồn Thiên nhiên đánh giá là một trong những khu vực có giá trị đa dạng sinh học cao của khu vực Đông Bắc. Tuy nhiên, tình trạng khai thác gỗ bất hợp pháp và biến đổi sinh cảnh trong nhiều thập kỷ qua đã làm suy giảm nghiêm trọng nhiều loài cây gỗ bản địa quý hiếm.

Trong số các loài thực vật cần được ưu tiên bảo vệ, Đinh hương (Dysoxylum cauliflorum Hiern), thuộc họ Xoan (Meliaceae), là loài cây gỗ lớn có giá trị kinh tế và sinh thái đặc biệt. Gỗ Đinh hương có thớ mịn, không bị mối mọt, có mùi thơm đặc trưng dùng trong xây dựng cao cấp. Loài này được xếp hạng Sẽ nguy cấp (VU) trong Sách Đỏ Việt Nam năm 2007 do trữ lượng tự nhiên suy giảm trên 20%. Tại Na Hang, số lượng cá thể Đinh hương ngoài tự nhiên còn rất ít và tái sinh tự nhiên diễn ra kém.

Được thực hiện trong giai đoạn 2017 - 2018, công trình nghiên cứu tập trung giải quyết 3 mục tiêu cụ thể:

1. Đánh giá đặc điểm phân bố không gian, điều kiện nơi mọc và cấu trúc lâm phần có loài Đinh hương phân bố.
2. Xác định các chỉ tiêu kỹ thuật nhân giống cây con bằng hạt thông qua khảo nghiệm thành phần ruột bầu và chế độ che sáng.
3. Đề xuất hệ thống các giải pháp lâm sinh và quản lý thực địa nhằm bảo tồn nguồn gen bền vững.

Kết quả nghiên cứu cung cấp luận cứ khoa học định lượng, phục vụ trực tiếp công tác bảo tồn nguyên vị 11 cây mẹ giống và hỗ trợ kế hoạch phục hồi tối thiểu 50 ha rừng có Đinh hương phân bố tự nhiên.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý thuyết cấu trúc lâm phần nhiệt đới để làm rõ quy luật tổ hợp của các loài cây gỗ theo không gian và thời gian. Các mô hình toán học như phân bố giảm Meyer và hàm phân bố xác suất Weibull được sử dụng để phân tích quy luật phân bố số cây theo cấp đường kính (N/D) và cấp chiều cao (N/H). Đồng thời, nghiên cứu ứng dụng lý thuyết sinh thái học tái sinh rừng nhiệt đới của Richards và Van Steenis để đánh giá quá trình thay thế tầng cây mẹ thông qua hai cơ chế: tái sinh phân tán của loài chịu bóng và tái sinh vệt của loài ưa sáng.

Các khái niệm chính được chuẩn hóa trong nghiên cứu bao gồm:

• Chỉ số giá trị quan trọng (IV%): Thước đo biểu thị vị trí sinh thái và mức độ ưu thế của từng loài trong lâm phần.
• Độ tàn che và độ khép tán: Tỷ lệ che phủ của tán cây tầng cao, giữ vai trò quyết định tới lượng ánh sáng lọt xuống tầng dưới tán (ngưỡng tối ưu từ 0,6 đến 0,7).
• Cây tái sinh có triển vọng: Cây con sinh trưởng tốt, thân thẳng, ngọn không bị cụt và có chiều cao vút ngọn trên 1,0 m.
• Tính chất lý hóa đất: Các chỉ số độ chua trao đổi (pHKCl), tỷ lệ mùn hữu cơ và hàm lượng đạm, lân, kali dễ tiêu.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu áp dụng phương pháp điều tra lâm học thực địa kết hợp bố trí thí nghiệm nhân giống đơn nhân tố:

• Cỡ mẫu và chọn mẫu tuyến: Thiết lập 3 tuyến điều tra ngoại nghiệp với tổng chiều dài 15 km (mỗi tuyến dài 5 km) cắt qua các trạng thái rừng đặc trưng tại các xã Sơn Phú và Thanh Tương. Phương pháp chọn mẫu điển hình trên tuyến ghi nhận tọa độ GPS, độ dốc, hướng phơi và độ cao của 11 cá thể Đinh hương bắt gặp.
• Cỡ mẫu ô tiêu chuẩn: Lập 6 ô tiêu chuẩn tạm thời với diện tích 2.500 m2 mỗi ô (50m x 50m), tổng diện tích điều tra 15.000 m2 trên 2 trạng thái rừng chính: rừng gỗ tự nhiên lá rộng thường xanh giàu (TXG) và rừng hỗn giao tre nứa - gỗ tự nhiên (HG2). Điều tra 100% cây gỗ có đường kính ngang ngực D1.3 từ 6 cm trở lên.
• Cỡ mẫu tái sinh: Bố trí 24 ô dạng bản diện tích 16 m2 (4m x 4m) tại 4 góc của 6 ô tiêu chuẩn để đếm cây tái sinh và đo thảm tươi.
• Cỡ mẫu nhóm loài đi kèm: Áp dụng phương pháp ô tiêu chuẩn 6 cây xung quanh 30 cây Đinh hương mẹ để xác định tần suất bắt gặp.
• Cỡ mẫu thí nghiệm vườn ươm: Sử dụng tổng cộng 864 hạt giống Đinh hương cho 2 khối thí nghiệm hoàn chỉnh ngẫu nhiên (432 hạt cho thí nghiệm 4 công thức ruột bầu và 432 hạt cho thí nghiệm 4 chế độ che sáng, mỗi nghiệm thức gồm 3 lần lặp lại với 36 hạt/lần lặp).
• Lý do chọn phương pháp phân tích: Sử dụng kiểm định phương sai một nhân tố (One-way ANOVA) kết hợp kiểm định Levene và Duncan trên phần mềm SPSS để kiểm tra sự sai khác có ý nghĩa thống kê ở mức xác suất tin cậy 95% (p < 0,05), giúp loại bỏ hoàn toàn các sai số ngẫu nhiên trong khảo nghiệm vườn ươm.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khảo sát thực địa và phân tích thực nghiệm đã xác lập 3 nhóm kết quả định lượng:

Thứ nhất, về đặc điểm phân bố và điều kiện nơi mọc, trên 15 km tuyến điều tra đã ghi nhận 11 cá thể Đinh hương (tần suất bắt gặp đạt khoảng 0,73 cây/km). Loài phân bố chủ yếu ở đai cao từ 550 m đến 700 m với 8 cá thể (chiếm 72,72%), đai 300 - 550 m ghi nhận 2 cá thể (chiếm 18,18%) và đai 700 - 950 m chỉ có 1 cá thể (chiếm 9,09%). Về địa hình, 81,82% số cá thể (9 cây) xuất hiện trên các sườn núi đá vôi dốc 25 - 30 độ. Đất nơi mọc là đất Feralit phát triển trên đá vôi có tầng đất dày, hàm lượng mùn tầng A (2 - 20 cm) đạt 4,54% - 4,59%, tầng B (> 15 cm) đạt 4,72% - 5,10%, độ chua trao đổi pHKCl từ 5,76 đến 6,72 (môi trường đất trung tính) và giàu dưỡng chất đạm, lân, kali.

Thứ hai, về cấu trúc tầng cây cao, tại trạng thái rừng lá rộng thường xanh giàu (TXG), công thức tổ thành được xác định là: 24,6% Kháo vàng + 10,8% Sồi phảng + 9,6% Thừng mực + 7,3% Chân chim + 5,9% Re hương + 41,8% cây loài khác. Tại trạng thái rừng hỗn giao tre nứa - gỗ tự nhiên (HG2), công thức tổ thành là: 19,8% Lá nến + 11,5% Muồng đen + 8,1% Sồi phảng + 7,9% Kháo vàng + 6,8% Xoan đào + 6,4% Re hương + 39,5% cây loài khác. Do số lượng cá thể quá ít (9 cây ở TXG và 2 cây ở HG2), Đinh hương không tham gia vào công thức tổ thành ưu thế ở cả hai trạng thái.

Thứ ba, về kỹ thuật nhân giống hạt, công thức ruột bầu số 2 (89% đất tầng A+B + 10% phân chuồng hoai mục + 1% supe lân) cho tỷ lệ sống của cây con đạt trên 88,5%, vượt trội so với công thức đối chứng 100% đất tầng A+B (chỉ đạt 62,3%). Về chế độ ánh sáng, nghiệm thức che 50% ánh sáng trực xạ mang lại tỷ lệ cây con sống cao nhất (đạt trên 90%), cây phát triển khỏe mạnh và không bị hiện tượng cháy lá.

Thảo luận kết quả

Mật độ Đinh hương tại Na Hang suy giảm bắt nguồn từ cả yếu tố sinh thái lẫn áp lực nhân vi sinh. Về sinh thái học, quả Đinh hương khi chín nứt hạt rơi tại chỗ, hạt có kích thước lớn (1,2 - 1,3 cm) nên khó phát tán xa nhờ gió hay chim thú. Khi rơi xuống tán rừng rậm rạp có độ tàn che trên 0,7 và thảm tươi dày, cây mầm gặp trở ngại lớn về ánh sáng để phát triển sang giai đoạn cây con.

Về mặt trình bày dữ liệu, các biến động phân bố chiều cao và đường kính của Đinh hương được thể hiện rõ nét qua biểu đồ tần số một đỉnh lệch trái, phản ánh tình trạng thiếu hụt lớp cây kế cận tuổi nhỏ ngoài tự nhiên. Hiệu quả sinh trưởng của cây con theo các công thức bầu và ánh sáng được minh họa trực quan qua biểu đồ cột phương sai ANOVA và bảng số liệu so sánh trung bình nhiều khoảng Duncan.

So sánh với các nghiên cứu thực tế tại Vườn quốc gia Bến En (tỉnh Thanh Hóa), nơi Đinh hương chỉ đạt mật độ 0,6 - 1,9 cây/km trên các sườn núi đất và đá vôi thấp, kết quả tại Na Hang khẳng định Đinh hương là loài cây bản địa có biên độ phân bố hẹp, đòi hỏi môi trường đất giàu mùn trung tính và độ ẩm cao. Điều này chứng minh rằng nếu chỉ dựa vào tái sinh tự nhiên đơn thuần thì quần thể loài rất khó tự phục hồi.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên các phát hiện thực địa, 4 giải pháp hành động cụ thể được đề xuất:

1. Khoanh vùng bảo tồn nguyên vị (In-situ): Ban Quản lý Khu bảo tồn thiên nhiên Na Hang chủ trì thiết lập ranh giới bảo vệ nghiêm ngặt đối với 11 cá thể cây mẹ giống tại các xã Sơn Phú và Thanh Tương trong quý 1 năm 2019. Lắp đặt biển cảnh báo, lập hồ sơ số hóa tọa độ GPS và tổ chức tuần tra định kỳ 3 tháng/lần nhằm ngăn chặn 100% các hành vi xâm hại thân cây và khai thác hạt giống trái phép.
2. Sản xuất cây giống quy mô lớn (Ex-situ): Hạt Kiểm lâm Na Hang phối hợp với các vườn ươm giống lâm nghiệp địa phương triển khai nhân giống đại trà hạt Đinh hương theo công thức ruột bầu tiêu chuẩn (89% đất + 10% phân chuồng hoai + 1% supe lân) kết hợp giàn che sáng 50% trong giai đoạn 2019 - 2021. Mục tiêu gieo ươm đạt 15.000 cây con khỏe mạnh với tỷ lệ sống xuất vườn đạt trên 85%.
3. Thực hiện xúc tiến tái sinh tự nhiên có hỗ trợ: Đội ngũ kiểm lâm địa bàn hướng dẫn người dân phát dọn dây leo, cây bụi cục bộ quanh gốc cây mẹ trong bán kính 10 - 15 m, xới xáo đất tạo rãnh giữ hạt trước mùa quả chín rụng (từ tháng 8 đến tháng 10 hàng năm) giai đoạn 2019 - 2023, phấn đấu nâng mật độ cây con tái sinh lên trên 500 cây/ha.
4. Trồng phục hồi sinh cảnh rừng đặc dụng: Ủy ban nhân dân huyện Na Hang và Ban Quản lý rừng đặc dụng đưa loài Đinh hương vào danh mục cây trồng làm giàu rừng tại đai cao 550 - 700 m với diện tích 30 - 50 ha trong giai đoạn 2020 - 2025, duy trì mật độ trồng 400 - 500 cây/ha và đảm bảo tỷ lệ thành rừng sau 3 năm đạt trên 80%.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung luận văn mang lại giá trị thiết thực cho 4 nhóm đối tượng:

1. Ban quản lý các khu bảo tồn thiên nhiên và vườn quốc gia: Cung cấp tài liệu tra cứu thực địa về đặc tính sinh thái, bản đồ phân bố và phương pháp khoanh vùng bảo vệ các loài cây gỗ quý hiếm thuộc họ Xoan.
2. Giảng viên, nghiên cứu sinh và học viên chuyên ngành Lâm học, Sinh thái học: Sử dụng như tài liệu tham khảo chuẩn mực về phương pháp điều tra ô tiêu chuẩn 2.500 m2, kỹ thuật phân tích chỉ số IV% và ứng dụng mô hình ANOVA trong nghiên cứu lâm sinh.
3. Kỹ sư lâm nghiệp và cán bộ kỹ thuật vườn ươm giống: Áp dụng trực tiếp công thức phối trộn hỗn hợp ruột bầu có bổ sung phân chuồng hoai mục và điều tiết chế độ che sáng 50% để nâng cao năng suất gieo ươm cây con bản địa.
4. Chi cục Kiểm lâm và các cơ quan quản lý nhà nước về lâm nghiệp: Làm căn cứ khoa học để xây dựng kế hoạch phân bổ vốn ngân sách cho các chương trình bảo tồn nguồn gen thực vật nguy cấp giai đoạn 2020 - 2030.

Câu hỏi thường gặp

Loài Đinh hương (Dysoxylum cauliflorum) phân bố chủ yếu ở đai cao và địa hình nào tại Na Hang?
Loài Đinh hương phân bố tập trung nhiều nhất ở đai cao từ 550 m đến 700 m (chiếm 72,72% tổng số cá thể bắt gặp) và chủ yếu ở sườn núi đá vôi có độ dốc trung bình 25 - 30 độ. Môi trường đất tại đây là đất Feralit giàu mùn (hàm lượng mùn 4,54% - 5,10%), độ chua trao đổi pHKCl trung tính từ 5,76 đến 6,72, giàu các dưỡng chất đạm, lân và kali.

Tại sao loài Đinh hương có số lượng cá thể rất ít và tái sinh tự nhiên kém?
Tái sinh tự nhiên kém do hạt có vỏ dày, khi chín rơi tại chỗ khó phát tán xa. Bên cạnh đó, độ tàn che rừng tự nhiên cao trên 0,7 và tầng thảm tươi dày đặc cạnh tranh ánh sáng gay gắt. Lịch sử khai thác gỗ thương phẩm quá mức ngoài tự nhiên cũng làm giảm số lượng cây mẹ cho hạt giống chất lượng.

Công thức hỗn hợp ruột bầu nào tối ưu nhất khi gieo ươm cây con Đinh hương?
Công thức ruột bầu tối ưu nhất gồm 89% đất tầng A+B đã sàng lọc phơi ải + 10% phân chuồng hoai mục + 1% phân supe lân. Thí nghiệm thực chứng cho thấy công thức này giúp cây con đạt tỷ lệ sống trên 88,5%, sinh trưởng chiều cao và đường kính cổ rễ phát triển tốt, giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh nấm hại rễ.

Chế độ che sáng trong vườn ươm ảnh hưởng như thế nào đến cây con Đinh hương?
Cây con Đinh hương ở giai đoạn vườn ươm 2 - 3 tháng tuổi thích hợp nhất với chế độ che 50% ánh sáng trực xạ bằng lưới chuyên dụng, cho tỷ lệ sống đạt trên 90%. Ở nghiệm thức đối chứng không che sáng, tỷ lệ cây con chết lên tới hơn 55% do hiện tượng cháy lá và mất nước nhanh.

Luận văn đề xuất trồng phục hồi Đinh hương tại những kiểu rừng nào?
Nghiên cứu khuyến nghị trồng phục hồi Đinh hương tại các trạng thái rừng gỗ tự nhiên lá rộng thường xanh giàu (TXG) và rừng thứ sinh phục hồi ở đai cao 550 - 700 m. Các sinh cảnh này có sự hiện diện của nhóm cây đi kèm như Kháo vàng, Sồi phảng, Re hương, đảm bảo độ ẩm đất và tầng tán che bóng phù hợp cho cây sinh trưởng.

Kết luận

• Luận văn đã xác định rõ quy luật phân bố không gian của Đinh hương tại Na Hang với 72,72% cá thể tập trung ở đai cao 550 - 700 m trên các sườn núi đá vôi màu mỡ có pHKCl từ 5,76 đến 6,72.
• Làm rõ cấu trúc tầng cây cao với các loài ưu thế gồm Kháo vàng (IV% = 24,6%) và Sồi phảng (IV% = 10,8%), đồng thời chỉ ra thực trạng Đinh hương chỉ còn 11 cá thể trên các tuyến điều tra và không tham gia vào công thức tổ thành.
• Hoàn thiện quy trình nhân giống hạt với công thức ruột bầu 89% đất + 10% phân chuồng + 1% supe lân và chế độ che sáng 50%, giúp tỷ lệ sống của cây con đạt trên 90%.
• Xác lập hệ thống 4 nhóm giải pháp đồng bộ gồm bảo tồn nguyên vị, gieo ươm chuyển vị, xúc tiến tái sinh và trồng phục hồi 30 - 50 ha rừng đặc dụng giai đoạn 2019 - 2025.
• Đóng góp cơ sở dữ liệu định lượng chính xác phục vụ chiến lược bảo tồn đa dạng sinh học và phát triển bền vững tài nguyên rừng tại tỉnh Tuyên Quang.

Công trình nghiên cứu mang giá trị học thuật và thực tiễn sâu sắc đối với ngành lâm học nước nhà. Việc áp dụng đồng bộ các giải pháp kỹ thuật nhân giống và bảo tồn ngay từ năm 2019 sẽ là bước đi then chốt để phục hồi loài cây gỗ quý này khỏi nguy cơ tuyệt chủng cục bộ. Hãy cùng chung tay bảo vệ nguồn gen Đinh hương và gìn giữ hệ sinh thái rừng tự nhiên Na Hang!

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẶT VẤN ĐỀ Việt Nam là một trong những nước nằm trong vành đai nhiệt đới, bán cầu bắc,có tínhđa dạng cao về cáchệ sinh thái rừng. Trong những năm nửa cuối thế kỷ 20, diện tích rừng của Việt Nam đã có nhiều biến động đáng kể, chất lượng rừng và giá trị đa dạng sinh học đã và đang bị suy giảm. Trước tình hình đó chính phủ Việt Nam đã có những giải pháp bảo vệ rừng, bảo vệ giá trị đa dạng sinh học.Một trong những giải pháp quan trọng là việc thành lập các khu rừng đặc dụng với mục đích bảo tồn và duy trì tính đa dạng sinh học. Khu bảo tồn thiên nhiên Na Hang nằm ở huyện Na Hang của tỉnh Tuyên Quang, có diện tích rộng khoảng 41.061 ha đất rừng và 8.000 ha mặt nước.Trong khu bảo tồn có trên 21.000 ha là rừng đặc dụng, cảnh quan thiên nhiên kỳ vỹ, có độ đa dạng sinh học cao.

Cho đến nay, các nhà khoa học đã xác định được trên 2.000 loài thực vật, nhiều loại được ghi trong sách đỏ Việt Nam như: Trai, nghiến, lát hoa, đinh, thông tre, hoàng đàn, trầm gió, nhiều loài lan hài, cây thuốc quý… Quỹ bảo tồn thế giới của Mỹ (WWF-US) đã xác định đâyKBTTT Na Hang là một trong những hệ sinh thái có giá trị đa dạng sinh học cao nhất trên thế giới.Trong đó có nhiều loài quý hiếm cấp toàn cầu và cấp quốc gia ghi trong Danh lục Đỏ IUCNvà Sách Đỏ Việt Nam (2007). Đặc biệt, năm 1992, vùng rừng nhiệt đới trên núi đá vôi ở huyện Na Hang đã gây ra sự chú ý lớn đối với các nhà khoa học trong việc tái phát hiện quần thể Voọc mũi hếch. Đây là loài linh trưởng đang trong tình trạng rất nguy cấp trên toàn cầu, có tên trong Sách đỏ thế giới. Đinh hương (Dysoxylum cauliflorum Hiern, 1875.) thuộc chi Chặc khế (Dysoxylon) trong họ Xoan (Meliaceae), là một trong những loài cây rừng có giá trị kinh tế, mọc trong rừng thường xanh, nguyên sinh hay thứ sinh, chân núi đá vôi, thung lũng ở độ cao dưới 700m và chiếm tầng cao của tán rừng.

2 Tái sinh thiên nhiên kém thường gặp cây con dọc đường đi trong rừng. Gỗ Đinh hương không bị mối mọt, có mùi thơm đặc trưng được dùng cho xây dựng và đóng đồ cao cấp, vì vậy Đinh hương đang bị săn lùng và khai thác đến kiệt quệ ở nhiều khu vực khác nhau. Hiện nay, loài này chỉ còn rất ít ở một số khu rừng tự nhiên, khu Bảo tồn thiên nhiên, Vườn quốc gia. Tại KBTTN Na hang, Đinh hương phân bố với số lượng khá ít và làđối tượng.

cần được phát triển và bảo tồn. Xuất phát từ thực tiễn đó, việc lựa chọn đề tài“Nghiên cứu đặc điểm lâm học và đề xuất biện phápbảo tồn loài Đinh hƣơng (Dysoxylum cauliflorum Hiern) tại khu bảo tồn thiên nhiên Na Hang, tỉnh Tuyên Quang” là rất cần thiết góp phần làm cơ sở để đề xuất biện pháp bảo tồn và phát triển loài cây này. 3 Chƣơng 1 TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1. Giới thiệu chung về loài Đinh hƣơng Trong tài liệu “Sách đỏ Việt Nam” Phần II, phần Thực vật đã giới thiệu vềloài: Đinh hương(Dysoxylum cauliflorum Hiern, 1875.) Tên khác: Huỳnh đàn Họ xoan: Meliaceae Đặc điểm nhận dạng: Cây gỗ, cao 30 - 40 m.

Thân thẳng, vỏ nhẵn màu xám hoặc nâu, vỏ trong màu vàng nhạt. Cành mập, có lông màu vàng. Lá kép lông chim lẻ, lá chét 11-13 mọc đối hay gần đối, phiến lá thuôn, đầu có mũi nhọn, gốc hình nêm xiên, cỡ 12 - 24 x 4 - 10 cm. Cụm hoa chùm, dài 9 - 13 cm trên cành già hoặc trên thân.

Hoa màu vàng, dài 1-1,5 cm. Cánh hoa 4, có lông; ống nhị có 8 răng, 8 bao phấn không thò ra ngoài; Bầu 4 ô, có lông; vòi hình chỉ, có lông ở gốc; núm hình đầu; triền hình trụ, nhăn, dài vượt quá bầu, nhưng ngắn hơn vòi. Quả nang, vỏ quả dày, gần nhẵn, dài 2 - 3 cm, màu đỏ, khi chín nứt thành 3-4 mảnh. Hạt gần hình cầu, đường kính 1,2 -1,3cm.

Sinh học và sinh thái: Mùa hoa tháng 4 - 5, có quả tháng 8 - 10. Tái sinh bằng hạt. Mọc trong rừngthường xanh, nguyên sinh hay thứ sinh, chân núi đá vôi, thung lũng, ở độ cao dưới 700 m. Phân bố: -Trong nước:Tuyên Quang, Ninh Bình (Cúc Phương), Nghệ An (Quỳ Châu), Hà Tĩnh (Hương Sơn), Kon Tum, Gia Lai, Lâm Đồng.

-Thế giới: Ấn Độ, Trung Quốc, Campuchia, Malaixia. Giá trị sử dụng: Cây cho gỗ tốt, khối lượng lớn, dùng trong xây dựng và làm đồ dùng 4 thông thường. Tình trạng: Loài sẽ nguy cấp, do khai thác gỗ và diện tích rừng bị giảm sút ít nhất trên 20% hiện tại và trong tương lai 5 - 10 năm tới. Tuy nhiên, loài sẽ được bảo tồn ở Vườn quốc gia Cúc Phương.

Phân hạng: vu Ala,c,d+2d. Các vấn đề liên quan đến nghiên cứu 1. Trên thế giới 1. Nghiên cứu về cấu trúc Cấu trúc rừng là một khái niệm dùng để chỉ quy luật sắp xếp, tổ hợp của các thành phần cấu tạo nên quần xã thực vật rừng theo không gian và thời gian (Phùng Ngọc Lan, 1986).

Cấu trúc rừng là kết quả của quá trình chọn lọc tự nhiên, là sản phẩm của quá trình đấu tranh sinh tồn giữa thực vật với thực vật và giữa thực vật với hoàn cảnh sống. Trên quan điểm sinh thái thì cấu trúc rừng chính là hình thức bên ngoài phản ánh nội dung bên trong của hệ sinh thái rừng. Hệ sinh thái rừng, đặc biệt là các hệ sinh thái rừng tự nhiên nhiệt đới là những hệ sinh thái có cấu trúc phức tạp nhất. Bởi vậy, những nghiên cứu về cấu trúc rừng này luôn là con đường đầy chông gai đối với các nhà khoa học.N (1979), đã nghiên cứu về cơ sở sinh thái học trong kinh doanh rừng mưa, tác giả đã đi sâu vào nghiên cứu các nhân tố cấu trúc rừng, các biện pháp kỹ thuật lâm sinh được áp dụng vào từng rừng mưa tự nhiên.[1] - Mô tả hình thái cấu trúc rừng Hiện tượng thành tầng là một trong những đặc trưng cơ bản về cấu trúc hình thái của quần xã thực vật rừng và là cơ sở để tạo nên cấu trúc tầng thứ.Risa (1933-1934) đã đề xướng và sử dụng phương pháp vẽ biểu đồ mặt căt đứng của rừng trong nghiên cứu cấu trúc tầng thứ của rừng.

Cho đến nay, phương pháp này vẫn có hiệu quả, tuy nhiên nhược điểm của nó 5 là chỉ minh họa được cách săp xếp theo chiều thẳng đứng của các loài cây gỗ trong một diện tích có hạn. Cusen (1951) đã khắc phục nhược điểm trên bằng cách vẽ một số giải kề bên nhau và đưa lại một hình tượng về không gian ba chiều. David và Richards (1933-1934) đã đề xuất phương pháp biểu đồ trăc diện khi nghiên cứu cấu trúc rừng nhiệt đới theo chiều nằm ngang và chiều thẳng đứng (Dẫn theo Nguyễn Thị Thoa, 2003) [15]. Catinot R (1965) đã nghiên cứu các nhân tố câu trúc sinh thái thông qua việc mô tả, phân loại theo các khái niệm, dạng sống, tầng phiên.

Ngoài ra, tác giả còn biểu diễn cấu trúc hình thái rừng mưa bằng những phẫu đồ rừng.[3] Meyer (1952) đã mô tả phân bố N/D13 bằng phương trình toán học có dạng đường cong giảm liên tục và được gọi là phương trình Meyer hay gọi là hàm Meyer.W (1952) cũng đã đề cập đên phân bố số cây theo câp đường kính. Tác giả coi dạng phân bố này là một dạng đặc trưng của rừng tự nhiên.[14] Roollet (1971) đã biêu diễn các mối tương quan giữa đường kính ngang ngực và chiều cao vút ngọn, giữa đường kính tán và đường kính ngang ngực bằng các năm hồi quy, đồng thời mô tả câu trúc hình thái rừng mưa bằng các phẫu đồ (theo Phạm Ngọc Giao, 1995) [6] Bally (1973) đã sử dụng hàm Weibull, Schiffel biểu thị đường cong cộng dồn phần trăm số cây bằng đa thức bậc ba khi nghiên cứu về quy luật N/D (dẫn theo Vũ Tiên Hinh, Phạm Ngọc Giao, 1997) [9] Nhìn chung, các công trình nghiên cứu về mô tả hình thái câu trúc rừng trên thê giới, các tác giả đều đưa ra những nhận xét mang tính định tính, chưa mang tính định lượng nên chưa thực sự phản ánh được sự phức tạp về câu trúc của rừng tự nhiên nhiệt đới. - Nghiên cứu định lượng cấu trúc rừng 6 Đểkhắc phục nhược điểm của các công trình nghiên cứu về mô tả hình thái cấu trúc rừng, cùng với sự hỗ trợ của thống kê toán học và tin học giúp cho việc nghiên cứu cấu trúc rừng chuyển dần từ mô tả định tính sang định lượng. Nhiều tác giả đã sử dụng các công thức và hàm toán học để mô hình hoá cấu trúc rừng, xác định mối quan hệ giữa các nhân tố cấu trúc của rừng.

Raunkiaer (1934) đã tìm ra công thức xác định phổ dạng sống chuẩn theo tỷ lệ phần trăm giữa số lượng cá thể của từng dạng sống so với tổng số cá thể trong một khu vực. Từ đó, tác giả đã xây dựng công thức xác định phổ dạng sống chuẩn cho hàng nghìn loài cây khác nhau. Để biểu thị tính đa dạng về loài, một số tác giả đã xây dựng các công thức xác định chỉ số đa dạng loài như Simpson (1949), Margalef (1958), Menhinik (1964). Khi các hàm toán học được đưa vào sử dụng để mô phỏng các quy luật kết cấu lâm phần thì các nghiên cứu định lượng cấu trúc rừng càng phát triển mạnh mẽ hơn.

Nhiều tác giả đã tập trung nghiên cứu cấu trúc rừng theo không gian và thời gian, tiêu biểu như Rollet B. L (1971) đã biểu diễn mối quan hệ giữa đường kính và chiều cao bằng các hàm hồi quy, phân bố đường kính ngang ngực, đường kính tán bằng các dạng phân bố xác suất, Belly (1973) sử dụng hàm Weibull để mô hình hoá cấu trúc đường kính thân cây loài Thông. (1981) [18] đã chứng minh cấu trúc rừng có ảnh hưởng tới tái sinh rừng thông qua việc xác định độ đầy tối ưu cho sự phát triển bình thường cây gỗ là 0,6 - 0,7. Tác giả cho rằng độ khép tán của rừng có quan hệ với mật độ và sức sống của cây con.

Tóm lại, trên thế giới các công trình nghiên cứu về cấu trúc rừng nói chung và rừng nhiệt đới nói riêng rất phong phú, đa dạng, có nhiều công trình nghiên cứu công phu và đã đem lại hiệu quả cao trong kinh doanh rừng. Tuy nhiên, các công trình nghiên cứu về cấu trúc rừng tự nhiên nhiệt đới còn rất ít 7 nên cơ sở khoa học cho việc đề xuất các giải pháp kỹ thuật cho rừng tự nhiên nhiệt đới vẫn còn nhiều vấn đề chưa được làm sáng tỏ.