Luận văn thạc sĩ: Nâng cao năng lực cạnh tranh của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Bảo Việt

Luận văn thạc sĩ UEH phân tích nâng cao năng lực cạnh tranh của ngân hàng thương mại cổ phần Bảo Việt, đề xuất giải pháp hiệu quả.

• Tác giả: Hoàng Thị Hạnh Minh
• Người hướng dẫn: Pgs.Ts Trương Thị Hồng
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Tp.hcm
• Chuyên ngành: Kinh Tế Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Nâng cao năng lực cạnh tranh của Ngân hàng Thương Mại Cổ Phần Bảo Việt
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sỹ
• Năm xuất bản: 2011
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT VỀ CẠNH TRANH TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH NGÂN HÀNG
• 1.1. Khái niệm và các quan điểm về cạnh tranh
• 1.1.1. Khái niệm về cạnh tranh
• 1.1.2. Các quan điểm về cạnh tranh
• 1.1.2.1. Quan điểm về cạnh tranh không lành mạnh
• 1.1.2.2. Quan điểm về cạnh tranh lành mạnh
• 1.1.2.3. Cạnh tranh tự do và độc quyền
• 1.2. Khái quát về lợi thế cạnh tranh và năng lực cạnh tranh trong hoạt động kinh doanh ngân hàng
• 1.2.1. Lợi thế cạnh tranh
• 1.2.2. Năng lực cạnh tranh
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NHTMCP BẢO VIỆT
• 2.1. Giới thiệu NHTMCP Bảo Việt
• 2.1.1. Lịch sử hình thành và phát triển của NHTMCP Bảo Việt
• 2.1.2. Các sản phẩm, dịch vụ
• 2.1.2.1. Sản phẩm huy động
• 2.1.2.2. Sản phẩm cho vay
• 2.1.2.3. Sản phẩm thẻ
• 2.1.2.4. Sản phẩm liên kết ngân hàng – bảo hiểm (bancassurance)
• 2.1.2.5. Dịch vụ ngân hàng điện tử (e-banking)
• 2.1.2.6. Dịch vụ tài trợ cho khách hàng doanh nghiệp
• 2.2. Thực trạng hoạt động kinh doanh của NHTMCP Bảo Việt
• 2.3. Thực trạng năng lực cạnh tranh của NHTMCP Bảo Việt so với một số NHTMCP khác
• 2.3.1. Quy mô vốn chủ sở hữu
• 2.3.2. Hệ số an toàn vốn
• 2.3.3. Khả năng sinh lời
• 2.3.4. Khả năng thanh khoản
• 2.3.5. Chất lượng tài sản có
• 2.3.6. Thị phần hoạt động
• 2.3.6.1. Huy động từ khách hàng
• 2.3.6.2. Dư nợ cho vay
• 2.3.6.3. Thị phần giao dịch thẻ
• 2.3.6.4. Mạng lưới chi nhánh, phòng giao dịch
• 2.3.7. Tính đa dạng về sản phẩm, dịch vụ
• 2.3.8. Năng lực công nghệ
• 2.3.9. Nguồn nhân lực
• 2.4. Đánh giá năng lực cạnh tranh của NHTMCP Bảo Việt bằng mô hình SWOT
• 2.5. Thách thức
• 2.6. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NHTMCP BẢO VIỆT
• 3.1. Định hướng phát triển NHTMCP Bảo Việt đến năm 2015
• 3.1.1. Diễn biến hoạt động ngành ngân hàng năm 2010 và định hướng phát triển đến năm 2015
• 3.1.1.1. Diễn biến hoạt động ngành ngân hàng năm 2010
• 3.1.1.2. Ngành ngân hàng và định hướng phát triển đến năm 2015
• 3.1.2. Định hướng phát triển NHTMCP Bảo Việt đến năm 2015
• 3.2. Giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh của NHTMCP Bảo Việt
• 3.2.1. Phát huy các điểm mạnh
• 3.2.1.1. Duy trì tốt công tác quản trị rủi ro trong hoạt động kinh doanh
• 3.2.1.2. Duy trì chất lượng tài sản có
• 3.2.1.3. Nâng cao năng lực công nghệ
• 3.2.1.4. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực
• 3.2.1.5. Nâng cao năng lực quản trị và điều hành
• 3.2.2. Khắc phục các điểm yếu
• 3.2.2.1. Nhanh chóng tăng quy mô vốn
• 3.2.2.2. Tăng hiệu quả sử dụng vốn chủ sở hữu
• 3.2.2.3. Tăng tỷ lệ khả năng chi trả và khắc phục tỷ lệ vượt quy định giữa nguồn vốn ngắn hạn và cho vay trung dài hạn
• 3.2.2.4. Nâng cao chất lượng phục vụ khách hàng để phát triển thị phần huy động và cho vay
• 3.2.2.5. Mở rộng mạng lưới giao dịch và quan hệ đại lý với các ngân hàng nước ngoài
• 3.2.2.6. Hoàn thiện cơ chế tuyển dụng, đánh giá nhân sự
• 3.2.2.7. Phát triển đa dạng các sản phẩm, dịch vụ
• 3.2.2.8. Nâng cao vai trò kiểm soát của bộ phận kiểm toán nội bộ
• 3.2.2.9. Phát triển công tác marketing ngân hàng
• 3.2.3. Tận dụng những cơ hội và vượt qua những thử thách
• 3.3. Kết luận chương 3
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về năng lực cạnh tranh của Ngân hàng Bảo Việt

Ngân hàng Bảo Việt, một trong những ngân hàng thương mại cổ phần tại Việt Nam, đang đối mặt với nhiều thách thức trong việc nâng cao năng lực cạnh tranh ngân hàng. Trong bối cảnh thị trường tài chính ngày càng phát triển, việc hiểu rõ về năng lực cạnh tranh là rất quan trọng. Năng lực cạnh tranh không chỉ giúp ngân hàng tồn tại mà còn phát triển bền vững trong môi trường cạnh tranh khốc liệt.

1.1. Khái niệm năng lực cạnh tranh trong ngân hàng

Năng lực cạnh tranh trong ngân hàng được hiểu là khả năng của ngân hàng trong việc cung cấp dịch vụ và sản phẩm tốt nhất cho khách hàng. Điều này bao gồm việc cải thiện chất lượng dịch vụ, tối ưu hóa quy trình làm việc và nâng cao trải nghiệm khách hàng.

1.2. Vai trò của năng lực cạnh tranh trong sự phát triển của Ngân hàng Bảo Việt

Năng lực cạnh tranh đóng vai trò quan trọng trong việc xác định vị thế của Ngân hàng Bảo Việt trên thị trường. Một ngân hàng có năng lực cạnh tranh mạnh mẽ sẽ thu hút được nhiều khách hàng hơn, từ đó gia tăng doanh thu và lợi nhuận.

II. Thách thức trong việc nâng cao năng lực cạnh tranh của Ngân hàng Bảo Việt

Ngân hàng Bảo Việt đang phải đối mặt với nhiều thách thức trong việc nâng cao năng lực cạnh tranh ngân hàng. Các yếu tố như sự gia tăng cạnh tranh từ các ngân hàng khác, sự thay đổi trong nhu cầu của khách hàng và áp lực từ công nghệ mới đang tạo ra những khó khăn lớn.

2.1. Cạnh tranh từ các ngân hàng khác

Sự gia tăng số lượng ngân hàng và các sản phẩm dịch vụ đa dạng đã tạo ra một môi trường cạnh tranh khốc liệt. Ngân hàng Bảo Việt cần phải tìm ra những điểm mạnh riêng để nổi bật hơn so với các đối thủ.

2.2. Thay đổi trong nhu cầu của khách hàng

Khách hàng ngày càng đòi hỏi cao hơn về chất lượng dịch vụ và sản phẩm. Ngân hàng Bảo Việt cần phải nắm bắt kịp thời những xu hướng mới để đáp ứng nhu cầu của khách hàng.

III. Phương pháp nâng cao năng lực cạnh tranh của Ngân hàng Bảo Việt

Để nâng cao năng lực cạnh tranh ngân hàng, Ngân hàng Bảo Việt cần áp dụng một số phương pháp hiệu quả. Những phương pháp này không chỉ giúp cải thiện chất lượng dịch vụ mà còn tạo ra giá trị gia tăng cho khách hàng.

3.1. Đổi mới công nghệ trong ngân hàng

Việc áp dụng công nghệ mới trong hoạt động ngân hàng sẽ giúp tối ưu hóa quy trình làm việc, giảm thiểu thời gian chờ đợi của khách hàng và nâng cao trải nghiệm dịch vụ.

3.2. Tăng cường đào tạo nguồn nhân lực

Đào tạo nhân viên là một yếu tố quan trọng trong việc nâng cao năng lực cạnh tranh. Nhân viên được đào tạo bài bản sẽ cung cấp dịch vụ tốt hơn và tạo ấn tượng tích cực với khách hàng.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại Ngân hàng Bảo Việt

Việc áp dụng các phương pháp nâng cao năng lực cạnh tranh ngân hàng đã mang lại nhiều kết quả tích cực cho Ngân hàng Bảo Việt. Những ứng dụng thực tiễn này không chỉ giúp ngân hàng cải thiện hiệu quả hoạt động mà còn gia tăng sự hài lòng của khách hàng.

4.1. Kết quả từ việc áp dụng công nghệ mới

Ngân hàng Bảo Việt đã ghi nhận sự gia tăng đáng kể trong số lượng giao dịch trực tuyến sau khi áp dụng công nghệ mới. Điều này cho thấy khách hàng ngày càng ưa chuộng các dịch vụ ngân hàng điện tử.

4.2. Phản hồi từ khách hàng về chất lượng dịch vụ

Khách hàng đã có những phản hồi tích cực về chất lượng dịch vụ sau khi ngân hàng thực hiện các chương trình đào tạo cho nhân viên. Sự hài lòng của khách hàng là một chỉ số quan trọng cho năng lực cạnh tranh.

V. Kết luận và tương lai của Ngân hàng Bảo Việt

Ngân hàng Bảo Việt cần tiếp tục nỗ lực nâng cao năng lực cạnh tranh ngân hàng để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường. Tương lai của ngân hàng phụ thuộc vào khả năng thích ứng và đổi mới trong môi trường cạnh tranh khốc liệt.

5.1. Định hướng phát triển trong tương lai

Ngân hàng Bảo Việt cần xác định rõ định hướng phát triển trong tương lai, tập trung vào việc cải thiện chất lượng dịch vụ và mở rộng thị trường.

5.2. Tầm nhìn dài hạn cho Ngân hàng Bảo Việt

Tầm nhìn dài hạn của Ngân hàng Bảo Việt là trở thành một trong những ngân hàng hàng đầu tại Việt Nam, cung cấp dịch vụ tài chính chất lượng cao và đáp ứng tốt nhất nhu cầu của khách hàng.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thị trường tài chính ngân hàng Việt Nam sau giai đoạn khủng hoảng kinh tế toàn cầu 2008–2009 phải đối mặt với nhiều biến động phức tạp, khi mặt bằng lãi suất cho vay có thời điểm chạm đỉnh 22% và lãi suất thị trường liên ngân hàng vọt lên mức 40%. Bối cảnh này đặt ra sức ép cạnh tranh quyết liệt giữa 37 ngân hàng thương mại cổ phần cùng làn sóng mở rộng mạng lưới của các định chế tài chính quốc tế sau khi Việt Nam gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới. Vấn đề nghiên cứu trọng tâm của luận văn là nhận diện thực trạng năng lực cạnh tranh, đánh giá điểm mạnh, điểm yếu và các rủi ro tiềm ẩn của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Bảo Việt, một tổ chức tín dụng trẻ thành lập vào cuối năm 2008. Mục tiêu nghiên cứu cụ thể hướng đến việc xây dựng hệ thống giải pháp đồng bộ nhằm nâng cao năng lực tài chính, mở rộng thị phần và tối ưu hóa hiệu quả hoạt động kinh doanh cho ngân hàng.

Phạm vi không gian của đề tài bao quát toàn bộ hệ thống các ngân hàng thương mại cổ phần trên lãnh thổ Việt Nam, trong đó đối tượng phân tích chuyên sâu là Ngân hàng Thương mại Cổ phần Bảo Việt tại Hội sở chính Hà Nội và 7 chi nhánh trọng điểm. Phạm vi thời gian nghiên cứu tập trung vào chuỗi dữ liệu thực tế giai đoạn 2009–2010, đồng thời xây dựng định hướng phát triển chiến lược cho giai đoạn 2011–2015. Ý nghĩa của nghiên cứu được thể hiện rõ nét thông qua việc phân tích các chỉ tiêu định lượng: tổng tài sản của ngân hàng năm 2010 đã bứt phá đạt 13.000 tỷ đồng, tăng trưởng 88,7% so với năm 2009; quy mô dư nợ cho vay đạt 5.615 tỷ đồng, tăng 148,9% và huy động vốn đạt 7.200 tỷ đồng, tăng 107%. Đề tài mang lại giá trị thực tiễn to lớn trong việc cung cấp luận cứ khoa học để định vị vị thế cạnh tranh và hiện thực hóa mục tiêu trở thành ngân hàng bán lẻ hiện đại.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn xây dựng trên nền tảng lý thuyết lợi thế cạnh tranh bền vững của Michael Porter kết hợp cùng mô hình đánh giá chiến lược SWOT được phát triển từ công trình nghiên cứu của Viện Nghiên cứu Stanford. Theo Michael Porter, bản chất của cạnh tranh trong ngành ngân hàng là quá trình tối ưu hóa lợi nhuận vượt mức bình quân ngành thông qua ba trụ cột: tối thiểu hóa chi phí, khác biệt hóa sản phẩm dịch vụ và tập trung vào phân khúc thị trường mục tiêu. Bên cạnh đó, luận văn tích hợp khung giám sát an toàn tài chính ngân hàng theo chuẩn mực Ủy ban Basel và các quy định của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, nổi bật là quy định hệ số an toàn vốn tối thiểu đạt 9% theo Thông tư 13/2010/TT-NHNN và yêu cầu mức vốn pháp định tối thiểu 3.000 tỷ đồng theo Nghị định của Chính phủ.

Hệ thống khái niệm nền tảng trong nghiên cứu bao gồm 5 thuật ngữ cốt lõi:

• Lợi thế cạnh tranh ngân hàng: Sự sở hữu các giá trị đặc thù về công nghệ, kênh phân phối và thương hiệu nhằm đáp ứng vượt trội nhu cầu của khách hàng.
• Năng lực an toàn vốn: Thể hiện qua hệ số an toàn vốn phản ánh tỷ lệ giữa vốn tự có trên tổng tài sản có rủi ro, đóng vai trò tấm đệm bảo vệ ngân hàng trước các cú sốc tài chính.
• Khả năng sinh lời: Đo lường qua hệ số sinh lời trên tổng tài sản và hệ số sinh lời trên vốn chủ sở hữu, phản ánh hiệu năng quản trị tài sản và vốn của tổ chức tín dụng.
• Khả năng thanh khoản: Năng lực chuyển đổi nhanh các tài sản có sang tiền mặt nhằm đáp ứng nghĩa vụ chi trả tức thì với mức chi phí thấp nhất.
• Mô hình liên kết ngân hàng bảo hiểm: Phương thức phân phối chéo các sản phẩm bảo hiểm thông qua hệ thống phân phối ngân hàng nhằm tối ưu hóa giá trị gia tăng cho người tiêu dùng.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu thứ cấp của luận văn được trích xuất từ báo cáo tài chính kiểm toán độc lập, báo cáo thường niên giai đoạn 2009–2010 của các tổ chức tín dụng, các văn bản quy phạm pháp luật của Ngân hàng Nhà nước và số liệu thống kê từ các tổ chức đánh giá tín nhiệm.

Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm toàn bộ 37 ngân hàng thương mại cổ phần hoạt động tại Việt Nam, trong đó tác giả áp dụng phương pháp chọn mẫu định đích để chọn ra 25 ngân hàng có báo cáo thường niên minh bạch và 15 ngân hàng công bố đầy đủ hệ số an toàn vốn nhằm phục vụ so sánh đối chuẩn chuyên sâu. Lý do lựa chọn phương pháp chọn mẫu định đích và phương pháp phân tích tỷ số tài chính kết hợp phân tích ma trận SWOT là nhằm đảm bảo tính chuẩn hóa của các dữ liệu kế toán, giúp phản ánh chân thực vị trí tương quan của một ngân hàng non trẻ so với các đối thủ có hơn 15 năm hoạt động trên thị trường.

Phương pháp thống kê mô tả, tổng hợp và so sánh chéo được triển khai xuyên suốt dòng thời gian nghiên cứu 24 tháng từ năm 2009 đến hết năm 2010. Quy trình phân tích này lượng hóa chính xác các chỉ tiêu tài chính, làm rõ nguyên nhân biến động của từng biến số và xác lập cơ sở thực nghiệm vững chắc cho các đề xuất chiến lược.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, hệ số an toàn vốn của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Bảo Việt năm 2010 đạt mức 21,00%, mặc dù có sự sụt giảm so với mức 35,20% của năm 2009 do tốc độ giải ngân tín dụng tăng nhanh, nhưng chỉ số này vẫn đứng vị trí thứ 2 trong nhóm 15 ngân hàng thương mại cổ phần được khảo sát và vượt xa ngưỡng an toàn tối thiểu 9% theo quy định pháp lý.

Thứ hai, hiệu quả sinh lời ghi nhận bước tăng trưởng bứt phá khi hệ số sinh lời trên tài sản tăng từ 0,87% năm 2009 lên 1,27% năm 2010, đưa ngân hàng lên vị trí thứ 23 trên bảng xếp hạng 25 ngân hàng; đồng thời hệ số sinh lời trên vốn chủ sở hữu tăng hơn gấp 2 lần từ mức 4,03% lên 8,29%, giúp lợi nhuận sau thuế đạt 133 tỷ đồng, vượt 31,6% so với kế hoạch đề ra và tăng 111% so với mức 63 tỷ đồng của năm 2009.

Thứ ba, quy mô hoạt động mở rộng nhanh chóng với tổng tài sản tăng 88,7% lên mức trên 13.000 tỷ đồng; tổng dư nợ cho vay đạt 5.615 tỷ đồng, tăng 148,9% so với mức 2.255 tỷ đồng năm 2009; nguồn vốn huy động từ khách hàng đạt 7.200 tỷ đồng, tăng 107% với tỷ trọng tiền gửi có kỳ hạn chiếm đến 84% cơ cấu huy động.

Thứ tư, nghiên cứu phát hiện rủi ro kỳ hạn nghiêm trọng khi tỷ lệ sử dụng nguồn vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn năm 2010 tăng vọt lên mức 56%, vượt xa giới hạn trần 30% theo Thông tư 15 của Ngân hàng Nhà nước; đồng thời tỷ lệ khả năng chi trả ngay giảm mạnh từ 94% xuống 16%, áp sát ngưỡng tối thiểu 15%. Điểm sáng bù đắp là tỷ lệ nợ xấu được kiểm soát xuất sắc ở mức 0,01%, thấp hơn nhiều so với mức trung bình 2,5% của toàn ngành.

Thảo luận kết quả

Sự tăng trưởng vượt bậc về lợi nhuận và quy mô tín dụng của ngân hàng bắt nguồn từ việc tận dụng thành công sức mạnh thương hiệu cùng mạng lưới khách hàng từ cổ đông chi phối là Tập đoàn Bảo Việt nắm giữ 52% vốn điều lệ. Việc phát triển các gói sản phẩm tích hợp bảo hiểm và tín dụng như Tín an gia, Tín phát lộc, Tín an nghiệp đã tạo ra lợi thế cạnh tranh khác biệt rõ nét so với các đối thủ truyền thống. Tuy nhiên, nguyên nhân dẫn đến tình trạng mất cân đối kỳ hạn vốn với tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn lên tới 56% là do quy mô vốn điều lệ ban đầu chỉ dừng ở mức 1.500 tỷ đồng, đứng thứ 26 trong khối ngân hàng thương mại cổ phần, buộc ngân hàng phải dùng tiền gửi ngắn hạn để tài trợ các dự án dài hạn nhằm tối đa hóa doanh thu lãi vay.

Khi đặt cạnh các định chế đầu ngành như Ngân hàng Á Châu với số dư huy động 138.094 tỷ đồng và dư nợ cho vay 86.647 tỷ đồng hay Ngân hàng Kỹ Thương với dư nợ 52.928 tỷ đồng, thị phần của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Bảo Việt còn rất khiêm tốn. Những phát hiện này nhấn mạnh yêu cầu cấp bách phải cơ cấu lại danh mục tài sản và nguồn vốn.

Để làm nổi bật các phát hiện trên, dữ liệu nghiên cứu có thể được trực quan hóa tối ưu thông qua biểu đồ cột kép thể hiện tương quan hệ số an toàn vốn và tỷ lệ nợ xấu giữa 25 ngân hàng giai đoạn 2009–2010. Biểu đồ tròn phân lớp giúp mô tả cơ cấu cho vay theo loại hình khách hàng với 36% thuộc nhóm công ty cổ phần và cơ cấu huy động với 84% là tiền gửi có kỳ hạn. Bảng xếp hạng đối chuẩn đa tiêu chí hỗ trợ nhận diện rõ nét khoảng cách năng lực tài chính giữa ngân hàng với các định chế trong cùng hệ thống.

Đề xuất và khuyến nghị

Thực hiện tăng vốn điều lệ và củng cố năng lực tài chính: Hội đồng Quản trị và Ban Tổng Giám đốc cần khẩn trương xây dựng phương án phát hành cổ phần cho các cổ đông hiện hữu và thu hút nhà đầu tư chiến lược để tăng vốn điều lệ từ 1.500 tỷ đồng lên tối thiểu 3.000 tỷ đồng trong giai đoạn 2011–2012 nhằm đáp ứng quy định pháp định của Ngân hàng Nhà nước, hướng tới mục tiêu đạt 5.000 tỷ đồng vào năm 2015.

Tái cấu trúc nguồn vốn và thiết lập hạn mức an toàn thanh khoản: Khối Kinh doanh Tiền tệ và Ủy ban Quản lý Tài sản Nợ - Có cần kiểm soát chặt chẽ cơ cấu kỳ hạn, từng bước giảm tỷ lệ nguồn vốn ngắn hạn sử dụng cho vay trung dài hạn từ 56% xuống dưới ngưỡng quy chuẩn 30% trước quý 4 năm 2011; nâng tỷ lệ khả năng chi trả ngay từ mức 16% lên trên 25% nhằm đảm bảo thanh khoản an toàn.

Đẩy mạnh phân phối sản phẩm liên kết bảo hiểm ngân hàng và mở rộng mạng lưới: Khối Khách hàng Cá nhân phối hợp cùng Tập đoàn Bảo Việt khai thác sâu tệp khách hàng tiềm năng, đặt mục tiêu nâng tỷ trọng thu nhập ngoài lãi từ hoạt động phân phối bảo hiểm lên mức 20% tổng thu nhập trước năm 2013; đồng thời nâng số lượng điểm giao dịch từ 31 điểm năm 2010 lên 50 điểm giao dịch tại các vùng kinh tế trọng điểm đến năm 2015.

Nâng cấp công nghệ lõi và chuẩn hóa nguồn nhân lực: Khối Công nghệ Thông tin cần tiếp tục hoàn thiện giải pháp phần mềm thẻ tiên tiến và hệ thống ngân hàng điện tử trong năm 2011; Khối Quản trị Nguồn nhân lực triển khai chương trình đào tạo chuyên sâu về kỹ năng bán hàng và thẩm định rủi ro, nâng tỷ lệ cán bộ có trình độ đại học và sau đại học từ 85% lên 95% trước năm 2014 nhằm nâng cao chất lượng phục vụ khách hàng.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Hội đồng quản trị và ban điều hành các ngân hàng thương mại: Nhận diện mô hình đánh giá năng lực cạnh tranh tổng thể, từ đó xây dựng chiến lược tăng trưởng thị phần và duy trì hệ số an toàn vốn trên mức 20% trong giai đoạn thị trường biến động.

Cán bộ quản trị rủi ro và quản trị tài sản nợ có tại các tổ chức tín dụng: Vận dụng các bài học thực tiễn về kiểm soát tỷ lệ nợ xấu ở mức 0,01% và phương pháp điều chỉnh tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn nhằm triệt tiêu rủi ro thanh khoản tiềm ẩn.

Học viên cao học, nghiên cứu sinh và giảng viên khối ngành kinh tế tài chính ngân hàng: Sử dụng làm tài liệu tham khảo học thuật giá trị về phương pháp nghiên cứu định lượng, phân tích tỷ số tài chính trên mẫu 25–37 ngân hàng và kỹ thuật vận dụng ma trận SWOT vào phân tích môi trường ngân hàng.

Các chuyên gia hoạch định chiến lược tại các tập đoàn tài chính bảo hiểm: Khai thác kinh nghiệm xây dựng hệ sinh thái tài chính tích hợp, tận dụng tỷ lệ nắm giữ 52% vốn của tập đoàn mẹ để phát triển dòng sản phẩm tài trợ kết hợp bảo hiểm mang lại hiệu quả vượt trội.

Câu hỏi thường gặp

Vì sao một ngân hàng non trẻ lại duy trì được hệ số an toàn vốn lên tới 21,00% trong năm 2010? Ngân hàng đạt được hệ số này nhờ nguồn vốn chủ sở hữu ban đầu 1.500 tỷ đồng được bảo chứng bởi các cổ đông uy tín như Tập đoàn Bảo Việt góp 52%, Vinamilk góp 8% và CMC góp 9,9%. Ban điều hành đã kiểm soát chặt chẽ danh mục tài sản có rủi ro trong giai đoạn đầu hoạt động, giúp chỉ số an toàn vốn vượt xa tiêu chuẩn 9% theo quy định pháp lý.

Thách thức lớn nhất đối với bài toán quản trị thanh khoản của ngân hàng là gì? Thách thức lớn nhất là tỷ lệ nguồn vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn năm 2010 tăng vọt lên 56%, vi phạm giới hạn trần 30% của Ngân hàng Nhà nước. Đi kèm với đó, tỷ lệ khả năng chi trả ngay giảm từ 94% năm 2009 xuống sát ngưỡng giới hạn 16% năm 2010, đòi hỏi ngân hàng phải nhanh chóng cơ cấu lại kỳ hạn nguồn vốn.

Mô hình liên kết bảo hiểm ngân hàng đóng góp như thế nào vào lợi thế cạnh tranh? Sản phẩm liên kết cho phép khách hàng vay vốn mua nhà hoặc ô tô được bảo hiểm trọn gói tài sản với mức lãi suất ưu đãi. Mô hình độc đáo này giúp ngân hàng tăng trưởng doanh thu dịch vụ, thúc đẩy lợi nhuận sau thuế năm 2010 tăng 111%, đạt 133 tỷ đồng và tạo sự khác biệt hoàn toàn với các đối thủ trên thị trường.

Luận văn đã sử dụng phương pháp nào để so sánh năng lực cạnh tranh giữa các tổ chức tín dụng? Nghiên cứu áp dụng phương pháp thống kê mô tả và so sánh đối chuẩn trên cỡ mẫu 37 ngân hàng thương mại cổ phần, đi sâu phân tích 25 đơn vị có số liệu hoàn chỉnh giai đoạn 2009–2010. Tác giả đối chiếu các chỉ tiêu lợi nhuận trên tài sản đạt 1,27%, lợi nhuận trên vốn đạt 8,29% và thị phần huy động 3.904 tỷ đồng với các ngân hàng quy mô lớn.

Giải pháp nào giúp các ngân hàng quy mô vốn nhỏ nhanh chóng đạt mức vốn pháp định 3.000 tỷ đồng? Nghiên cứu khuyến nghị lộ trình phát hành thêm cổ phần cho các cổ đông sáng lập hiện hữu và thu hút dòng vốn từ các đối tác tài chính quốc tế. Song song đó, ngân hàng cần cải thiện hệ số sinh lời trên vốn từ mức 8,29% lên trên 12% để gia tăng sức hấp dẫn của cổ phiếu trên thị trường tài chính.

Kết luận

• Tốc độ tăng trưởng quy mô của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Bảo Việt diễn ra mạnh mẽ trong năm 2010 với tổng tài sản vượt 13.000 tỷ đồng, tăng 88,7% và lợi nhuận sau thuế đạt 133 tỷ đồng, tăng 111%.
• Hệ số an toàn vốn duy trì ở mức cao 21,00% và tỷ lệ nợ xấu ở mức rất thấp 0,01%, phản ánh chất lượng danh mục tín dụng ban đầu được kiểm soát chặt chẽ.
• Hạn chế lớn nhất cần tháo gỡ là tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn lên tới 56% và quy mô vốn điều lệ 1.500 tỷ đồng cần sớm tăng trưởng để đáp ứng yêu cầu pháp lý 3.000 tỷ đồng.
• Lợi thế cạnh tranh vượt trội được tạo dựng từ hệ sinh thái liên kết bảo hiểm ngân hàng và nền tảng công nghệ thanh toán thẻ hiện đại.
• Luận văn đóng góp hệ thống giải pháp toàn diện giúp các ngân hàng thương mại quy mô vừa và nhỏ định vị chiến lược, tối ưu hóa năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững.

Đóng góp chính của công trình nghiên cứu là đã hoàn thiện hệ thống luận cứ khoa học và thực tiễn về nâng cao năng lực cạnh tranh cho các ngân hàng trẻ tại Việt Nam trong giai đoạn hậu khủng hoảng kinh tế. Lộ trình hành động tiếp theo yêu cầu ngân hàng khẩn trương hoàn tất việc tăng vốn điều lệ lên 3.000 tỷ đồng trong giai đoạn 2011–2012 và tái cơ cấu kỳ hạn danh mục cho vay trước năm 2015. Các nhà quản trị ngân hàng, chuyên gia tài chính và nhà nghiên cứu quan tâm có thể tiếp tục mở rộng đề tài bằng cách ứng dụng các mô hình kinh tế lượng hiện đại để lượng hóa tác động của chuyển đổi số đến năng lực cạnh tranh của hệ thống ngân hàng thương mại trong tương lai.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Khái quát về cạnh tranh trong hoạt động kinh doanh ngân hàng. Chương 2: Thực trạng năng lực cạnh tranh của NHTMCP Bảo Việt. Chương 3: Giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh của NHTMCP Bảo Việt. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -1- CHƢƠNG 1: KHÁI QUÁT VỀ CẠNH TRANH TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH NGÂN HÀNG 1.1 Khái niệm và các quan điểm về cạnh tranh 1.1 Khái niệm về cạnh tranh Thực tế có nhiều khái niệm khác nhau về cạnh tranh, nhìn ở góc độ đơn giản thì cạnh tranh là hành động ganh đua, đấu tranh chống lại các cá nhân hay các nhóm vì mục đích giành được sự tồn tại, lợi nhuận, địa vị, phần thưởng hay những thứ khác.

Trong kinh tế chính trị học thì cạnh tranh là sự ganh đua về kinh tế giữa những chủ thể trong nền sản xuất hàng hóa nhằm giành giật những điều kiện thuận lợi trong sản xuất, tiêu thụ hoặc tiêu dùng hàng hóa để từ đó thu được nhiều lợi ích nhất cho mình. Theo Michael Porter, nhà hoạch định chiến lược và cạnh tranh hàng đầu thế giới hiện nay thì cạnh tranh là giành lấy thị phần, bản chất của cạnh tranh là tìm kiếm lợi nhuận cao nhất, cao hơn mức lợi nhuận trung bình mà doanh nghiệp đang có. Kết quả quá trình cạnh tranh là sự bình quân hóa lợi nhuận trong ngành theo chiều hướng cải thiện sâu dẫn đến hệ quả giá cả có thể giảm đi.2 Các quan điểm về cạnh tranh Cạnh tranh là một hành vi không thể thiếu trong hoạt động kinh doanh trên tất cả các lĩnh vực. Cạnh tranh thúc đẩy quá trình sản xuất thông qua việc các đối thủ trong một ngành luôn thực hiện việc cải tiến quy trình sản xuất, mở rộng quy mô hoạt động nhằm chiếm thị phần cao nhất trên thị trường.

Bên cạnh mặt tích cực của cạnh tranh, cũng có nhiều quan điểm khác nhau cho cạnh tranh là một hành vi gây lũng đoạn thị trường bằng việc giữa các đối thủ sử dụng những công cụ hay những hành động vi phạm đạo đức, vi phạm pháp luật gây tổn thất cho nhau nhằm chiếm lĩnh thị trường. Từ đó chúng ta có những quan điểm khác nhau về cạnh tranh.1 Quan điểm về cạnh tranh không lành mạnh Từ khi hình thành những mối quan hệ trao đổi hàng hóa, các nhà buôn luôn có những hành động cạnh tranh khốc liệt trong tình huống đối đầu để duy trì cuộc sống cũng như làm tăng đồng tiền họ đang có nhiều hơn so với các nhà buôn khác. Cho đến khi hình thành khái niệm thị trường, các nhà buôn trở thành nhà kinh LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -2- doanh, hoạt động cạnh tranh trở nên quy mô hơn, từ đó đẫn đến việc xuất hiện câu châm ngôn trong giới kinh doanh „Thương trường là chiến trường‟, thể hiện một quan điểm sai lầm về cạnh tranh. Họ cho rằng trong cạnh tranh cần tỏ ra khôn ngoan hơn đối thủ để loại trừ đối thủ cạnh tranh, giành giật quyết liệt thị phần, khuyến trương thương hiệu sản phẩm, khống chế nhà cung cấp và khóa chặt khách hàng, như vậy sẽ luôn có người thắng kẻ thua.

Cạnh tranh không lành mạnh là bất cứ hành động nào trong hoạt động kinh tế trái với đạo đức nhằm làm hại đối thủ kinh doanh hay khách hàng, cạnh tranh khốc liệt mang tính tiêu diệt chỉ dẫn đến một hậu quả thường thấy là sự sụt giảm mức lợi nhuận ở khắp mọi nơi. Một trong những thủ đoạn ít tốn kém là tung tin đồn thất thiệt, tin đồn gây ảnh hưởng đến doanh nghiệp đối thủ, thường tập trung vào các vấn đề nhạy cảm như phương thức kinh doanh, tổ chức nhân sự, chất lượng sản phẩm, thậm chí đôi khi là những khiếm khuyết về đời tư của các nhân vật chủ chốt của doanh nghiệp đối thủ. Hành vi cạnh tranh không lành mạnh theo pháp luật cạnh tranh Việt Nam hiện nay gồm: - Chỉ dẫn gây nhầm lẫn. - Xâm phạm bí mật kinh doanh.

- Ép buộc trong kinh doanh. - Gièm pha doanh nghiệp khác. - Gây rối hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp khác. - Quảng cáo nhằm cạnh tranh không lành mạnh.

- Khuyến mại nhằm cạnh tranh không lành mạnh. - Phân biệt đối xử của hiệp hội. - Bán hàng đa cấp bất chính. - Các hành vi cạnh tranh không lành mạnh khác theo tiêu chí xác định tại Khoản 4 Điều 3 Luật cạnh tranh do Chính phủ quy định.2 Quan điểm về cạnh tranh lành mạnh Cạnh tranh không lành mạnh gây xáo trộn thị trường, là những hành vi không tốt ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất kinh doanh.

Các hành vi này không LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -3- phù hợp khi thị trường ngày càng được mở rộng, không những chỉ có những mối quan hệ trong nước mà còn những mối quan hệ bên ngoài, khiến hàng rào quan điểm trên được gở bỏ, hay cũng có thể nói các hành vi đó dần dần được cải thiện chuyển sang những hành vi lành mạnh, đem lại lợi ích kinh tế cao. Cạnh tranh lành mạnh là những hành vi cạnh tranh theo đúng quy định của pháp luật, đạo đức xã hội, đạo đức kinh doanh. Cạnh tranh có tính chất thi đua, thông qua đó mỗi chủ thể nâng cao năng lực của chính mình mà không dùng thủ đoạn triệt hạ đối thủ. Nếu trong cạnh tranh không lành mạnh, doanh nghiệp chỉ chạy theo lợi nhuận, thì trong cạnh tranh lành mạnh, doanh nghiệp không chỉ chạy theo lợi nhuận mà còn biết lắng nghe khách hàng, hợp tác với các nhà cung cấp, xây dựng những mối quan hệ với các đối tác chiến lược, thậm chí cả với đối thủ cạnh tranh của mình, không tạo ra một cuộc chiến như „Thương trường là chiến trường‟.

Chính vì những ưu điểm của hành vi cạnh tranh lành mạnh đem tới, nhà nước luôn khuyến khích các doanh nghiệp thực hiện cạnh tranh lành mạnh, xóa bỏ các hành vi không lành mạnh, tạo môi trường kinh doanh chuyên nghiệp, từng bước đẩy mạnh kinh tế khu vực với các nước trên thế giới.3 Cạnh tranh tự do và độc quyền Cạnh tranh tự do hay cạnh tranh hoàn hảo là loại cạnh tranh theo các quy luật của thị trường mà không có sự can thiệp của các chủ thể khác. Giá cả của sản phẩm được quyết định bởi quy luật cung cầu trên thị trường, cung nhiều cầu ít sẽ dẫn đến giá giảm, và cung ít cầu nhiều sẽ dẫn đến giá tăng. Cạnh tranh độc quyền là sự cạnh tranh mang tính chất „ảo‟, cạnh tranh này là sự quảng cáo để chứng minh sự đa dạng của một sản phẩm nào đó, để khách hàng lựa chọn một trong số sản phẩm của doanh nghiệp này chứ không phải của doanh nghiệp khác. Loại cạnh tranh này xảy ra khi trên thị trường một số lượng lớn các nhà sản xuất sản xuất ra những sản phẩm tương đối giống nhau nhưng khách hàng lại cho rằng chúng có sự khác biệt, do chiến lược khác biệt hóa sản phẩm của các công ty.

Cạnh tranh độc quyền có thể được chia ra thành 2 nhóm nhỏ là độc quyền nhóm (xảy ra khi trong ngành có rất ít nhà sản xuất, bởi vì các ngành này đòi hỏi vốn lớn, rào cản gia nhập ngành khó, như ngành công nghiệp sản xuất ôtô, máy LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -4- bay), độc quyền tuyệt đối (xảy ra khi trên thị trường tồn tại duy nhất một nhà sản xuất và giá cả, số lượng sản xuất ra hoàn toàn do nhà sản xuất này quyết định như điện, nước ở Việt Nam do nhà nước cung cấp).2 Khái quát về lợi thế cạnh tranh và năng lực cạnh tranh trong hoạt động kinh doanh ngân hàng 1.1 Lợi thế cạnh tranh Lợi thế cạnh tranh là sở hữu của những giá trị đặc thù, có thể sử dụng được để nắm bắt cơ hội, để kinh doanh có lãi. Khi nói đến lợi thế cạnh tranh, là nói đến lợi thế mà một doanh nghiệp, một quốc gia đang có và có thể có, so với các đối thủ cạnh tranh của họ. Lợi thế cạnh tranh là một khái niệm vừa có tính vi mô (cho doanh nghiệp), vừa có tính vĩ mô (ở cấp quốc gia). Theo Michael Porter, nhà hoạch định chiến lược hàng đầu thế giới cho rằng các doanh nghiệp muốn thành công trong dài hạn cần xây dựng một lợi thế cạnh tranh bền vững, lợi thế cạnh tranh bền vững theo ông đó là doanh nghiệp phải liên tục cung cấp cho thị trường một giá trị đặc biệt mà không có đối thủ cạnh tranh nào có thể cung cấp được.

Loại hình ngân hàng được xem là một loại hình doanh nghiệp nhưng hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh tiền tệ, cung cấp nhu cầu về tiền tệ cho xã hội, với tư cách là trung gian giữa chủ thể phát hành và chủ thể tiêu dùng, vì vậy trong hoạt động của nó cũng có yếu tố cạnh tranh với mục đích chiếm ưu thế trên thị trường tiền tệ. Để tạo ra lợi thế cạnh tranh, cần chú ý một số tính đặc thù trong cạnh tranh ngân hàng: - Lĩnh vực tiền tệ là lĩnh vực kinh doanh rất nhạy cảm, chịu tác động bởi nhiều nhân tố về kinh tế, chính trị, truyền thống, văn hóa…Mỗi sự thay đổi nhỏ của các nhân tố này đều tác động nhanh chóng và mạnh mẽ đến môi trường kinh doanh chung. Vì vậy nếu các ngân hàng cạnh tranh không lành mạnh khiến đối thủ cạnh tranh suy yếu dẫn đến sụp đổ thì hậu quả để lại có thể là chính ngân hàng này cũng sụp đổ do ảnh hưởng dây chuyền. - Hoạt động kinh doanh ngân hàng có liên quan đến tất cả các tổ chức kinh tế, chính trị - xã hội, đến từng cá nhân thông qua hoạt động huy động tiền gửi, tiết kiệm, cho vay, đồng thời giữa các ngân hàng cũng có mối liên hệ với nhau bằng LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -5- cách mở tài khoản cho nhau để cùng phục vụ các đối tượng khách hàng chung.

Nếu một ngân hàng gặp khó khăn, có nguy cơ đổ vỡ thì các ngân hàng khác cũng chịu ảnh hưởng theo. - Do hai yếu tố trên, để tránh các ngân hàng cạnh tranh dẫn đến sự sụp đổ dây chuyền, các ngân hàng đều chịu sự quản lý và giám sát của ngân hàng Trung Ương (NHTW). Nhờ vậy trong cạnh tranh ngân hàng không dễ xảy ra tình trạnh thôn tính lẫn nhau như các loại hình kinh doanh khác trong nền kinh tế.