Nâng cao hoạt động thanh toán quốc tế tại Ngân hàng Quân đội - Chi nhánh Quảng Bình

Khóa luận: Nâng cao hoạt động thanh toán quốc tế tại Ngân hàng Quân Đội chi nhánh Quảng Bình

• Tác giả: Cao Như Ngọc
• Người hướng dẫn: TS. Võ Hoàng Hà
• Trường học: Đại học Huế - Trường Đại học Kinh tế
• Chuyên ngành: Kinh tế quốc tế
• Đề tài: Nâng cao hoạt động thanh toán quốc tế tại Ngân hàng Quân đội - Chi nhánh Quảng Bình
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2025
• Địa điểm: Huế

Tóm tắt

I. Tổng quan thanh toán quốc tế tại MB chi nhánh Quảng Bình

Hoạt động thanh toán quốc tế đóng vai trò huyết mạch trong nền kinh tế mở. Ngân hàng TMCP Quân Đội chi nhánh Quảng Bình đảm nhận chức năng trung gian thanh toán quan trọng tại khu vực Bắc Trung Bộ. Chi nhánh cung cấp hệ thống giải pháp tài trợ thương mại đa dạng. Các dịch vụ chủ lực bao gồm phát hành thư tín dụng L/C, nhờ thu chứng từ và chuyển tiền quốc tế qua hệ thống SWIFT. Doanh nghiệp xuất nhập khẩu trên địa bàn nhận được nguồn vốn hỗ trợ kịp thời. Quy trình xử lý chứng từ diễn ra chặt chẽ theo tiêu chuẩn quốc tế. Ngân hàng liên tục nâng cấp hệ thống công nghệ nhằm phục vụ khách hàng doanh nghiệp và cá nhân. Mạng lưới đối tác toàn cầu hỗ trợ giao dịch tiền tệ an toàn và nhanh chóng. Cơ chế kiểm soát nội bộ nghiêm ngặt giúp hạn chế tối đa rủi ro gian lận thương mại. Hoạt động này không chỉ gia tăng nguồn thu dịch vụ cho chi nhánh mà còn thúc đẩy tăng trưởng kinh tế địa phương bền vững.

1.1. Các phương thức thanh toán chủ đạo tại ngân hàng

MB Quảng Bình áp dụng nhiều phương thức thanh toán linh hoạt. Phương thức tín dụng chứng từ L/C chiếm vị trí trung tâm trong các giao dịch lớn. Doanh nghiệp mua bán máy móc thiết bị thường xuyên sử dụng hình thức này. Phương thức nhờ thu chứng từ kèm điều kiện thanh toán D/P hoặc D/A phù hợp với đối tác thân thiết. Phương thức chuyển tiền bằng điện T/T ghi nhận khối lượng xử lý liên tục mỗi ngày. Mỗi phương thức mang những đặc thù riêng về mức độ an toàn và chi phí nghiệp vụ. Ngân hàng tư vấn gói dịch vụ phù hợp với từng thương vụ cụ thể. Sự linh hoạt này giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí và chủ động nguồn tài chính đối ngoại.

1.2. Mạng lưới đối tác và nền tảng giao dịch tài chính số

Hệ thống quan hệ đại lý ngân hàng quốc tế của MB mở rộng khắp toàn cầu. Chi nhánh kết nối trực tiếp với hàng trăm định chế tài chính uy tín. Nền tảng ngân hàng điện tử B2B và ứng dụng App MBBank hỗ trợ khách hàng theo dõi dòng tiền minh bạch. Khách hàng doanh nghiệp dễ dàng mở tài khoản ngoại tệ và mua bán tỷ giá trực tuyến. Tốc độ chuyển tiền liên ngân hàng qua biên giới được cải thiện rõ rệt. Dữ liệu lệnh chuyển tiền được mã hóa an toàn theo tiêu chuẩn SWIFT GPI. Nền tảng giao dịch trực tuyến giảm thiểu thủ tục hành chính giấy tờ rườm rà. Doanh nghiệp tiết kiệm thời gian đi lại và hạn chế tối đa rủi ro tác nghiệp phát sinh.

II. Thực trạng thanh toán quốc tế tại MB chi nhánh Quảng Bình

Hoạt động thanh toán quốc tế tại chi nhánh ghi nhận mức tăng trưởng đều đặn nhưng vẫn tồn tại nhiều hạn chế nội tại. Quy mô thị trường xuất nhập khẩu tại tỉnh Quảng Bình còn tương đối khiêm tốn. Đa số doanh nghiệp địa phương thuộc nhóm doanh nghiệp vừa và nhỏ với năng lực tài chính hạn chế. Sự am hiểu về luật pháp thương mại quốc tế của khách hàng chưa đồng đều. Hiện tượng chứng từ xuất trình bị bất hợp lệ vẫn xuất hiện thường xuyên. Sai sót trong hóa đơn thương mại và vận đơn đường biển gây chậm trễ trong quá trình giải ngân. Chi phí dịch vụ và mức ký quỹ bảo đảm thanh toán đôi khi tạo gánh nặng dòng tiền cho đối tác nhỏ. Bên cạnh đó, hệ thống Core Banking chưa tự động hóa hoàn toàn các khâu kiểm duyệt hồ sơ phức tạp. Sự cạnh tranh gay gắt từ các ngân hàng thương mại cổ phần khác trong khu vực cũng làm giảm thị phần tiềm năng của chi nhánh.

2.1. Rủi ro sai sót chứng từ và tranh chấp thương mại quốc tế

Nghiệp vụ thanh toán quốc tế đòi hỏi tính chính xác tuyệt đối theo tập quán quốc tế UCP 600. Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp tại Quảng Bình chưa nắm vững các quy tắc này. Hồ sơ xuất trình thường mắc lỗi chính tả, sai lệch ngày phát hành hoặc thiếu chữ ký đại diện hợp pháp. Những sai sót này khiến ngân hàng phát hành nước ngoài từ chối thanh toán. Thời gian bổ sung chứng từ kéo dài làm phát sinh thêm chi phí lưu kho bãi. Doanh nghiệp xuất khẩu chịu rủi ro bị đối tác ép giá hoặc hủy hợp đồng ngoại thương. Tranh chấp quốc tế phát sinh gây thiệt hại kinh tế và ảnh hưởng đến uy tín giao dịch của doanh nghiệp.

2.2. Hạn chế về biến động tỷ giá và rủi ro thanh khoản ngoại tệ

Biến động tỷ giá hối đoái toàn cầu gây sức ép lớn lên lợi nhuận của doanh nghiệp. Nhu cầu mua bán ngoại tệ tại Quảng Bình có tính mùa vụ cao theo chu kỳ nông lâm thủy sản. Khi thị trường tài chính biến động mạnh, nguồn cung ngoại tệ đôi lúc gặp căng thẳng ngắn hạn. Nhiều doanh nghiệp địa phương chưa quan tâm đến các công cụ phái sinh bảo hiểm tỷ giá như hợp đồng kỳ hạn hay quyền chọn. Thói quen sử dụng thanh toán giao ngay khiến họ đối mặt với rủi ro thị trường sâu sắc. Ngân hàng gặp khó khăn trong việc dự báo chính xác nhu cầu ngoại hối dài hạn của nhóm khách hàng này.

III. Giải pháp thanh toán quốc tế tại MB chi nhánh Quảng Bình

Để mở rộng thị phần và hạn chế sai sót, MB chi nhánh Quảng Bình cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp chiến lược. Ngân hàng chú trọng nâng cấp phần mềm quản lý Core Banking hiện đại. Quy trình số hóa chứng từ cần được mở rộng qua cổng thông tin trực tuyến dành riêng cho doanh nghiệp. Cán bộ tín dụng và thanh toán viên cần tham gia các khóa đào tạo chuyên sâu về tập quán thương mại quốc tế mới nhất. Bên cạnh đó, ngân hàng nên thiết kế các gói sản phẩm tài trợ thương mại trọn gói kèm lãi suất ưu đãi. Chính sách phí linh hoạt sẽ thu hút thêm nhiều doanh nghiệp xuất nhập khẩu quy mô lớn. Việc kết nối chặt chẽ với hiệp hội doanh nghiệp địa phương giúp ngân hàng nắm bắt nhu cầu giao dịch kịp thời. Công tác tư vấn phòng ngừa rủi ro tỷ giá cần được đẩy mạnh qua các sản phẩm phái sinh tài chính. Những biện pháp cải tiến này bảo đảm quy trình vận hành nhanh gọn và an toàn.

3.1. Đẩy mạnh chuyển đổi số và tự động hóa khâu xử lý chứng từ

Chi nhánh cần đẩy mạnh số hóa toàn diện nghiệp vụ thanh toán ngoại thương. Việc áp dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo vào kiểm tra bộ chứng từ giúp phát hiện lỗi sai nhanh chóng. Khách hàng có thể nộp và theo dõi trạng thái hồ sơ trực tuyến qua nền tảng số của MB. Hệ thống tự động đối chiếu thông tin hóa đơn với hợp đồng thương mại quốc tế. Thời gian xử lý lệnh chuyển tiền được rút ngắn đáng kể so với thao tác thủ công. Công nghệ bảo mật dữ liệu tiên tiến bảo đảm an toàn cho các giao dịch xuyên biên giới. Sự chuyển đổi này nâng cao năng suất lao động và giảm thiểu rủi ro vận hành.

3.2. Nâng cao trình độ chuyên môn và dịch vụ tư vấn khách hàng

Năng lực chuyên môn của đội ngũ nhân sự quyết định chất lượng dịch vụ ngân hàng. MB Quảng Bình cần tổ chức các khóa tập huấn thường xuyên về quy tắc UCP, ISBP và Incoterms. Cán bộ thanh toán quốc tế phải thành thạo ngoại ngữ chuyên ngành tài chính thương mại. Nhân viên tín dụng cần chủ động hướng dẫn doanh nghiệp lập hồ sơ xuất nhập khẩu chính xác ngay từ đầu. Hoạt động tư vấn rủi ro pháp lý giúp khách hàng tránh các bẫy lừa đảo trong thương mại quốc tế. Đội ngũ chuyên nghiệp tạo dựng niềm tin vững chắc và nâng cao mức độ hài lòng của khách hàng đối với dịch vụ ngân hàng.

IV. Định hướng thanh toán quốc tế tại MB chi nhánh Quảng Bình

Nâng cao chất lượng thanh toán quốc tế là nhiệm vụ trọng tâm nhằm củng cố vị thế cạnh tranh của MB tại Quảng Bình. Hoạt động này mang lại nguồn thu phí ổn định và mở rộng hệ sinh thái tài chính cho ngân hàng. Doanh nghiệp xuất nhập khẩu địa phương tiếp cận được phương thức thanh toán an toàn, tiết kiệm thời gian và chi phí vốn. Sự gắn kết chặt chẽ giữa ngân hàng và doanh nghiệp thúc đẩy hoạt động lưu thông hàng hóa qua các cửa khẩu và cảng biển. Khi năng lực xử lý giao dịch được nâng cấp, dòng vốn đầu tư quốc tế vào địa bàn sẽ tăng trưởng mạnh mẽ. MB chi nhánh Quảng Bình khẳng định vai trò cầu nối tài chính đáng tin cậy trong tiến trình hội nhập kinh tế toàn cầu. Việc thực hiện hiệu quả các giải pháp đồng bộ mở ra triển vọng phát triển bền vững cho nền kinh tế khu vực miền Trung.

4.1. Gia tăng hiệu quả dòng vốn thương mại cho doanh nghiệp

Nâng cao nghiệp vụ thanh toán ngoại thương trực tiếp tối ưu hóa chu chuyển vốn của doanh nghiệp. Tốc độ thu hồi tiền hàng xuất khẩu được đẩy nhanh giúp giảm thiểu tình trạng đọng vốn. Doanh nghiệp nhập khẩu tận dụng tốt nguồn tài trợ mua hàng và bảo lãnh ngân hàng để duy trì quy mô kinh doanh. Các điều khoản thanh toán rõ ràng giảm thiểu nguy cơ nợ khó đòi trong quan hệ đối tác quốc tế. Doanh nghiệp có điều kiện mở rộng thị trường xuất khẩu sang các khu vực tiềm năng mới. Mối liên kết tài chính chặt chẽ tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển của chuỗi cung ứng sản phẩm.

4.2. Thúc đẩy kim ngạch ngoại thương và tăng trưởng kinh tế vùng

Hệ thống thanh toán vận hành thông suốt tạo động lực thúc đẩy kim ngạch xuất nhập khẩu của tỉnh Quảng Bình. Các mặt hàng thế mạnh như thủy hải sản, gỗ chế biến và nông sản dễ dàng tiếp cận thị trường thế giới. Môi trường thanh toán minh bạch thu hút thêm dòng vốn FDI vào các khu kinh tế địa phương. Ngân hàng đóng vai trò trung tâm lưu thông tiền tệ phục vụ giao thương quốc tế. Hạ tầng tài chính hiện đại củng cố niềm tin của các nhà đầu tư nước ngoài. Tăng trưởng kim ngạch ngoại thương đóng góp tích cực vào nguồn thu ngân sách và tạo thêm nhiều việc làm ổn định cho cộng đồng.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Hoạt động thương mại và đầu tư quốc tế giữ vai trò then chốt trong tăng trưởng kinh tế của mỗi quốc gia trong bối cảnh toàn cầu hóa. Thanh toán quốc tế đóng vai trò là mắt xích tài chính phục vụ các giao dịch xuyên biên giới, hỗ trợ doanh nghiệp tối ưu hóa chu chuyển vốn và giảm thiểu rủi ro giao thương. Theo báo cáo của Ngân hàng Thế giới (World Bank), quy mô giao dịch thanh toán quốc tế toàn cầu năm 2023 đã vượt mức 150.000 tỷ USD, trong đó khu vực châu Á – Thái Bình Dương chiếm tỷ trọng khoảng 40%. Tại Việt Nam, số liệu từ Ngân hàng Nhà nước ghi nhận tổng kim ngạch xuất nhập khẩu năm 2023 đạt 683 tỷ USD, bao gồm 355,5 tỷ USD xuất khẩu và 327,5 tỷ USD nhập khẩu.

Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) là một trong những ngân hàng thương mại cổ phần quy mô lớn tại Việt Nam với tổng tài sản đạt trên 800.000 tỷ đồng vào năm 2023. Trong khi hoạt động thanh toán quốc tế trên toàn hệ thống MB tăng trưởng ổn định, thì tại MB – Chi nhánh Quảng Bình (thành lập từ ngày 01/07/2016), mảng nghiệp vụ này bộc lộ nhiều khó khăn. Quảng Bình là địa bàn có hoạt động xuất nhập khẩu còn hạn chế, số lượng doanh nghiệp tham gia ít, dẫn tới doanh thu từ dịch vụ thanh toán quốc tế của chi nhánh chiếm tỷ trọng không đáng kể và có xu hướng suy giảm trong giai đoạn 2022 - 2024. Nhằm tìm ra nguyên nhân và giải pháp cải thiện thực trạng này, tác giả Cao Như Ngọc đã thực hiện khóa luận tốt nghiệp ngành Kinh tế Quốc tế tại Trường Đại học Kinh tế – Đại học Huế.

Mục tiêu nghiên cứu của khóa luận được phân định cụ thể:

• Mục tiêu chung: Đánh giá thực trạng hoạt động thanh toán quốc tế tại Ngân hàng TMCP Quân đội – Chi nhánh Quảng Bình trong giai đoạn từ năm 2022 đến năm 2024.
• Mục tiêu cụ thể:
  1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về hoạt động thanh toán quốc tế tại ngân hàng thương mại.
  2. Phân tích thực trạng hoạt động thanh toán quốc tế tại Ngân hàng TMCP Quân đội – Chi nhánh Quảng Bình giai đoạn 2022 - 2024.
  3. Đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hoạt động thanh toán quốc tế tại Ngân hàng TMCP Quân đội – Chi nhánh Quảng Bình trong thời gian tới.

Nhiệm vụ nghiên cứu gắn liền với việc trả lời 3 câu hỏi nghiên cứu:

1. Thực trạng về hoạt động thanh toán quốc tế tại Ngân hàng Quân đội – Chi nhánh Quảng Bình diễn ra như thế nào?
2. Tình hình kết quả kinh doanh từ hoạt động thanh toán quốc tế của ngân hàng chuyển biến ra sao?
3. Cần đề xuất những giải pháp nào để nâng cao hoạt động thanh toán quốc tế tại Ngân hàng Quân đội – Chi nhánh Quảng Bình?

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động thanh toán quốc tế tại Ngân hàng TMCP Quân đội – Chi nhánh Quảng Bình.
• Phạm vi không gian: Ngân hàng TMCP Quân đội – Chi nhánh Quảng Bình (Địa chỉ: Số 58 Quang Trung, phường Hải Đình, thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình).
• Phạm vi thời gian: Tập trung thu thập và phân tích dữ liệu hoạt động trong giai đoạn từ năm 2022 đến năm 2024 (số liệu kim ngạch xuất nhập khẩu của tỉnh Quảng Bình được cập nhật đến tháng 11/2024).

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận kế thừa các định nghĩa học thuật về thanh toán quốc tế từ các công trình nghiên cứu trước đây (Đinh Xuân Trình, 1996; Trầm Thị Xuân Hương, 2006, 2012; Phan Thị Minh Lý, 2006). Bản chất của thanh toán quốc tế được xác định là quá trình thực hiện các nghĩa vụ chi trả tiền tệ và quản lý dòng thu - chi phát sinh từ các quan hệ kinh tế, thương mại, phi mậu dịch giữa các chủ thể thuộc các quốc gia khác nhau, thông qua hệ thống ngân hàng trung gian với các phương tiện thanh toán phi tiền mặt (hối phiếu, kỳ phiếu, séc, lệnh chuyển tiền).

Khóa luận phân tích 3 phương thức thanh toán quốc tế căn bản kèm quy trình nghiệp vụ:

• Phương thức chuyển tiền (Remittance): Bao gồm chuyển tiền bằng thư (M/T) và chuyển tiền bằng điện (T/T), phân tách thành hai hình thức chuyển tiền trả trước và chuyển tiền trả sau.
• Phương thức nhờ thu (Collection of payment): Bao gồm nhờ thu trơn (Clean collection) và nhờ thu kèm chứng từ (Documentary collection), vận hành theo các điều kiện thanh toán trao chứng từ trả tiền ngay (D/P) hoặc chấp nhận thanh toán trao chứng từ (D/A).
• Phương thức tín dụng chứng từ (Letter of Credit - L/C): Bao gồm L/C không thể hủy ngang, L/C có xác nhận, L/C chuyển nhượng, L/C miễn truy đòi, L/C giáp lưng, L/C tuần hoàn, L/C dự phòng, L/C đối ứng và L/C điều khoản đỏ.

Hệ thống điều chỉnh pháp lý được tác giả phân định thành hai nhóm:

• Văn bản pháp lý trong nước: Bộ luật Dân sự, Luật Thương mại, Luật Các tổ chức tín dụng, Luật Các công cụ chuyển nhượng, Pháp lệnh Ngoại hối.
• Thông lệ, tập quán và luật quốc tế: Quy tắc thực hành thống nhất về tín dụng chứng từ (UCP 500, UCP 600 do Phòng Thương mại Quốc tế - ICC ban hành); Quy tắc thống nhất về nhờ thu (URC 1967/URC); Quy tắc hoàn trả liên ngân hàng theo thư tín dụng (URR 1966); Tập quán ngân hàng tiêu chuẩn quốc tế về kiểm tra chứng từ theo L/C (ISBP); Các điều kiện thương mại quốc tế (Incoterms 2000, Incoterms 2010); Công ước Viên 1980 về hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế (CISG); Công ước Genève 1930 về luật hối phiếu và lệnh phiếu thống nhất (ULB); Công ước Genève 1931 về séc.

Về phương pháp nghiên cứu, tác giả kết hợp nghiên cứu lý luận với khảo cứu thực tế tại chi nhánh:

Phương pháp nghiên cứu	Mục đích và nội dung triển khai	Nguồn dữ liệu
Thu thập số liệu	Tập hợp tư liệu nghiên cứu, giáo trình, ấn phẩm chuyên ngành, báo cáo tài chính và báo cáo kết quả kinh doanh.	Giáo trình chuyên ngành, cổng thông tin chính thức, tài liệu nội bộ và báo cáo thống kê của MB Quảng Bình.
Thống kê mô tả và so sánh	Tính toán biến động tuyệt đối và tương đối qua các năm (2022 - 2024); mô tả cơ cấu doanh thu, số món, giá trị giao dịch TTQT.	Báo cáo tài chính, báo cáo hoạt động nghiệp vụ của MB Quảng Bình, số liệu Cục Hải quan/Sở Công thương tỉnh.
Phỏng vấn người am hiểu	Ghi nhận ý kiến chuyên môn về thực tế triển khai nghiệp vụ, hồ sơ, vướng mắc quy trình thanh toán.	Phỏng vấn trực tiếp giao dịch viên, nhân sự có kinh nghiệm tại MB Chi nhánh Quảng Bình.
Công cụ xử lý số liệu	Nhập liệu, lập bảng biểu so sánh, biểu đồ thống kê cơ cấu và tỷ trọng tăng trưởng.	Phần mềm Microsoft Excel.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở khoa học về hoạt động thanh toán quốc tế tại ngân hàng thương mại

Chương 1 hệ thống hóa cơ sở lý thuyết về thanh toán quốc tế, xác định các đặc điểm cơ bản (phạm vi toàn cầu, chủ thể đa quốc gia, đồng tiền thanh toán linh hoạt, áp dụng nguồn luật đa tầng và thanh toán dựa trên chứng từ). Tác giả làm rõ vai trò của nghiệp vụ này đối với nền kinh tế (thúc đẩy lưu thông hàng hóa, mở rộng ngoại thương), đối với ngân hàng (tăng thu dịch vụ, cải thiện thanh khoản ngoại tệ, thúc đẩy tài trợ thương mại và nâng cao uy tín) và đối với doanh nghiệp (tăng tốc độ luân chuyển vốn, giảm thiểu rủi ro thanh toán quốc tế).

Chương này phân tích các nhân tố ảnh hưởng:

• Nhân tố khách quan: Môi trường chính trị - kinh tế - xã hội, khung pháp lý, chính sách quản lý nhà nước về ngoại hối - thương mại, tình hình kinh tế - chính trị của đối tác xuất nhập khẩu, biến động tỷ giá hối đoái và đặc điểm của khách hàng.
• Nhân tố chủ quan: Năng lực tài chính, mô hình tổ chức quản lý, trình độ chuyên môn của đội ngũ cán bộ thanh toán quốc tế (bao gồm yêu cầu chứng chỉ nghề nghiệp quốc tế như CDCS), hệ thống công nghệ thông tin (hệ thống Core Banking) và các dịch vụ hỗ trợ tài trợ thương mại.

Bên cạnh đó, tác giả nhận diện 5 loại rủi ro điển hình: rủi ro thương mại, rủi ro thanh toán (tín dụng, đạo đức, quốc gia), rủi ro pháp lý, rủi ro ngoại hối và rủi ro kỹ thuật - nghiệp vụ. Trong phần cơ sở thực tiễn, tác giả tổng kết kinh nghiệm của Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) về mô hình xử lý thanh toán quốc tế tập trung triển khai từ năm 2014 và kinh nghiệm của Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) về việc thiết lập mạng lưới hơn 1.700 ngân hàng đại lý tại 122 quốc gia/vùng lãnh thổ, thanh toán hơn 140 loại ngoại tệ, làm căn cứ rút ra bài học cho MB Quảng Bình.

Chương 2: Nâng cao hoạt động thanh toán quốc tế ở MB Chi nhánh Quảng Bình

Chương 2 trình bày quá trình phát triển của Ngân hàng TMCP Quân đội qua 4 giai đoạn lịch sử (1994-2004, 2005-2009, 2010-2016, và 2017 đến nay) cùng cơ cấu tổ chức của Chi nhánh Quảng Bình (thành lập ngày 01/07/2016). Cơ cấu nhân sự và tổ chức chi nhánh được vận hành dưới sự chỉ đạo của Giám đốc Chi nhánh, Phó Giám đốc và Giám đốc Dịch vụ, quản lý 3 phòng chức năng: Phòng Dịch vụ khách hàng, Phòng Khách hàng cá nhân và Phòng Khách hàng doanh nghiệp.

Chương này tập trung phản ánh thực trạng thông qua hệ thống bảng số liệu và biểu đồ giai đoạn 2022 - 2024:

• Tình hình nhân sự và kết quả kinh doanh chung: Thống kê nguồn vốn huy động, dư nợ tín dụng, thu nhập, chi phí và lợi nhuận sau thuế của MB Quảng Bình (Bảng 2.1, Bảng 2.2; Biểu đồ 2.1, 2.2, 2.3).
• Bối cảnh thị trường địa phương: Đánh giá kim ngạch xuất nhập khẩu của tỉnh Quảng Bình giai đoạn 2022 đến tháng 11/2024 (Bảng 2.3, Biểu đồ 2.4), chỉ ra dung lượng thị trường thanh toán thương mại trên địa bàn còn nhỏ hẹp.
• Thực trạng nghiệp vụ thanh toán quốc tế: Tổng hợp doanh số, số món và giá trị thanh toán quốc tế thực hiện tại MB Quảng Bình giai đoạn 2022 - 2024 (Bảng 2.4, Biểu đồ 2.5).
• Phân tích theo từng phương thức: Đánh giá chi tiết cơ cấu phương thức chuyển tiền (chuyển tiền đi, chuyển tiền đến), phương thức nhờ thu và phương thức tín dụng chứng từ L/C (Bảng 2.5, 2.6, 2.7, 2.8; Biểu đồ 2.6, 2.7, 2.8, 2.9, 2.10). Số liệu chỉ ra phương thức chuyển tiền chiếm ưu thế tuyệt đối về cả số món lẫn doanh số, trong khi nghiệp vụ nhờ thu và L/C phát sinh rất ít.
• Biểu phí và hiệu quả tài chính: Phân tích biểu phí dịch vụ thanh toán quốc tế của ngân hàng (Bảng 2.9) và hiệu quả đóng góp thu nhập từ dịch vụ này vào tổng thu dịch vụ của chi nhánh (Bảng 2.10), cho thấy nguồn thu chưa tương xứng với tiềm năng hệ thống.
• Đánh giá hạn chế: Tác giả chỉ rõ các nguyên nhân gồm nguồn nhân lực thanh toán quốc tế tại chi nhánh còn mỏng; mạng lưới khách hàng doanh nghiệp xuất nhập khẩu hạn chế; công tác tiếp thị sản phẩm thanh toán quốc tế chưa được thực hiện chuyên biệt; quy trình xử lý tại chi nhánh còn phụ thuộc vào phê duyệt của Hội sở.

Chương 3: Định hướng và giải pháp nâng cao hoạt động thanh toán quốc tế tại ngân hàng MB - Chi nhánh Quảng Bình

Trên cơ sở định hướng phát triển của MB là "Trở thành doanh nghiệp số - Tập đoàn tài chính dẫn đầu", chương 3 xây dựng các giải pháp nhằm tháo gỡ điểm nghẽn cho MB Quảng Bình:

• Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực: Đào tạo chuyên sâu kiến thức về tập quán thương mại quốc tế (UCP, ISBP, Incoterms), nâng cao trình độ ngoại ngữ chuyên ngành và tạo điều kiện cho cán bộ đạt các chứng chỉ quốc tế (CDCS).
• Cải thiện chính sách khách hàng: Xây dựng chính sách ưu đãi phí linh hoạt đối với khách hàng xuất nhập khẩu truyền thống, thiết kế gói sản phẩm tài chính trọn gói.
• Đẩy mạnh các dịch vụ hỗ trợ thanh toán quốc tế: Mở rộng hoạt động tài trợ xuất nhập khẩu (cho vay ký quỹ L/C, chiết khấu bộ chứng từ hàng xuất, phát hành bảo lãnh nhận hàng).
• Đẩy mạnh hoạt động kinh doanh ngoại tệ và mở rộng mạng lưới ngân hàng đại lý nhằm tối ưu hóa chi phí thanh toán quốc tế cho khách hàng.
• Tăng cường chiến lược tiếp thị (marketing) và phát triển mạng lưới phòng giao dịch nhằm mở rộng khả năng tiếp cận các doanh nghiệp xuất nhập khẩu trên địa bàn tỉnh Quảng Bình.

---

Kết quả và đóng góp

Khóa luận cung cấp bức tranh thực trạng về hoạt động thanh toán quốc tế tại một chi nhánh ngân hàng thương mại cổ phần trên địa bàn kinh tế cấp tỉnh. Tác giả đã tổng hợp và so sánh các đặc tính vận hành của các phương thức thanh toán đang áp dụng tại chi nhánh:

Phương thức TTQT	Quy trình chứng từ và cam kết trả tiền	Mức độ an toàn đối với các bên	Khả năng triển khai tại MB Quảng Bình
Chuyển tiền (M/T, T/T)	Ngân hàng chuyển tiền theo lệnh của người nhập khẩu; việc giao hàng và thanh toán phụ thuộc hoàn toàn vào thiện chí hai bên.	Thấp: Rủi ro cho bên xuất khẩu (nếu chuyển tiền sau) hoặc người nhập khẩu (nếu chuyển tiền trước).	Chiếm tỷ trọng áp đảo về số lượng món và doanh số giao dịch giai đoạn 2022 - 2024.
Nhờ thu (Trơn / Kèm chứng từ)	Người xuất khẩu ủy thác ngân hàng thu hộ tiền từ người nhập khẩu trên cơ sở chứng từ tài chính hoặc chứng từ thương mại (D/P, D/A).	Trung bình: Ngân hàng chỉ giữ vai trò trung gian khống chế bộ chứng từ, không chịu trách nhiệm thanh toán nếu bên mua từ chối.	Doanh số phát sinh thấp, số lượng giao dịch tại chi nhánh không nhiều.
Tín dụng chứng từ (L/C)	Ngân hàng phát hành cam kết trả tiền độc lập cho người thụ hưởng khi xuất trình bộ chứng từ hợp lệ theo quy định UCP 600.	Cao: Bảo vệ quyền lợi cho cả hai bên; ngân hàng cam kết thanh toán độc lập với hợp đồng cơ sở.	Doanh số hạn chế do số lượng doanh nghiệp XNK quy mô lớn tại địa phương ít.

Về mặt đóng góp, công trình chỉ rõ khoảng cách giữa chiến lược phát triển hệ thống MB với thực tế địa phương: chi nhánh mới hoạt động gần 9 năm, đóng trên địa bàn có kim ngạch xuất nhập khẩu thấp (số liệu phản ánh qua Bảng 2.3 giai đoạn 2022 đến tháng 11/2024). Các kiến nghị trong khóa luận có tính thực tiễn khi bám sát việc liên kết giữa nghiệp vụ thanh toán với các dịch vụ bổ trợ như tài trợ thương mại, kinh doanh ngoại tệ và mở rộng phân khúc khách hàng doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME).

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế của đề tài:

  • Phạm vi nghiên cứu chỉ giới hạn tại một chi nhánh ngân hàng (MB Quảng Bình), do đó kết quả chưa phản ánh toàn diện hoạt động thanh toán quốc tế của toàn hệ thống MB.
  • Chuỗi dữ liệu phân tích tập trung chủ yếu trong 3 năm (2022 - 2024) và số liệu xuất nhập khẩu của tỉnh mới cập nhật đến tháng 11/2024.
  • Phương pháp thu thập ý kiến chuyên gia chỉ thực hiện qua phỏng vấn nội bộ nhân viên chi nhánh, chưa khảo sát định lượng diện rộng đối với các doanh nghiệp xuất nhập khẩu trên địa bàn để đo lường mức độ hài lòng về phí dịch vụ và quy trình.

• Hướng nghiên cứu tiếp:

  • Mở rộng phạm vi khảo sát thực nghiệm đối với các doanh nghiệp xuất nhập khẩu tại khu vực Bắc Trung Bộ nhằm đánh giá các yếu tố quyết định lựa chọn ngân hàng thanh toán quốc tế.
  • Thực hiện nghiên cứu so sánh đối sánh (benchmarking) năng lực cạnh tranh dịch vụ thanh toán quốc tế giữa MB Quảng Bình với các ngân hàng thương mại nhà nước chiếm thị phần lớn trên địa bàn (như Vietcombank, BIDV).
  • Nghiên cứu tác động của ứng dụng công nghệ ngân hàng số (Fintech, Blockchain) trong việc xử lý tự động hóa chứng từ thanh toán quốc tế tại chi nhánh.

---

Giá trị tham khảo

Tài liệu này hữu ích cho các nhóm độc giả:

• Sinh viên chuyên ngành Kinh tế Quốc tế, Kinh doanh Quốc tế và Tài chính - Ngân hàng: Sử dụng làm tài liệu tham khảo về phương pháp tiếp cận đánh giá nghiệp vụ thanh toán quốc tế tại một chi nhánh ngân hàng cụ thể.
• Học viên, nhà nghiên cứu thực hiện khóa luận tốt nghiệp: Tham khảo phương pháp xây dựng cơ sở lý luận về quy trình thanh toán (chuyển tiền, nhờ thu, L/C), hệ thống rủi ro ngân hàng và cách thức tổ chức hệ thống chỉ tiêu phân tích số liệu tài chính - kinh doanh ngân hàng.
• Cán bộ nghiệp vụ tại các ngân hàng thương mại địa phương: Tham khảo bài học kinh nghiệm tập trung hóa xử lý chứng từ từ Vietcombank và BIDV, cùng các đề xuất cải thiện chính sách phí và dịch vụ tài trợ thương mại đi kèm.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Khóa luận nghiên cứu hoạt động thanh toán quốc tế trong khoảng thời gian nào và tại đơn vị cụ thể nào?

Khóa luận nghiên cứu thực trạng hoạt động thanh toán quốc tế tại Ngân hàng TMCP Quân đội – Chi nhánh Quảng Bình (địa chỉ tại số 58 Quang Trung, phường Hải Đình, TP. Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình) trong phạm vi thời gian từ năm 2022 đến năm 2024.

2. Ngân hàng TMCP Quân đội - Chi nhánh Quảng Bình chính thức đi vào hoạt động từ thời điểm nào?

MB - Chi nhánh Quảng Bình chính thức đi vào hoạt động từ ngày 01/07/2016, tính đến thời điểm hoàn thành nghiên cứu (tháng 3/2025) chi nhánh đã hoạt động được gần 9 năm.

3. Tác giả đã tham khảo bài học kinh nghiệm nâng cao nghiệp vụ thanh toán quốc tế từ những ngân hàng nào?

Tác giả đã nghiên cứu và rút ra bài học kinh nghiệm thực tiễn từ hai ngân hàng thương mại lớn tại Việt Nam là Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) – với mô hình thanh toán quốc tế tập trung từ năm 2014, và Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) – với mạng lưới hơn 1.700 ngân hàng đại lý tại 122 quốc gia và vùng lãnh thổ.

4. Những phương thức thanh toán quốc tế nào được phân tích chuyên sâu trong nội dung khóa luận?

Khóa luận phân tích chuyên sâu 3 phương thức thanh toán quốc tế gồm: Chuyển tiền (Remittance - bao gồm M/T, T/T theo hình thức trả trước và trả sau), Nhờ thu (Collection of payment - bao gồm nhờ thu trơn và nhờ thu kèm chứng từ theo điều kiện D/P, D/A), và Tín dụng chứng từ (Letter of Credit - L/C).

5. Tác giả đề xuất những nhóm giải pháp trọng tâm nào tại Chương 3?

Tác giả đề xuất các nhóm giải pháp chính gồm: Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực; Cải thiện chính sách khách hàng; Đẩy mạnh các hoạt động hỗ trợ thanh toán quốc tế (tài trợ xuất nhập khẩu, cho vay ký quỹ, chiết khấu); Mở rộng mạng lưới ngân hàng đại lý; Đẩy mạnh kinh doanh ngoại tệ; Tăng cường chiến lược marketing; Phát triển mạng lưới chi nhánh và điểm giao dịch.

---

Kết luận

Khóa luận của tác giả Cao Như Ngọc đã hệ thống hóa cơ sở khoa học về nghiệp vụ thanh toán quốc tế và khung pháp lý điều chỉnh hoạt động này tại các ngân hàng thương mại. Thông qua việc thu thập và phân tích dữ liệu thực tế tại MB - Chi nhánh Quảng Bình giai đoạn 2022 - 2024, đề tài đã phản ánh đúng thực trạng quy mô giao dịch thanh toán quốc tế còn khiêm tốn và phụ thuộc vào phương thức chuyển tiền. Các giải pháp do tác giả đề xuất tại Chương 3 gắn liền với thực tiễn hoạt động của chi nhánh, tập trung vào nâng cao trình độ nhân sự, liên kết sản phẩm tài trợ thương mại và mở rộng cơ sở khách hàng doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Quảng Bình.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ KHOA HỌC VỀ HOẠT ĐỘNG THANH TOÁN QUỐC TẾ TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 1. Cơ sở lý luận và thực tiễn về hoạt động thanh toán quốc tế tại ngân hàng thương mại 1. Cơ sở lý luận “Nâng cao hiệu quả hoạt động thanh toán quốc tế của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quân đội tại Hội sở chính” - Hoàng Huyền Trang (2016) [4]. Khóa luận đã phân tích vai trò quan trọng của hoạt động TTQT trong bối cảnh hội nhập toàn cầu của các ngân hàng thương mại.

Thông qua việc đánh giá hiệu quả hoạt động TTQT tại Hội sở chính của Ngân hàng TMCP Quân đội, tác giả đã trình bày thực trạng, phân tích các yếu tố tác động đến hiệu quả hoạt động này và đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả của TTQT trong ngân hàng. “Giải pháp phát triển hoạt động thanh toán quốc tế tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Ngoại thương Việt Nam” - Nguyễn Như Ngọc (2012) [9]. Luận văn nhấn mạnh tầm quan trọng của TTQT đối với các ngân hàng thương mại. Đây không chỉ là nghiệp vụ mang lại nguồn thu ngoại tệ mà còn góp phần thúc đẩy các hoạt động tài chính khác như bảo lãnh ngân hàng, tài trợ xuất nhập khẩu,.

Trên cơ sở đó, tác giả đã tiến hành nghiên cứu và đề xuất các giải pháp nhằm phát triển hoạt động TTQT một cách hiệu quả hơn. Theo lý thuyết về hiệu quả kinh doanh, doanh thu là chỉ tiêu quan trọng để đo lường năng lực khai thác thị trường và chất lượng cung cấp dịch vụ. Khái niệm về thanh toán quốc tế Thanh toán quốc tế không còn là một khái niệm xa lạ trong thời đại toàn cầu hóa hiện nay, khi mà hoạt động giao thương, trao đổi hàng hóa, dịch vụ và đầu tư diễn ra trên phạm vi toàn cầu. Việc chi trả giữa các bên tham gia ở các quốc gia khác nhau là điều tất yếu trong quá trình giao dịch quốc tế.

Ngân hàng thương mại, với vai trò là tổ chức trung gian, thực hiện các nghĩa vụ tài chính này. 18 SVTH: Cao Như Ngọc KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP GVHD: TS. VÕ HOÀNG HÀ Theo Đinh Xuân Trình (1996) [1] thanh toán quốc tế là việc thanh toán các nghĩa vụ tiền tệ phát sinh có liên quan tới các quan hệ kinh tế, thương mại và các mối quan hệ khác giữa các tổ chức, các công ty và các chủ thể khác nhau của các nước Theo Trầm Thị Xuân Hương (2006) [11] thanh toán quốc tế là việc thanh toán các nghiệp vụ ngoại tệ phát sinh có liên quan tới các quan hệ kinh tế, thương mại và các mối quan hệ khác giữa các tổ chức, các công ty và các chủ thể khác nhau của các nước thanh toán quốc tế là quá trình thực hiện các khoản thu chi tiền tệ quốc tế thông qua hệ thống ngân hàng trên thế giới nhằm phục vụ cho các mối quan hệ trao đổi quốc tế phát sinh giữa các nước với nhau. Và Trầm Thị Xuân Hương (2012) [12], thanh toán quốc tế là quá trình thực hiện các khoản thu chi tệ quốc tế thông qua hệ thống ngân hàng trên thế giới nhằm phục vụ cho các môi quên kệ trao đổi quốc tế phát sinh giữa các nước với nhau.

Đặc điểm của thanh toán quốc tế - Phạm vi hoạt động: TTQT diễn ra trên phạm vi toàn cầu, phục vụ các giao dịch thương mại, đầu tư và hợp tác quốc tế. Các giao dịch này được thực hiện thông qua mạng lưới ngân hàng quốc tế. - Chủ thể tham gia: Các bên tham gia đến từ các quốc gia khác nhau, mỗi giao dịch TTQT liên quan đến ít nhất từ hai quốc gia trở lên. - Đồng tiền thanh toán: Có thể là đồng nội tệ của một trong các bên tham gia hoặc một loại ngoại tệ khác (thường là các ngoại tệ mạnh như USD, GBP, EUR,.theo thỏa thuận giữa các bên, Lựa chọn đồng tiền và biện pháp phòng ngừa rủi ro tỷ giá phải được tính toán và lựa chọn cẩn thận.

- Phương tiện thanh toán: Phương tiện thanh toán chủ yếu trong TTQT không phải là tiền mặt mà là các công cụ như chuyển khoản, hối phiếu, kỳ phiếu, séc và các giao dịch thanh toán này thường được thực hiện thông qua ngân hàng, do đó TTQT là các nghiệp vụ ngân hàng quốc tế. - Nguồn luật điều chỉnh: Hoạt động TTQT được điều chỉnh bởi pháp luật và tập quán thương mại quốc tế đồng thời phải các giao dịch này cần phải được áp dụng linh 19 SVTH: Cao Như Ngọc KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP GVHD: TS. VÕ HOÀNG HÀ hoạt, kết hợp với pháp luật trong nước và chịu sự tác động của chính sách kinh tế, ngoại thương và ngoại hối của từng quốc gia. - Tiêu chuẩn nghiệp vụ: Để thực hiện TTQT, ngân hàng thương mại phải đạt tiêu chuẩn nghiệp vụ quốc tế vậy nên điều này đòi hỏi ngân hàng phải có năng lực tài chính vững mạnh, trình độ nghiệp vụ cao, công nghệ tiên tiến và mạng lưới toàn cầu để đảm bảo thanh toán nhanh chóng và an toàn.

- Kỹ thuật thanh toán: các NH thực hiện thanh toán dựa trên chứng từ chứ không dựa vào hàng hóa, nên bộ chứng từ đóng vai trò quan trọng trong TTQT. Vai trò của thanh toán quốc tế trong nền kinh tế 1. Đối với nền kinh tế Hoạt động TTQT đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế mỗi quốc gia. Việc hội nhập kinh tế quốc tế luôn được các quốc gia chú trọng, nhằm nâng cao vị thế và phục vụ sự phát triển kinh tế.

Trong bối cảnh các quốc gia hướng đến công nghiệp hóa và hiện đại hóa, TTQT trở thành nhân tố không thể thiếu trong các giao dịch thương mại quốc tế và ngoại thương. Điều này thúc đẩy quá trình sản xuất và lưu thông hàng hóa giữa nền kinh tế trong nước và quốc tế. Ngoài ra, TTQT còn góp phần thắt chặt mối quan hệ hợp tác và giao lưu kinh tế giữa các quốc gia, mở rộng cơ hội cho các doanh nghiệp. Khi hoạt động TTQT diễn ra thuận lợi, sẽ thúc đẩy hoạt động xuất nhập khẩu, cải thiện chất lượng sản phẩm và nâng cao năng lực sản xuất trong nước.

Đối với ngân hàng Hoạt động TTQT có vai trò thiết yếu đối với ngân hàng, không chỉ đơn thuần là một dịch vụ mà còn là một phần quan trọng trong việc hỗ trợ các hoạt động ngân hàng khác. TTQT giúp ngân hàng cải thiện khả năng thanh khoản, gia tăng dự trữ ngoại tệ và đóng góp vào việc tăng trưởng doanh thu. Bên cạnh đó, TTQT cũng giúp ngân hàng mở rộng thị trường và thúc đẩy hoạt động tài trợ cho xuất nhập khẩu. Việc này đồng thời cung cấp 20 SVTH: Cao Như Ngọc KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP GVHD: TS.

VÕ HOÀNG HÀ nguồn vốn tạm thời và giúp củng cố các quan hệ đối ngoại, nâng cao uy tín và khẳng định vị thế của ngân hàng trên thị trường tài chính quốc tế. Trong các mối quan hệ thanh toán quốc tế, ngân hàng đóng vai trò trung gian, đảm bảo thanh toán an toàn, nhanh chóng và tiết kiệm chi phí cho khách hàng. Ngân hàng bảo vệ quyền lợi và tư vấn cho khách hàng để giảm thiểu rủi ro trong các giao dịch với đối tác nước ngoài. Thanh toán quốc tế không chỉ tăng thu nhập và vốn cho ngân hàng mà còn nâng cao uy tín trên thị trường tài chính quốc tế.

Thanh toán quốc tế là bước cuối cùng trong lưu thông hàng hóa, giúp doanh nghiệp thu hồi vốn nhanh chóng và thúc đẩy tốc độ thanh toán. Nó cũng tạo mối quan hệ tin cậy giữa doanh nghiệp và ngân hàng, hỗ trợ tài chính và hạn chế rủi ro trong quá trình thanh toán. Ngoài ra, thanh toán quốc tế khuyến khích doanh nghiệp mở rộng hoạt động xuất nhập khẩu, tăng khối lượng giao dịch và phát triển quan hệ quốc tế. Về phía Nhà nước, thanh toán quốc tế giúp quản lý nguồn ngoại tệ hiệu quả, hỗ trợ thực hiện chính sách ngoại thương và quản lý hoạt động xuất nhập khẩu.

Đối với doanh nghiệp Thông qua các NHTM, quy trình thanh toán quốc tế của doanh nghiệp trở nên nhanh chóng, chính xác, an toàn và tiết kiệm chi phí. Điều này không chỉ giúp giảm thiểu rủi ro mà còn tạo cơ hội để DN mở rộng quy mô kinh doanh, gia tăng khối lượng giao dịch hàng hóa và thúc đẩy việc xây dựng mối quan hệ hợp tác thương mại giữa các quốc gia. Thanh toán quốc tế qua NHTM còn giúp đảm bảo vòng quay vốn của DN diễn ra liên tục, từ đó nâng cao hiệu quả sử dụng vốn và tối ưu hóa nguồn lực tài chính. Trong trường hợp DN gặp khó khăn về thanh toán, ngân hàng có thể cung cấp các giải pháp tài chính như tài trợ tín dụng, giúp DN duy trì hoạt động mà không bị gián đoạn.

Ngoài ra, quá trình thực hiện thanh toán cũng tạo điều kiện để ngân hàng giám sát tình hình tài chính và hoạt động của DN, từ đó cung cấp những lời khuyên và điều chỉnh chiến lược kịp thời, giúp DN cải thiện hiệu quả hoạt động và phát triển bền vững. 21 SVTH: Cao Như Ngọc KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP GVHD: TS. Những nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động thanh toán quốc tế tại ngân hàng Việc phát triển và mở rộng các hoạt động thanh toán quốc tế tại các ngân hàng không chỉ chịu ảnh hưởng từ những nhân tố bên ngoài ngân hàng (nhân tố khách quan), mà còn bị tác động bởi các nhân tố nội bộ bên trong ngân hàng (nhân tố chủ quan). Vì vậy, để nâng cao hiệu quả hoạt động tại ngân hàng MB, cần phải xem xét kỹ lưỡng cả hai nhóm nhân tố này, đặc biệt là phân tích những nhân tố chủ quan bên trong ngân hàng.

Nhân tố khách quan - Môi trường chính trị - kinh tế - xã hội: Trong bối cảnh hội nhập và phát triển quốc tế, những thay đổi về các nhân tố kinh tế, chính trị và xã hội trong mỗi quốc gia sẽ trực tiếp tác động đến các hoạt động giao thương quốc tế. Cụ thể, sự ổn định của các nhân tố này đóng vai trò là động lực thúc đẩy sự phát triển kinh doanh không chỉ cho các cá nhân, doanh nghiệp mà còn cho các ngân hàng thương mại, bao gồm cả hoạt động thanh toán quốc tế. Ngược lại, khi quốc gia rơi vào tình trạng suy thoái và bất ổn, các quốc gia khác có thể sẽ hạn chế hợp tác kinh tế với quốc gia đó, do lo ngại về sự mất an toàn và uy tín.