CHƯƠNG 1 KHÁI QUÁT VỀ HOẠT ĐỌNG BAN HÀNH VĂN BẢN QUY PHẠM PHÁP LUAT CỦA ỦY BAN NHÂN DÂN TINH 1. Khái niệm ban hành văn bản quy phạm pháp luật của Uy ban nhân dan tinh 1. Đình ngiấa ban hành văn ban quy phạm pháp luật Trong hệ thông van bản pháp luật hiện nay, văn bản quy pham pháp luật (VBOQPPL) là một trong những nguôn luật chủ yêu của Nhà nước, giữ vai trò quan trong trong việc điều chỉnh các quan hệ xã hội theo định hướng của Nha nước. Khái niém VBQPPL van luôn có những quan điểm, cách hiểu khác nhau trên thực tê.
Việc nghiên cứu dé hiểu rõ khái niém và đặc điểm của VBQPPL nói chung cũng niu VBOPPL của chính quyên cập tỉnh nói riêng có ý nghia quan trong trong quá trình xây dung và ban hành VBQPPL. Vé phương diện khoa học, nhiéu công trình nghién cứu đã đề cập đền khái niêm VBOQPPL, phân tích nhiều khía cạnh của khải tiệm nay. Chẳng hạn, giáo trình của Trường Dai học Luật Ha Nội có đưa ra khái miệm: “/BQPPL là văn bản có chứa dumg các quy tắc xứ sự chưng. do các chit thé có thâm quyên ban hành theo trình tự thủ bạc và hình thức luật đình.
được Nhà nước bdo đâm thực hiển và được sử ding nhiều lần trong cuộc sống"Ì, còn theo giáo trinh của Khoa Luật Đại học Quốc gia Hà Nội thì: “ƑBQPPL là hình thức thé hiện các quyết đình của các cơ quan nhà nước có thâm quyền (hoặc các cá nhân, tô chức xã hồi được Nhà nước trao quyền) ban hành theo những trình tự, thì tục pháp |ý nhất định, trong đó quy định những quy tắc xứ sự có tính chất bắt buộc chung đối với tắt cả các chủ thé pháp luật, được dp ding nhiều lần trong đời sống 3. Luật Ban hành văn ban quy phạm pháp luật 2015, sửa đổi 2020 đã quy dink: “Ven bản quy phạm pháp luật là văn ban có chứa quy phạm pháp luật, duoc ban hành theo dimg thâm quyên, hình thức, trình tự. thủ túc quy định trong Luật nay”. Đông thời, Luật cũng giải thích 16: “Quy phạm pháp luật là guy tắc xử sự ching có hiệu lực bắt buộc, được dp dung lặp di lặp lại nhiều lần đối với cơ quan, tô chức, cá nhân trong phạm vi cd nước hoặc don vi hành chính nhất đình,do cơ quan nhà nước, | Đường atic Lat HA Nội Gio wh Lyin am pipInit, Nhb Công m nhân din 2013, tr.
` Đạihọc quốc gia Hà Nội (Khoa Luật), giáo tinh Lý Inin clumg về nhi nước và pháp bật, Nxb Đại học quốc gia Hà Nội,2005,r309-310 5 người có thẩm quyên quy định trong Luật này ban hành và được Nhà nước bảo đâm thực hiện” Từ đó có thể hiểu rằng V BQPPL là văn ban do cơ quan nhà nước có thẩm quyền hoặc cá nhân có thẩm quyên ban hành theo thịt tuc, trình tự và hình thức luật đnh, trong đó chứa đựng những quy tắc xứ su mang tính chat bat bude ching được Nhà nước bảo đâm thực hiển nhằm điều chỉnh các quan hé xã hội cơ bản và được dp dụng nhiều lan trong thực tiễn đời sông. 'VBQPPL 1a loạt văn bản mang các đặc điểm đặc trưng như. VBQPPL phải chứa quytắc xử sự chung có hiệu lực bắt buôc; phải được bảo đâm thực hiện bởi nhà nước; do chủ thé có thâm quyền ban hành, văn bản phải được ban hành theo một trình tự, thủ tục pháp luật quy định. Mặt khác, tại Khoản 1 Điều 114 Hiền pháp 2013 quy định về UBND như sau: “UBND ở cấp chính quyền dia phương do HĐND cing cắp bau là cơ quam chấp hành của HĐND, cơ quan hành chính nhà nước ở đĩa phương chịu rách nhiệm trước HĐND và cơ quan hành chính nhà nước cấp trên”.
Theo khoản 1 Điều 8 Luật Tổ chức chính quyên địa phương năm 2015 đã định nghĩa ve UBND: “UBND do HĐND cùng cắp bằu. là cơ quan chấp hành của HĐND, cơ quan hành chính nhà nước ở dia phương chịu trách nhiễm trước nhân dan dia phương HĐND cimg cấp và cơ quan hành chính nhà nước cấp trên ”. Theo đó, UBND được chia thành ba cấp là: cập tinh, cấp huyện, cấp xã và có thêm quyền khác nhau, được phân cap 16 ràng trong Luật Tô chức chính quyền địa phương năm 2015 Từ các quy định trên có thé thay UBND tinh là cơ quan hành chính có thêm. quyên chung, hoạt động với tư cách là cơ quan chap hành của HĐND cùng cấp và cơ quan hành chính địa phương ở cấp tinh Thêm vào đó, khoản 10 Điều4 Luật ban hành.
VBQPPL 2015 đã quy dinh UBND cấp tinh là cơ quan được quyền ban hành ra VBQPPL dưới hình thức là quyết định. Tom lại, có thể hiểu: Hoạt đồng ban hành VBQPPL của UBND cấp tinh là hoat đồng do UBND tinh tiễn hành theo đứng trình tự, thủ tục luật định nhằm xây dung ban hành các quyết định chứa đưng các QPPL để thực hiện nhiệm vụ quyên han được giao, đều chỉnh các mỗi quan hé xã hội tại địa phương trên cơ sở phù hợp với lĩnh vực pháp luật liên quan, yêu câuphát triển và điều liện cụ thé của tinh 1. Đặc điểm hoạt động ban hành văn bản quy phạm pháp luật của Up ban nhân đân tinh Thứ nhất, VBQPPL của UBND tĩnh là văn bản cu thể hóa các guy định của pháp luật và văn bản của cơ quan nhà nước cấp trên. Đây là đặc điểm phù hợp với tình hình thực tiễn quân ly nhà nước.
Nhu câu cân thiệt phải có các V BQPPL điều chỉnh các quan hệ x4 hội phù hợp với mỗi dia phương, đáp ứng kịp thời các yêu cầu quản lý tại dia phương là nhu cau khách quan. Các cơ quan có thêm quyền ở trung ương và cấp trên khó có khả năng ban hành V BQPPL bao quát được toàn bộ những đặc điểm, điều kiện đặc thù của địa bản tùng địa phương, Vì vậy, việc trao cho UBNDtinh thêm quyền được ban hành các VBQPPL để cụ thé hóa các quy định của pháp luật của cơ quan nha nước ở trung ương và cấp trên phù hop với hoàn cảnh, điều kiện địa phương minh là hợp lý, đúng đời hỏi, yêu câu của thực tiến Việc trao thâm quyền nay lam cho pháp luật trở nên gân và sát với dân, với cơ sở, từng bước ôn định, điều chỉnh liệu quả các quan hệ xã hội nay sinh trong thực tiến quan lý ở dia ban địa phương, Thứ hai, VBQPPL của UBND không áp ding điều chỉnh ngoài phạm vi dia phương đó. UBND tinh là chủ thê của quan lý nhà trước ở địa phương Trong phạm vi chức năng nhiệm vụ, địa bản quản lý được pháp luật giao cho, UBNDtinh phải có trách nhiém ép dụng các biện pháp bão đấm cho Hiên pháp, pháp luật được thực thi tại địa phương và hoat động ban hành VBOPPL của UBNDtinh luôn luôn gắn với hoạt động quan lý các lĩnh vực đời sông xã hội thuộc dia ban minh UBND tinh ngoài việc triển khai, bảo đảm cho các cơ quan, tô chức và cá nhén trên địa bản mình thực hién đúng quy định của pháp luật, bảo đảm quyên và lợi ich hop pháp của cơ quan, tổ chức va cá nhân, ban hành các quy định, chính sách phù hợp để thúc day phát triển kinh tê - xã hội, đời sông của nhân dân trên dia ban còn có trách nhiệm bảo đảm, tô chức và cá nhân thực hiện nghiêm ng]ña vụ theo quy đính của pháp luật, không làm ảnh hưởng tới quyền, lợi ích hợp pháp của cơ quan, tô chức và cá nhân khác. Bởi vậy, UBND tinh cân căn cứ chức năng, nhiệm vụ luật định chủ động ban hành các VBOPPL điều chỉnh tại địa phương phù hợp với V BQPPL của các cơ quan nhà nước cập trên Thứ ba, VBQPPL của UBND tinh được ban hành bởi chit thé có thẩm quyền do pháp luật quy đình Tham quyền ban hành VBQPPL được hiểu là giới han quyền lực do pháp luật quy đính cho chủ thể được ban hành VBOPPL để giải quyết những van đề thuộc pham vi chức năng nhiệm vụ, quyền hạn được giao.
Thâm quyền ban hành V BQPPL của chính quyên địa phương nói chung và của UBND cấp tinh nói riêng xuất phát từ thêm quyền quân ly nhà nước đã được quy định và phan cấp tại Hiền pháp, luật, pháp lệnh và các VBQPPL khác của Chính phủ. Theo quy định của Luật Ban hành VBQPPL năm 2015 và Luật TCCQDP năm 2015, UBND cấp tinh được trao thâm quyên ban hành VBOPPL dé quyét định các chủ trương, biên pháp nhằm phát huy tiêm năng của địa phương, quyết đính các biện pháp theo thâm quyền được pháp luật quy định phù hop với điều kiện thực tê và yêu cầu phát triển của địa phương Việc pháp luật quy đính cu thé UBND tinh nói riêng hay UBND, HĐND các cấp nói chung có thâm quyên ban hành V BQPPL nhằm tạo điều kiện cho việc kiểm tra, đánh giá, kịp thời tính hợp pháp và hợp lý của VBQPPL. Đồng thời tránh được tinh trang ban V BQPPL chong chéo, trai pháp luật, vượt thâm quyên hay mâu thuan nhau giữa các V BQPPL do các chủ thể trên ban hanh Thứ tư VBQPPL của UBND tinh có nội ding la các guy phạm pháp luật (QPPL) mang tính bắt buộc chang được áp dụng nhiều lần đối với nhiều đối tương liên quam, có hiệu lực trong phạm vi dia phương. Cũng giống như VBQPPL nói chung VBQPPL của UBND tỉnh luôn chứa QPPL và mang tính bắt buộc chung được nhà nước bảo đêm thực hiện QPPL ở bat kì chê đô nào đều là quy tắc xử sự do Nhà nước ban hành và bảo dam thực hiện.
Tinh bat buộc chung của các QPPL được hiểu là bat buộc đổi với moi đối tương liên quan đến điều kiện, hoàn cảnh ma QPPL quy định. Sự bắt buộc đó, trước hệt được biểu là sự bat buộc đối với những công dân cư trú ở địa phương Những ai cư trú tai địa phương đều có thé trở thành đôi tượng bắt buộc phải tuân theo những QPPL ma UBND tinh đó ban hành. Tinh bắt buộc chung của văn bản do UBND tinh ban hanh còn được áp dụng đối với cơ quan, tổ chức đang hoạt động tại địa phương Như vậy, ta có thé thay, V BQPPL của UBNDtinh mang tính bắt buộc chung và được áp dung nhiéu lan đối với các cá nhân, tổ clưức đang cưtrú, hoạt động trên địa ban địa phương, Không chỉ vậy, VBQPPL của UBND tinh còn có hiệu lực bắt buộc đổi với đôi tượng thuộc quyền quản lý của minh đang ở địa phương khác. VBQPPL của UBND tinh luôn được Nhà nước bảo đảm thực biện bằng nhiều biện pháp như tuyên truyền, thuyết phục, giáo dục, hành chính, kinh tê, .