chương 1 Nghị định 97/2008/NĐ-CP, điều 3 - khoản 14 định nghĩa về mạng xã hội như sau: “Dịch vụ mạng xã hội trực tuyến là dịch vụ cung cấp cho cộng đồng rộng rãi, người sử dụng khả năng, tương tác chia sẻ, lưu trữ và trao đổi thông tin với nhau trên môi trường Internet, bao gồm dịch vụ tạo nhật ký (blog), diễn đàn (forum), trò chuyện trực tuyến (chat) và các hình thức tương tự khác” [6]. Tổng hợp, đúc kết lại các khái niệm về mạng xã hội, có thể đưa ra một định nghĩa chung về mạng xã hội như sau: Mạng xã hội là một xã hội ảo với hai thành tố chính tạo nên đó là các thành viên và liên kết giữa các thành viên đó. Mạng xã hội là dịch vụ Internet cho phép kết nối các thành viên cùng sở thích không phân biệt không gian và thời gian qua những tính năng như kết bạn, chat, email, phim ảnh…nhằm đáp ứng nhu cầu của cộng đồng mạng và mang những giá trị xã hội nhất định. Tổng quan về công tác sinh viên 1.
Sự hình thành và phát triển của công tác sinh viên Cụm từ công tác học sinh - sinh viên xuất hiện vào năm 1993 theo Quyết định số 1584/GD-ĐT ngày 27/7/1993 của Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành quy chế học sinh, sinh viên trong các trường đào tạo. Tùy theo nhu cầu thực tế của cơ sở đào tạo xây dựng quy chế về công tác giáo dục học sinh - sinh viên nhằm nâng cao chất lượng đào tạo, chất lượng học sinh - sinh viên ra trường giỏi về chuyên môn, sức khoẻ tốt, đạo đức tốt, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hoá và hiện đại hoá đất nước. 11 Năm 2000, Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Quyết định số 39/2000/QĐ- BGD&ĐT ngày 30 tháng 8 năm 2000 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc sửa đổi, bổ sung một số điểm trong “Quy chế công tác học sinh, sinh viên trong các trường đào tạo” [2] được rút ngắn lại còn 4 chương. Công tác sinh viên là một trong những công tác trọng tâm của cơ sở giáo dục đại học, bao gồm tổng thể các hoạt động giáo dục, tuyên truyền; tư vấn; hỗ trợ và dịch vụ đối với sinh viên nhằm đảm bảo các Mục tiêu của giáo dục đại học.
Công tác sinh viên phải thực hiện đúng chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và các quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Công tác sinh viên phải bảo đảm dân chủ, khách quan, công bằng, công khai, minh bạch trong các vấn đề có liên quan đến sinh viên. Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Quyết định số 42/2007/QĐ-BGDĐT ngày 13 tháng 8 năm 207 về việc Ban hành Quy chế học sinh, sinh viên các trường đại học, cao đẳng và trung cấp chuyên nghiệp hệ chính quy. Quyết định này thay thế Quyết định số 1584/GD-ĐT ngày 27 tháng 7 năm 1993 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc ban hành “Quy chế Công tác học sinh, sinh viên trong các trường đào tạo” và Quyết định số 39/2000/QĐ- BGD&ĐT ngày 30 tháng 8 năm 2000 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc sửa đổi, bổ sung một số điểm trong “Quy chế Công tác học sinh, sinh viên trong các trường đào tạo”.
Các quy định trước đây trái với Quyết định này đều bị bãi bỏ, gồm 6 chương [3]. Công tác sinh viên là một trong những công tác trọng tâm của cơ sở giáo dục đại học, bao gồm tổng thể các hoạt động giáo dục, tuyên truyền; tư vấn; hỗ trợ và dịch vụ đối với sinh viên nhằm đảm bảo các Mục tiêu của giáo dục đại học. Công tác sinh viên phải thực hiện đúng chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và các quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Công tác sinh viên phải bảo đảm dân chủ, khách quan, công bằng, công khai, minh bạch trong các vấn đề có liên quan đến sinh viên.
Thông tư số 10/2016/TT-BGDĐT ngày 5/4/2016 ban hành Quy chế công tác sinh viên đối với chương trình đào tạo đại học hệ chính quy, gồm 6 chương [4]. 12 Trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo nói chung và trong các trường đại học cao đẳng nói riêng thì công tác sinh viên góp phần hỗ trợ tích cực cho giảng dạy và học tập, cũng như đảm nhận mọi mặt của Nhà trường. Công tác HSSV là những công việc có liên quan đến sinh viên nhằm giúp sinh viên học tập tốt, rèn luyện tốt, hình thành phẩm chất và năng lực công dân. Công tác sinh viên từ các khâu hành chính, giáo vụ, đến giáo dục ngoài giờ lên lớp giáo dục chính trị tư tưởng, đạo đức và tổ chức phong trào sinh viên kết hợp với Đoàn thanh niên.
Công tác sinh viên có ý nghĩa quyết định trong việc đổi mới và phát triển. Yếu tố con người về chất lượng nhận thức tri thức và hành động. Công tác sinh viên là mảng công tác trọng tâm của nền giáo dục đại học nước ta trong việc đảm bảo kỷ cương pháp luật nhà trường và rèn luyện sinh viên. Vị trí, vai trò của công tác sinh viên Trong số những người được giáo dục và đào tạo, có đủ sức làm chủ nền khoa học - công nghệ hiện đại thì sinh viên là người tiêu biểu, là những người đang được đầu tư, đang được đào tạo ở giai đoạn cuối của nhà trường một cách có hệ thống.
Đó là nguồn lực con người lao động có chất lượng và trình độ cao, có chuyên môn sâu và là lực lượng ưu tú về học vấn được toàn thể xã hội quan tâm và đặt nhiều hi vọng. Trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo nói chung và các trường đại học, cao đẳng nói riêng thì công tác sinh viên góp phần hỗ trợ tích cực cho giảng dạy và học tập cũng như đảm nhận mọi mặt của công tác sinh viên. Công tác sinh viên từ khâu hành chính, giáo dục chính trị tư tưởng, đạo đức và tổ chức các phong trào hoạt động cho sinh viên, sẽ hỗ trợ cũng như tạo điều kiện về vật chất và tinh thần học tập để sinh viên rèn luyện trở thành nguồn nhân lực có chất lượng và trình độ cao. Làm tốt công tác sinh viên sẽ giúp cho sinh viên có cái nhìn đúng đắn về cuộc sống, quyền lợi và nghĩa vụ của mình.
Từ đó giúp sinh viên chủ động tích cực trong trong học tập, rèn luyện. Công tác sinh viên được coi là một trong những trọng tâm của nhà trường nhằm đảo bảo thực hiện mục tiêu giáo dục là đào tạo con người Việt Nam phát triển 13 toàn diện, có đạo đức, tri thức, sức khỏe, thẩm mỹ và nghề nghiệp, trung thành với lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; hình thành và bồi dưỡng nhân cách, phẩm chất và năng lực của công dân đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc. Các nội dung hoạt động công tác sinh viên Sinh viên là nhân vật trung tâm của nhà trường. Vì vậy, cần phải giáo dục đối tượng này theo mục đích để hướng sinh viên vào mục tiêu đào tạo của nhà trường.
Bên cạnh công tác đào tạo thì công tác sinh viên là hoạt động lớn và là một trong những công tác trọng tâm của cơ sở giáo dục đại học, bao gồm tổng thể các hoạt động giáo dục, tuyên truyền; hỗ trợ và dịch vụ đối với sinh viên nhằm đảm bảo các mục tiêu của giáo dục đại học. Công tác sinh viên phải thực hiện đúng chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và các quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Công tác sinh viên phải bảo đảm dân chủ, khách quan, công bằng, công khai, minh bạch trong các vấn đề có liên quan đến sinh viên. [5] Công tác sinh viên ở các trường đại học nói chung và Trường Đại học Công nghệ Thông tin nói riêng tập trung vào các nội dung theo Quyết định Số 42/2007/QĐ-BGDĐT về việc ban hành quy chế học sinh, sinh viên các trường đại học, cao đẳng và trung cấp chuyên nghiệp hệ chính quy với các nội dung cơ bản như sau [4]: ❖ Công tác tổ chức hành chính liên quan đến sinh viên - Tổ chức tiếp nhận sinh viên trúng tuyển vào học theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo, nhà trường.
- Tổ chức tiếp nhận sinh viên vào ở nội trú trong ký túc xá của đơn vị hoặc phối hợp tổ chức tiếp nhận sinh viên vào ở nội trú trong TTQLKTX. - Thực hiện công tác nội trú, ngoại trú theo quy đinh của nhà nước và cơ quan chủ quản nhằm đảm bảo người học có điều kiện ăn, ở, đi lại, học tập tốt nhất; trang bị người học ý thức tổ chức kỷ luật cao, tính tập thể và tham gia các hoạt động xã hội; có cơ sở dữ liệu thống nhất nhằm đảm bảo sự phối hợp chặt chẽ với các đơn vị có liên quan. 14 - Ứng dụng công nghệ thông tin trong thống kê, tổng hợp dữ liệu, hồ sơ của sinh viên. - Tổ chức các buổi nói chuyện, đối thoại định kỳ giữa sinh và lãnh đạo Trường về hoạt động đào tạo của Trường.
- Sắp xếp bố trí sinh viên vào các lớp sinh viên, chỉ định Ban cán sự lớp SV. - Cấp thẻ sinh viên, thống kê tổng hợp dữ liệu sinh viên. - Tổ chức lễ phát bằng cho sinh viên. - Công tác hành chính có liên quan đế sinh viên… ❖ Công tác tổ chức, tư vấn học tập và rèn luyện sinh viên - Theo dõi, đánh giá công tác rèn luyện của sinh viên.
- Theo dõi tiến độ học tập của từng sinh viên. - Tổ chức thi đua khen thưởng cho tập thể và cá nhân sinh viên có thành tịch cao trong học tập và rèn luyện. - Tổ chức xử lý kỷ luật đối với sinh viên vi phạm quy chế, nội quy nhà trường. - Tổ chức “Tuần sinh hoạt công dân sinh viên” đầu khóa, đầu năm, cuối khóa học cho sinh viên.
- Tổ chức cho sinh viên tham gia các hoạt động nghiên cứu khoa học, Olympic các môn học và các hoạt động khuyến khích học tập khác. - Tổ chức triển khai công tác giáo dục chính trị - tư tưởng, đạo đức, lối sống cho sinh viên; tổ chức cho sinh viên tham gia các hoạt động văn hoá, văn nghệ và các hoạt động ngoài giờ lên lớp; tổ chức đối thoại hàng năm giữa Lãnh đạo nhà trường với sinh viên nhằm giải đáp những vấn đề thắc mắc của sinh viên.