Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại công ty cổ phần tư vấ và thiết kế xây dựng uqc việt nam

Trong ngành xây dựng, việc nâng cao chất lượng kế toán chi phí sản xuất là rất quan trọng. 66 trang · Khoa Kế Toán.

• Tác giả: Ngô Hương Giang
• Người hướng dẫn: PGS. TS Trần Quý Liên
• Trường học: Khoa Kế Toán
• Chuyên ngành: Kế Toán Chi Phí Sản Xuất
• Đề tài: Kế Toán Chi Phí Sản Xuất Và Tính Giá Thành Sản Phẩm Xây Lắp Tại Công Ty Cổ Phần Tư Vấn Và Thiết Kế Xây Dựng UQC Việt Nam
• Loại tài liệu: Chuyên Đề Thực Tập Tốt Nghiệp

Mục lục chi tiết

• LỜI NÓI ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: ĐẶC ĐIỂM HOẠT ĐỘNG XÂY LẮP ẢNH HƯỞNG ĐẾN CÔNG TÁC KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY LẮP. QUẢN LÝ CHI PHÍ TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN TƯ VẤN VÀ THIẾT KẾ XÂY DỰNG UQC VIỆT NAM
• 1.1. Đặc điểm hoạt động xây lắp ảnh hưởng đến công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp
• 1.1.1. Một số khái niệm cơ bản
• 1.2. Nội dung kế toán chi phí sản xuất, kế toán chi phí sản xuất theo quy định
• 1.2.1. Đối tượng kế toán tập hợp chi phí sản xuất
• 1.2.2. Kế toán tập hợp chi phí sản xuất trong doanh nghiệp xây lắp
• 1.2.2.1. Kế toán chi phí nguyên liệu, vật liệu trực tiếp
• 1.2.2.2. Kế toán chi phí nhân công trực tiếp
• 1.2.2.3. Kế toán chi phí sử dụng máy thi công
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TẾ KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN TƯ VẤN VÀ THIẾT KẾ XÂY DỰNG UQC VIỆT NAM
• 2.1. Đối tượng tập hợp chi phí sản xuất tại Công ty
• 2.2. Phương pháp kế toán tập hợp chi phí sản xuất tại Công ty
• 2.2.1. Kế toán chi phí nguyên liệu, vật liệu trực tiếp
• 2.2.2. Kế toán chi phí nhân công trực tiếp
• 2.2.3. Kế toán chi phí sản xuất chung
• 2.2.4. Kế toán tập hợp chi phí sản xuất và đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ
• 2.3. Tính giá thành sản phẩm tại Công ty
• 2.3.1. Đối tượng tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty
• 2.3.2. Phương pháp tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ Ý KIẾN GÓP PHẦN NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG TÁC KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN TƯ VẤN VÀ THIẾT KẾ XÂY DỰNG UQC VIỆT NAM
• 3.1. Nhận xét, đánh giá về công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty
• 3.2. Một số tồn tại
• 3.3. Một số ý kiến góp phần nâng cao chất lượng công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG, SƠ ĐỒ

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Nâng Cao Chất Lượng Kế Toán Chi Phí Sản Xuất

Trong ngành xây dựng, việc nâng cao chất lượng kế toán chi phí sản xuất là rất quan trọng. Chất lượng kế toán không chỉ ảnh hưởng đến việc quản lý chi phí mà còn quyết định đến hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp. Đặc biệt, trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt, việc tối ưu hóa quy trình kế toán chi phí sản xuất giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí và nâng cao lợi nhuận.

1.1. Đặc Điểm Hoạt Động Xây Lắp Ảnh Hưởng Đến Kế Toán

Hoạt động xây lắp có những đặc điểm riêng biệt như quy mô lớn, thời gian thi công kéo dài và chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố bên ngoài. Những yếu tố này tác động trực tiếp đến công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm.

1.2. Vai Trò Của Kế Toán Chi Phí Trong Ngành Xây Dựng

Kế toán chi phí sản xuất đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp thông tin cho nhà quản lý. Thông qua việc phân tích chi phí, doanh nghiệp có thể đưa ra quyết định chính xác hơn trong việc quản lý và tối ưu hóa chi phí.

II. Những Thách Thức Trong Kế Toán Chi Phí Sản Xuất Ngành Xây Dựng

Ngành xây dựng đang đối mặt với nhiều thách thức trong công tác kế toán chi phí sản xuất. Các vấn đề như chi phí phát sinh không lường trước, sự biến động của giá nguyên vật liệu và nhân công đều ảnh hưởng đến chất lượng kế toán. Do đó, việc nhận diện và giải quyết những thách thức này là rất cần thiết.

2.1. Chi Phí Phát Sinh Không Lường Trước

Trong quá trình thi công, nhiều chi phí phát sinh không được dự đoán trước, gây khó khăn cho việc lập kế hoạch tài chính. Điều này đòi hỏi doanh nghiệp phải có phương pháp quản lý chi phí linh hoạt và hiệu quả.

2.2. Biến Động Giá Nguyên Vật Liệu

Giá nguyên vật liệu thường xuyên biến động, ảnh hưởng đến tổng chi phí sản xuất. Doanh nghiệp cần có chiến lược mua sắm hợp lý để giảm thiểu tác động của biến động giá đến chi phí.

III. Phương Pháp Nâng Cao Chất Lượng Kế Toán Chi Phí Sản Xuất

Để nâng cao chất lượng kế toán chi phí sản xuất, doanh nghiệp cần áp dụng các phương pháp hiện đại và công nghệ thông tin. Việc sử dụng phần mềm kế toán chuyên dụng giúp tối ưu hóa quy trình và giảm thiểu sai sót trong hạch toán.

3.1. Ứng Dụng Công Nghệ Thông Tin Trong Kế Toán

Công nghệ thông tin giúp tự động hóa quy trình kế toán, từ đó giảm thiểu thời gian và chi phí. Việc sử dụng phần mềm kế toán hiện đại cũng giúp nâng cao độ chính xác trong việc ghi chép và báo cáo.

3.2. Đào Tạo Nhân Sự Kế Toán Chuyên Nghiệp

Đào tạo nhân sự là yếu tố quan trọng để nâng cao chất lượng kế toán. Nhân viên kế toán cần được trang bị kiến thức và kỹ năng cần thiết để thực hiện công việc một cách hiệu quả.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Kế Toán Chi Phí Sản Xuất Tại Doanh Nghiệp

Việc áp dụng các phương pháp kế toán chi phí sản xuất tại doanh nghiệp xây dựng đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Doanh nghiệp có thể kiểm soát chi phí tốt hơn và nâng cao hiệu quả kinh doanh.

4.1. Kết Quả Nghiên Cứu Tại Công Ty Cổ Phần UQC Việt Nam

Nghiên cứu tại Công ty Cổ phần Tư vấn và Thiết kế Xây dựng UQC Việt Nam cho thấy việc áp dụng các phương pháp kế toán hiện đại đã giúp công ty tiết kiệm chi phí và nâng cao chất lượng sản phẩm.

4.2. Các Bài Học Kinh Nghiệm Từ Doanh Nghiệp

Các doanh nghiệp cần rút ra bài học từ những kinh nghiệm thực tiễn trong việc quản lý chi phí sản xuất. Việc chia sẻ kinh nghiệm giữa các doanh nghiệp cũng là một cách hiệu quả để nâng cao chất lượng kế toán.

V. Kết Luận Về Nâng Cao Chất Lượng Kế Toán Chi Phí Sản Xuất

Nâng cao chất lượng kế toán chi phí sản xuất trong ngành xây dựng là một nhiệm vụ quan trọng. Doanh nghiệp cần liên tục cải tiến quy trình và áp dụng công nghệ mới để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường.

5.1. Tương Lai Của Kế Toán Chi Phí Trong Ngành Xây Dựng

Tương lai của kế toán chi phí trong ngành xây dựng sẽ phụ thuộc vào khả năng áp dụng công nghệ và cải tiến quy trình. Doanh nghiệp cần chuẩn bị sẵn sàng để thích ứng với những thay đổi này.

5.2. Đề Xuất Chính Sách Hỗ Trợ Từ Nhà Nước

Nhà nước cần có chính sách hỗ trợ doanh nghiệp trong việc nâng cao chất lượng kế toán chi phí sản xuất. Việc tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp sẽ góp phần thúc đẩy sự phát triển của ngành xây dựng.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam phát triển và đẩy mạnh công nghiệp hóa – hiện đại hóa, ngành xây dựng cơ bản đóng vai trò then chốt trong việc kiến tạo cơ sở hạ tầng kỹ thuật. Sự gia tăng nhanh chóng về số lượng các doanh nghiệp tham gia thị trường tạo ra môi trường cạnh tranh gay gắt. Đối với các đơn vị nhận thầu thi công, việc kiểm soát, tiết kiệm chi phí sản xuất và hạ giá thành sản phẩm là yếu tố quyết định hiệu quả kinh doanh và năng lực cạnh tranh.

Hoạt động xây lắp mang nhiều đặc thù: sản phẩm có quy mô lớn, giá trị cao, kết cấu kỹ thuật phức tạp, mang tính đơn chiếc, thời gian thi công kéo dài ngoài trời và chịu ảnh hưởng trực tiếp từ điều kiện tự nhiên, địa chất. Quá trình sản xuất được thực hiện theo hợp đồng giao nhận thầu và thanh toán theo tiến độ hoặc công trình hoàn thành; đồng thời cơ chế giao khoán được áp dụng phổ biến. Những đặc điểm này khiến công tác hạch toán chi phí và tính giá thành trong ngành xây lắp có sự khác biệt rõ rệt so với các ngành sản xuất công nghiệp thông thường.

Công tác kế toán tập hợp chi phí và tính giá thành không chỉ cung cấp thông tin kiểm soát nguồn lực nội bộ phục vụ việc ra quyết định của ban lãnh đạo, mà còn là căn cứ để xác định kết quả kinh doanh và nghĩa vụ tài chính của doanh nghiệp.

• Mục tiêu nghiên cứu:
  1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận về đặc điểm hoạt động xây lắp, công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp xây lắp.
  2. Khảo sát, phản ánh và phân tích thực trạng công tác hạch toán chi phí sản xuất, tính giá thành sản phẩm xây lắp tại đơn vị thực tập.
  3. Đưa ra các nhận xét, đánh giá và đề xuất một số ý kiến nhằm nâng cao chất lượng công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại doanh nghiệp.
• Đối tượng nghiên cứu: Công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp.
• Phạm vi nghiên cứu:
  • Không gian: Công ty Cổ phần tư vấn và thiết kế xây dựng UQC Việt Nam.
  • Thời gian: Số liệu thực tế được khảo sát qua các năm 2014, 2015 (trọng tâm quý 3 năm 2015, minh họa cụ thể qua Công trình 05 – Nhà Văn phòng Hoàng Mai).

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Chuyên đề vận dụng hệ thống lý luận kế toán doanh nghiệp theo các quy định hiện hành của Nhà nước, kết hợp với các phương pháp nghiên cứu thực tiễn:

• Văn bản pháp lý và chế độ kế toán áp dụng:
  • Thông tư số 200/2014/TT-BTC ngày 22/12/2014 của Bộ Tài chính hướng dẫn Chế độ Kế toán Doanh nghiệp.
  • Thông tư số 203/2009/TT-BTC ngày 20/10/2009 của Bộ Tài chính hướng dẫn chế độ quản lý, sử dụng và trích khấu hao tài sản cố định.
  • Luật Doanh nghiệp số 13/1999/QH (căn cứ pháp lý thành lập công ty).
• Khung lý thuyết hạch toán chi phí xây lắp:
  • Khái niệm: Chi phí sản xuất xây lắp là biểu hiện bằng tiền của toàn bộ hao phí về lao động sống và lao động vật hóa, chi phí dịch vụ và chi phí khác phát sinh trong quá trình thi công xây lắp trong một kỳ nhất định.
  • Phân loại chi phí theo nội dung kinh tế: Chi phí nguyên liệu, vật liệu; Chi phí nhân công; Chi phí khấu hao tài sản cố định (TSCĐ); Chi phí dịch vụ mua ngoài; Chi phí bằng tiền khác.
  • Phân loại chi phí theo mục đích và công dụng (khoản mục giá thành): Chi phí nguyên liệu, vật liệu trực tiếp (NVLTT); Chi phí nhân công trực tiếp (NCTT); Chi phí sử dụng máy thi công (MTC); Chi phí sản xuất chung (SXC).
  • Công thức đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ theo chi phí dự toán:

$$\text{CP thực tế của KL dở dang cuối kỳ} = \frac{\text{CP thực tế dở dang đầu kỳ} + \text{CP thực tế phát sinh trong kỳ}}{\text{Giá trị dự toán KL hoàn thành trong kỳ} + \text{Giá trị dự toán KL dở dang cuối kỳ}} \times \text{Giá trị dự toán KL dở dang cuối kỳ}$$

• Phương pháp thu thập và xử lý dữ liệu:
  • Phương pháp chứng từ kế toán và hạch toán tài khoản: Quan sát, thu thập và đối chiếu các biểu mẫu chứng từ gốc (hóa đơn GTGT, phiếu xuất kho, bảng thanh toán lương, bảng chấm công, bảng tính khấu hao) và hệ thống tài khoản kế toán (TK 621, 622, 623, 627, 154, 632, 155).
  • Phương pháp ghi sổ kế toán: Trình bày quy trình luân chuyển chứng từ theo hình thức Nhật ký chung.
  • Phương pháp phân tích, tổng hợp: So sánh số liệu hoạt động sản xuất kinh doanh giữa năm 2014 và năm 2015 của công ty để đánh giá biến động tài chính.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Đặc điểm hoạt động xây lắp ảnh hưởng đến công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp. Quản lý chi phí tại Công ty Cổ phần tư vấn và thiết kế xây dựng UQC Việt Nam

Chương 1 làm rõ mối liên hệ giữa các yếu tố đặc thù của ngành xây lắp với quy trình hạch toán kế toán, đồng thời giới thiệu tổng quan về tổ chức hoạt động, bộ máy quản lý và kết quả kinh doanh của đơn vị thực tập.

• Tổng quan doanh nghiệp: Công ty Cổ phần tư vấn và thiết kế xây dựng UQC Việt Nam tiền thân là một Xí nghiệp trực thuộc Công ty TNHH Xây dựng công trình Hoàng Hà (Tập đoàn Hoàng Hà), thành lập ngày 12/01/2004 theo Giấy chứng nhận ĐKKD số 0101442477 do Sở Kế hoạch và Đầu tư TP. Hà Nội cấp. Lĩnh vực kinh doanh chính là thi công xây dựng các công trình dân dụng, công nghiệp, thủy lợi, giao thông, hạ tầng kỹ thuật và thi công bằng phương tiện cơ giới.
• Cơ cấu tổ chức và quy trình sản xuất:
  • Bộ máy quản lý tổ chức theo mô hình Trực tuyến – Chức năng: Đại hội đồng Cổ đông $\rightarrow$ Hội đồng Quản trị, Ban Kiểm soát $\rightarrow$ Ban Giám đốc $\rightarrow$ Các phòng chức năng (Hành chính – Tổ chức, Kế hoạch – Kỹ thuật, Tài chính – Kế toán) $\rightarrow$ Đội xây lắp 1, 2, 3.
  • Quy trình thi công gồm 5 giai đoạn: Khảo sát, thiết kế $\rightarrow$ Lập dự án khả thi và lựa chọn $\rightarrow$ Tổ chức thi công xây lắp $\rightarrow$ Nghiệm thu và bàn giao $\rightarrow$ Thanh quyết toán và bảo hành.
• Bộ máy kế toán và chính sách kế toán:
  • Tổ chức theo mô hình tập trung: Kế toán trưởng chỉ đạo trực tiếp Kế toán tiền mặt & tiền gửi, Kế toán vật tư & TSCĐ, Kế toán công nợ, Kế toán tiền lương & các khoản trích theo lương, Kế toán tổng hợp.
  • Chính sách kế toán: Áp dụng Thông tư 200/2014/TT-BTC; Niên độ kế toán từ 01/01 đến 31/12; Kỳ kế toán gồm tháng, quý, năm; Đơn vị tiền tệ VNĐ; Hình thức sổ kế toán là Nhật ký chung; Nộp thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ; Trích khấu hao TSCĐ theo phương pháp đường thẳng (Thông tư 203/2009/TT-BTC); Hạch toán hàng tồn kho theo phương pháp kê khai thường xuyên; Tính giá xuất kho theo giá thực tế.
• Tình hình hoạt động sản xuất kinh doanh (2014 - 2015):

STT	Chỉ tiêu (Đơn vị tính: Đồng)	Năm 2014	Năm 2015	Chênh lệch tuyệt đối	Chênh lệch (%)
1	Tổng giá trị tài sản	31.879.524.110	35.725.148.960	3.845.624.850	+12,06%
2	Tổng doanh thu	7.210.150.000	22.538.930.000	15.328.780.000	+212,60%
3	Doanh thu thuần	7.210.150.000	22.538.930.000	15.328.780.000	+212,60%
4	Giá vốn hàng bán	5.153.380.000	16.658.120.000	11.504.740.000	+223,25%
5	Lợi nhuận gộp	2.056.770.000	5.880.810.000	3.824.040.000	+178,36%
6	Doanh thu tài chính	139.050.000	57.736.000	-81.314.000	-58,48%
7	Chi phí tài chính	3.787.000	85.012.000	81.225.000	+2139,61%
8	Chi phí QLDN	1.701.690.000	3.200.080.000	1.498.390.000	+88,05%
9	Tổng LN kế toán trước thuế	918.493.000	2.932.454.000	2.013.961.000	+219,27%
10	Chi phí thuế TNDN	174.513.670	557.983.260	383.469.590	+219,27%
11	LN kế toán sau thuế TNDN	743.979.330	1.949.470.740	1.205.491.410	+219,27%
12	Số công nhân viên (người)	123	145	22	+17,89%
13	Thu nhập bình quân (đ/người/tháng)	4.232.000	4.825.000	593.000	+14,01%

Chương 2: Thực tế kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần tư vấn và thiết kế xây dựng UQC Việt Nam

Chương 2 trình bày chi tiết phương pháp hạch toán từng khoản mục chi phí cấu thành giá thành xây lắp tại doanh nghiệp, minh họa thông qua chứng từ, sổ sách của Công trình 05 – Nhà Văn phòng Hoàng Mai (Quý 3/2015).

• Đối tượng tập hợp chi phí: Từng công trình, hạng mục công trình cụ thể. Chi phí phát sinh trực tiếp cho công trình nào được tập hợp riêng cho công trình đó; chi phí dùng chung được phân bổ theo tiêu thức phù hợp.
• Kế toán chi phí nguyên liệu, vật liệu trực tiếp (TK 621):
  • Chiếm tỷ trọng lớn nhất trong giá thành công trình (khoảng 60% – 80%).
  • Bao gồm vật liệu chính (gạch, cát, đá, xi măng, sắt, thép...), vật liệu phụ (đinh, bạt, dây buộc, giàn giáo) và nhiên liệu (xăng, dầu).
  • Hạch toán: Xuất kho sử dụng ghi Nợ TK 621 / Có TK 1521 (ví dụ: Phiếu xuất kho số 71 ngày 16/9/2015 xuất thép phi 8 và phi 10 trị giá 16.820.000 đồng); Mua sử dụng ngay không qua kho ghi Nợ TK 621, Nợ TK 1331 / Có TK 331, 111, 112 (ví dụ: Hóa đơn GTGT số 0002234 ngày 12/9/2015 mua 300 m³ cát đen trị giá chưa thuế 24.000.000 đồng, thuế GTGT 2.400.000 đồng). Cuối kỳ, kết chuyển chi phí: Nợ TK 154 / Có TK 621 (tổng quý 3/2015 công trình 05 là 1.151.000.000 đồng).
• Kế toán chi phí nhân công trực tiếp (TK 622):
  • Chiếm tỷ trọng 10% – 15% tổng giá thành. Bao gồm tiền lương chính, lương phụ, làm thêm giờ và phụ cấp của công nhân trực tiếp thi công.
  • Lưu ý nghiệp vụ: Các khoản trích bảo hiểm theo lương của công nhân trực tiếp không hạch toán vào TK 622 mà đưa vào chi phí sản xuất chung (TK 627).
  • Hình thức tiền lương: Trả lương theo thời gian dựa trên Bảng chấm công đối với công nhân trong danh sách; trả lương khoán theo khối lượng hoàn thành nghiệm thu đối với lao động thời vụ thuê ngoài.
  • Hạch toán tiền lương tháng 9/2015 cho công trình 05 ghi Nợ TK 622 / Có TK 334 (83.407.000 đồng); Tạm ứng chi phí ghi Nợ TK 622 / Có TK 141 (20.000.000 đồng). Cuối quý 3/2015 kết chuyển sang TK 154 là 247.150.000 đồng.
• Kế toán chi phí sử dụng máy thi công (TK 623):
  • Chiếm tỷ trọng 3% – 7% tổng chi phí. Bao gồm tiền lương công nhân điều khiển máy (TK 6231), chi phí khấu hao máy thi công (TK 6234), chi phí nhiên liệu/dịch vụ mua ngoài/thuê máy ngoài (TK 6237).
  • Hạch toán chi phí chạy máy: Mua dầu chạy máy ghi Nợ TK 6237 / Có TK 1111 (1.000.000 đồng); Lương công nhân lái máy tháng 9 ghi Nợ TK 6231 / Có TK 334 (12.000.000 đồng); Khấu hao máy thi công (máy ủi) tháng 9 ghi Nợ TK 6234 / Có TK 214 (12.657.000 đồng); Thuê máy ngoài 24 ca máy đơn giá 250.000 đ/ca ghi Nợ TK 6237 / Có TK 111 (6.000.000 đồng). Cuối quý 3/2015 kết chuyển chi phí máy thi công sang TK 154 công trình 05 là 66.150.000 đồng (tổng phát sinh 66.971.000 đồng).
• Kế toán chi phí sản xuất chung (TK 627):
  • Chiếm tỷ trọng 5% – 10% tổng giá thành. Bao gồm lương nhân viên quản lý đội, các khoản trích theo lương của toàn bộ nhân lực tại đội (quản lý, CN trực tiếp, CN lái máy), khấu hao tài sản dùng cho đội, chi phí CCDC, tiền điện nước, chi phí tiếp khách, kiểm nghiệm.
  • Tỷ lệ trích các khoản theo lương thực hiện theo quy định:

Khoản trích nộp	Tính vào chi phí doanh nghiệp	Trừ vào lương người lao động	Tổng tỷ lệ trích nộp
Bảo hiểm xã hội (BHXH)	18,0%	8,0%	26,0%
Bảo hiểm y tế (BHYT)	3,0%	1,5%	4,5%
Bảo hiểm thất nghiệp (BHTN)	1,0%	1,0%	2,0%
Kinh phí công đoàn (KPCĐ)	2,0%	0,0%	2,0%
Tổng cộng	24,0%	10,5%	34,5%

• Tập hợp chi phí và tính giá thành (TK 154, TK 632):
  • Chi phí sản xuất dở dang được tổng hợp trên TK 154 mở chi tiết theo từng công trình. Cuối kỳ hạch toán, toàn bộ chi phí hợp lý từ TK 621, 622, 623, 627 được kết chuyển sang TK 154.
  • Khi công trình, hạng mục công trình hoàn thành bàn giao và xác định tiêu thụ ngay, giá trị công trình được kết chuyển trực tiếp từ TK 154 sang TK 632 (Giá vốn hàng bán).

Chương 3: Một số ý kiến góp phần nâng cao chất lượng công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần tư vấn và thiết kế xây dựng UQC Việt Nam

Chương 3 tổng kết các ưu điểm, chỉ ra những hạn chế còn tồn tại trong thực tế hạch toán chi phí tại doanh nghiệp và đề xuất các giải pháp hoàn thiện.

• Nhận xét và đánh giá:
  • Ưu điểm: Bộ máy kế toán được tổ chức tập trung, gọn nhẹ; hệ thống tài khoản và biểu mẫu chứng từ cơ bản tuân thủ Thông tư 200/2014/TT-BTC; công tác luân chuyển chứng từ từ đội thi công về phòng kế toán được duy trì tương đối chặt chẽ; việc xác định đối tượng tập hợp chi phí theo từng công trình/hạng mục là phù hợp với đặc thù sản xuất xây lắp.
  • Tồn tại: Một số khoản chi phí phân bổ (đặc biệt là chi phí sản xuất chung và chi phí máy thi công dùng chung) chưa thực sự có tiêu thức phân bổ tối ưu; công tác trích trước chi phí hoặc theo dõi chi phí theo định mức kinh tế - kỹ thuật tại công trường đôi khi chưa kịp thời.
• Ý kiến đề xuất:
  • Hoàn thiện phương pháp phân bổ chi phí chung và chi phí sử dụng máy thi công cho các công trình thi công đồng thời.
  • Tăng cường kiểm soát định mức tiêu hao nguyên vật liệu trực tiếp tại các tổ đội, hạn chế thất thoát vật tư tại hiện trường.
  • Nâng cao tính kịp thời trong việc lập chứng từ và luân chuyển chứng từ thanh quyết toán khối lượng khoán của nhân công thuê ngoài.

Kết quả và đóng góp

• Kết quả phân tích tài chính và hạch toán tại doanh nghiệp:
  • Phản ánh sự tăng trưởng quy mô của Công ty UQC Việt Nam trong giai đoạn 2014 – 2015: Doanh thu thuần đạt 22.538.930.000 đồng (tăng 212,60%), Lợi nhuận sau thuế đạt 1.949.470.740 đồng (tăng 219,27%), thu nhập bình quân người lao động tăng lên 4.825.000 đồng/người/tháng.
  • Làm rõ cơ cấu chi phí thực tế tại công ty xây lắp: Chi phí NVLTT chiếm 60% – 80%, Chi phí NCTT chiếm 10% – 15%, Chi phí SXC chiếm 5% – 10%, Chi phí MTC chiếm 3% – 7%.
• Đóng góp về mặt chuyên môn:
  • Mô tả chi tiết và hoàn chỉnh quy trình luân chuyển chứng từ, định khoản nghiệp vụ phát sinh từ cấp công trường/đội thi công đến hệ thống sổ chi tiết, Sổ Nhật ký chung và Sổ Cái tại một doanh nghiệp xây lắp quy mô vừa.
  • Minh chứng thực tế cách xử lý đặc thù ngành xây dựng: các khoản trích theo lương của công nhân trực tiếp và công nhân lái máy được kết chuyển vào chi phí sản xuất chung (TK 627) thay vì hạch toán trực tiếp vào TK 622 hay TK 623.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế:
  • Nghiên cứu mang tính chất nghiên cứu tình huống (case study) tại một đơn vị duy nhất là Công ty Cổ phần tư vấn và thiết kế xây dựng UQC Việt Nam, chưa tiến hành đối chiếu, so sánh với các mô hình kế toán của các tổng công ty xây dựng quy mô lớn.
  • Dữ liệu minh họa chi tiết sổ kế toán chủ yếu tập trung vào số liệu Quý 3 năm 2015 cho một công trình đại diện (Công trình 05 – Nhà Văn phòng Hoàng Mai).
• Hướng mở rộng:
  • Khảo sát việc ứng dụng các phần mềm kế toán chuyên dụng trong ngành xây dựng để tự động hóa khâu phân bổ chi phí và kết chuyển giá thành theo từng giai đoạn nghiệm thu.
  • Nghiên cứu chuyên sâu về công tác kế toán quản trị chi phí, xây dựng hệ thống định mức chi phí chuẩn và kiểm soát chênh lệch chi phí thực tế so với dự toán trúng thầu.

Giá trị tham khảo

• Đối tượng tham khảo:
  • Sinh viên chuyên ngành Kế toán, Kiểm toán, Tài chính doanh nghiệp đang thực hiện chuyên đề, khóa luận tốt nghiệp về đề tài tập hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm trong lĩnh vực xây lắp, xây dựng cơ bản.
  • Cán bộ kế toán tại các doanh nghiệp xây dựng, nhà thầu thi công cần tài liệu tham khảo về biểu mẫu sổ sách (Mẫu S38-DN, S03b-DN), chứng từ luân chuyển và quy trình hạch toán theo Thông tư 200/2014/TT-BTC.
• Nội dung giá trị nhất: Hệ thống sơ đồ hạch toán chi tiết các tài khoản chi phí (Sơ đồ 1 đến Sơ đồ 5, Sơ đồ 9) cùng các trích đoạn sổ chi tiết, sổ cái thực tế tại công trình xây dựng.

Câu hỏi thường gặp

1. Doanh nghiệp trong nghiên cứu áp dụng chế độ kế toán và hình thức ghi sổ nào?

Công ty áp dụng Chế độ kế toán doanh nghiệp theo Thông tư số 200/2014/TT-BTC ngày 22/12/2014 của Bộ Tài chính, phương pháp kế toán hàng tồn kho kê khai thường xuyên, nộp thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ và sử dụng hình thức sổ kế toán Nhật ký chung.

2. Các khoản trích theo lương của công nhân trực tiếp xây lắp và công nhân điều khiển máy thi công được hạch toán vào tài khoản nào?

Theo thực tế hạch toán tại doanh nghiệp, các khoản trích theo lương (BHXH 18%, BHYT 3%, BHTN 1%, KPCĐ 2% tính vào chi phí doanh nghiệp) của công nhân trực tiếp thi công và công nhân điều khiển máy thi công không hạch toán vào TK 622 hay TK 623 mà được tập hợp toàn bộ vào Chi phí sản xuất chung (TK 627).

3. Tỷ trọng các khoản mục chi phí trong giá thành sản phẩm xây lắp tại công ty được phân bổ như thế nào?

Chi phí nguyên liệu, vật liệu trực tiếp (TK 621) chiếm tỷ trọng lớn nhất từ 60% – 80%; Chi phí nhân công trực tiếp (TK 622) chiếm từ 10% – 15%; Chi phí sản xuất chung (TK 627) chiếm từ 5% – 10%; Chi phí sử dụng máy thi công (TK 623) chiếm từ 3% – 7% tổng chi phí sản xuất.

4. Chi phí máy thi công thuê ngoài được ghi nhận trên cơ sở chứng từ nào và hạch toán vào tài khoản nào?

Chi phí thuê máy thi công trọn gói theo khối lượng công việc được ghi nhận dựa trên Hợp đồng thuê máy, Biên bản nghiệm thu thanh quyết toán khối lượng ca máy hoàn thành và Hóa đơn GTGT từ bên cho thuê, được hạch toán vào TK 6237 (Chi phí dịch vụ mua ngoài thuộc chi phí sử dụng máy thi công).

Kết luận

Chuyên đề tốt nghiệp đã hệ thống hóa đầy đủ cơ sở lý luận và phản ánh chi tiết thực trạng công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần tư vấn và thiết kế xây dựng UQC Việt Nam theo Thông tư 200/2014/TT-BTC. Qua việc phân tích dữ liệu thực tế tại Công trình 05 – Nhà Văn phòng Hoàng Mai, tác giả đã làm rõ quy trình hạch toán các tài khoản chi phí trực tiếp, chi phí máy thi công và chi phí sản xuất chung trong mối liên hệ với đặc thù ngành xây lắp. Các nhận xét và kiến nghị được đưa ra mang tính thực tiễn, đóng góp giải pháp hoàn thiện công tác quản lý và kiểm soát chi phí cho doanh nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 ĐẶC ĐIỂM HOẠT ĐỘNG XÂY LẮP ẢNH HƯỞNG ĐẾN CÔNG TÁC KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY LẮP. QUẢN LÝ CHI PHÍ TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN TƯ VẤN VÀ THIẾT KẾ XÂY DỰNG UQC VIỆT NAM 1.1 Đặc điểm hoạt động xây lắp ảnh hưởng đến công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp.1 Một số khái niệm cơ bản Hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp xây lắp có những đặc điểm riêng. Sản phẩm xây lắp là các công trình, hạng mục công trình, vật kiến trúc. có quy mô, giá trị lớn, kết cấu phức tạp, sản phẩm lại mang tính đơn chiếc, thời gian để hoàn thành kéo dài, được thi công ở ngoài trời và chịu tác động lớn bởi địa chất công trình, điều kiện tự nhiên (thời tiết, khí hậu,.

Hoạt động xây lắp được tiến hành theo hợp đồng giữa đơn vị chủ đầu tư và đơn vị nhận thầu, trong hợp đồng quy định cụ thể về phương pháp thanh toán, giá trị thanh toán,. Do vậy, tính chất hàng hoá của sản phẩm xây lắp không giống với hàng hoá thông thường. Ví dụ: Hợp đồng quy định bên nhận thầu được thanh toán theo tiến độ kế hoạch thì phần công việc đã hoàn thành thuộc hợp đồng xây dựng được xác định một cách đáng tin cậy theo quy định được coi là sản phẩm hoàn thành bàn giao. Trong hoạt động xây lắp, cơ chế khoán được áp dụng rộng rãi với nhiều hình thức khoán khác nhau như: khoán gọn công trình, khoán từng phần công việc, từng hạng mục, từng khoản mục chi phí.

Trong ngành xây lắp, các yêu cầu và tiêu chuẩn chất lượng được quy định cụ thể trong hồ sơ thiết kế đã được duyệt, còn các định mức kinh tế -kỹ thuật được SV: Ngô Hương Giang 3 MSV: LTCD150271TC Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Khoa Kế Toán Nhà nước (bộ Xây dựng) ban hành là cơ sở để xác định giá thành dự toán của công trình, hạng mục công trình. Những đặc điểm trên ảnh hưởng lớn tới công tác hạch toán kế toán trong doanh nghiệp xây lắp, dẫn tới sự khác biệt trong công tác kế toán của các doanh nghiệp xây lắp với các doanh nghiệp sản xuất khác. Khái niệm về chi phí sản xuất Quá trình sản xuất kinh doanh trong doanh nghiệp xây lắp là quá trình biến đổi một cách có ý thức, có mục đích các yếu tố đầu vào tạo thành sản phẩm, đó là công trình, hạng mục công trình. Các yếu tố đầu vào đó là những tư liệu lao động, đối tượng lao động dưới tác động của lao động qua quá trình biến đổi tạo thành các sản phẩm, công trình, hạng mục công trình.

Để đo lường các hao phí doanh nghiệp bỏ ra trong từng hoạt động kinh doanh, tổng hợp và xác định kết quả đầu vào phục vụ cho quá trình quản lý mọi hao phí đều được biểu hiện bằng thước đo tiền tệ gọi là chi phí sản xuất Như vậy, chi phí sản xuất của doanh nghiệp xây lắp là biểu hiện bằng tiền của toàn bộ các chi phí về lao động sống và lao động vật hoá, chi phí về các loại dịch vụ và các chi phí khác bằng tiền mà doanh nghiệp chi ra để tiến hành sản xuất, thi công công trình trong một thời gian nhất định. Phân loại chi phí sản xuất Việc phân loại CPSX một cách khoa học hợp lý có ý nghĩa quan trọng trong công tác hạch toán, kiểm tra, phân tích chi phí và quản lý chặt chẽ chi phí bỏ ra để đảm bảo tiết kiệm chi phí. Có nhiều các tiêu thức khác nhau làm căn cứ để phân loại CPSX.  Phân loại CPSX theo nội dung, tính chất kinh tế của chi phí.

Cách phân loại này là sắp xếp những chi phí có cùng nội dung, tính chất kinh tế vào một loại. Theo cách này, toàn bộ chi phí được chia thành:  Chi phí nguyên liệu, vật liệu: bao gồm toàn bộ giá trị NL, VL chính, VL phụ, phụ tùng thay thế,. sử dụng vào sản xuất thi công xây lắp. SV: Ngô Hương Giang 4 MSV: LTCD150271TC Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Khoa Kế Toán  Chi phí sử dụng nhân công: bao gồm toàn bộ chi phí về tiền lương và các khoản trích theo lương.

 Chi phí khấu hao TSCĐ: gồm toàn bộ số tiền trích khấu hao TSCĐ sử dụng cho hoạt động sản xuất của doanh nghiệp.  Chi phí dịch vụ mua ngoài: gồm các khoản chi trả cho dịch vụ mua ngoài phục vụ cho hoạt động sản xuất của doanh nghiệp.  Chi phí bằng tiền khác: gồm các khoản chi phí bằng tiền ngoài các chi phí nêu trên chi cho hoạt động sản xuất của doanh nghiệp. Phân loại chi phí theo nội dung, tính chất kinh tế của chi phí có tác dụng cho biết kết cấu, tỷ trọng của từng loại chi phí mà doanh nghiệp đã chi ra cho hoạt động sản xuất.

Cách phân loại này là cơ sở lập bảng thuyết minh, báo cáo tài chính phục vụ cho yêu cầu thông tin và quản trị doanh nghiệp, đồng thời làm căn cứ để lập dự toán chi phí sản xuất, phân tích tình hình lập dự toán chi phí sản xuất kinh doanh cho kỳ sau.  Phân loại CPSX theo mục đích và công dụng của chi phí. Cách phân loại này dựa vào công dụng của chi phí và mức phân bổ chi phí cho từng đối tượng để phân loại chi phí thành các khoản mục:  Chi phí nguyên vật, vật liệu trực tiếp: phản ánh toàn bộ về nguyên liệu, vật liệu chính, phụ, nhiên liệu…tham gia trực tiếp vào quá trình sản xuất thi công xây lắp công trình.  Chi phí nhân công trực tiếp: gồm toàn bộ tiền lương, tiền công, các khoản phụ cấp của nhân công trực tiếp thi công xây lắp công trình.

 Chi phí sử dụng máy thi công:là các chi phí liên quan tới việc sử dụng máy thi công sản phẩm xây lắp, gồm chi phí nhiên liệu động lực cho máy thi công, tiền khấu hao máy, tiền lương công nhân điều khiển máy thi công, chi phí khác.  Chi phí sản xuất chung :gồm các khoản chi phí liên quan tới phục vụ và quản lý sản xuất trong phạm vi đội xây lắp, gồm: tiền lương bộ phận quản lý đội, các khoản trích theo lương của bộ phận quản lý đội, công nhân trực tiếp, công nhân điều khiển MTC, khấu hao TSCĐ dùng cho quản lý đội, chi phí CCDC, chi phí dịch vụ mua ngoài và các chi phí khác phát sinh trong kỳ liên quan đến hoạt động của đội. SV: Ngô Hương Giang 5 MSV: LTCD150271TC Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Khoa Kế Toán Cách phân loại này giúp nhà quản lý xác định được cơ cấu chi phí từ đó thấy được mức độ ảnh hưởng của từng khoản mục chi phí tới giá thành công trình xây dựng từ đó có thể đưa ra dự toán về giá thành sản phẩm.2 Nội dung kế toán chi phí sản xuất, kế toán chi phí sản xuất theo quy định 1. Đối tượng kế toán tập hợp chi phí sản xuất Đối tượng tập hợp CPSX là những phạm vi, giới hạn mà chi phí sản phát sinh được tập hợp phục vụ cho việc kiểm tra, giám sát, tổng hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm.

Đối tượng tập hợp CPSX trong doanh nghiệp xây lắp có thể là từng đội xây lắp, từng đơn đặt hàng, từng công trình hay hạng mục công trình. Việc xác định đối tượng tập hợp chi phí là xác định nơi phát sinh chi phí và nơi chịu chi phí phí làm cơ sở cho việc tập hợp chi phí. Vì vậy, xác định đối tượng tập hợp chi phí sản xuất xây lắp phù hợp, hợp lý giúp tổ chức tốt nhất công việc kế toán tập hợp chi phí sản xuất từ khâu ghi chép ban đầu đến khâu tổng hợp số liệu.2 Kế toán tập hợp chi phí sản xuất trong doanh nghiệp xây lắp Kế toán chi phí nguyên liệu, vật liệu trực tiếp Chi phí NL-VL trực tiếp bao gồm toàn bộ chi phí về nguyên liệu, vật liệu chính, vật liệu phụ, vật kết cấu, nửa thành phẩm mua ngoài, nhiên liệu…tham gia trực tiếp vào sản xuất thi công xây lắp hoàn thành công trình. Vật liệu sử dụng cho đối tượng nào thì tính trực tiếp cho đối tượng đố, trường hợp không tính riêng được thì phải tiến hành phân bổ cho từng đối tượng theo các tiêu thức thích hợp.

 Chứng từ kế toán: Bảng phân bổ vật liệu, phiếu xuất kho, hoá đơn GTGT, bảng tổng hợp xuất vật tư,.  Tài khoản kế toán: Kế toán sử dụng TK 621 “Chi phí nguyên liệu, vật liệu trực tiếp” để phản ánh các khoản chi phí nguyên liệu, vật liệu sử dụng trực tiếp cho hoạt động xây lắp. TK 621 không có số dư cuối kỳ. Tài khoản này được mở chi tiết cho từng đối tượng như: công trình, hạng mục công trình,.

 Phương pháp kế toán: SV: Ngô Hương Giang 6 MSV: LTCD150271TC Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Khoa Kế Toán Sơ đồ 1: kế toán chi phí nguyên liệu vật liệu trực tiếp TK 152, 153 TK 621 TK 154 Xuất VL dùng cho sản xuất Cuối kỳ, kết chuyển chi phí NLVL TT TK 111,112,331,. TK 152 Mua VL xuất dùng ngay cho SX (giá mua chưa thuế) Giá trị VL không sử dụng hết nhập lại kho TK 133 Thuế GTGT TK 632 được khấu trừ Chi phí NLVL vượt định mức TK 1413 khối lượng giao khoán hoàn thành bàn giao 1. Xuất kho NL-VL sử dụng cho hoạt động xây lắp, kế toán ghi: Nợ TK 621 -Giá trị NL-VL xuất dùng Có TK 152 -Giá trị NL-VL xuất dùng. Mua NL-VL sử dụng ngay cho hoạt động xây lắp (không nhập kho), kế toán ghi: Nợ TK 621 -Giá thực tế NL-VL mua sử dụng ngay Nợ TK 1331 -Thuế GTGT được khấu trừ (nếu có) Có TK 331 -Số tiền chịu người bán Có TK 111, 112 -Số tiền thanh toán ngay.

SV: Ngô Hương Giang 7 MSV: LTCD150271TC Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Khoa Kế Toán 3. NL-VL đã xuất kho nhưng sử dụng không hết vào hoạt động xây lắp, cuối kỳ nhập lại kho, kế toán ghi: Nợ TK 152 -Giá trị NL-VL nhập lại kho Có TK 621 -Giá trị NL-VL nhập lại kho. Cuối kỳ, kết chuyển chi phí NL-VL trực tiếp, kế toán ghi: Nợ TK 154 -Chi phí NL-VL kết chuyển Nợ TK 632 -Chi phí NL-VL vượt định mức Có TK 621 -Chi phí NL-VL trực tiếp. Kế toán chi phí nhân công trực tiếp Chi phí nhân công trực tiếp bao gồm toàn bộ tiền lương, tiền công, các khoản phụ cấp của nhân công trực tiếp thi công xây lắp công trình.

Đối với doanh nghiệp xây lắp, các khoản trích theo lương của công nhân trực tiếp được hạch toán vào chi phí sản xuất chung.