Chương 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN 1. Các công trình nghiên cứu ở nước ngoài liên quan đến đề tài luận án 1. Các công trình nghiên cứu liên quan đến truyền thống và giáo dục truyền thống Phi-Đen Ca-xtơ-Rô Ru-Đơ (1978), Cu-Ba trên con đường đi lên chủ nghĩa xã hội [120]. Tại Đại hội Đảng Cộng sản Cu-Ba lần thứ nhất Phi-Đen Ca-xtơ-Rô Ru-Đơ cho rằng: Những sự kiện có tính chất lịch sử của Tổ quốc ta, biết bao con người của dân tộc Cu-Ba đã phải hy sinh qua nhiều thế hệ.
Nhiều người đã hiến dâng cả tính mệnh của mình cho sự nghiệp giành độc lập, công lý, phẩm giá và tiến bộ của nhân dân ta. Trong giờ phút này, trước hết chúng ta xúc động tưởng nhớ đến những người đó, những người đã đau khổ, những người đã đấu tranh, những người đã hy sinh trong các cuộc giành độc lập, hoặc trong cảnh ô nhục của chế độ thực dân mới, hoặc trong các cuộc đấu tranh chống chế độ độc tài cuối cùng để củng cố và bảo vệ cách mạng, không có những tư tưởng, cố gắng và xương máu thì không bao giờ có được ngọn cờ cách mạng đó là những truyền thống cách mạng tốt đẹp, cho lịch sử oai hùng và những lý tưởng đẹp đẽ nhất của Tổ quốc ta. Vôn-Cô-Gô-Nốp (1982), Thế nào là quân nhân có đạo đức [168]. Tác giả giải thích rõ nội dung đạo đức của quân nhân, những khía cạnh biểu hiện của nó và những quy tắc đạo đức của thanh niên sắp nhập ngũ và chiến sĩ trẻ quân đội như: lòng yêu nước, ý thức công dân, trách nhiệm đạo đức, lương tâm và danh dự, nghĩa vụ quân nhân, chủ nghĩa anh hùng, ý thức kỷ luật… Qua đây, phát huy bản chất tốt đẹp, nâng cao sức mạnh chiến đấu và bồi dưỡng phẩm chất đạo đức cách mạng cho mình và giúp đỡ mọi người xung quanh.
Đặc biệt, tác giả nêu lên nét đạo đức trong lối sống của chúng ta “Các chiến sĩ trong lực lượng vũ trang Xô-Viết là một gia đình hòa thuận thống nhất, trân trọng kế thừa và phát triển những truyền thống cách mạng, chiến đấu và lao động vinh quang” [168, tr. Từ đó, tạo nên bầu không khí đạo đức lành mạnh trong tập thể tạo điều kiện duy trì tâm trạng lạc quan, tự tin, tính nghiêm khắc và nguyên tắc đối với nhau. Bua Phon Bun Nha Nit (1990), Mối quan hệ giữa truyền thống và đổi mới trong công cuộc xây dựng nền văn hóa mới ở Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào luan an 9 [25]. Luận án khẳng định: Truyền thống văn hóa là truyền thống hoạt động sáng tạo ra các giá trị văn hóa của con người, hàm chứa những vấn đề lý luận quan trọng trong hoạt động và đời sống văn hóa, thúc đẩy sự phát triển tất cả các phương diện đời sống văn hóa tác giả luận án kế thừa và tiếp thu, luận giải về công cuộc đổi mới xây dựng nền văn hóa mới ở Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào.
Nhấn mạnh, truyền thống văn hóa không thể đồng nhất với truyền thống lao động sản xuất và ý thức hệ. Để phù hợp với yêu cầu xây dựng xã hội mới, đòi hỏi truyền thống phải đổi mới. Thực chất của đổi mới là đổi mới con người - chủ thể sáng tạo ra các giá trị văn hóa - chủ thể của truyền thống văn hóa và năng lực thực tiễn. Cuốn sách luận giải quân đội một số quốc gia, nhất là các nước phương Tây, việc duy trì sĩ khí chủ yếu dựa vào đãi ngộ vật chất hậu hĩnh và phúc lợi xã hội cao, song họ cũng không giám buông lỏng, thậm chí rất coi trọng giáo dục truyền thống cho quân nhân.
Quân đội các nước cho rằng, kế thừa “truyền thống vinh quang”, phát huy tinh thần “dũng cảm không run sợ và dám hy sinh” của quân đội là một nội dung quan trọng trong giáo dục truyền thống. Quân đội các nước trên thế giới thường xuyên mời một số sĩ quan về nghỉ hưu có kinh nghiệm chiến đấu thực tế đến đơn vị “giảng bài học truyền thống”, giảng lịch sử quân đội, lịch sử chiến tranh cho cán bộ, chiến sĩ trong đơn vị, ra sức ca ngợi những “chiến công chói lọi” và “lịch sử vinh quang” của quân đội, các tư liệu về các nhân vật anh hùng, các sĩ quan chỉ huy đơn vị qua các thời kỳ, những chiến lệ điển hình mà các đơn vị đã tham gia, những sự kiện lịch sử trọng đại… khiến những ai bước chân vào bảo tàng Bộ Quốc phòng đều cảm nhận được bầu không khí giáo dục truyền thống lịch sử quân đội mạnh mẽ. Ngoài ra, còn thông qua việc tổ chức các hoạt động, các nghi lễ làm cho quân nhân luôn luôn cảm nhận thấy niềm tự hào và trách nhiệm, khơi dậy lòng nhiệt tình rèn luyện, luyện tập của chiến sĩ và nâng cao khí chất cho bộ đội. A Loun Boun Mi Xay (2013), Những giá trị văn hóa chính trị truyền thống Lào và ý nghĩa đối với công cuộc đổi mới ở Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào hiện nay [15].
Luận án đã bàn về giá trị văn hóa chính trị truyền thống là một bộ phận, một phương diện của văn hóa trong xã hội có giai cấp, nói lên chất lượng tổng hợp những giá trị vật chất và tinh thần với hạt nhân là các giá trị nhân văn được con người sáng tạo ra, sử dụng trong thực tiễn hoạt động và thực hiện nhiệm luan an 10 vụ từ đó, xác định các tiêu chuẩn trong xây dựng văn hóa chính trị truyền thống Lào. Qua đây, bồi đắp, củng cố, phát triển văn hóa tốt đẹp trong đời sống dân tộc Lào. Tác giả khẳng định: Văn hóa chính trị Lào không chỉ góp phần làm phong phú kho tàng văn hóa truyền thống, mà còn là một thành tố cốt lõi tạo sức mạnh tổng hợp vô giá trong sự nghiệp bảo vệ đất nước, phát triển kinh tế - xã hội hiện nay cũng như trong tương lai. Học viện Khoa học Quân sự, Quân Giải phóng nhân dân Trung Quốc (2013), Lý luận chiến lược quân sự Trung Quốc [81].
Khi bàn về văn hóa trong lĩnh vực quân sự, cuốn sách khẳng định: “Văn hóa được xác định là tư tưởng chiến lược, là lý luận chiến lược được hình thành trên cơ sở truyền thống lịch sử văn hóa của một quốc gia, dân tộc” [81, tr. Khẳng định “đặc tính của văn hóa, đặc biệt là các giá trị cốt lõi có ảnh hưởng đến chiến lược của một quốc gia, dân tộc” [81, tr. Để xây dựng văn hóa trong chiến lược quân sự, đòi hỏi phải “kế thừa truyền thống văn hóa dân tộc, Trung Quốc cũng phải chọn lọc tinh hoa văn hóa các nước” [81, tr. Cuốn sách cũng đề cập đến nội dung phát triển văn hóa truyền thống trong hoạt động quân sự của bộ đội.
Sạ Vẻng Đen Na Môn (2016), Phát triển giá trị văn hóa truyền thống trong đời sống văn hóa đơn vị cơ sở quân đội nhân dân Lào hiện nay [135]. Luận án cho rằng, việc kế thừa, phát huy những giá trị văn hóa truyền thống sẽ góp phần phát triển đời sống văn hóa tinh thần ở đơn vị cơ sở trong quân đội; tạo động lực để tiếp thu những giá trị mới làm giàu di sản văn hóa truyền thống của nhân dân các bộ tộc Lào hiện nay. Tác giả nhấn mạnh, việc phát huy giá trị văn hóa truyền thống với tư cách là động lực thúc đẩy đời sống văn hóa ở đơn vị cơ sở sẽ tạo ra một sức sống lâu bền, toàn diện, mang tính chỉnh thể của những giá trị văn hóa quân sự phản ánh trực tiếp bản chất cách mạng và tính nhân dân, tính dân tộc, nhân văn của Quân đội nhân dân Lào. Giá trị truyền thống như là một hình thái đặc thù của phát huy giá trị văn hóa truyền thống trong đời sống văn hóa đơn vị cơ sở Quân đội nhân dân Lào hiện nay, là sự nối tiếp mạch nguồn phát huy văn hóa truyền thống của dân tộc Lào, là sự thể hiện tập trung mối quan hệ thống nhất và đa dạng, giữa truyền thống và hiện đại trong nhận thức và luan an 11 vận dụng đúng đắn những quy luật văn hóa gắn với quy luật phát triển kinh tế - xã hội của Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào.
Các công trình nghiên cứu có liên quan đến giáo dục truyền thống trong lực lượng vũ trang A. Công trình bàn về thế giới quan khoa học và niềm tin cộng sản, nên nội dung chủ yếu là nắm vững những tư tưởng của chủ nghĩa Mác-Lênin và lý luận của chủ nghĩa cộng sản khoa học, các văn kiện, cương lĩnh và nghị quyết của Đảng Cộng sản Liên Xô. Hình thức giáo dục chính trị của quân đội và Hải quân Liên Xô. E-pi-sép được thông qua các buổi lên lớp chính trị, thực tiễn lao động, thực tiễn hoạt động quân sự, báo chí, tham quan, kể chuyện truyền thống.
phương pháp đối với sĩ quan chủ yếu thông qua con đường tự học, đối với chiến sĩ, thủy thủ có một chế độ học tập, chương trình kế hoạch cụ thể và khẳng định công tác tư tưởng có vai trò quan trọng trong xây dựng, chiến đấu của quân đội cách mạng tạo nên những giá trị truyền thống cao quý. Tác giả đã xác định các bộ phận hợp thành, mục đích, nội dung, hình thức, phương pháp và tiêu chí đánh giá chất lượng công tác tư tưởng và đưa ra giải pháp nâng cao chất lượng công tác tư tưởng, các hình thức hoạt động công tác tư tưởng trong quân đội Liên Xô. Mi Khai lốp (1979), V. Lênin Đảng Cộng sản Liên Xô bàn về công tác đảng, công tác chính trị trong các lực lượng vũ trang [163].
Tác giả cho rằng: CTĐ, CTCT là nội dung quan trọng trong hoạt động nhiều mặt của Đảng Cộng sản để lãnh đạo các lực lượng vũ trang. Tác giả đã phân tích vai trò của công tác đảng, công tác chính trị qua các tác phẩm của của V.Lênin, các nghị quyết của Đảng Cộng sản. Khẳng định vai trò to lớn của công tác chính trị trong quân đội trong mọi điều kiện tác chiến. Người coi khả năng tác chiến của quân đội, thắng lợi của nó trên mặt trận tùy thuộc trực tiếp vào trạng thái công tác chính trị.
Người đã khuyên nhủ và yêu cầu không được lơi lỏng các mặt hoạt động công tác này, phải tự kiểm tra, sử dụng đúng cán bộ chính trị và các đảng viên, phải thông tin một cách nhanh nhạy, chính xác về công tác chính trị trong các lực lượng vũ trang. luan an 12 Sỏn Xay Chăn Nha Lạt (2012) “Giáo dục chính trị tư tưởng cho hạ sĩ quan, binh sĩ quân đội nhân dân Lào” [136].