phần Mở đầu, Kết luận, Tài liệu tham khảo, Phụ lục, Nội dung chính của luận gồm 3 chương: Chƣơng 1: Truyện cổ tích,Andersen và vấn đề Môtip Chƣơng 2: Môtip nhân vậttrong truyện cổ tích Andersen Chƣơng 3: Môtip cốt truyệntrong truyện cổ tích Andersen. 13 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com CHƢƠNG 1: TRUYỆN CỔ TÍCH, ANDERSEN VÀ VẤN ĐỀ MÔTIP 1. Giới thuyết truyện cổ tíchtác giả, truyện cổ tích dân gian, tƣơng đồng và khác biệt.1 Truyện cổ tích tác giả. Khái niệm: Trong một vài thế kỷ gần đây, rất nhiều tác giả trong và ngoài nước đã tiến hành thu thập những truyện cổ tích còn lưu lạc trong dân gian và phổ biến nó tới người đọc.
Đó là những người có công sưu tầm, không phải người sáng tác, rất nhiều người nhầm lẫn ở điểm này. Về cơ bản, truyện cổ tích tác giả mang đầy đủ nội dung và đặc điểm của truyện cổ tích nói chung. Điểm khác biệt lớn nhất nằm ở việc truyện cổ tích tác giả là dạng truyện cổ tích do tác giả cụ thể sáng tác, dựa trên chính sự tưởng tượng thiên phú của mình, nên có thể hiểu truyện cổ tích tác giả là truyện cổ tích hiện đại, hai cụm từ này có ý nghĩa tương đương với nhau.Ở Nga, các nhà folklore đều thống nhất sử dụng thuật ngữ truyện cổ tích văn học để chỉ thể loại cổ tích có tác giả, như truyện cổ tích của Tolstoy, truyện cổ tích của A. Truyện cổ tích có tác giả là một hiện tượng lớn, tồn tại trong lịch sử hình thành và phát triển của nhiều nền văn học trên thế giới.
Có thể nói, đây là thể loại xuất hiện tương đối sớm trong nền văn học viết của mỗi dân tộc và không ngừng tồn tại, phát triển cho đến ngày nay mà cội nguồn, nền tảng của nó chính là kho tàng truyện kể dân gian. Truyện cổ tích, thần thoại, truyền thuyết, ngụ ngôn, truyện cười,. đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành thể loại này. Ở Việt Nam, một số sáng tác của các nhà văn như Tô Hoài, Nguyễn Huy Tưởng, Vũ Tú Nam, Phạm Hổ,.
cũng cho chúng ta thấy có một thể loại văn học mang phong cách dân gian đã xuất hiện trong văn học nước ta. Đó là truyện cổ tích được sáng tác chủ yếu bởi các nhà văn, nhà nghiên cứu Chu 14 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Xuân Diên thì gọi đây là truyện cổ tích của văn học thành văn. Ông còn giải thích rõ thêm: “tức là sáng tạo của cá nhân nhà văn và được cố định hóa bằng ngôn ngữ viết”. Tùy từng nhà nghiên cứu mà thuật ngữ được sử dụng khác nhau: truyện cổ tích mới, truyện cổ tích văn học, truyện cổ tích thành văn, truyện cổ tích của nhà văn,.
Rõ ràng là vấn đề xác định thể loại này cho đến nay trong giới nghiên cứu vẫn chưa có được một khái niệm thống nhất. Chính vì vậy trong khuôn khổ luận văn này chúng ta sử dụng thuật ngữ “truyện cổ tích tác giả” để nghiên cứu rõ nhất những tác phẩm văn học của nhà văn thiên tài Andersen. Đặc trƣng: Truyện cổ tác giả là thể loại thuộc sáng tác cá nhân, không phải là sáng tác tập thể, mặc dù nó tiếp thu và vận dụng kinh nghiệm thẩm mĩ dân gian. Đây là thể loại được lưu truyền bằng văn bản.
Tác phẩm có tác giả rõ ràng, văn bản là cố định và không có dị bản. Đặc điểm này để phân biệt với truyện cổ tích dân gian là sản phẩm chung của nhiều thế hệ dân chúng, tồn tại chủ yếu bằng hình thức truyền miệng. Như vậy, truyện cổ tích của nhà văn đã chuyển từ hình thức truyền miệng dân gian sang hình thức văn học viết, từ khuyết danh đến có tác giả cụ thể. Tác phẩm được thể hiện thông qua cá tính sáng tạo của nhà văn và phát triển theo quy luật sáng tạo văn học, đặc biệt ở truyện cổ tích tác giả không chỉ dùng để kể mà chủ yếu là để đọc, nên bên cạnh những cốt truyện đơn giản còn có nhiều cốt truyện phức tạp, có trường hợp có tới hai, ba cốt truyện cổ tích dân gian khác nhau được tác giả ghép nối vào nhau, truyện lồng trong truyện.
Có thể nói rằng với truyện cổ tích tác giả, việc đi vào miêu tả tâm lí nhân vật bước đầu được chú ý.Hơn nữa, trong truyện cổ tích dân gian không có bình luận, có chăng chỉ là những lời giải thích sự việc xuất hiện ở phần kết thúc truyện.Còn trong truyện cổ tích tác giả, lời bình luận, triết lí của tác giả 15 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com không chỉ xuất hiện ở phần kết thúc mà nhiều khi được xen lẫn vào từng phần của truyện.Nhiều khái niệm mới, hiện đại của đời sống cũng được các nhà văn sử dụng trong tác phẩm của mình. Như vậy có thể nói, truyện cổ tích tác giả là tác phẩm tự sự, với hình thức sử thi nhỏ, cốt truyện tưởng tượng, hệ thống hình ảnh ước lệ thần kì và khác với truyện cổ tích dân gian ở quan niệm của tác giả về thế giới quan, nhiệm vụ tư tưởng thẩm mĩ của thời đại và mối quan hệ với phương pháp nghệ thuật của nhà văn. Đặc điểm hư cấu, được thừa nhận bởi tác giả và người nghe hoặc độc giả.Thứ hai, hình thức truyện là tự sự. Có thể nói, những đặc điểm này là chung đối với truyện cổ tích tác giả.
Thông qua những đặc trưng trên, chúng ta có thể kể ra ở đây rất nhiều những nhà văn tiêu biểu cho thể loại truyện cổ tích tác giả này và Andersen là một tiêu biểu nhất, một biểu tượng của truyện cổ tích tác giả. Truyện cổ tích dân gian. Khái niệm: Truyện cổ tích ra đời ở thời kì đầu của xã hội phong kiến với yếu tố thần kỳ đóng vai trò quan trọng giúp con người giải quyết những mâu thuẫn xung đột, và phản ánh những ước mơ khát vọng của cuộc sống đầy trắc trở. Những nhà nghiên cứu và sưu tầm văn học dân gian từ thế kỷ 19 ở Đức, thuộc trường phái thần thoại học, như Schelling, anh em nhà Schlegel, anh em nhà Grimm xem truyện cổ tích là “những mảnh vỡ của thần thoại cổ”.
Còn theo“Từ điển tiếng Việt” do Hoàng Phê chủ biên và “Từ điển tiếng Việt” do Minh Tân, Thanh Nghi, Xuân Lãm biên soạn đều giải thích truyện cổ tích tích là: truyện cổ dân gian phản ánh cuộc đấu tranh trong xã hội, thể hiện tình cảm, đạo đức, mơ ước của nhân dân, về hình thức thường mang nhiều yếu tố thần kì, tượng trưng và ước lệ [8, tr. Hiểu một cách đơn giản nhất thì truyện cổ tích dân gian là: những tác phẩm truyền miệng dân gian kể lại những câu chuyện tưởng tượng xoay quanh một số nhận vật quen 16 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com thuộc như nhân vật dũng sĩ cứu người, nhân vật mồ cô tài giỏi, nhân vật con riêng sống với mẹ ghẻ bị hãm hại, nhân vật nghèo khổ gặp may, nhân vật có hình dạng xấu xí, nhân vật ngốc nghếch được thần linh giúp đỡ, và cả những câu chuyện kể về các con vật nói năng và hoạt động như con người,…Căn cứ vào các nhân vật chính và tính chất của sự việc được kể lại, có thể chia truyện cổ tích ra làm 3 loại: Truyện cổ tích loài vật, truyện cổ tích thần kỳ và truyện cổ tích thế tục (cổ tích sinh hoạt) Đặc trưng: Truyện cổ tích khác biệt cơ bản với các loại truyện khác ở phương diện người kể chuyện kể lại nó và người nghe thì tiếp nhận trước hết như một sự hư cấu thẩm mỹ, một trò chơi của trí tưởng tượng. Bên cạnh yếu tố hư cấu, tưởng tượng như một đặc điểm chủ yếu của thể loại, truyện cổ tích vẫn bộc lộ sự liên hệ với đời sống hiện thực, thông qua những đặc điểm về nội dung, ngôn ngữ, tính chất của cốt truyện, Môtip, hình tượng nghệ thuật,. Nhiều truyện cổ tích xuất xứ từ xa xưa phản ánh được các quan hệ xã hội nguyên thủy và các biểu tượng, tín ngưỡng vật tổ, tín ngưỡng vạn vật hữu linh.
Trong khi đó, các truyện cổ tích hình thành giai đoạn muộn hơn, như thời phong kiến, thường có những hình tượng vua, hoàng hậu, hoàng tử, công chúa. Sang thời tư bản chủ nghĩa, truyện cổ tích thường chú ý hơn đến thương nhân, tiền bạc và các quan hệ xã hội liên quan đến mua bán, đổi chác, sự tương phản giàu nghèo,. Về nội dung tư tưởng, truyện cổ tích thường mang tinh thần lạc quan, có hậu, trong đó kết thúc truyện bao giờ cái thiện cũng chiến thắng hoặc được tôn vinh, cái ác bị tiễu trừ hoặc bị chế giễu. 17 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.
Nét tương đồng và khác biệt của truyện cổ tích tác giảso với truyện cổ tích dân gian. Nét tương đồng: Như chúng ta đã biết, truyện cổ tích dân gian vốn lưu truyền bằng hình thức truyền miệng, về sau được ghi chép lại. Việc truyện cổ tích dân gian được kể lại, thuật lại và ghi chép lại là kết quả của sự xâm nhập của văn học viết, của sáng tạo cá nhân vào lĩnh vực nghệ thuật mang tính tập thể. Trong quá trình ghi chép này làm xuất hiện một số khuynh hướng: Thứ nhất, một số tác giả trong khi thuật lại, kể lại đã nhấn mạnh đến ý nghĩa tư tưởng của truyện cổ tích, một số khác quan tâm đến phong cách dân gian hóa qua sự biểu hiện của tục ngữ, thành ngữ hoặc đưa vào truyện cổ tích những yếu tố, thành phần không mang tính đặc trưng thi pháp dân gian như thay đổi vị trí, sử dụng vốn từ sách vở, từ địa phương,.
Sự chế tác văn học khác với việc kể lại, thuật lại ở mức độ thâm nhập của cá nhân vào trong truyện cổ tích dân gian. Trong văn bản chế tác văn học có thể thấy được một số yếu tố thuộc phong cách viết nổi trội hơn phong cách kể chuyện dân gian.Phong cách viết làm cho tính toàn vẹn của hệ thống nghệ thuật của truyện cổ tích dân gian bị phá vỡ nhưng về cơ bản những đặc trưng được quy định của một tác phẩm cụ thể được bảo lưu. Thứ hai, tác phẩm chế tác văn học thể hiện một chất lượng khác hơn so với việc thuật lại, chép lại, kể lại ở chỗ vai trò ban đầu của tác giả thể hiện ở những dấu hiệu, trước hết là ở hình thức kể, thuật lạitruyện. Ở đây, phong cách thi pháp dân gian được thay thế bởi phong cách kểtruyện sách vở.Vào thời kì đầu, những thay đổi của tác giả hầu như không đụng chạm đến cái cốt lõi của cốt truyện cổ tích dân gian.
18 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.