mở đầu bài học. Cơ sở thực tiễn Trường Tiểu học Phạm Hùng là một đơn vị nằm ở ấp Long Hải thuộc xã Trường Tây, Thị xã Hòa Thành, tỉnh Tây Ninh. Nhà trường đã nhận được sự quan tâm của địa phương, sự nhiệt tình của Ban đại diện Cha mẹ học sinh và các lực lượng xã hội trong công tác giáo dục học sinh. Đơn vị có tập thể giáo viên đoàn kết nhất trí, có tinh thần trách nhiệm cao.
Các tổ chức đoàn thể trong nhà trường hoạt động đồng đều và có sự đoàn kết thống nhất cao trong lãnh đạo, chỉ đạo. Có chi bộ nhà trường lãnh đạo toàn diện, quan tâm chỉ đạo chặt chẽ mọi phong trào hoạt động của nhà trường. Cơ sở vật chất và thiết bị dạy học được các cấp quan tâm và bổ sung hàng năm tạo điều kiện cho việc dạy và học. Trường Tiểu học Phạm Hùng Năm học 2022 – 2023 bản thân tôi được Ban giám hiệu nhà trường tin tưởng phân công chủ nhiệm lớp 2D.
Số liệu tổ chức của lớp tôi quản lý có 32 em trong đó có 16 em nữ , có 1 em dân tộc Hoa. Thuận lợi: - Được sự quan tâm của Ban giám hiệu và các tổ chức, đoàn thể trong nhà trường trong các hoạt động giáo dục. Trang 9 - Các em học sinh rất ngoan, biết vâng lời thầy cô giáo. Chất lượng học tập của các em tương đối đồng đều.
- Các em học sinh trong lớp cũng rất mạnh dạn trong các hoạt động chung, hội thi của nhà trường và Liên đội tổ chức. - Đa số phụ huynh quan tâm đến việc học tập của con em mình. Thường xuyên liên lạc trao đổi tình hình học tập của các em với giáo viên chủ nhiệm qua Zalo của lớp, Zalo cá nhân của giáo viên chủ nhiệm hoặc gặp trực tiếp giáo viên chủ nhiệm. Khó khăn: - Một số em không có sự hứng thú với môn Toán, không nắm chắc được những con số, hình ảnh, khái niệm nên các em rơi vào tình trạng sợ học Toán, học kém môn Toán.
- Đôi lúc giáo viên chưa chú trọng xây dựng các bài tập dành cho từng đối tượng học sinh. - Một số phụ huynh học sinh ít thời gian kèm cặp cho đối tượng học sinh đọc, viết, tính toán còn chậm. Thực tiễn vấn đề nghiên cứu: Trong nhiều năm giảng dạy tại trường, tôi nhận thấy rằng việc dạy các bài toán về bảng nhân chưa đạt yêu cầu do nhiều nguyên nhân: - Các em học sinh không nắm được bản chất của phép nhân cũng như cách lập bảng nhân dẫn tới các em chỉ học thuộc bảng nhân một cách máy móc. - Chưa tổ chức được nhiều hoạt động cho các em tham gia để nâng cao sự nhiệt tình, hứng thú cho học sinh khi học tập.
- Đơn vị nơi tôi công tác thuộc vùng bán nông thôn. Đa số phụ huynh đi làm xí nghiệp, làm nông, họ tất bật với công việc tăng ca, đồng áng, thời gian dạy học hay kiểm tra bài học của con còn hạn chế. Trang 10 - Học sinh chưa hiểu và biết tầm quan trọng của bảng nhân và đây là phép tính mới đối với các em. - Học sinh lớp Hai ở độ tuổi tiếp thu bài nhanh mà cũng chống quên.
Nên việc thuộc và nhớ các bảng nhân ở các em không có tính bền vững. Nhất là ở giai đoạn ban đầu bước làm quen và học chúng. Điều này đã gây không ít khó khăn đến việc học toán của các em. Do đó, làm thế nào để các em nhớ được bảng nhân; thực hiện được phép nhân là một việc làm cần có nhiều đầu tư và nhiều suy nghĩ của giáo viên.
Qua thực tế giảng dạy tôi đánh giá được trình độ học tập môn Toán của học sinh lớp 2D như sau: Tổng số Đạt Chưa đạt Nội dung khảo sát SL TL % SL TL % Thuộc được bảng nhân trong 20 62,5 % 12 37,5 % chương trình lớp Hai Có kỹ năng tham gia trò chơi 14 43,4 % 18 56,6 % 32/16 Có kỹ năng hoạt động nhóm 10 31,3 % 20 68,7 % trong khi chơi Hứng thú khi tham gia trò 15 46,9 % 17 53,1 % chơi tìm hiểu về bảng nhân Yêu thích học Toán 13 40,7 % 29 59,3 % 2.2 Sự cần thiết của sáng kiến: Xuất phát từ thực tiễn trên tôi quyết định nghiên cứu sáng kiến “ Một số biện pháp sử dụng trò chơi giúp học sinh lớp 2D trường Tiểu học Phạm Hùng học tốt bảng nhân” nhằm tìm ra biện pháp nâng cao chất lượng dạy và học môn Toán ở lớp Hai. Nội dung vấn đề 3. Vấn đề đặt ra Toán học là một môn khoa học tự nhiên có tính lôgic và tính chính xác cao, nó là chìa khoá mở ra sự phát triển của các bộ môn khoa học khác. Đối với môn Toán ở Tiểu học, nếu mỗi người giáo viên chỉ truyền đạt, giảng giải theo các tài liệu đã có sẵn trong Sách giáo khoa, trong các sách hướng dẫn và thiết kế bài dạy một cách rập khuôn, máy móc thì sẽ làm cho học sinh học tập một cách thụ động.
Điều đó sẽ khiến cho việc học tập của học sinh sẽ diễn ra thật đơn điệu tẻ nhạt và kết quả học tập không cao. Đối với học sinh lớp Hai việc ghi nhớ và vận dụng bảng nhân không phải là một việc dễ. Với lứa tuổi các em “Mau thuộc nhưng chóng quên” mà chương trình toán lớp Hai một phần quan trọng là bảng nhân. Bởi vậy, muốn ghi nhớ bảng nhân mà không lẫn lộn là một quá trình học tập rất khó đối với các em.
Nếu không ghi nhớ và hiểu được cách lập bảng nhân thì các em sẽ không làm được các bài toán có liên quan. Hơn nữa, nó là nền móng của các bài toán về nhân chia ở lớp 3,4, 5. Yêu cầu của giáo dục hiện nay đòi hỏi phải đổi mới phương pháp dạy học môn Toán ở bậc tiểu học theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động sáng tạo của học sinh, giáo viên trao quyền học tập cho học sinh. Học sinh chủ động học tập, giáo viên hỗ trợ, hướng dẫn.
Vì vậy, người giáo viên phải gây được hứng thú học tập cho các em bằng cách lôi cuốn các em tham gia vào các hoạt động học tập. Động viên các em tự tìm tòi, rèn luyện, khám phá và phát huy trong việc tự học, trong cuộc sống. Giải pháp chứng minh vấn đề 3. Giáo viên cần nắm chắc các bước tiến hành tổ chức trò chơi Toán học Trong quá trình tổ chức trò chơi Toán học cho học sinh, giáo viên nên tiến hành các bước cơ bản sau: Trang 12 - Nêu yêu cầu cụ thể của hoạt động học tập cần giải quyết và tên trò chơi để giải quyết hoạt động đó.
- Thành lập đội chơi (cử đội trưởng, ban giám khảo, thư kí nếu cần). - Nêu luật chơi, cách tính, thời gian chơi: giáo viên giải thích cách chơi trong đó ai chơi trực tiếp, ai cổ động, ai đánh giá, chơi như thế nào, đánh giá như thế nào, chơi bao nhiêu lần, phần thưởng là gì? Chú ý chọn hình thức ngắn gọn, rõ ràng để giải thích cách chơi. Không nên giải thích dài dòng khiến học sinh mất hứng thú ngay từ khi chưa tham gia trò chơi. - Tổ chức chơi thử (nếu cần).
- Tổ chức cho các đội chơi trò chơi. - Tổ chức đánh giá kết quả của các đội chơi. - Tổ chức cho học sinh rút kinh nghiệm và khắc sâu kiến thức qua trò chơi. Tùy mục tiêu của mỗi trò chơi, trình độ của học sinh và thời gian mà giáo viên có thể linh động thêm hoặc bớt các bước trên khi tiến hành tổ chức trò chơi.
Xây dựng các trò chơi dạy Toán gắn với chủ đề dạy học bảng nhân hiệu quả Trong quá trình giảng dạy và tìm hiểu thực tế, tôi nhận thấy việc tổ chức trò chơi trong dạy Toán lớp Hai nội dung bảng nhân được đa số giáo viên vận dụng với mong muốn đổi mới phương pháp dạy học, để có thể nâng cao chất lượng việc sử dụng trò chơi trong dạy toán theo cá nhân tôi cần làm tốt các nội dung sau: - Cần gắn liền nội dung bài học với trò chơi nhằm phát huy hiệu quả trò chơi trong việc truyền tải kiến thức cho học sinh, ở đây trò chơi nên tập trung khai thác nội dung giúp học sinh nhanh nhớ kiến thức bảng nhân. - Trong các tiết học giáo viên cần đa dạng hoá trò chơi trong giờ học là điều vô cùng quan trọng và cần thiết để các em “chơi mà học, học mà chơi”. Trang 13 - Cần căn cứ từng bài học để sử dụng trò chơi hợp lý, cần cân nhắc thời lượng tổ chức và các bước sử dụng trò chơi thật sự hiệu quả Ví dụ: Học bảng nhân 2, tôi cho các em chơi Trò chơi “Câu trả lời cuối cùng” Mục tiêu: Giúp học sinh tính nhẩm nhanh. Thời gian: 5 phút.
Chuẩn bị: Một số tranh, vật thật minh hoạ. Số lượng: 4 nhóm Cách tiến hành: - Mỗi nhóm 2 em đại diện: 1 em hỏi – 1 em trả lời - Mỗi nhóm được trả lời 4 tranh (hoặc vật thật) Luật chơi: Trả lời đúng: + 1 điểm. Trả lời sai : - 1 điểm - Giáo viên treo tranh và hỏi, đưa ra các đáp áp để học sinh lựa chọn sao cho phù hợp với bức tranh, chẳng hạn: - Đố bạn các phép tính nhân trong bảng. - Đại diện nhóm 1: Câu trả lời cuối cùng của em.
Giáo viên nêu phép tính nhân đúng. - Cả lớp thưởng cho nhóm bạn: Một tràn vỗ tay - Giáo viên ghi nhóm 1: 1 điểm. Trang 14 - Thực hiện tương tự đối với các nhóm khác. - Giáo viên tổng kết – tuyên dương nhóm thắng cuộc.
Ví dụ: Ở hoạt động vận dụng Mục tiêu: HS vận dụng lại kiến thức đã học thông qua trò chơi “Truyền điện” Cách tiến hành: - GV tổ chức cho HS chơi trò chơi truyền điện về các tích trong bảng nhân 2. Hỏi xuôi 2 x 7 = ?; hỏi ngược 14 = 2 x ? - GV nói lại tác dụng của việc học thuộc bảng nhân 3. Vận dụng một số trò chơi học tập ở các hoạt động trong dạy bảng nhân Toán lớp 2 3.1 Trò chơi “Câu cá” Mục tiêu: - Luyện tập và củng cố kỹ năng làm các phép tính. - Luyện phản xạ nhanh ở các em.
Chuẩn bị: Cần câu dài 1m có lưỡi câu, các tấm bìa có ghi phép tính với kết quả. Cách tiến hành trò chơi: Số lượng: 4 nhóm Mỗi nhóm 2 em:1 em cầm cần câu, 1 em cầm kết quả câu Chuẩn bị: Cần câu dài 1m có lưỡi câu, các tấm bìa có ghi phép tính nhân với kết quả.