Mối Quan Hệ Causal Giữa Cung Tiền, Lạm Phát và Tăng Trưởng Kinh Tế Ở Việt Nam

Luận văn thạc sĩ phân tích ueh the causal relationship between money supply inflation and economic growth in vietnam, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp khả

• Tác giả: Nguyễn Trọng Tín
• Người hướng dẫn: Assoc. Nguyễn Văn Ngãi
• Trường học: University of Economics
• Chuyên ngành: Development Economics
• Đề tài: Mối Quan Hệ Giữa Cung Tiền, Lạm Phát và Tăng Trưởng Kinh Tế Tại Việt Nam
• Loại tài liệu: Thesis
• Năm xuất bản: 2013
• Địa điểm: Ho Chi Minh City

Mục lục chi tiết

• DECLARATION
• ACKNOWLEDGEMENT
• LIST OF ABBREVIATIONS
• ABSTRACT
• TABLE OF CONTENTS
• 1. CHAPTER 1: INTRODUCTION
• 1.1. Scope of the study and methodology
• 1.2. Organization of the thesis
• 2. CHAPTER 2: LITERATURE REVIEW
• 2.1. Theories about the Inflation – Economic growth relationship
• 2.2. Theories about the Inflation – Money supply relationship
• 2.3. Theories about the Money supply – Economic growth relationship
• 3. CHAPTER 3: RESEARCH METHODOLOGY, MODEL SPECIFICATION AND DATA SOURCES
• 3.1. Stationary and Unit root tests
• 3.2. Johansen’s test for Cointegration
• 3.3. Granger Causality Test
• 3.4. Impulse response functions
• 4. CHAPTER 4: FINDINGS AND DISCUSSION
• 4.1. An overview of inflation, money supply and economic growth in Vietnam from 1995 to 2012
• 4.2. Unit root testing
• 4.3. Estimation optimal lag for the model
• 4.4. Johansen cointegration test
• 4.5. Causality test for the long-run and short-run effect
• 4.6. Comparing with previous studies
• 5. CHAPTER 5: CONCLUSIONS AND POLICY IMPLICATIONS
• 5.1. Limitation and Further studies
• LIST OF TABLES
• LIST OF FIGURES

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Mối Quan Hệ Giữa Cung Tiền Lạm Phát Và Tăng Trưởng Kinh Tế Tại Việt Nam

Mối quan hệ giữa cung tiền, lạm phát và tăng trưởng kinh tế là một chủ đề quan trọng trong kinh tế học. Tại Việt Nam, sự biến động của các yếu tố này đã ảnh hưởng lớn đến sự phát triển kinh tế. Nghiên cứu này sẽ phân tích các mối liên hệ này trong bối cảnh kinh tế Việt Nam từ năm 1999 đến 2012.

1.1. Khái Niệm Cung Tiền Lạm Phát Và Tăng Trưởng Kinh Tế

Cung tiền được định nghĩa là tổng lượng tiền trong nền kinh tế. Lạm phát là sự gia tăng mức giá chung của hàng hóa và dịch vụ. Tăng trưởng kinh tế là sự gia tăng sản lượng hàng hóa và dịch vụ trong một khoảng thời gian nhất định.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Nghiên Cứu Mối Quan Hệ Này

Nghiên cứu mối quan hệ giữa cung tiền, lạm phát và tăng trưởng kinh tế giúp các nhà hoạch định chính sách hiểu rõ hơn về cách thức điều chỉnh chính sách tiền tệ để đạt được mục tiêu phát triển bền vững.

II. Vấn Đề Lạm Phát Tại Việt Nam Thách Thức Và Cơ Hội

Lạm phát tại Việt Nam đã trở thành một vấn đề nan giải trong những năm gần đây. Sự gia tăng giá cả không chỉ ảnh hưởng đến đời sống người dân mà còn tác động đến tăng trưởng kinh tế. Việc kiểm soát lạm phát là một thách thức lớn cho chính sách tiền tệ.

2.1. Nguyên Nhân Gây Ra Lạm Phát Tại Việt Nam

Các nguyên nhân chính gây ra lạm phát bao gồm sự gia tăng cung tiền, chi phí sản xuất tăng cao và các yếu tố bên ngoài như giá nguyên liệu thế giới.

2.2. Tác Động Của Lạm Phát Đến Tăng Trưởng Kinh Tế

Lạm phát cao có thể làm giảm sức mua của người tiêu dùng, từ đó ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế. Nghiên cứu cho thấy rằng lạm phát không kiểm soát có thể dẫn đến suy thoái kinh tế.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Mối Quan Hệ Giữa Cung Tiền Và Lạm Phát

Để phân tích mối quan hệ giữa cung tiền và lạm phát, nghiên cứu sử dụng mô hình VECM để xác định mối quan hệ nhân quả giữa các biến số này. Phương pháp này cho phép đánh giá tác động của cung tiền đến lạm phát trong ngắn hạn và dài hạn.

3.1. Mô Hình VECM Trong Phân Tích Kinh Tế

Mô hình VECM (Vector Error Correction Model) giúp xác định mối quan hệ dài hạn giữa các biến số kinh tế. Mô hình này cho phép phân tích tác động của cung tiền đến lạm phát và tăng trưởng kinh tế.

3.2. Dữ Liệu Sử Dụng Trong Nghiên Cứu

Dữ liệu được thu thập từ các nguồn chính thức như Tổng cục Thống kê và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, bao gồm các chỉ số về cung tiền, lạm phát và tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn 1999-2012.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Về Mối Quan Hệ Giữa Cung Tiền Lạm Phát Và Tăng Trưởng Kinh Tế

Kết quả nghiên cứu cho thấy có mối quan hệ hai chiều giữa lạm phát và tăng trưởng kinh tế. Ngoài ra, có sự tác động một chiều từ cung tiền đến lạm phát và tăng trưởng kinh tế. Điều này cho thấy rằng chính sách tiền tệ cần được điều chỉnh để kiểm soát lạm phát mà vẫn đảm bảo tăng trưởng.

4.1. Phân Tích Kết Quả Từ Mô Hình VECM

Mô hình VECM cho thấy rằng cung tiền có tác động đáng kể đến lạm phát trong ngắn hạn. Tuy nhiên, trong dài hạn, mối quan hệ này trở nên phức tạp hơn.

4.2. So Sánh Với Các Nghiên Cứu Trước Đây

Kết quả nghiên cứu này phù hợp với một số nghiên cứu trước đây nhưng cũng chỉ ra những khác biệt đáng kể, đặc biệt là trong bối cảnh kinh tế Việt Nam.

V. Kết Luận Và Đề Xuất Chính Sách Tiền Tệ Tại Việt Nam

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy rằng việc kiểm soát cung tiền là rất quan trọng để duy trì lạm phát ở mức thấp và ổn định, từ đó thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Chính sách tiền tệ cần được điều chỉnh linh hoạt để đáp ứng các biến động của nền kinh tế.

5.1. Đề Xuất Chính Sách Tiền Tệ Hiệu Quả

Chính sách tiền tệ cần tập trung vào việc kiểm soát cung tiền để giảm thiểu lạm phát, đồng thời khuyến khích đầu tư và tiêu dùng để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

5.2. Hướng Nghiên Cứu Tương Lai

Cần có thêm nhiều nghiên cứu để hiểu rõ hơn về mối quan hệ giữa cung tiền, lạm phát và tăng trưởng kinh tế trong bối cảnh thay đổi của nền kinh tế toàn cầu.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong giai đoạn 1990 – 2007, nền kinh tế Việt Nam ghi nhận tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm quốc nội bình quân đạt mức ấn tượng 7,52%/năm. Tuy nhiên, bước sang giai đoạn 2008 – 2012, đà tăng trưởng đã suy giảm xuống còn 5,87%/năm, đi kèm với những đợt biến động lạm phát dữ dội đạt đỉnh 23,12% vào năm 2008 và 18,13% vào năm 2011. Thực trạng này đặt ra thách thức lớn đối với công tác điều hành vĩ mô: liệu việc nới lỏng cung tiền để kích thích tăng trưởng có phải là nguyên nhân trực tiếp thổi bùng áp lực lạm phát, hay việc thắt chặt tiền tệ đột ngột sẽ bóp nghẹt động lực phát triển kinh tế?

Mối quan hệ tương tác giữa cung tiền, lạm phát và tăng trưởng kinh tế là một trong những chủ đề trọng tâm nhưng còn nhiều tranh cãi trong lý thuyết kinh tế học hiện đại. Tại Việt Nam, nhiều công trình nghiên cứu trước đây chỉ xem xét từng cặp biến số riêng lẻ, sử dụng các chỉ số thay thế chưa thực sự đại diện như sản lượng công nghiệp, hoặc chỉ dừng lại ở các mô hình tự hồi quy ngắn hạn không thể phản ánh bức tranh cân bằng trong dài hạn.

Nghiên cứu này được thực hiện nhằm giải quyết ba mục tiêu cụ thể:

1. Xác định sự tồn tại của mối quan hệ đồng tích hợp và cân bằng dài hạn giữa ba biến số vĩ mô cốt lõi: cung tiền mở rộng, lạm phát và tăng trưởng kinh tế.
2. Kiểm định hướng quan hệ nhân quả ngắn hạn và dài hạn giữa các biến số thông qua kiểm định nhân quả Granger.
3. Đánh giá cơ chế truyền dẫn và độ trễ tác động của các cú sốc tiền tệ đối với nền kinh tế thực, từ đó đề xuất định hướng điều hành chính sách tiền tệ phù hợp.

Phạm vi nghiên cứu tập trung vào toàn bộ nền kinh tế Việt Nam thông qua chuỗi số liệu thứ cấp theo quý trong khoảng thời gian 13,5 năm, từ quý 2/1999 đến quý 3/2012, bao gồm 54 quan sát chuẩn hóa. Kết quả phân tích mang lại ý nghĩa thực tiễn sâu sắc, cung cấp cơ sở lượng hóa giúp các cơ quan quản lý vĩ mô kiểm soát lạm phát xoay quanh mục tiêu 5% – 7%/năm và hỗ trợ tăng trưởng kinh tế bền vững trên 6,0%/năm.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng kết hợp giữa các trường phái kinh tế học vĩ mô kinh điển và hiện đại:

• Thuyết tiền tệ của Milton Friedman: Khẳng định lạm phát ở mọi nơi và mọi lúc đều là một hiện tượng tiền tệ. Khi tốc độ gia tăng khối lượng tiền trong lưu thông vượt xa tốc độ tăng trưởng sản lượng thực tế, mức giá chung sẽ tăng lên tương ứng theo phương trình số lượng tiền tệ.
• Mô hình Tổng cầu – Tổng cung (AS-AD) của trường phái Keynes: Trong ngắn hạn, đường tổng cung dốc lên, việc kích cầu qua chính sách tiền tệ nới lỏng làm dịch chuyển đường tổng cầu sang phải, qua đó vừa thúc đẩy sản lượng thực vừa làm tăng giá cả. Trong dài hạn, đường tổng cung thẳng đứng tại mức sản lượng tiềm năng, mọi kích thích tổng cầu thuần túy chỉ dẫn đến gia tăng tỷ lệ lạm phát.
• Hiệu ứng Tobin (Tobin Effect) và Thuyết tăng trưởng nội sinh: Tobin cho rằng lạm phát vừa phải làm giảm giá trị nắm giữ tiền mặt, khuyến khích chuyển dịch tài sản sang tích lũy vốn và đầu tư, tạo động lực cho tăng trưởng. Ngược lại, trường phái tân cổ điển nhấn mạnh lạm phát cao làm sai lệch tín hiệu giá cả, gia tăng chi phí vốn và kìm hãm tích lũy tư bản.
• Hệ thống khái niệm chính được chuẩn hóa trong nghiên cứu bao gồm: Cung tiền mở rộng (M2) đại diện cho tổng phương tiện thanh toán; Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) đại diện cho mức giá chung và tỷ lệ lạm phát; Tốc độ tăng trưởng Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) đại diện cho mức tăng trưởng kinh tế thực tế. Khung phân tích xem xét đồng thời các kênh truyền dẫn: kênh lãi suất, kênh tỷ giá, kênh tín dụng ngân hàng, kênh giá cổ phiếu và giá trị tài sản ròng.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu chuỗi thời gian theo quý trong giai đoạn từ quý 2/1999 đến quý 3/2012 với cỡ mẫu gồm 54 quan sát (N = 54). Dữ liệu cung tiền mở rộng M2 và chỉ số giá tiêu dùng CPI được trích xuất từ nguồn thống kê tài chính quốc tế của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IFS), trong khi chuỗi dữ liệu GDP theo quý được thu thập từ Tổng cục Thống kê Việt Nam (GSO). Phương pháp chọn mẫu bao trùm toàn bộ chuỗi dữ liệu có sẵn, đồng nhất và liên tục tại thời điểm nghiên cứu nhằm đảm bảo tính đại diện cao nhất cho chu kỳ kinh tế vĩ mô.

Lý do lựa chọn phương pháp phân tích kinh lượng chuỗi thời gian hiện đại: Dữ liệu vĩ mô thường có xu thế biến đổi theo thời gian và mang tính phi dừng. Nếu áp dụng hồi quy OLS thông thường sẽ dẫn đến hiện tượng hồi quy giả mạo (spurious regression). Do đó, quy trình phân tích được thiết kế chặt chẽ qua các bước:

1. Kiểm định nghiệm đơn vị: Sử dụng đồng thời kiểm định Augmented Dickey-Fuller (ADF) và kiểm định Phillips-Perron (PP) nhằm kiểm tra tính dừng của các chuỗi số liệu ở dạng mức gốc và sai phân bậc nhất, khắc phục hiện tượng tự tương quan và phương sai sai số thay đổi.
2. Lựa chọn độ trễ tối ưu: Dựa trên các tiêu chuẩn thông tin Akaike (AIC), Schwarz (SIC), Hannan-Quinn (HQ) và tỷ số hợp lý (LR) để xác định độ trễ chuẩn hóa cho hệ phương trình.
3. Kiểm định đồng tích hợp Johansen: Áp dụng kiểm định vết (Trace test) và kiểm định giá trị riêng cực đại (Max-Eigenvalue test) để xác định số lượng vector đồng tích hợp dài hạn giữa các biến số cùng dừng ở bậc 1, tức I(1).
4. Mô hình Vectơ hiệu chỉnh sai số (VECM) và kiểm định nhân quả Granger: Cho phép tách bạch mối quan hệ nhân quả trong ngắn hạn và dài hạn thông qua hệ số hiệu chỉnh sai số (ECT).
5. Phân tích hàm phản ứng xung (Impulse Response Functions - IRF) và Phân rã phương sai (Variance Decomposition): Định lượng mức độ và thời gian lan truyền tác động của các cú sốc từ biến này sang biến khác qua 10 quý tiếp theo.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích định lượng trên mẫu 54 quan sát mang lại các phát hiện cốt lõi sau:

Thứ nhất, kết quả kiểm định nghiệm đơn vị ADF và PP cho thấy toàn bộ ba chuỗi dữ liệu gồm logarit cung tiền (lnM2), logarit chỉ số giá tiêu dùng (lnCPI) và tốc độ tăng trưởng GDP đều là các chuỗi phi dừng ở dạng mức gốc I(0), nhưng đều trở thành chuỗi dừng sau khi lấy sai phân bậc nhất I(1) ở mức ý nghĩa thống kê 1%. Kiểm định đồng tích hợp Johansen với độ trễ tối ưu k = 4 khẳng định sự tồn tại của đúng 1 vector đồng tích hợp duy nhất ở mức ý nghĩa 5%, chứng minh giữa cung tiền, lạm phát và tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam có mối quan hệ cân bằng bền vững trong dài hạn.

Thứ hai, kết quả kiểm định nhân quả Granger trong môi trường VECM xác nhận mối quan hệ nhân quả hai chiều (bidirectional causality) giữa tăng trưởng kinh tế và lạm phát trong cả ngắn hạn lẫn dài hạn. Sự gia tăng sản lượng thúc đẩy tổng cầu và tạo áp lực kéo mặt bằng giá lên cao, đồng thời biến động lạm phát cũng tác động ngược trở lại làm biến đổi kỳ vọng đầu tư và tốc độ tăng trưởng kinh tế.

Thứ ba, nghiên cứu chứng minh tồn tại mối quan hệ nhân quả một chiều (unidirectional causality) từ cung tiền M2 đến tăng trưởng kinh tế và từ cung tiền M2 đến lạm phát trong dài hạn. Tuy nhiên, trong ngắn hạn, kiểm định thống kê F không tìm thấy bằng chứng có ý nghĩa về tác động nhân quả trực tiếp từ M2 lên GDP và CPI. Điều này cho thấy chính sách tiền tệ tại Việt Nam có độ trễ truyền dẫn đáng kể, thường mất từ 3 đến 4 quý (tương đương khoảng 1 năm) để tác động lan tỏa đầy đủ vào nền kinh tế thực.

Thứ tư, nhìn lại lịch sử dữ liệu, tốc độ tăng trưởng cung tiền M2 bình quân của Việt Nam trong giai đoạn 1996 – 2012 lên tới 29,66%/năm. Cụ thể, các đợt nới lỏng tiền tệ đột biến như mức tăng cung tiền 66,45% vào năm 1999 và 49,11% vào năm 2007 đều là tiền đề trực tiếp kích hoạt các đợt bùng phát lạm phát trong giai đoạn kế tiếp, kéo lạm phát bình quân giai đoạn 2007 – 2012 lên mức 12,52%/năm, cao gấp gần 3 lần mức lạm phát bình quân 4,42%/năm của giai đoạn 1996 – 2006.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính khiến chính sách tiền tệ không phát huy tác dụng rõ rệt trong ngắn hạn xuất phát từ những điểm nghẽn trong hệ thống tài chính và cơ chế truyền dẫn. Thị trường tài chính Việt Nam trong giai đoạn nghiên cứu còn phụ thuộc lớn vào hệ thống ngân hàng thương mại, trong khi thị trường vốn chưa hoàn thiện. Khi cung tiền mở rộng, dòng vốn cần thời gian thẩm thấu qua các kênh tín dụng, thủ tục phê duyệt dự án và phân bổ vào chu kỳ sản xuất kinh doanh thực tế. Bên cạnh đó, các can thiệp hành chính như trần lãi suất huy động và cho vay đã làm suy giảm độ nhạy bén của kênh lãi suất thị trường.

So sánh với các nghiên cứu quốc tế, kết quả này củng cố quan điểm của trường phái tiền tệ và tương đồng với các phát hiện của Tan và Baharumshah (1999), Muhd Zulkhibri (2007) tại Malaysia, cũng như Shaoping Wang và Zinai Li (2004) tại Trung Quốc, khi đều kết luận cung tiền là động lực chính chi phối mức giá dài hạn. So với các công trình trong nước như nghiên cứu của Võ (2013), luận văn đã khắc phục hạn chế lớn khi sử dụng dữ liệu GDP thực tế theo quý thay vì chỉ số sản xuất công nghiệp, đồng thời áp dụng VECM để bao quát trọn vẹn cả mối quan hệ dài hạn thay vì chỉ dùng mô hình VAR không ràng buộc ngắn hạn.

Dữ liệu nghiên cứu có thể được trực quan hóa sinh động thông qua biểu đồ đường phản ứng xung (IRF) mô tả quỹ đạo phản ứng của CPI và GDP trước cú sốc 1 độ lệch chuẩn của M2 trong thời hạn 10 quý. Biểu đồ cho thấy phản ứng của GDP đối với cú sốc cung tiền có dạng chữ U, bắt đầu tăng nhẹ sau quý thứ 2 và đạt đỉnh vào quý thứ 4 trước khi suy giảm dần. Đồng thời, bảng phân rã phương sai (Variance Decomposition) thể hiện tỷ trọng đóng góp của cú sốc cung tiền M2 vào sự biến động của chỉ số giá tiêu dùng CPI tăng dần từ mức dưới 5% ở quý đầu tiên lên hơn 35% sau 8 quý, khẳng định tính tất yếu của tác động tiền tệ trong trung và dài hạn.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên các bằng chứng thực nghiệm thu được, bốn nhóm giải pháp chính sách vĩ mô được đề xuất cụ thể như sau:

1. Kiểm soát tốc độ tăng trưởng cung tiền trong giới hạn an toàn: Ngân hàng Nhà nước Việt Nam cần duy trì mục tiêu tăng trưởng cung tiền mở rộng M2 hàng năm ở mức hợp lý từ 14% – 16%/năm trong giai đoạn trung hạn, thay vì duy trì các mức tăng nóng trên 25% – 30% như các chu kỳ trước. Biện pháp này giúp loại bỏ nguy cơ bùng phát lạm phát do thừa tiền, đồng thời neo giữ lạm phát kỳ vọng ở mức ổn định dưới 5% – 6%/năm.
2. Chuyển dịch khung điều hành chính sách tiền tệ sang cơ chế giá: Ngân hàng Nhà nước cần từng bước chuyển đổi phương thức điều hành gián tiếp dựa trên khối lượng (hạn mức tín dụng, chỉ tiêu M2) sang điều hành dựa trên lãi suất chính sách (lãi suất tái cấp vốn, lãi suất tái chiết khấu, lãi suất nghiệp vụ thị trường mở OMO). Lộ trình thực hiện cần diễn ra trong vòng 2 đến 3 năm, hướng tới việc hình thành đường cong lãi suất chuẩn trên thị trường liên ngân hàng với biên độ dao động hẹp từ 1,0% – 1,5%.
3. Tái cấu trúc và nâng cao chất lượng dòng vốn tín dụng: Các cơ quan thanh tra giám sát ngân hàng cần thiết lập tiêu chuẩn phân bổ tín dụng tập trung trên 80% dư nợ vào các ngành sản xuất chế tạo, nông nghiệp công nghệ cao và xuất khẩu có giá trị gia tăng lớn. Đồng thời, áp dụng tỷ lệ an toàn vốn nghiêm ngặt, kiểm soát chặt chẽ tỷ trọng cho vay các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro đầu cơ như bất động sản và chứng khoán dưới ngưỡng 15% – 20% tổng dư nợ toàn hệ thống.
4. Phối hợp đồng bộ giữa chính sách tiền tệ và chính sách tài khóa: Chính phủ và Bộ Tài chính cần duy trì kỷ luật ngân sách, kiểm soát bội chi ngân sách nhà nước dưới ngưỡng 4,0% – 4,5% GDP hàng năm. Chấm dứt triệt để việc phát hành tiền để tài trợ thâm hụt ngân sách, chuyển đổi sang huy động qua thị trường trái phiếu chính phủ dài hạn, đồng thời điều hành giá các mặt hàng công ích (điện, y tế, giáo dục) theo lộ trình thị trường minh bạch nhằm triệt tiêu các cú sốc chi phí đẩy đột ngột.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và phương pháp luận của luận văn mang lại giá trị thiết thực cho bốn nhóm đối tượng:

• Nhà hoạch định chính sách tại Ngân hàng Nhà nước và Bộ Tài chính: Cung cấp khung lượng hóa về độ trễ chính sách kéo dài từ 3 đến 4 quý, giúp các chuyên gia thiết kế lộ trình điều tiết cung tiền và lãi suất có tính đón đầu, tránh các cú sốc giật cục gây đứt gãy đà tăng trưởng.
• Giảng viên, nghiên cứu sinh và học viên cao học chuyên ngành Kinh tế phát triển, Tài chính – Ngân hàng: Tài liệu đóng vai trò là một case study mẫu mực về quy trình phân tích chuỗi thời gian vĩ mô, cung cấp kỹ thuật xử lý dữ liệu phi dừng, kiểm định nghiệm đơn vị ADF/PP, kiểm định đồng tích hợp Johansen và ước lượng mô hình VECM hoàn chỉnh trên phần mềm EViews.
• Khối phân tích vĩ mô và quản trị rủi ro tại các Ngân hàng Thương mại và Quỹ đầu tư: Sử dụng các phát hiện về mối liên hệ giữa cung tiền M2, chu kỳ lạm phát và sản lượng để xây dựng mô hình dự báo thanh khoản, định giá lãi suất cho vay và tối ưu hóa danh mục đầu tư trái phiếu theo từng quý.
• Ban lãnh đạo doanh nghiệp và các nhà đầu tư chiến lược: Giúp người ra quyết định nắm bắt bản chất của các chu kỳ tiền tệ tại Việt Nam, từ đó chủ động xây dựng kế hoạch quản trị dòng tiền, dự phòng chi phí nguyên vật liệu và phòng ngừa rủi ro biến động lãi suất trong các giai đoạn kinh tế biến động.

Câu hỏi thường gặp

Mô hình VECM có ưu điểm gì vượt trội so với mô hình VAR thông thường trong nghiên cứu vĩ mô?

Mô hình VAR chuẩn chỉ phù hợp cho các chuỗi dừng hoặc chuỗi sai phân bậc 1 không có đồng tích hợp, do đó bỏ qua thông tin về mối quan hệ cân bằng trong dài hạn. Mô hình VECM tích hợp thêm số hạng hiệu chỉnh sai số (Error Correction Term - ECT), cho phép mô hình hóa đồng thời cả động lực điều chỉnh ngắn hạn và tốc độ hội tụ về trạng thái cân bằng dài hạn giữa các biến số I(1).

Tại sao cung tiền M2 không thể hiện tác động nhân quả đến lạm phát và tăng trưởng trong ngắn hạn?

Trong ngắn hạn, chính sách tiền tệ chịu độ trễ truyền dẫn từ 3 đến 4 quý do cần thời gian để thanh khoản lan tỏa qua hệ thống ngân hàng đến các quyết định đầu tư và tiêu dùng thực tế. Ngoài ra, trong ngắn hạn, lạm phát tại Việt Nam còn chịu tác động tức thời từ các cú sốc phía cung như giá nguyên vật liệu thế giới hoặc điều chỉnh giá dịch vụ công.

Mối quan hệ nhân quả hai chiều giữa lạm phát và tăng trưởng kinh tế thể hiện điều gì?

Mối quan hệ hai chiều khẳng định khi tăng trưởng kinh tế gia tăng nhanh chóng sẽ kéo theo sự mở rộng tổng cầu, tạo áp lực đẩy mức giá chung lên cao. Ngược lại, khi lạm phát vượt ngưỡng kiểm soát, chi phí đầu vào tăng cao làm suy giảm lợi nhuận doanh nghiệp và xói mòn sức mua, tác động tiêu cực trở lại đối với tốc độ tăng trưởng kinh tế.

Sự bùng nổ cung tiền trong quá khứ đã tác động như thế nào đến lạm phát tại Việt Nam?

Bằng chứng lịch sử giai đoạn 1996 – 2012 cho thấy các đợt nới lỏng tiền tệ mạnh mẽ như mức tăng cung tiền 66,45% năm 1999 và 49,11% năm 2007 luôn kéo theo các đợt lạm phát đỉnh điểm vào những năm kế tiếp, điển hình là mức lạm phát 23,12% vào năm 2008 và 18,13% vào năm 2011, khẳng định sự trễ pha của tác động cung tiền.

Việc sử dụng chuỗi dữ liệu GDP theo quý từ Tổng cục Thống kê mang lại giá trị gì cho nghiên cứu?

Nhiều nghiên cứu trước đây buộc phải dùng chỉ số sản xuất công nghiệp để đại diện cho tăng trưởng do thiếu dữ liệu GDP quý. Việc sử dụng trực tiếp chuỗi số liệu GDP quý chuẩn hóa từ Tổng cục Thống kê giúp phản ánh toàn diện bức tranh của cả ba khu vực kinh tế (nông nghiệp, công nghiệp và dịch vụ), loại bỏ sai lệch ước lượng và gia tăng độ tin cậy của mô hình.

Kết luận

Nghiên cứu về mối quan hệ nhân quả giữa cung tiền, lạm phát và tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam giai đoạn 1999Q2 – 2012Q3 đúc kết các luận điểm chính sau:

• Xác lập bằng chứng thực nghiệm vững chắc về sự tồn tại của 1 vector đồng tích hợp dài hạn duy nhất giữa cung tiền M2, lạm phát CPI và tăng trưởng GDP thực tế.
• Khẳng định mối quan hệ nhân quả hai chiều chặt chẽ giữa lạm phát và tăng trưởng kinh tế trong cả ngắn hạn lẫn dài hạn.
• Chứng minh tác động nhân quả một chiều từ cung tiền đến lạm phát và tăng trưởng kinh tế chỉ xuất hiện trong dài hạn với độ trễ truyền dẫn từ 3 đến 4 quý.
• Bác bỏ quan điểm nới lỏng tiền tệ ồ ạt để đánh đổi mục tiêu tăng trưởng kinh tế ngắn hạn, nhấn mạnh ổn định giá cả là điều kiện tiên quyết cho phát triển bền vững.
• Đóng góp hệ thống phương pháp luận định lượng VECM chuẩn tắc, khắc phục triệt để các khoảng trống về mô hình và dữ liệu của các công trình nghiên cứu trước đây.

Về định hướng tiếp theo, các nghiên cứu tương lai có thể mở rộng chuỗi dữ liệu sang các giai đoạn sau tái cơ cấu ngân hàng từ năm 2013 đến nay, đồng thời áp dụng các mô hình kinh lượng nâng cao như VAR cấu trúc (SVAR) hoặc VAR tham số biến đổi theo thời gian (TVP-VAR) để kiểm tra sự dịch chuyển của các cú sốc chính sách. Quý độc giả, các nhà nghiên cứu và học viên quan tâm có thể khai thác toàn văn luận văn để tham khảo chi tiết bảng số liệu ước lượng, ma trận kiểm định và mã lệnh phân tích chuyên sâu.

Trích đoạn nội dung tài liệu

UNIVERSITY OF ECONOMICS INSTITUTE OF SOCIAL STUDIES HO CHI MINH CITY THE HAGUE VIETNAM THE NETHERLANDS VIETNAM - NETHERLANDS PROGRAMME FOR M.A IN DEVELOPMENT ECONOMICS THE CAUSAL RELATIONSHIP BETWEEN MONEY SUPPLY, INFLATION AND ECONOMIC GROWTH IN VIETNAM BY NGUYỄN TRỌNG TÍN MASTER OF ARTS IN DEVELOPMENT ECONOMICS HO CHI MINH CITY, DECEMBER 2013 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] UNIVERSITY OF ECONOMICS INSTITUTE OF SOCIAL STUDIES HO CHI MINH CITY THE HAGUE VIETNAM THE NETHERLANDS VIETNAM - NETHERLANDS PROGRAMME FOR M.A IN DEVELOPMENT ECONOMICS THE CAUSAL RELATIONSHIP BETWEEN MONEY SUPPLY, INFLATION AND ECONOMIC GROWTH IN VIETNAM A thesis submitted in partial fulfillment of the requirements for the degree of MASTER OF ART IN DEVELOPMENT ECONOMICS By NGUYỄN TRỌNG TÍN Academic Supervisor: Assoc. NGUYỄN VĂN NGÃI HO CHI MINH CITY, DECEMBER 2013 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Declaration “This thesis is submitted in partial fulfillment of the requirements for the degree of Master of Art in Development Economic to Vietnam - The Netherlands Programme. I certify that the thesis has not already been submitted for any degree. To the best of my knowledge, the thesis comprises only my original work.

All sources used have been cited and acknowledged in the thesis.” Nguyễn Trọng Tín i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Acknowledgement I would like to express my deep gratitude to my academic supervisor, Assoc. Nguyễn Văn Ngãi for his advices and helpful comments in this thesis. My dearest thanks to Assoc. Nguyễn Trọng Hoài and Dr Phạm Khánh Nam, who gave me many profound comments when this thesis was just in form of ideas.

My special thanks to Dr Nguyễn Hoàng Bảo and Dr Phùng Thanh Bình, I would not complete this thesis without their support in term of econometric techniques. I would like to thank to all lecturers and staffs at the Vietnam – Netherlands Programme for their knowledge and patience during the period I studied at the program. Finally, I would like to thank to my family, close friends, colleagues for their love and everything they gave me in life. ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] List of Abbreviations ADF Augmented Dickey-Fuller AIC Akaike’s Information Criterion AS-AD Aggregate Demand – Aggregate Supply model CPI Consumer Price Index ECT Error Correction Term GDP Gross Domestic Product GSO General Statistic Office HQ Hannan-Quinn information criterion IFS International Finance Statistic LR Likelihood ratio test M2 Broad money PP Phillips and Perron SIC Schwarz’s Information Criterion VECM Vector Error Correction Model iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Abstract This study analyzes the causal relationships between money supply, inflation and economic growth in Vietnam in the period of 1999Q2 – 2012Q3.

Quarterly macroeconomic data were collected from IFS and GSO. The thesis employs the Granger test in the Vector Error Correction Model (VECM) environment to find the Granger causal nexus of three variables for both in short run and long run. There is one cointegration was found from Johansen’s test for co- integration. The results show that there is a bidirectional relationship between economic growth and inflation for both in the short run and long run, and there are two unidirectional causalities from money supply to growth and inflation.

However, there is no evidence for the effectiveness of monetary policy in the short run. Keywords: Johansen cointegration test, Granger causality, VECM, money supply, inflation, economic growth iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TABLE OF CONTENTS Declaration. ii List of abbreviations. iv Table of contents .v List of tables.

viii List of figures. ix CHAPTER 1: INTRODUCTION. Scope of the study and methodology. Organization of the thesis.5 CHAPTER 2: LITERATURE REVIEW.

Theories about the Inflation – Economic growth relationship. Theories about the Inflation – Money supply relationship. Theories about the Money supply – Economic growth relationship. 11 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

17 CHAPTER 3: RESEARCH METHODOLOGY, MODEL SPECIFICATION AND DATA SOURCES. Stationary and Unit root tests. Johansen’s test for Cointegration. Granger Causality Test.

Impulse response functions. 30 CHAPTER 4: FINDINGS AND DISCUSSION. An overview of inflation, money supply and economic growth in Vietnam from 1995 to 2012. Unit root testing.

Estimation optimal lag for the model. Johansen cointegration test. Causality test for the long-run and short-run effect. 45 vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Comparing with previous studies. 48 CHAPTER 5: CONCLUSIONS AND POLICY IMPLICATIONS.3 Limitation and Further studies. 59 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LIST OF TABLES Table 4.1: ADF and PP unit root tests on level time series .2: ADF and PP unit root tests on first difference series .3: Lag order selection of VAR (p) process .4: Johansen’s cointegration test with 4 lags .5: Inflation equation in VECM model.6: Money supply equation in VECM model .7: Growth equation in VECM model .8: Granger causality test base on VECM. 47 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LIST OF FIGURES Figure 2.1: AS-AD model in the short-run .2: AS-AD model in the long-run .3: AS-AD model in the very long-run .4: The causal relationship between Inflation, Money supply and Economic Growth in theories .5: The conceptual framework of this study .1: Inflation in Vietnam during the periods from 1986 to 1995 .2: Inflation in Vietnam during the periods from 1996 to 2012 .3: Broad money growth (M2) in Vietnam from 1996 to 2012 .4: Correlation between Inflation at year t and Growth rate of Money supply at year t-1 in Vietnam from 1996 to 2012 .5: Economic growth (GDP) in Vietnam from 1990 to 2012 .6: The causal relationship between inflation, money supply and economic growth in the short-run .7: The causal relationship between inflation, money supply and economic growth in the long-run .8: Response of inflation and economic growth to money supply .9: Response of economic growth and money supply to inflation .10: Response of inflation and money supply to economic growth.

47 ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CHAPTER 1 INTRODUCTION In this chapter, I will explain the motivation for doing this thesis and the importance of the research problem. Research objectives and research questions are discussed in detail. The scope of the study will be introduced in this section. Finally, the organization of the thesis will be presented.1 Problem statement Economic growth and price stability have been the most important goals of macroeconomics in recent years.

However, these goals are not easy to implement in practice. An appropriate increase in money supply can generate growth (Tobin, 1965; Bernanke and Gertler, 1995; Levine, 1997), but an improper expansion in money supply might lead to inflation (Friedman, 1963; Tobin, 1970). Accordingly, high inflation rate would cause many negative impacts on economic growth (Fischer, 1993; Barro, 1995; and De Gregorio, 1996). Nowadays, many economists agree with the view that low inflation is better for the process of economic development.

That is why governments often want to keep inflation at low and stable rates, although sometimes there is a trade-off between inflation targets and growth objectives. Therefore, an effective monetary policy founded on deep understanding about dynamic relationship between money supply, inflation and economic growth is one of the fundamental conditions for sustainable growth and macroeconomic stability. In particular, the relationship between growth and inflation, money supply and economic growth, money supply and inflation have attracted attention and research efforts of economists as well as concerns of policy makers all over the world. However, the problem has not been fully settled and has still been in intense controversy.

As a result, there exist many mixed, opposing opinions on 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] these issues, both in theoretical and empirical studies. Especially after the global financial crisis, the instability of the world economy leads to the diminishing growth rate and increasing inflation over numerous nations. In many countries, the governments accept the high inflation in exchange for high growth rate, especially in developing countries, such as China (Lin and Yunhui, 2005; Xie et al, 2009). In many years, China has achieved high economic growth by easing the monetary policy in which money has been used to finance development projects.

Thus, the money supply is also the cause of high inflation in China recent year. Lin and Yunhui (2005) also proposed that money supply and economic growth boost each other in the long-run, but inflation. Besides, some countries suffer high inflation with very small growth rate. An example is the case of Latin America countries in the period 1970-1980.

With their development of financial system in that period, high inflation rate led to negative effects on the economy and then significantly reduced growth rate (De Gregorior and Guidotti, 1995). Moreover, some countries print money to finance the development of infrastructure projects without serious consideration of potential long-term harmful consequences. The results indicate that the relation of money supply, inflation and economic growth is mixed. Although there have been many research works in theoretical, domain including research on each pair of variables such as money supply and economic growth, money supply and inflation, inflation and economic growth; and also simultaneously all three variables, but all these theories still can not explain the empirical results to the full extent.

Overall, this is one of the most dynamic research areas in macroeconomics. The obtained results were different from country to country, from region to region, and from time to time. In such studies, researchers often use VAR model or VECM model to examine the interaction between each macro variables to the other, for both long-run and short-run effect. 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] It is necessary to study carefully the causal relationship between the inflation, money supply and economic growth for the case of Vietnam to solve many important macroeconomic issues such as the stabilization of the macro-economy, the control of inflation or the increase of money supply with sustainable development.

In which case, we should increase money to generate economic growth without concern about increasing inflation. The economy of Vietnam has achieved impressive growth in recent years, at the average rate of 7.52% per year in the period from 1990 to 2007 and 5.87% during the period from 2008 to 2012, but it has showed signs of slowing down in the latest years. Many economists believe that Vietnam would not be able to achieve high growth rates as before. It seems that the existing monetary policy is gradually losing effectiveness in promoting growth and controlling inflation.

Particularly, inflation was high and dramatically fluctuated during 2008-2012. Although the causal relationship between inflation, money supply and economic growth plays a significant role, there is a severe lack of research work on this field for Vietnam economy. Furthermore, there exist many limitations in previous studies. The study of Hoang (2010) showed the relationship between monetary policy to price level and output, but the results were still only at low levels.

Carmen (2006) studied the volatility of inflation through external factors. Bui (2011) focused on the impact of monetary policy on inflation in Vietnam. In addition, there are few other studies on the relationship between inflation, money supply and growth in Vietnam. However, these studies did not consider all three variables simultaneously, or did not indicate a causal relationship between these variables.

Recently, in Vo (2013), the author investigated the causal relationship between money supply, inflation and economic growth in Vietnam. The results showed that the money supply has an impact on growth and inflation in Vietnam. However, it was based on unrestricted VAR model, which only captures the effect of monetary policy on inflation and growth in the short run, without addressing the relationships in the long term. Similar to many previous 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] studies, Vo (2013) used the percentage change of real industrial output as a proxy for growth.