CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HOẠT ĐỘNG TRUYỀN THÔNG MARKETING CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 1. KHÁI QUÁT VỀ HOẠT ĐỘNG TRUYỀN THÔNG MARKETING 1. Khái niệm về truyền thông marketing 9 Truyền thông là hoạt động thường xuyên trong đời sống xã hội, trong mọi thời đại khác nhau, trong mọi lĩnh vực khác nhau. Đây là một trong những phương thức chính tạo ra mối liên kết giữa các cá nhân, giữa các nhóm, các tổ chức trong mọi xã hội.
Phương thức này là một trong những phương thức quan trọng, có ý nghĩa lớn và vai trò quyết định thúc đẩy sự phát triển nhanh chóng trong mọi hoạt động của xã hội. Hiệp hội các đại lý quảng cáo của Mỹ đã đưa ra một định nghĩa về truyền thông Marketing như sau: “Truyền thông marketing là khái niệm về sự hoạch định truyền thông marketing nhằm xác định giá trị gia tăng của một kế hoạch tổng hợp, đánh giá vai trò chiến lược của các thành phần khác nhau trong truyền thông như: Quảng cáo, khuyến mại, quan hệ công chúng, bán hàng cá nhân và marketing trực tiếp và sự kết hợp những thành phần này để tạo ra một sự truyền thông rõ ràng, nhất quán, hiệu quả tối đa”. Còn theo Philip Kotler cho rằng:”Truyền thông marketing là các hoạt động truyền thông tin một cách gián tiếp hay trực tiếp về sản phẩm và bản thân doanh nghiệp tới khách hàng nhằm thuyết phục họ tin tưởng vào doanh nghiệp cũng như sản phẩm, và mua sản phẩm của doanh nghiệp”. Có thể thấy truyền thông marketing có những mục đích cơ bản là thông báo cho khách hàng biết về sự có mặt của doanh nghiệp hay sản phẩm dịch vụ trên thị trường, thuyết phục người tiếp nhận tin về tính nổi trội, khác biệt của sản phẩm dịch vụ của doanh nghiệp mình, từ đó 10 tin dùng và nhắc nhở họ nhớ đến doanh nghiệp, nhớ đến sản phẩm hay dịch vụ của doanh nghiệp.
Mục tiêu của truyền thông marketing Mục tiêu của truyền thông marketing liên quan đến những thứ mà doanh nghiệp cố gắng để đạt được trong chương trình xúc tiến hỗn hợp. Mục tiêu của truyền thông marketing có thể bao gồm việc tạo ra nhận thức hoặc kiến thức về một sản phẩm dịch vụ và những thuộc tính của nó hay các lợi ích của nó, tạo ra hình ảnh thương hiệu, hoặc phát triển thái độ tích cực, sự ưa thích hoặc dự định mua hàng. Mục tiêu của truyền thông là nỗ lực mang tính chỉ dẫn cho sự phát triển chiến lược truyền thông marketing tổng thể và của các mục tiêu cho mỗi hoạt động xúc tiến hỗn hợp. Các hình thức truyền thông marketing Các hình thức truyền thông marketing, bao gồm: + Quan hệ báo chí (media relations) Đa số người Việt Nam vẫn lầm tưởng và đánh đồng ngành truyền thông cũng chính là ngành truyền thông báo chí.
Tuy nhiên báo chí chỉ là một phần trong lĩnh vực này thôi vì đây cũng là nhánh có lịch sử phát triển lâu đời nhất trong ngành truyền thông. Báo chí lại chia ra báo in, báo hình, báo điện tử, báo phát thanh. Công việc chủ yếu có hai mảng: phóng viên (đi lấy tin, phỏng vấn, chụp ảnh, quay phim, ghi âm, viết bài, làm bài trên video, băng ghi âm…). + Quan hệ cộng đồng (community relations) Quan hệ cộng đồng là một ngành thuộc lĩnh vực truyền thông, có chức năng và nhiệm vụ xây dựng, duy trì thông điệp, quản lí truyền 11 thông để làm cho công chúng hiểu và có thiện chí với một tố chức hoặc cá nhân nào đó.
PR thực hiện các kế hoạch, hành động để xây dựng hình ảnh tích cực nhằm nâng cao danh tiếng của một tổ chức, cá nhân với công chúng của họ. Quan hệ cộng đồng chân chính mang lại lợi ích cho tổ chức, cá nhân và cả công chúng. + Quan hệ khách hàng (customer relations) Thuật ngữ giá trị khách hàng có nhiều cách diễn giải khác nhau vì cần phải cân nhắc giá trị đóng góp bởi khách hàng khi họ ở vai trò khác nhau. Khách hàng sẽ tự đánh giá và quyết định duy trì hay chấm dứt mối quan hệ kinh doanh với công ty, tuỳ thuộc vào lợi ích mà họ có được từ mối quan hệ này.
Giá trị khách hàng trọn đời/ vốn khách hàng, hay còn được gọi là giá trị khách hàng (Customer Equity), là giá trị mà khách hàng hay nền tảng khách hàng tạo ra trong nỗ lực nhằm đạt được mục tiêu tài chính và phi tài chính của doanh nghiệp. Giá trị khách hàng thường thể hiện qua 3 thành phần: giá trị lợi ích, giá trị thương hiệu, giá trị duy trì khách hàng. - Giá trị lợi ích: được thiết lập thông qua đánh giá khách quan của khách hàng về những giá trị tổ chức mang lại cho họ. - Giá trị thương hiệu: liên quan đến việc đánh giá chủ quan của khách hàng về thương hiệu và những gì mà tổ chức mang lại cho họ.
- Giá trị duy trì: mô tả chương trình duy trì lòng trung thành của khách hàng. + Quan hệ nội bộ - nhân viên (internal relations) Truyền thông nội bộ trong tiếng Anh là Internal communications. Truyền thông nội bộ là công tác truyền đạt thông tin 12 giữa thành viên hoặc giữa các phòng ban trong một tổ chức hay một doanh nghiệp với nhau. Truyền thông nội bộ là hoạt động xây dựng, duy trì và củng cố mối quan hệ tốt giữa các thành viên trong cùng doanh nghiệp.
Công tác truyền thông nội bộ nếu đạt hiệu quả sẽ giúp cho doanh nghiệp đoàn kết và bền vững từ bên trong. Truyền thông nội bộ không những là chất xúc tác gắn kết các nhân viên trong công ty mà còn giúp thương hiệu doanh nghiệp lan tỏa nhanh các bên liên quan đến doanh nghiệp, đặc biệt là khách hàng. Nếu truyền thông nội bộ không đạt hiệu quả, thiếu thông suốt, các nhân viên sẽ không ý thức được tầm quan trọng của việc đóng góp sức lực giúp doanh nghiệp đạt được mục tiêu đề ra. + Quan hệ nhà đầu tư, cổ đông (investor relations) Quan hệ nhà đầu tư là một mảng thuộc truyền thông doanh nghiệp chuyên về quản lí và công bố thông tin cho công chúng, ở cả doanh nghiệp đại chúng và các doanh nghiệp tư nhân do họ phải truyền thông với cộng đồng đầu tư nói chung.
Mảng này có chức năng giải quyết các thắc mắc từ cổ đông và nhà đầu tư, cũng như những người có quan tâm đến cổ phiếu và tình hình ổn định tài chính của doanh nghiệp. Thông thường, Phòng quan hệ nhà đầu tư sẽ báo cáo cho Giám đốc tài chính. Ở một số công ty, mảng quan hệ công chúng được quản lý bởi phòng Quan hệ công chúng hoặc phòng truyền thông doanh nghiệp. 13 + Quan hệ chính quyền, cơ quan điều phối và quản lý hoạt động (Administration relations) Quan hệ chính quyền, cơ quan điều phối và quản lý hoạt động với truyền thông nghĩa là Nhà nước sẽ ban hành các chính sách liên quan đến nền kinh tế, với người dân thông qua truyền thông.
Người dân, các tổ chức kinh tế tham gia ngày càng nhiều vào các cuộc thảo luận chính sách công, đòi hỏi sự minh bạch, hiệu quả trong hoạt động của chính quyền. Hoặc chính quyền cần xem xét lại các quyết định dưới áp lực và sự lan rộng phản đối từ dư luận trên mạng xã hội… 1. Tiêu chí sáng tạo của truyền thông marketing Sau khi đã xác định được mong muốn của người nhận tin, người truyền thông giá trị gia tăng cần thiết kế một thông điệp có hiệu quả. Một cách lý tưởng, nội dung thông điệp phải đáp ứng cấu trúc AIDA nghĩa là tạo được sự chú ý (Attention); tạo sự quan tâm (Interest); tạo ra mong muốn (Desire); kích thích hành động (Action).
Nói cách khác phải tạo được chú ý, tạo được sự thích thú, khơi dậy được mong muốn, đạt tới hành động mua. Việc thiết kế một thông điệp cần phải giải quyết ba vấn đề: Nội dung thông điệp: Người truyền thông phải hình dung được những điều sẽ nói với công chúng mục tiêu để tạo ra phản ứng đáp lại mong muốn. Nội dung thông điệp giá trị gia tăng cần phải ngắn gọn, xúc tích nhưng dễ hiểu, dễ nghe và nó cần phải được nhấn mạnh vào các yếu tố có tính thành thực với người nhận tin như: – Về kinh tế đề cập đến lợi ích kinh tế của người mua: Đây là vấn đề quan trọng và đầu tiên mà nội dung thông điệp vẫn phải đề cập. 14 Trên thực tế xung quanh vấn đề này, có thể nói nhiều nội dung như chất lượng, tính tiện dụng, bảo quản…Song cuối cùng là nhấn mạnh đến hiệu quả kinh tế, tăng lợi ích người tiêu dùng, có thể như thế mới tạo ra sự chú ý của người mua và thúc đẩy họ đi đến quyết định mua sớm hơn.
– Đề cập tới yếu tố quyết định mua: trong từng đơn vị khách hàng có người quyết định và ảnh hưởng tới hành vi mua. Nội dung tin cần được truyền đạt tới các đối tượng trên. Cần khai thác chi tiết các yếu tố, khơi dậy tính quyền lực trong cá thể những người mua, thúc đẩy họ ra các quyết định đối với việc mua hàng. – Về tình cảm đề cập tới lĩnh vực tình cảm: các trạng thái bình thường như vui buồn, hờn giận, sợ hãi… đều có thể được khai thác trong thông điệp truyền thông.
Tuy nhiên hướng đề cập này chỉ đạt tới một mức độ nào đó trong một giới hạn thời gian nào đó vì rằng con người ta luôn thay đổi các trạng thái tình cảm và chuyển từ trạng thái này sang trạng thái khác. – Về đạo đức đề cập tới vấn đề đạo đức, nhân bản: tạo ra tình cảm trong sáng và lương thiện trong khách hàng. Đề cao tính nhân đạo, ủng hộ các tiến bộ như làm sạch môi trường, tôn trọng và duy trì thuần phong và mỹ tục, tính đồng loại…nhờ đó mà tạo nên thiện cảm của người mua. Cấu trúc thông điệp: phải logic và hợp lý nhằm tăng cường sự nhận thức và tính hấp dẫn về nội dung đối với người nhận tin.
Khi xác định cấu trúc thông điệp người phát tin phải giải quyết ba vấn đề sau: 15 Một là, có nên đưa ra kết luận dứt khoát hay dành phần đó cho người nhận tin, thông thường kết luận được đưa ra trước đối với khách hàng sẽ hiệu quả hơn. Hai là, trình bày lập luận một mặt “nên” hay cả hai mặt “nên” và “không nên”. Thông thường cách lập luận một mặt lại hiệu quả hơn so với việc phân tích cả hai mặt. Ba là, nên đưa ra lập luận có sức thuyết phục ngay lúc mở đầu hay sau đó.
Nếu trình bày lúc mở đầu sẽ thu hút sự chú ý nhưng khi kết thúc sự chú ý nguy hiểm hơn rất nhiều.