Luận văn thực hiện chính sách đối với người sau cai nghiện trên địa bàn quận sơn trà thành phố đà nẵng

Luận văn nghiên cứu thực hiện chính sách hỗ trợ người sau cai nghiện tại Sơn Trà, Đà Nẵng. Đánh giá hiện trạng, đề xuất cải thiện.

Trường đại học

Học Viện Khoa Học Xã Hội

Chuyên ngành

Chính sách công

Người đăng

Ẩn danh

Thể loại

Luận văn thạc sỹ

2021

84
0
0

Phí lưu trữ

30 Point

Tóm tắt

I. Toàn cảnh chính sách người sau cai nghiện tại quận Sơn Trà

Chính sách đối với người sau cai nghiện ma túy là một tập hợp các chủ trương và hành động của nhà nước. Mục tiêu chính là giải quyết các vấn đề liên quan đến nhóm đối tượng này. Các chính sách này được thể hiện qua các văn bản pháp luật, chỉ thị, và các chương trình hỗ trợ cụ thể. Tại quận Sơn Trà, thành phố Đà Nẵng, việc thực hiện chính sách này nhằm đạt được hai mục tiêu cốt lõi: giúp người sau cai nghiện hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồngphòng chống tái nghiện hiệu quả. Đây không chỉ là một chính sách an sinh xã hội mà còn là một bộ phận quan trọng trong chiến lược đảm bảo an ninh trật tự của địa phương. Luận văn của tác giả Trần Ngọc Trung định nghĩa người sau cai nghiện là "người từng sử dụng chất ma túy và đã thực hiện xong các quy trình cai nghiện theo quy định của pháp luật và đang chịu sự quản lý của địa phương". Việc triển khai hiệu quả các chính sách này có ý nghĩa to lớn. Nó tác động trực tiếp đến việc phục hồi nhân cách, sức khỏe và giảm gánh nặng cho gia đình người bệnh. Đồng thời, một chính sách tốt sẽ huy động được sức mạnh tổng hợp từ cộng đồng, doanh nghiệp và các tổ chức xã hội, tạo ra một môi trường hỗ trợ bền vững, giúp người sau cai nghiện từng bước ổn định cuộc sống và trở thành công dân có ích.

1.1. Mục tiêu và ý nghĩa của việc thực hiện chính sách xã hội

Mục tiêu cơ bản của việc thực hiện chính sách đối với người sau cai nghiện tại Sơn Trà là tổ chức đồng bộ các giải pháp quản lý và hỗ trợ. Chính sách hướng đến việc kiềm chế sự gia tăng người nghiện mới, đổi mới công tác quản lý sau cai, và giải quyết các vấn đề xã hội liên quan. Một mục tiêu quan trọng khác là tạo việc làm và phòng chống tái nghiện, góp phần vào sự ổn định chung. Ý nghĩa của các chính sách này mang tính quyết định. Chúng không chỉ cung cấp sự chăm sóc về vật chất và tinh thần cho người sau cai mà còn tác động sâu sắc đến xã hội. Một chính sách hiệu quả giúp giảm tỷ lệ đổ vỡ gia đình, phục hồi sức khỏe và nhân cách cho đối tượng. Quan trọng hơn, nó tạo ra đòn bẩy để cả cộng đồng chung tay hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồng, đảm bảo trật tự xã hội và thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương. Việc đánh giá hiệu quả chính sách xã hội cho thấy khi chính sách được thực thi tốt, tỷ lệ tái nghiện giảm rõ rệt.

1.2. Vai trò của chính quyền địa phương trong công tác triển khai

Trong quá trình thực hiện chính sách, vai trò của chính quyền địa phương là then chốt và không thể thay thế. Tại quận Sơn Trà, UBND quận và các phường trực thuộc là chủ thể chính trong việc xây dựng kế hoạch, phân công nhiệm vụ, và giám sát quá trình triển khai. Chính quyền có trách nhiệm chuẩn bị các nguồn lực thực hiện chính sách, bao gồm nhân lực và tài chính. Họ phải đảm bảo rằng các hoạt động từ tuyên truyền, tư vấn, đến hỗ trợ dạy nghề và vay vốn được thực hiện một cách đồng bộ và hiệu quả. Theo luận văn, sự vào cuộc quyết liệt của chính quyền và sự phối hợp tích cực của các ngành, đoàn thể là yếu tố nền tảng. Tuy nhiên, thực tế cho thấy ở một số nơi, việc chỉ đạo còn chưa được quan tâm đúng mức, cán bộ còn thiếu tinh thần trách nhiệm, chủ yếu giao khoán cho lực lượng Công an. Điều này nhấn mạnh sự cần thiết phải nâng cao năng lực và ý thức trách nhiệm của đội ngũ cán bộ cơ sở trong việc thực hiện chính sách quan trọng này.

II. Thách thức trong thực hiện chính sách sau cai nghiện ở Sơn Trà

Việc thực hiện chính sách đối với người sau cai nghiện tại quận Sơn Trà, Đà Nẵng đối mặt với nhiều thách thức đáng kể. Quận Sơn Trà có vị trí địa lý chiến lược và tốc độ đô thị hóa nhanh, đi kèm với sự phát sinh của các vấn đề an ninh trật tự phức tạp. Thực trạng người nghiện ma túy tại Đà Nẵng, đặc biệt là tại Sơn Trà, cho thấy xu hướng gia tăng và trẻ hóa. Nhiều loại ma túy tổng hợp mới xuất hiện, làm cho công tác cai nghiện và phòng chống tái nghiện trở nên khó khăn hơn. Một trong những rào cản lớn nhất là sự kỳ thị và phân biệt đối xử từ cộng đồng. Người sau cai nghiện thường mang mặc cảm tội lỗi, khó tìm kiếm việc làm và tái hòa nhập. Theo luận văn, "tỷ lệ người sau cai nghiện có việc làm chỉ chiếm 10% số người được chữa trị, phục hồi". Bên cạnh đó, các chính sách hiện hành đôi khi còn chung chung, chưa đủ sức khuyến khích các nguồn lực xã hội tham gia. Năng lực của đội ngũ cán bộ cơ sở và sự phối hợp giữa các ban ngành cũng là một yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả thực thi chính sách.

2.1. Phân tích thực trạng người nghiện ma túy tại Đà Nẵng

Theo số liệu trong luận văn, thực trạng người nghiện ma túy tại Đà Nẵng và cụ thể là quận Sơn Trà đang diễn biến phức tạp. Số lượng người nghiện có xu hướng tăng nhanh qua các năm, đặc biệt trong lứa tuổi thanh thiếu niên từ 16-30. Giai đoạn 2015-2019, số người sau cai nghiện có hồ sơ quản lý tại Sơn Trà tăng từ 180 người lên 680 người. Các đối tượng lợi dụng quán bar, karaoke, khách sạn để tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy. Sự đa dạng của các loại ma túy, nhất là ma túy tổng hợp, gây khó khăn cho công tác phát hiện và điều trị. Tình trạng này không chỉ là mối đe dọa đến an ninh trật tự mà còn tạo ra gánh nặng lớn cho hệ thống an sinh xã hội cho người yếu thế. Nó đòi hỏi các chính sách phải được cập nhật liên tục và triển khai quyết liệt hơn nữa để đối phó với tình hình thực tế.

2.2. Khó khăn trong quản lý sau cai nghiện tại cộng đồng

Công tác quản lý sau cai nghiện tại cộng đồng gặp rất nhiều khó khăn. Thứ nhất, nguồn nhân lực tại cấp phường còn mỏng, cán bộ văn hóa - xã hội thường phải kiêm nhiệm nhiều việc, chưa được đào tạo chuyên sâu về kỹ năng tư vấn, hỗ trợ người sau cai. Thứ hai, nguồn lực thực hiện chính sách, đặc biệt là kinh phí, còn hạn chế, chủ yếu phụ thuộc vào ngân sách trung ương. Nhiều địa phương chưa chủ động phân bổ ngân sách riêng cho công tác này. Thứ ba, việc theo dõi, giám sát đối tượng sau cai còn nhiều bất cập. Mặc dù có các hoạt động kiểm danh, kiểm diện, nhưng việc nắm bắt tâm tư, nguyện vọng và hỗ trợ kịp thời khi họ gặp khủng hoảng tâm lý là một thách thức lớn. Chính những khó khăn này làm tăng nguy cơ tái nghiện và làm giảm hiệu quả chung của chính sách.

2.3. Rào cản từ kỳ thị và phân biệt đối xử trong xã hội

Một trong những rào cản lớn nhất cản trở quá trình tái hòa nhập là thái độ kỳ thị và phân biệt đối xử. Người sau cai nghiện thường bị xã hội, thậm chí cả một số doanh nghiệp, nhìn nhận với ánh mắt nghi ngại. Họ gặp khó khăn trong việc tìm kiếm việc làm, thuê nhà ở, và xây dựng lại các mối quan hệ xã hội. Luận văn chỉ ra rằng các doanh nghiệp "vẫn còn thái độ kỳ thị, chưa cởi mở trong việc tiếp nhận người sau cai nghiện ma túy vào làm việc". Sự kỳ thị này tạo ra một vòng luẩn quẩn: không có việc làm, không có thu nhập ổn định, cảm thấy bị cô lập và tuyệt vọng, dẫn đến nguy cơ tái nghiện cao. Do đó, việc giảm kỳ thị và phân biệt đối xử thông qua các hoạt động truyền thông, nâng cao nhận thức cộng đồng là một nhiệm vụ cấp bách và quan trọng.

III. Các phương pháp hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồng hiệu quả nhất

Để nâng cao hiệu quả hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồng, quận Sơn Trà đã triển khai một loạt các phương pháp tiếp cận đa chiều, không chỉ tập trung vào quản lý mà còn chú trọng vào hỗ trợ thực chất. Các phương pháp này được xây dựng dựa trên sự kết hợp giữa chính sách của nhà nước và sự tham gia của toàn xã hội. Trọng tâm của các giải pháp là tạo ra một môi trường thuận lợi để người sau cai nghiện có thể ổn định tâm lý, phát triển kỹ năng và tự chủ kinh tế. Các hoạt động chính bao gồm: triển khai chính sách tạo việc làm cho người sau cai, cung cấp dịch vụ tư vấn tâm lý sau cai, và tăng cường vai trò của gia đình và xã hội. Sự phối hợp nhịp nhàng giữa các phương pháp này đã mang lại những kết quả tích cực ban đầu. Các mô hình can thiệp không chỉ giúp cá nhân người sau cai nghiện mà còn góp phần xây dựng một cộng đồng an toàn và nhân văn hơn, nơi mọi người đều có cơ hội sửa chữa sai lầm và làm lại cuộc đời. Việc đa dạng hóa các hình thức hỗ trợ là chìa khóa để đáp ứng nhu cầu khác nhau của từng đối tượng.

3.1. Chính sách tạo việc làm và hỗ trợ học nghề cho đối tượng

Một trong những giải pháp quan trọng nhất là thực hiện chính sách tạo việc làm cho người sau cai. Tại Sơn Trà, chính sách này được cụ thể hóa qua hai hoạt động chính: hỗ trợ học nghề và tạo điều kiện vay vốn sản xuất. Giai đoạn 2015-2019, quận đã phối hợp với các chương trình như "Chương trình phát triển vùng Sơn Trà" mở nhiều khóa cảm hóa, giáo dục và định hướng nghề nghiệp. Hàng chục thanh niên đã được hỗ trợ học các nghề như nhiếp ảnh, pha chế, kỹ thuật buồng phòng. Theo số liệu, đã có 63 trường hợp được vay vốn với tổng số tiền hơn 1,3 tỷ đồng để phát triển kinh tế gia đình. Mặc dù vẫn còn những thách thức trong việc kết nối với doanh nghiệp, những nỗ lực này đã giúp một bộ phận người sau cai có được thu nhập ổn định, qua đó phòng chống tái nghiện một cách bền vững.

3.2. Tầm quan trọng của tư vấn tâm lý sau cai trong quá trình phục hồi

Người sau cai nghiện thường đối mặt với các vấn đề tâm lý nghiêm trọng như mặc cảm, lo âu, và trầm cảm. Do đó, hoạt động tư vấn tâm lý sau cai đóng vai trò cực kỳ quan trọng. Công tác tư vấn giúp họ giải tỏa những khúc mắc tâm lý, trang bị kỹ năng đối phó với cám dỗ và căng thẳng trong cuộc sống. Tại các phường ở Sơn Trà, hoạt động này được lồng ghép vào sinh hoạt của các câu lạc bộ quản lý sau cai và Đội hoạt động xã hội tình nguyện. Các buổi tư vấn cá nhân, tư vấn nhóm, và thảo luận tình huống giúp người sau cai cảm thấy được lắng nghe, thấu hiểu và không đơn độc. Việc ổn định tâm lý là nền tảng vững chắc để họ có đủ ý chí và nghị lực vượt qua khó khăn, xây dựng lại cuộc sống.

3.3. Nâng cao vai trò của gia đình và xã hội trong việc hỗ trợ

Chính sách của nhà nước sẽ không thể thành công nếu thiếu đi sự chung tay của cộng đồng. Vai trò của gia đình và xã hội là yếu tố quyết định. Gia đình là điểm tựa tinh thần vững chắc nhất, giúp người sau cai có thêm động lực. Ngoài ra, các tổ chức xã hội như Hội Cựu chiến binh, Hội Liên hiệp Phụ nữ, Đoàn Thanh niên đóng vai trò là cầu nối, giúp đỡ họ trong cuộc sống hàng ngày. Các tổ chức này nhận cảm hóa, giáo dục và hỗ trợ sinh kế cho nhiều trường hợp. Phong trào "toàn dân bảo vệ an ninh tổ quốc" gắn với xây dựng "tổ dân phố không có tội phạm" đã nâng cao nhận thức của cộng đồng, từng bước giảm kỳ thị và phân biệt đối xử, tạo điều kiện cho người sau cai hòa nhập tốt hơn.

IV. Top các mô hình hỗ trợ người sau cai nghiện thành công tại Sơn Trà

Tại quận Sơn Trà, nhiều mô hình hỗ trợ người sau cai nghiện đã được xây dựng và triển khai, mang lại hiệu quả thiết thực. Những mô hình này không chỉ là sự cụ thể hóa các chính sách của nhà nước mà còn thể hiện sự sáng tạo và linh hoạt của chính quyền cơ sở trong việc giải quyết các vấn đề xã hội. Thay vì cách tiếp cận chung chung, các mô hình này tập trung vào các giải pháp cá nhân hóa, đáp ứng nhu cầu cụ thể của từng đối tượng. Điểm chung của các mô hình thành công là sự kết hợp chặt chẽ giữa chính quyền, các tổ chức đoàn thể và cộng đồng dân cư. Chúng tạo ra một mạng lưới hỗ trợ đa tầng, từ tư vấn tâm lý, hỗ trợ sinh kế đến tạo sân chơi lành mạnh. Các mô hình như câu lạc bộ đồng đẳng, chương trình vay vốn ưu đãi, hay các khóa huấn luyện kỹ năng sống đã giúp nhiều người sau cai nghiện tìm lại được niềm tin, có việc làm ổn định và tránh xa ma túy. Đây là những minh chứng sống động cho thấy khi có cách làm đúng đắn, công tác hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồng hoàn toàn có thể đạt được những kết quả đột phá.

4.1. Mô hình Câu lạc bộ Vững bước tiến lên của phường Thọ Quang

Một mô hình hỗ trợ người sau cai nghiện tiêu biểu là Câu lạc bộ “Vững bước tiến lên” của phường Thọ Quang. Mô hình này được xây dựng dựa trên nguyên tắc đồng đẳng, nơi các thành viên là chính những người sau cai nghiện. Câu lạc bộ tổ chức sinh hoạt định kỳ hàng tuần với nhiều nội dung phong phú như tư vấn tâm lý sau cai, thảo luận nhóm, thực hành kỹ năng phòng chống tái nghiện. Đây là không gian an toàn để các thành viên chia sẻ khó khăn, động viên lẫn nhau và cùng tìm giải pháp. Hoạt động của câu lạc bộ không chỉ giúp nâng cao ý chí của cá nhân mà còn tạo ra sự gắn kết cộng đồng, giảm kỳ thị và phân biệt đối xử. Sự thành công của mô hình này cho thấy tầm quan trọng của việc trao quyền và tạo không gian cho chính người trong cuộc tham gia vào quá trình phục hồi của mình.

4.2. Huy động hiệu quả nguồn lực thực hiện chính sách từ cộng đồng

Một yếu tố then chốt tạo nên thành công của các mô hình là khả năng huy động nguồn lực thực hiện chính sách từ nhiều kênh khác nhau. Ngoài ngân sách nhà nước, quận Sơn Trà đã chủ động xã hội hóa công tác này. Các chương trình, dự án phi chính phủ, điển hình là "Chương trình phát triển vùng Sơn Trà", đã đóng góp đáng kể về tài chính và kỹ thuật cho các khóa đào tạo nghề và kỹ năng sống. Các doanh nghiệp trên địa bàn cũng được khuyến khích tham gia dạy nghề và giải quyết việc làm. Hơn nữa, vai trò của gia đình và xã hội được phát huy thông qua việc vận động các tổ chức, cá nhân và cộng đồng dân cư đóng góp, hỗ trợ các trường hợp khó khăn đột xuất. Sự chung tay này không chỉ giải quyết bài toán kinh phí mà còn thể hiện trách nhiệm xã hội, tạo ra một môi trường hỗ trợ toàn diện.

4.3. Chương trình vay vốn ưu đãi để phát triển kinh tế bền vững

Hỗ trợ kinh tế là một trụ cột không thể thiếu trong công tác quản lý sau cai nghiện tại cộng đồng. Quận Sơn Trà đã triển khai hiệu quả các chương trình cho vay vốn ưu đãi từ Ngân hàng Chính sách xã hội và các nguồn quỹ của đoàn thể. Theo số liệu giai đoạn 2015-2019, đã có 63 lượt người được hỗ trợ vay vốn với tổng số tiền lên đến 1.351 triệu đồng. Nguồn vốn này giúp họ có phương tiện sản xuất, kinh doanh nhỏ, tạo ra thu nhập ổn định để chăm lo cho bản thân và gia đình. Việc được tiếp cận vốn là một sự công nhận và tin tưởng, giúp người sau cai có thêm động lực phấn đấu. Đây là một chính sách tạo việc làm cho người sau cai gián tiếp nhưng rất hiệu quả, giúp họ tự chủ về kinh tế và từng bước thoát khỏi sự phụ thuộc, xây dựng cuộc sống bền vững.

V. Đánh giá hiệu quả chính sách xã hội tại Sơn Trà giai đoạn 2015 2020

Việc đánh giá hiệu quả chính sách xã hội dành cho người sau cai nghiện tại quận Sơn Trà giai đoạn 2015-2020 cho thấy một bức tranh đa chiều với nhiều điểm sáng và cả những tồn tại cần khắc phục. Về mặt tích cực, cấp ủy và chính quyền địa phương đã thể hiện sự quan tâm rõ rệt, ban hành nhiều kế hoạch và tổ chức các hoạt động tuyên truyền sâu rộng. Công tác hỗ trợ đã có những kết quả cụ thể, giúp nhiều người có việc làm, được vay vốn và ổn định cuộc sống. Thái độ kỳ thị trong cộng đồng đã có sự cải thiện. Tuy nhiên, hiệu quả chính sách vẫn chưa đạt được như kỳ vọng. Số người nghiện mới và tỷ lệ tái nghiện vẫn ở mức cao. Luận văn của tác giả Trần Ngọc Trung chỉ ra rằng, việc triển khai chính sách ở một số nơi còn mang tính hình thức, sự phối hợp giữa các ban ngành chưa chặt chẽ, và nguồn lực đầu tư còn hạn chế. Công tác quản lý sau cai nghiện tại cộng đồng vẫn đối mặt với nhiều thách thức. Việc đánh giá khách quan này là cơ sở quan trọng để rút ra bài học kinh nghiệm và đề xuất các giải pháp cải thiện trong giai đoạn tiếp theo.

5.1. Phân tích số liệu hỗ trợ người sau cai nghiện trong 5 năm

Số liệu từ Bảng 2.1 trong luận văn cung cấp cái nhìn chi tiết về kết quả hỗ trợ. Trong giai đoạn 2015-2019, tổng cộng có 2.739 lượt người được đưa vào diện quản lý sau cai. Trong số đó, có 1.749 lượt người được ghi nhận có việc làm và 1.770 lượt người được đánh giá là "tiến bộ". Về hỗ trợ tài chính, đã có 78 trường hợp được hỗ trợ vốn tạo việc làm trực tiếp và 63 trường hợp được vay vốn với tổng số tiền đáng kể. Hơn 1.200 lượt người được hỗ trợ khó khăn đột xuất. Những con số này cho thấy nỗ lực không nhỏ của chính quyền và xã hội. Tuy nhiên, số người "chưa tiến bộ" (531 người) và số có "nguy cơ cao" (235 người) cũng là một con số đáng báo động, cho thấy chính sách cần phải tiếp cận sâu sát và hiệu quả hơn nữa.

5.2. Kết quả tích cực đạt được trong công tác phòng chống tái nghiện

Mặc dù còn nhiều khó khăn, công tác phòng chống tái nghiện tại Sơn Trà đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận. Một trong những thành công lớn là chính sách đặc thù của thành phố Đà Nẵng về hỗ trợ người cai nghiện thành công từ 5-10 năm không tái nghiện. Đến năm 2019, quận Sơn Trà đã đề nghị hỗ trợ cho 17 trường hợp theo chính sách này. Tất cả các trường hợp này đều đã thực sự từ bỏ ma túy, có việc làm ổn định và trở thành công dân có ích. Các mô hình hỗ trợ người sau cai nghiện như câu lạc bộ đồng đẳng, các hoạt động văn hóa thể thao, và sự theo dõi sát sao của các đoàn thể đã tạo ra một môi trường hỗ trợ tích cực. Những tấm gương thành công này chính là nguồn động viên to lớn cho những người đang trên con đường đấu tranh từ bỏ ma túy.

5.3. Hạn chế và những bài học kinh nghiệm rút ra từ thực tiễn

Bên cạnh những thành tựu, việc thực hiện chính sách còn bộc lộ nhiều hạn chế. Công tác tuyên truyền đôi khi chưa có chiều sâu. Sự phối hợp giữa các ban ngành, đoàn thể có lúc chưa thường xuyên, thiếu chủ động. Nguồn kinh phí cho quản lý sau cai còn hạn hẹp. Đặc biệt, việc dạy nghề chưa thực sự phù hợp với nhu cầu thị trường và năng lực của người học. Bài học kinh nghiệm rút ra là cần có sự lãnh đạo quyết liệt hơn từ cấp ủy, sự phối hợp đồng bộ hơn giữa các đơn vị. Cần đổi mới công tác tuyên truyền, chú trọng vào các nhóm nguy cơ cao. Quan trọng nhất là phải đa dạng hóa và nâng cao chất lượng các dịch vụ hỗ trợ, từ tư vấn tâm lý sau cai đến đào tạo nghề và giới thiệu việc làm, đảm bảo các chính sách đi vào thực chất chứ không chỉ dừng lại ở hình thức.

VI. Giải pháp tương lai cho chính sách sau cai nghiện tại Đà Nẵng

Để nâng cao hiệu quả chính sách đối với người sau cai nghiện trong thời gian tới, cần có những giải pháp mang tính đột phá và bền vững. Dựa trên phân tích thực trạng tại quận Sơn Trà và các khuyến nghị từ luận văn nghiên cứu, phương hướng chính là tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, sự vào cuộc quyết liệt của chính quyền và sự tham gia tích cực của toàn xã hội. Các giải pháp không chỉ tập trung vào việc quản lý đối tượng mà cần chuyển mạnh sang hỗ trợ, phòng ngừa và tạo cơ hội. Cần xây dựng một hệ thống chính sách toàn diện, lồng ghép công tác cai nghiện với các chương trình phát triển kinh tế - xã hội khác như giảm nghèo, đào tạo nghề. Mục tiêu cuối cùng là xây dựng một môi trường xã hội lành mạnh, không kỳ thị, nơi người sau cai nghiện được trao cơ hội để làm lại cuộc đời, đóng góp tích cực cho sự phát triển của thành phố Đà Nẵng. Việc đầu tư cho công tác này chính là đầu tư cho sự ổn định và phát triển bền vững của xã hội.

6.1. Kiến nghị hoàn thiện hệ thống an sinh xã hội cho người yếu thế

Một giải pháp nền tảng là cần tiếp tục hoàn thiện hệ thống an sinh xã hội cho người yếu thế, trong đó có người sau cai nghiện. Cần xem xét việc mở rộng các đối tượng thụ hưởng chính sách hỗ trợ, không chỉ giới hạn ở hỗ trợ đột xuất hay vay vốn. Các chính sách cần bao phủ cả về y tế, giáo dục, và nhà ở. Ví dụ, cần có cơ chế hỗ trợ chi phí điều trị các bệnh liên quan đến sử dụng ma túy, hoặc hỗ trợ nhà ở xã hội cho các trường hợp đặc biệt khó khăn. Việc đảm bảo các nhu cầu cơ bản sẽ giúp người sau cai nghiện có một điểm tựa vững chắc, giảm bớt áp lực kinh tế - một trong những nguyên nhân chính dẫn đến tái nghiện. Một hệ thống an sinh vững mạnh sẽ thể hiện tính nhân văn của chính sách và tạo ra sự ổn định lâu dài.

6.2. Tăng cường phối hợp giữa Sở LĐ TB XH Đà Nẵng và các đơn vị

Hiệu quả của chính sách phụ thuộc rất lớn vào sự phối hợp giữa các cơ quan thực thi. Cần tăng cường cơ chế phối hợp chặt chẽ, thường xuyên giữa Sở Lao động - Thương binh và Xã hội Đà Nẵng, Công an, Y tế và chính quyền cấp quận, phường. Cần xây dựng quy chế phối hợp rõ ràng, phân định cụ thể trách nhiệm của từng đơn vị. Việc chia sẻ thông tin, dữ liệu về người sau cai nghiện cần được thực hiện một cách thông suốt và bảo mật. Sở LĐ-TB&XH Đà Nẵng cần đóng vai trò chủ trì, điều phối các hoạt động, tổ chức các lớp tập huấn nâng cao năng lực cho cán bộ cơ sở. Sự phối hợp đồng bộ sẽ giúp các hoạt động hỗ trợ được triển khai kịp thời, tránh chồng chéo và phát huy được sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị.

6.3. Đổi mới công tác tuyên truyền nhằm giảm kỳ thị trong cộng đồng

Để giải quyết gốc rễ vấn đề, công tác tuyên truyền cần được đổi mới mạnh mẽ. Thay vì các khẩu hiệu chung chung, cần tập trung vào các câu chuyện người thật, việc thật, các tấm gương cai nghiện thành công để lan tỏa thông điệp tích cực. Nội dung tuyên truyền cần nhấn mạnh rằng nghiện là một căn bệnh cần được điều trị, không phải là một tội lỗi không thể tha thứ. Cần sử dụng đa dạng các kênh truyền thông, từ báo đài, truyền hình đến mạng xã hội để tiếp cận các nhóm đối tượng khác nhau, đặc biệt là giới trẻ. Mục tiêu là thay đổi nhận thức của cộng đồng, xây dựng một xã hội bao dung, không định kiến, từ đó tạo điều kiện tốt nhất cho việc giảm kỳ thị và phân biệt đối xử, giúp người sau cai tự tin tái hòa nhập.

04/10/2025
Luận văn thực hiện chính sách đối với người sau cai nghiện trên địa bàn quận sơn trà thành phố đà nẵng

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH ĐỐI VỚI NGƯỜI SAU CAI NGHIỆN Ở NƯỚC TA HIỆN NAY 1. Khái niệm, mục tiêu và ý nghĩa của việc thực hiện chính sách đối với người sau cai nghiện ma túy Chính sách đối với người nghiện ma túy được Nhà nước ban hành và tổ chức thực hiện. Vì vậy trước khi đưa ra khái niệm về chính sách đối với người nghiện ma túy cần thống nhất cách hiểu chung về chính sách công. * Khái niệm chính sách công Trong khoa học chính sách công, “chính sách công” được tiếp cận nhiều cách khác nhau.Jenkin cho rằng “chính sách công là một tập hợp các quyết định có liên quan lẫn nhau của một nhà chính trị hay một nhóm nhà chính trị gắn liền với việc lựa chọn các mục tiêu và giải pháp để đạt được những mục tiêu đó”.

Còn Kraft và Furlong lại cho rằng “chính sách công là một quá trình hành động hoặc không hành động của chính quyền để đáp lại một vấn đề công cộng. Nó được kết hợp với các cách thức và mục tiêu chính sách đã được chấp thuận một cách chính thức, cũng như các quy định và thông lệ của các cơ quan chức năng thực hiện những chương trình”, “chính sách công là thái độ ứng xử của nhà nước đối với các vấn đề phát sinh trong đời sống xã hội được thể hiện bằng nhiều hình thức khác nhau nhằm thúc đẩy xã hội phát triển theo định hướng”…. Trong khoa học chính sách công nước ta, chính sách công cũng được nhận thức không hoàn toàn giống nhau. Chẳng hạn có quan điểm cho rằng “Chính sách công là định hướng hành động do nhà nước lựa chọn để giải quyết các vấn đề phát sinh trong đời sống cộng đồng, phù hợp với thái độ chính trị và điều kiện kinh tế - xã hội trong mỗi thời kỳ” [15, tr.267]; Theo một quan điểm khác “Chính sách công là định hướng hành động do nhà nước lựa chọn để 8 giải quyết những vấn đề phát sinh trong đời sống cộng đồng phù hợp với thái độ chính trị trong mỗi thời kỳ nhằm đảm bảo cho xã hội phát triển ổn định, bền vững” [3, tr.

Như vậy, tùy theo cách tiếp cận của mỗi tác giả mà các định nghĩa đưa ra có thể nhấn mạnh vào đặc trưng này hay đặc trưng khác của chính sách công. Những đặc trưng này phản ánh những góc độ khác nhau, song chúng đều chứa đựng những nét đặc thù của chính sách công. Chính sách công được quan chỉ dẫn có tính nguyên tắc cho các hoạt động của các cơ quan hành pháp nhằm ứng xử với các vấn đề đang đặc ra trong nền kinh tế - xã hội sao cho phù hợp với pháp luật và tập quán của xã hội. * Chính sách đối với người sau cai nghiện ma túy Hiện nay trong các văn bản quy phạm pháp luật của Việt Nam chưa có khái niệm chính thống nào về người sau cai nghiện ma túy.

Theo văn bản hiện hành thì người nghiện ma túy phải trải qua 5 giai đoạn của quy trình điều trị. Đây là giai đoạn người cai nghiện hoàn thành quy trình cắt cơn, giải độc và trị liệu phục hồi ở các cơ sở điều trị và các cơ sở cai nghiện cộng đồng… trở về hòa nhập cộng đồng hoặc chuyển sang Trung tâm quản lý sau cai nghiện, họ cần phải nổ lực để không tái nghiện với sự giúp sức của người thân, chính quyền địa phương và các tổ chức. Trong quá trình nghiên cứu luận văn, tôi rút ra khái niệm như sau: “Người sau cai nghiện ma túy là người từng sử dụng chất ma túy và đã thực hiện xong các quy trình cai nghiện theo quy định của pháp luật và đang chịu sự quản lý của địa phương cư trú hoặc tiếp tục tham gia hoạt động trong các trung tâm quản lý sau cai nghiện nhằm từng bước tái hòa nhập cộng đồng thành công”. Từ đó có thể hiểu: người sau cai nghiệm ma túy là người từng sử dụng trái phép chất ma túy và đã trải qua quá trình cai nghiện, cắt cơn, giải độc, 9 đang chịu sự quản lý của chính quyền địa phương nhằm từng bước tái hòa nhập cộng đồng.

Họ đã được hỗ trợ từ chính quyền hàng loạt các biện pháp về tâm lý, y tế, xã hội… từ đó bản thân họ từng bước xóa bỏ được mặc cảm, tự ti và tái hòa nhập cộng đồng. Đây là giai đoạn quan trọng để người sau cai nghiện ma túy dần loại bỏ sự lệ thuộc vào ma túy. Người sau cai nghiện ma túy không chỉ có người nghiện đã hoàn thành giai đoạn cắt cơn, giải độc của quá trình điều trị cai nghiện tạm thời, mà còn có những người tiếp tục phải sử dụng các biện pháp cai nghiện lâu dài, thông qua quá trình điều dưỡng, thanh tẩy thể chất và tinh thần do các độc tố của ma túy còn dư lại trong cơ thể. Tiếp sau của chu trình này là tư vấn, hướng nghiệp, học nghề và tìm kiếm việc làm.

Chính sách đối với người sau cai nghiện ma túy hệ thống các văn bản và các hoạt động mà nhà nước sử dụng để giải quyết các vấn đề có liên quan đến người sau cai nghiện ma túy (thông qua các các quy định pháp luật, chỉ thị, nghị quyết, các chính sách hỗ trợ…) nhằm đạt được các mục tiêu giúp đỡ người sau cai nghiện ma túy hòa nhập cộng đồng, phòng, chống tái nghiện. Khái niệm chính sách đối với người sau cai nghiện ma túy Chính sách đối với người sau cai nghiện ma túy là tập hợp các chủ trương và một số hoạt động về một phương diện nào đó của Chính phủ bao gồm các mục tiêu muốn đạt được và cách làm để thực hiện các mục tiêu đó thành công. Những mục tiêu nhằm đảm bảo sự phát triển toàn diện trên tất cả các lĩnh vực kinh tế- xã hội, quốc phòng- an ninh. Các chính sách pháp luật và chính sách xã hội là yếu tố đầu tiên chi phối đến hoạt động hỗ trợ đối với người sau cai nghiện ma túy, được thực hiện dựa trên các văn bản luật, nghị định, thông tư của Chính phủ.

Mục tiêu của việc thực hiện chính sách đối với người sau cai nghiện ma túy 10 Mục tiêu của chính sách đối với người sau cai nghiện ma túy là: Tổ chức triển khai thực hiện đồng bộ các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý người sau cai nghiện ma túy nhằm kiềm chế gia tăng người sử dụng, người nghiện ma túy mới; đổi mới, nâng cao hiệu quả công tác quản lý sau cai nghiện ma túy; giải quyết việc làm và các vấn đề xã hội sau cai nghiện; phòng, chống tái nghiện, tái phạm, tạo chuyển biến tích cực trong công tác phòng, chống ma túy nói chung, quản lý sau cai nghiện ma túy nói riêng. Luận văn được thực hiện nhằm đề xuất những giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách đối với người sau cai nghiện ma túy tại quận Sơn Trà, thành phố Đà Nẵng, góp phần thực hiện thắng lợi sự nghiệp đổi mới, phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho nhân dân tại quận Sơn Trà. Nâng cao ý thức trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị, đoàn thể ở các cấp các ngành và toàn xã hội, tăng cường hiệu lục quản lý nhà nước trong lĩnh vực phòng, chống tệ nạn xã hội; từng bước nâng cao chất lượng công tác giáo dục và quản lý sau cai nghiện, chữa bệnh, dạy nghề, giải quyết tốt các vấn đề xã hội sau cai nghiện, chữa bệnh; tạo sự chuyển biến mạnh mẽ, có chiều sâu nhằm phòng ngừa, ngăn chăn tệ nạn ma túy, không để nẩy sinh những điểm nóng; tiếp tục duy trì bền vững mục tiêu "không có người nghiện ma tuý trong cộng đồng". Ý nghĩa của việc thực hiện chính sách đối với người sau cai nghiện ma túy Việc thực hiện chính sách đối với người sau cai nghiện ma túy mang tính quyết định, tác động đến quá trình hỗ trợ xã hội cho người sau cai nghiện, giúp người sau cai được hưởng các chính sách hỗ trợ, được quan tâm, chăm sóc về vật chất và tinh thần.

Ngược lại, nếu chính sách không cụ thể, rõ 11 ràng, còn chung chung, hình thức thì hậu quả là người sau cai nghiện không được quan tâm hoặc quan tâm không đúng mức từ đó nguy cơ tái nghiện sẽ rất cao. Ngoài ra, chính sách đối với người sau cai nghiện ma túy tác động trực tiếp đến các mặt đời sống xã hội: Nó trực tiếp làm giảm tỷ lệ đổ vỡ hạnh phúc gia đình, sức khoẻ, trí tuệ và nhân cách của người sau cai nghiện ma tuý được phục hồi. Từ đó việc thực hiện chính sách đối với người sau cai nghiện ma túy sẽ tạo thành đòn bẩy huy động cả cộng đồng chung tay góp sức hỗ trợ người sau cai nghiện ma túy tái hòa nhập cộng đồng, giảm tỷ lệ tái nghiện, đảm bảo trật tự an toàn xã hội góp phần phát triển kinh tế- xã hội của địa phương. Nội dung và quy trình thực hiện chính sách đối với người sau cai nghiện ma túy 1.

Xây dựng kế hoạch triển khai thực hiện chính sách đối với người sau cai nghiện ma túy Kế hoạch triển khai thực hiện chính sách đối với người sau cai nghiện ma túy được xây dựng trước khi đưa chính sách vào đời sống xã hội. Căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ, chính quyền từ trung ương đến cơ sở đều phải xây dựng kế hoạch triển khai thực hiện, bao gồm: phân công nhiệm vụ; chuẩn bị các nguồn lực; thời gian triển khai; công tác kiểm tra, giám sát và đôn đốc thực hiện các chính sách đối với người sau cai nghiện ma túy. Chính quyền từng cấp sẽ chịu trách nhiệm trong việc triển khai thực hiện chính sách nhằm đảm bảo chủ thể triển khai thực hiện chính sách và cả đối tượng của chính sách thực hiện nghiêm túc và đạt hiệu quả cao. Chính sách của Nhà nước đối với thanh niên sau cai nghiện ma túy, sau cải tạo được quy định tại Khoản 1, Khoản 2 và Khoản 3 Điều 19 Luật thanh niên số 57/2020/QH16, ngày 16/6/2020 cụ thể như sau: 12 - Tư vấn, hỗ trợ nâng cao sức khỏe cho thanh niên; phòng, chống bạo lực gia đình, bạo lực học đường, xâm hại tình dục; phòng, chống ma túy, HIV/AIDS; phòng ngừa bệnh lây truyền qua đường tình dục, bệnh xã hội khác và các nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất, tinh thần của thanh niên.

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ