Luận văn thạc sĩ về quan hệ giữa Na Uy và Liên minh Châu Âu từ năm 1992 đến nay

Luận văn thạc sĩ phân tích quan hệ giữa Na Uy và Liên minh Châu Âu từ năm 1992 đến nay, nêu bật những biến động và xu hướng chính.

• Tác giả: Ngô Minh Nguyệt
• Người hướng dẫn: PGS. Bùi Hồng Hạnh
• Trường học: Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn
• Chuyên ngành: Quan hệ quốc tế
• Đề tài: Quan hệ giữa Na Uy và Liên minh Châu Âu từ năm 1992 đến nay
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• MỞ ĐẦU
• 0.1. Lý do lựa chọn đề tài
• 0.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 0.2.1. Mục tiêu tổng quát
• 0.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 0.3. Lịch sử nghiên cứu vấn đề
• 0.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 0.5. Phương pháp nghiên cứu
• 0.6. Cấu trúc luận văn
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ HÌNH THÀNH QUAN HỆ GIỮA NA UY VÀ LIÊN MINH CHÂU ÂU
• 1.1. Các thông tin cơ bản về Na Uy và Liên minh châu Âu
• 1.1.1. Thông tin cơ bản về Na Uy
• 1.1.2. Thông tin cơ bản về Liên minh châu Âu
• 1.2. Các yếu tố nền tảng cho mối quan hệ giữa Na Uy và Liên minh châu Âu
• 1.2.1. Yếu tố địa lý
• 1.2.2. Yếu tố lịch sử
• 1.2.3. Yếu tố kinh tế - chính trị
• 1.3. Chính sách đối ngoại của Na Uy đối với Liên minh châu Âu
• 1.4. Chính sách đối ngoại của Liên minh châu Âu đối với Na Uy
• 2. CHƯƠNG 2: QUAN HỆ GIỮA NA UY VÀ LIÊN MINH CHÂU ÂU TRÊN CÁC LĨNH VỰC (TỪ NĂM 1992 ĐẾN NAY)
• 2.1. Quan hệ chính trị
• 2.1.1. Quan hệ hợp tác trong chính sách đối ngoại và an ninh chung
• 2.1.2. Hiệp ước Schengen
• 2.2. Quan hệ kinh tế
• 2.2.1. Cơ chế hợp tác kinh tế
• 2.2.2. Các lĩnh vực hợp tác kinh tế
• 2.3. Các quan hệ khác
• 2.3.1. Vấn đề môi trường
• 3. CHƯƠNG 3: ĐÁNH GIÁ QUAN HỆ GIỮA NA UY VÀ LIÊN MINH CHÂU ÂU
• 3.1. Đặc điểm mối quan hệ
• 3.2. Thuận lợi và khó khăn
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về quan hệ Na Uy và Liên minh Châu Âu từ 1992

Mối quan hệ giữa Na Uy và Liên minh Châu Âu (EU) đã trải qua nhiều giai đoạn phát triển từ năm 1992 đến nay. Na Uy, mặc dù không phải là thành viên chính thức của EU, nhưng vẫn duy trì mối quan hệ chặt chẽ với tổ chức này thông qua nhiều hiệp định và thỏa thuận. Sự tham gia của Na Uy vào các tổ chức như EFTA và EEA đã giúp quốc gia này gắn kết với EU trong nhiều lĩnh vực, từ kinh tế đến chính trị. Điều này cho thấy rằng, mặc dù có những thách thức, Na Uy vẫn là một đối tác quan trọng của EU.

1.1. Các yếu tố hình thành quan hệ Na Uy và EU

Mối quan hệ giữa Na Uy và EU được hình thành từ nhiều yếu tố, bao gồm lịch sử, địa lý và chính trị. Na Uy có vị trí địa lý gần gũi với các quốc gia EU, điều này tạo điều kiện thuận lợi cho việc hợp tác. Hơn nữa, lịch sử quan hệ giữa Na Uy và các nước châu Âu cũng đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng mối quan hệ này.

1.2. Tình hình chính trị và kinh tế của Na Uy trong EU

Na Uy có một nền kinh tế phát triển mạnh mẽ và chính trị ổn định, điều này giúp quốc gia này có thể tham gia vào các hoạt động của EU mà không cần phải trở thành thành viên chính thức. Chính sách đối ngoại của Na Uy cũng phản ánh sự quan tâm đến việc duy trì mối quan hệ tốt đẹp với EU.

II. Thách thức trong quan hệ Na Uy và EU từ 1992 đến nay

Mặc dù có nhiều điểm tương đồng và lợi ích chung, quan hệ giữa Na Uy và EU cũng gặp phải không ít thách thức. Những vấn đề như chính sách nhập cư, môi trường và thương mại đã tạo ra những căng thẳng trong mối quan hệ này. Na Uy đã hai lần tổ chức trưng cầu dân ý về việc gia nhập EU nhưng đều không thành công, điều này cho thấy sự hoài nghi của người dân Na Uy đối với việc trở thành thành viên chính thức của EU.

2.1. Vấn đề chính sách nhập cư giữa Na Uy và EU

Chính sách nhập cư của EU và Na Uy có nhiều điểm khác biệt, điều này đã dẫn đến những tranh cãi và thách thức trong việc hợp tác. Na Uy cần phải cân nhắc giữa việc duy trì chính sách độc lập và việc tuân thủ các quy định của EU.

2.2. Tác động của chính sách môi trường EU đến Na Uy

Chính sách môi trường của EU có ảnh hưởng lớn đến Na Uy, đặc biệt trong các lĩnh vực như năng lượng và bảo vệ môi trường. Na Uy cần phải điều chỉnh các chính sách của mình để phù hợp với các tiêu chuẩn của EU, điều này đôi khi gây ra khó khăn cho quốc gia này.

III. Phương pháp hợp tác giữa Na Uy và EU

Na Uy đã áp dụng nhiều phương pháp hợp tác với EU để duy trì mối quan hệ tốt đẹp. Các hiệp định thương mại tự do, hợp tác trong lĩnh vực an ninh và chính sách đối ngoại là những ví dụ điển hình. Na Uy cũng tham gia vào các chương trình hợp tác nghiên cứu và phát triển của EU, điều này giúp tăng cường mối quan hệ giữa hai bên.

3.1. Hiệp định thương mại tự do Na Uy EU

Hiệp định thương mại tự do giữa Na Uy và EU đã tạo ra một khuôn khổ pháp lý vững chắc cho việc trao đổi hàng hóa và dịch vụ. Điều này không chỉ mang lại lợi ích kinh tế cho cả hai bên mà còn củng cố mối quan hệ chính trị.

3.2. Hợp tác trong lĩnh vực an ninh và quốc phòng

Na Uy và EU đã hợp tác chặt chẽ trong các vấn đề an ninh và quốc phòng, đặc biệt là trong bối cảnh các mối đe dọa toàn cầu. Sự tham gia của Na Uy vào các hoạt động của NATO cũng góp phần tăng cường mối quan hệ này.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về quan hệ Na Uy và EU

Nghiên cứu về quan hệ giữa Na Uy và EU đã chỉ ra rằng, mặc dù không phải là thành viên chính thức, Na Uy vẫn có thể tận dụng các lợi ích từ việc hợp tác với EU. Các kết quả nghiên cứu cho thấy rằng, mối quan hệ này không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn giúp Na Uy nâng cao vị thế trên trường quốc tế.

4.1. Lợi ích kinh tế từ quan hệ Na Uy EU

Mối quan hệ thương mại giữa Na Uy và EU đã mang lại lợi ích kinh tế đáng kể cho cả hai bên. Na Uy xuất khẩu nhiều hàng hóa sang EU, trong khi EU cũng là một trong những đối tác thương mại lớn nhất của Na Uy.

4.2. Vai trò của Na Uy trong các vấn đề quốc tế

Na Uy đã khẳng định được vai trò của mình trong các vấn đề quốc tế thông qua việc tham gia vào các hoạt động của EU. Điều này không chỉ giúp Na Uy nâng cao vị thế mà còn tạo ra cơ hội hợp tác với các quốc gia khác.

V. Kết luận và tương lai của quan hệ Na Uy và EU

Mối quan hệ giữa Na Uy và EU đã trải qua nhiều thăng trầm từ năm 1992 đến nay. Dù không phải là thành viên chính thức, Na Uy vẫn duy trì mối quan hệ chặt chẽ với EU thông qua nhiều hiệp định và thỏa thuận. Tương lai của mối quan hệ này sẽ phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm chính sách đối ngoại của Na Uy và sự phát triển của EU.

5.1. Dự báo tương lai quan hệ Na Uy và EU

Tương lai của quan hệ Na Uy và EU có thể sẽ tiếp tục phát triển, đặc biệt trong các lĩnh vực kinh tế và an ninh. Tuy nhiên, những thách thức vẫn còn đó, và Na Uy cần phải cân nhắc kỹ lưỡng trước khi quyết định gia nhập EU.

5.2. Những yếu tố ảnh hưởng đến quan hệ Na Uy và EU

Các yếu tố như chính trị nội bộ, tình hình kinh tế và các vấn đề toàn cầu sẽ ảnh hưởng đến mối quan hệ giữa Na Uy và EU. Na Uy cần phải duy trì sự linh hoạt trong chính sách đối ngoại để thích ứng với những thay đổi này.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu và phần kết luận, nội dung chính của luận văn sẽ được trình bày làm 3 chương: CHƢƠNG 1: CƠ SỞ HÌN THÀNH QUAN HỆ GIỮA NA UY VÀ LIÊN MINH CHÂU ÂU. Ở chương đầu tiên này, luận văn sẽ đề cập tới các cơ sở lịch sử và thực tiễn hình thành nên mối quan hệ giữa Na Uy và EU. Trong đó cơ sở lịch sử sẽ khái quát mối quan hệ giữa hai chủ thể trên một số yếu tố như lịch sự, chính trị, văn hóa, xã hội,…Từ đó dẫn tới các các chính sách đối ngoại của Na Uy đối với EU được xây dựng và ngược lại. Đây chính là những yếu tố cơ bản tác động và xây dựng nên những nét đặc trưng trong mối quan hệ giữa Na Uy – EU cho tới ngày nay.

CHƢƠNG 2: QUAN HỆ GIỮA NA UY VÀ LIÊN MINH CHÂU ÂU TRÊN CÁC LĨNH VỰC (TỪ NĂM 1992 ĐẾN NAY). Đây sẽ là chương chính, tập trung phân tích mối quan hệ giữa Na Uy và EU trên các lĩnh vực khác nhau như quan hệ chính trị, quan hệ kinh tế và mối quan hệ trong các lĩnh vực khác như môi trường và y tế cùng với đó là những cơ chế điều chỉnh các mối quan hệ này. Thông qua những ví dụ và con số cụ thể, mối quan hệ giữa Na Uy và EU từ giai đoạn 1992 tới nay sẽ được miêu tả một cách rõ ràng và chi tiết hơn. Việc phân tích mối quan hệ giữa hai bên sẽ được đi theo từng lĩnh vực thay vì theo dòng thời gian của lịch sử nhằm có được những cái nhìn 13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] cụ thể ở từng góc độ và vấn đề khác nhau, tránh việc dàn trải và diễn tả mối quan hệ một cách đơn thuần.

CHƢƠNG 3: ĐÁNH GIÁ QUAN HỆ GIỮA NA UY VÀ LIÊN MINH CHÂU ÂU. Chương cuối đưa ra những đặc điểm nổi bật trong mối quan hệ giữa Na Uy và EU – một mối quan hệ đặc biệt trên thế giới hiện nay. Đồng thời luận văn cũng đưa ra những khó khăn và thuận lợi mà mối quan hệ này đã, đang và sẽ gặp phải trong tương lai. Từ những tổng kết trên, luận văn sẽ đưa ra những đánh giá về tương lai mối quan hệ giữa Na Uy và EU, liệu rằng mối quan hệ này có diễn ra đúng như dự đoán ban đầu của luận văn hay không.

14 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CHƢƠNG 1: CƠ SỞ HÌNH THÀNH QUAN HỆ GIỮA NA UY VÀ LIÊN MINH CHÂU ÂU 1.1 Các thông tin cơ bản về Na Uy và Liên minh châu Âu 1. Thông tin cơ bản về Na Uy - Tên nước: Vương quốc Na Uy (The Kingdom of Norway) - Thủ đô: Oslo - Ngày quốc khánh: 17/5 (ngày ban hành Hiến pháp) - Vị trí địa lý: Na Uy nằm trên bán đảo Scandinavia ở phía Tây Bắc châu Âu. Phía Tây và Nam giáp Biển Bắc, Đông giáp Thụy Điển và Bắc giáp Phần Lan và Nga.802 km2 (đất liền 304.520 km2) - Khí hậu: ôn hòa nhờ có dòng hải lưu nóng dọc bờ biển, nhiệt độ trung bình vào mùa hè là 15°C, mùa đông là -5°C.88 (tỷ giá năm 2015)6 - Tôn giáo: Đạo Tin lành dòng Luther chiếm khoảng 96% dân số7 - Thể chế: Na Uy theo chế độ quân chủ lập hiến đứng đầu nhà nước là vua, theo chế độ cha truyền con nối. Hiện nay vua chỉ mang tính chất lễ nghi, quyền lực chính trị chủ yếu thuộc về hai cơ quan lập pháp và hành pháp.

+ Cơ quan lập pháp: trước đây, Quốc hội Na Uy (Storting) gồm 2 viện: Lagting (tương đương Thượng viện) và Odelsting (tương đương Hạ viện). Kể 5 https://www.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/no.html 6 https://www.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/no.html 7 http://chinhphu.vn/portal/page/portal/chinhphu/NuocCHXHCNVietNam/ChiTietVeQuocGia?diplomacyNati onId=233&diplomacyZoneId=3&vietnam=0 15 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] từ năm 2009, Quốc hội Na Uy bỏ việc phân chia Quốc hội thành Thượng viện và Hạ viện và theo chế độ một viện. + Cơ quan hành pháp: là Chính phủ, đứng đầu là Thủ tướng. + Tòa án: hệ thống tòa án của Na Uy chia thành 3 cấp * Cấp quận, huyện, thành phố.

Na Uy có 18 hạt (county), mỗi hạt có 96 tòa án cấp quận, huyện và thành phố. Mỗi hạt có 5 tòa án cấp cao. * Tòa án Tối cao (Supereme Court) có trụ sở ở Oslo và có 18 thẩm phán.6 tỷ USD (số liệu năm 2015)9 - GDP/ đầu người: 68,400 USD (số liệu năm 2015)10 - Tỷ lệ thất nghiệp: 4,4% (số liệu năm 2015)11 - Giá trị xuất khẩu: đạt 106.2 tỷ USD năm 2015 và 141.4 tỷ USD năm 2014; trong đó xuất khẩu chủ yếu là dầu khí, máy móc, kim loại, hóa chất, tàu, hải sản. Các đối tác xuất khẩu chính là Anh (22,9%), Đức (16,9%), Hà Lan (12,9%), Pháp (6%), Thụy Điển (5,7%), Bỉ (4,8%) (số liệu năm 2014).12 - Giá trị nhập khẩu: đật 71.95 tỷ USD năm 2015 và 91.13 tỷ USD năm 2014; trong đó nhập khẩu chủ yếu là máy móc và thiết bị, hóa chất, kim loại, thực phẩm.

Các đối tác nhập khẩu chính là: Thụy Điển (12,3%), Đức (11,9%), Trung Quốc (9,4%), Anh (6.org/vi/vnemb.vn/cn_vakv/euro/nr040819111625/ns070802020035 9 https://www.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/no.html 10 https://www.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/no.html 11 https://www.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/no.html 12 https://www.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/no.html 13 https://www.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/no.html 16 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Thông tin cơ bản về Liên minh châu Âu Liên minh châu Âu (The European Union, gọi tắt là EU) hiện bao gồm 28 nước thành viên: Pháp, Đức, I-ta-li-a, Bỉ, Hà Lan, Lúc-xăm-bua, Anh, Ai- Len, Đan Mạch, Hy Lạp, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Áo, Thuỵ Điển, Phần Lan, Séc, Hung-ga-ri, Ba Lan, Slô-va-kia, Slô-ve-nia, Lít-va, Lát-vi-a, Ét-xtô- ni-a, Man-ta, Síp, Bun-ga-ri, Ru-ma-ni, Crô-a-ti-a. - Tôn chỉ: Đoàn kết trong đa dạng (Unity in diversity) - Trụ sở: tại Brúc – xen (Bỉ) - Số ngôn ngữ chính thức: 24 - Ngày châu Âu: 9/5 - Diện tích: 4.376 km2 (nước có diện tích lớn nhất là Pháp với khoảng 554.000 km2 và nước có diện tích nhỏ nhất là Man – ta với khoảng 300 km2)14 - Dân số: 513.445 (số liệu tháng 7/ 2015)15 - GDP: 16,27 nghìn tỷ USD (số liệu năm 2015)16 - GDP/ đầu người: 37.900 (năm 2013)17 - Tỷ lệ thất nghiệp: 9,5% (năm 2015) và 9,8% (năm 2014)18 - Giá trị xuất khẩu: đạt 2,259 nghìn tỷ USD năm 2012 và đạt 2,306 nghìn tỷ USD năm 2011; trong đó xuất khẩu chủ yếu là máy móc, phương tiện vận chuyển, dược phẩm và hóa chất khác, nhiên liệu, máy bay, nhựa, sắt và thép, 14 Nguồn: Vụ Châu Âu – Bộ Ngoại giao nước CHXHCN Việt Nam http://www.vn/vi/mofa/cn_vakv/euro/nr040823164750/ns140825033403 15 https://www.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ee.html 16 https://www.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ee.html 17 https://www.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ee.html 18 https://www.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ee.html 17 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] bột gỗ và sản phẩm từ giấy, đồ uống có cồn, đồ nội thất. Các đối tác xuất khẩu chủ yếu là: Mỹ (17,1%), Trung Quốc (8,5%), Thụy Sỹ (7,8%), Nga (7,2%), Thổ Nhĩ Kỳ (4,4%) (số liệu năm 2013).19 - Giá trị nhập khẩu: đạt 2,238 nghìn tỷ năm 2011 và 2,244 nghìn tỷ năm 2012; trong đó nhập khẩu chủ yếu là nhiên liệu và dầu thô, máy móc, xe cộ, dược phẩm và hóa chất khác, các loại đá quý, hàng dệt may, máy bay, nhựa, kim loại, tàu.

Các đối tác nhập khẩu chủ yếu là: Trung Quốc (16,1%), Mỹ (11,4%), Nga (11%), Thụy Sĩ (5,9%) và Na Uy (4,3%) (số liệu năm 2013).20 - Cơ cấu tổ chức: EU là một thực thể kinh tế, chính trị đặc thù với mực độ liên kết sâu sắc. Về cơ bản, EU có các định chế chính là: Hội đồng châu Âu, Hội đồng Bộ trưởng, Nghị viên châu Âu, Ủy ban châu Âu và Tòa án châu Âu.21 Ngoài ra có thể kể tới Cơ quan Đối ngoại của châu Âu, Ngân hàng Trung ương châu Âu, Tòa kiểm toán châu Âu, Ủy ban Kinh tế và xã hội châu Âu, Ủy ban vùng, Thanh tra, Kiếm soát bảo vệ dữ liệu châu Âu, Ngân hàng đầu tư châu Âu. Các yếu tố nền tảng cho mối quan hệ giữa Na Uy và Liên minh châu Âu Cơ sở, nền tảng cho mối quan hệ giữa Na Uy và EU được hình thành và tác động bởi những yếu tố khác nhau như yếu tố địa lý, kinh tế, chính trị và tất nhiên không thể bỏ qua những quan hệ từng có từ trước tới nay. Để hiểu rõ hơn nền tảng hình thành nên mối quan hệ đặc biệt này, luận văn sẽ phân tích một số yếu tố đặc biệt sau đây.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ee.html 20 https://www.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ee.html 21 http://www.vn/portal/page/portal/chinhphu/NuocCHXHCNVietNam/quanhevoicactochucquocte? categoryId=100002827&articleId=10050422 22 Nguồn: Vụ Châu Âu – Bộ Ngoại giao nước CHXHCN Việt Nam http://www.vn/vi/mofa/cn_vakv/euro/nr040823164750/ns140825033403 18 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.1 Yếu tố địa lý Yếu tố địa lý là một trong những yếu tố nền tảng quan trọng tác động tới mối quan hệ của Na Uy và EU.

Từ vị trí đặc biệt của mình, Na Uy đã có sức hấp dẫn đặc biệt mà EU mong muốn thông qua mối quan hệ với Na Uy có thể giúp mình thực hiện nhiều dự định đang ấp ủ. Vậy sự đặc biệt trong vị trí địa lý của Na Uy ở đây là gì? Na Uy nằm ở phía tây của bán đảo Scandinavia và là quốc gia cực bắc của châu Âu. Địa hình ở Na Uy có nhiều nơi đóng băng, chủ yếu là cao nguyên và núi non hiểm trở xen kẽ vào đó là nhiều thung lung màu mở, đồng bằng nhỏ hẹp và nằm rải rác vì thế gần 70% diện tích đất của Na Uy là không thể ở được. Đường bờ biển dài hơn 19.312 km23, bị cắt xẻ nhiều tạo nên hàng trăm vịnh hẹp và lõm sâu24.

Về mặt khí hậu, Na Uy là quốc gia ôn đới dọc theo bờ biển, dòng hải lưu Bắc Đại Tây Dương có ảnh hưởng tới khí hậu của quốc gia này; càng vào trong đất liền khí hậu càng lạnh; mưa nhiều và lạnh vào mùa hè; mùa mưa kéo dài quanh năm trên bờ biển phía tây25. Về mặt vị trí địa lý có thể thấy Na Uy là quốc gia cửa ngõ của châu Âu tại khu vực Đại Tây Dương, có đường biên giới đất liền với Thụy Điển, Phần Lan và Nga. Vì thế trong lịch sử nhất là vào thời kỳ Chiến Tranh Lạnh, vị trí chiến lược đặc biệt này đã chi phối tới chính sách đối ngoại của Na Uy trong mối quan hệ với các quốc gia lớn lúc bấy giờ như Hoa Kỳ, Anh, các nước châu Âu lục địa và tất nhiên là không thể thiếu Liên Xô. Hiện nay vị trí địa lý của Na Uy là một trong những yếu tố tạo cho chính sách đối ngoại của Na Uy một phong cách linh hoạt và hướng ngoại.

Chính bởi vị trí cửa ngõ và có 23 http://www.html 24 https://www.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/no.html 25 https://www.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/no.html 19 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.