Luận Văn Thạc Sĩ Về Thiết Kế Trò Chơi Học Tập Trong Dạy Học Môn Tự Nhiên Và Xã Hội

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu thiết kế một số trò chơi học tập trong dạy học môn tự nhiên và xã hội, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện pháp hoàn thiện trong lĩnh

• Tác giả: Lê Thị An
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Thu Hằng
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Giáo dục học (GD tiểu học)
• Đề tài: Thiết kế một số trò chơi học tập trong dạy học môn tự nhiên và xã hội
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Thái Nguyên

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Thiết Kế Trò Chơi Học Tập Môn Tự Nhiên

Trò chơi học tập (TCHT) không còn xa lạ trong giáo dục, đặc biệt ở bậc tiểu học. Các nhà sư phạm trên thế giới và Việt Nam đều quan tâm nghiên cứu về vai trò của trò chơi. Từ những năm 40 của thế kỷ XIX, các nhà khoa học giáo dục Nga đã đánh giá cao vai trò giáo dục và tính hấp dẫn của trò chơi dân gian. Thế kỷ XIX - đầu thế kỷ XX, các nhà nghiên cứu đã có ý tưởng kết hợp trò chơi với dạy học. J.Piaget nhấn mạnh việc học tập thông qua vui chơi. Grrenhikaia khẳng định cần tạo điều kiện cho trẻ chơi và nuôi dưỡng cuộc sống của trẻ bằng trò chơi. R. Giucovxkaia nâng cao vị thế của dạy học bằng trò chơi, coi TCHT là hình thức giúp học sinh lĩnh hội tri thức mới. Phương pháp tổ chức trò chơi được nghiên cứu theo nhiều hướng, từ giáo dục phát triển toàn diện nhân cách đến kích thích hứng thú học tập. Các nghiên cứu đều nhấn mạnh hiệu quả của việc kết hợp "học mà chơi, chơi mà học" với học sinh tiểu học. Tuy nhiên, cần có thêm nghiên cứu về TCHT gắn với các môn học cụ thể.

1.1. Lịch Sử Nghiên Cứu Gamification trong Giáo Dục Tiểu Học

Nghiên cứu về gamification trong giáo dục đã trải qua nhiều giai đoạn phát triển. Từ những ý tưởng sơ khai về kết hợp trò chơi và học tập, các nhà giáo dục đã dần khám phá ra tiềm năng to lớn của phương pháp này. Các công trình nghiên cứu đã chỉ ra rằng trò chơi không chỉ giúp học sinh vui vẻ, thoải mái mà còn kích thích sự sáng tạo, tư duy và khả năng giải quyết vấn đề. Việc áp dụng trò chơi học tập vào các môn học cụ thể, như Tự nhiên và Xã hội, cần được nghiên cứu sâu hơn để phát huy tối đa hiệu quả.

1.2. Các Khuynh Hướng Nghiên Cứu Trò Chơi Học Tập Hiện Nay

Hiện nay, nghiên cứu về trò chơi học tập tập trung vào ba khuynh hướng chính. Thứ nhất, sử dụng trò chơi với mục đích giáo dục và phát triển toàn diện nhân cách. Thứ hai, xem trò chơi như một hình thức dạy học động, kích thích hứng thú và xây dựng động cơ học tập. Thứ ba, sử dụng trò chơi để giáo dục và phát triển một số năng lực, phẩm chất trí tuệ. Các khuynh hướng này đều nhấn mạnh vai trò quan trọng của thiết kế trò chơi giáo dục trong việc nâng cao hiệu quả dạy và học.

II. Thách Thức Khi Thiết Kế Trò Chơi Học Tập Tự Nhiên Xã Hội

Mặc dù có nhiều tiềm năng, việc thiết kế và sử dụng TCHT trong dạy học môn Tự nhiên và Xã hội vẫn còn nhiều thách thức. Nhiều giáo viên sử dụng phương pháp này dựa trên kinh nghiệm cá nhân, chưa hệ thống và khai thác hết tiềm năng của TCHT. Phần lớn chỉ chú trọng củng cố tri thức, chưa thực sự gắn với nhu cầu của học sinh, chưa bám sát mục tiêu bài học, chưa quan tâm đến việc tích hợp phát triển năng lực. Hình thức tổ chức còn đơn điệu, lặp đi lặp lại, không gây hứng thú. Cần có những nghiên cứu sâu hơn về quy trình thiết kế TCHT, cách lựa chọn nội dung phù hợp, và phương pháp đánh giá hiệu quả để khắc phục những hạn chế này. Theo Lê Thị An (2018), nhiều giáo viên còn lúng túng trong việc lựa chọn và thiết kế trò chơi phù hợp với nội dung bài học và đặc điểm tâm sinh lý của học sinh.

2.1. Thực Trạng Sử Dụng Trò Chơi Học Tập Môn Tự Nhiên Xã Hội

Thực tế cho thấy, việc sử dụng trò chơi học tập môn Tự nhiên và Xã hội còn nhiều hạn chế. Giáo viên thường sử dụng trò chơi một cách ngẫu hứng, thiếu kế hoạch và mục tiêu rõ ràng. Nội dung trò chơi đôi khi không liên quan đến bài học, hoặc quá đơn giản, không kích thích được tư duy của học sinh. Cần có những khảo sát, đánh giá cụ thể về thực trạng này để đưa ra giải pháp cải thiện.

2.2. Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Hiệu Quả Trò Chơi Học Tập

Hiệu quả của trò chơi học tập phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm: mục tiêu bài học, nội dung trò chơi, hình thức tổ chức, trình độ của học sinh, và kỹ năng sư phạm của giáo viên. Nếu không chú ý đến các yếu tố này, trò chơi có thể trở nên phản tác dụng, gây lãng phí thời gian và làm giảm hứng thú học tập của học sinh. Cần có những hướng dẫn cụ thể về cách lựa chọn và thiết kế trò chơi phù hợp với từng đối tượng học sinh và từng nội dung bài học.

2.3. Đánh Giá Hiệu Quả Trò Chơi Học Tập Tiêu Chí Nào Quan Trọng

Việc đánh giá hiệu quả trò chơi học tập là rất quan trọng để đảm bảo rằng trò chơi thực sự mang lại lợi ích cho học sinh. Các tiêu chí đánh giá có thể bao gồm: mức độ tham gia của học sinh, khả năng tiếp thu kiến thức, sự phát triển các kỹ năng, và mức độ hứng thú với môn học. Cần có những công cụ và phương pháp đánh giá khách quan, khoa học để đo lường hiệu quả của trò chơi học tập.

III. Phương Pháp Thiết Kế Trò Chơi Học Tập Môn Tự Nhiên Hay

Để thiết kế TCHT hiệu quả, cần tuân thủ một số nguyên tắc. Đảm bảo tính sinh động, hấp dẫn, phù hợp với thực tiễn, và hình thành phát triển các năng lực đặc thù gắn với nội dung môn học. Quy trình thiết kế bao gồm: xác định mục tiêu, lựa chọn nội dung, xây dựng luật chơi, thiết kế hình thức, và thử nghiệm. Các trò chơi có thể phân loại theo chủ đề: con người và sức khỏe, xã hội, tự nhiên. Cần thường xuyên thay đổi hình thức tổ chức, tạo cơ hội cho nhiều học sinh tham gia, và phối hợp chuẩn bị trò chơi. Theo Lê Thị An (2018), việc thiết kế TCHT cần đảm bảo tính sư phạm, tính khoa học, và tính thực tiễn.

3.1. Nguyên Tắc Vàng Khi Thiết Kế Trò Chơi Học Tập Hiệu Quả

Các nguyên tắc thiết kế trò chơi học tập hiệu quả bao gồm: tính mục tiêu (trò chơi phải hướng đến mục tiêu học tập cụ thể), tính phù hợp (phù hợp với trình độ và đặc điểm tâm lý của học sinh), tính hấp dẫn (gây hứng thú và kích thích sự tham gia của học sinh), tính tương tác (tạo cơ hội cho học sinh tương tác với nhau và với giáo viên), và tính đánh giá (cho phép đánh giá được kết quả học tập của học sinh). Cần tuân thủ các nguyên tắc này để đảm bảo rằng trò chơi thực sự mang lại lợi ích cho học sinh.

3.2. Quy Trình Thiết Kế Trò Chơi Học Tập Tự Nhiên Xã Hội

Quy trình thiết kế trò chơi học tập Tự nhiên và Xã hội bao gồm các bước sau: xác định mục tiêu học tập, lựa chọn nội dung phù hợp, xây dựng kịch bản trò chơi, thiết kế luật chơi, chuẩn bị vật liệu và phương tiện, thử nghiệm và điều chỉnh. Cần thực hiện đầy đủ các bước này để đảm bảo rằng trò chơi có chất lượng và hiệu quả.

IV. Ứng Dụng Trò Chơi Học Tập Trong Dạy Tự Nhiên Xã Hội

TCHT có thể ứng dụng trong nhiều giai đoạn của bài học: khởi động, khám phá, luyện tập, củng cố. Ví dụ, trò chơi "Ai nhanh hơn" có thể dùng để kiểm tra kiến thức cũ. Trò chơi "Ghép tranh" có thể dùng để giới thiệu bài mới. Trò chơi "Đố vui" có thể dùng để củng cố kiến thức. Cần lựa chọn trò chơi phù hợp với từng giai đoạn và mục tiêu của bài học. Theo kinh nghiệm của nhiều giáo viên, việc sử dụng TCHT giúp học sinh tiếp thu kiến thức một cách dễ dàng và hiệu quả hơn.

4.1. Gợi Ý Các Trò Chơi Học Tập Theo Chủ Đề Môn Tự Nhiên

Có rất nhiều trò chơi học tập có thể sử dụng trong môn Tự nhiên và Xã hội, ví dụ: trò chơi về các bộ phận cơ thể người, trò chơi về các loài động vật, trò chơi về các hiện tượng tự nhiên, trò chơi về các nghề nghiệp trong xã hội. Cần lựa chọn trò chơi phù hợp với nội dung bài học và trình độ của học sinh.

4.2. Cách Tổ Chức Trò Chơi Học Tập Hiệu Quả Trong Lớp Học

Để tổ chức trò chơi học tập hiệu quả trong lớp học, cần chú ý đến các yếu tố sau: chuẩn bị đầy đủ vật liệu và phương tiện, phổ biến luật chơi rõ ràng, tạo không khí vui vẻ và hào hứng, khuyến khích sự tham gia của tất cả học sinh, và đảm bảo tính công bằng. Cần có kỹ năng quản lý lớp học tốt để trò chơi diễn ra suôn sẻ và đạt hiệu quả cao.

V. Đánh Giá Hiệu Quả Trò Chơi Học Tập Môn Tự Nhiên Xã Hội

Việc đánh giá hiệu quả TCHT là cần thiết để cải thiện phương pháp dạy học. Có thể sử dụng nhiều phương pháp đánh giá: quan sát, phỏng vấn, kiểm tra, phiếu hỏi. Cần đánh giá cả về kiến thức, kỹ năng, và thái độ của học sinh. Kết quả đánh giá sẽ giúp giáo viên điều chỉnh nội dung, hình thức, và phương pháp tổ chức TCHT để đạt hiệu quả cao hơn. Theo Lê Thị An (2018), việc đánh giá cần khách quan, công bằng, và toàn diện.

5.1. Phương Pháp Đánh Giá Hiệu Quả Trò Chơi Học Tập

Các phương pháp đánh giá hiệu quả trò chơi học tập bao gồm: quan sát (quan sát thái độ và hành vi của học sinh trong quá trình chơi), phỏng vấn (phỏng vấn học sinh về cảm nhận và kiến thức thu được sau khi chơi), kiểm tra (kiểm tra kiến thức của học sinh thông qua bài tập hoặc câu hỏi), và phiếu hỏi (sử dụng phiếu hỏi để thu thập thông tin về mức độ hài lòng và hiệu quả của trò chơi). Cần sử dụng kết hợp các phương pháp này để có được đánh giá toàn diện và chính xác.

5.2. Tiêu Chí Đánh Giá Trò Chơi Học Tập Môn Tự Nhiên Xã Hội

Các tiêu chí đánh giá trò chơi học tập môn Tự nhiên và Xã hội bao gồm: tính phù hợp với mục tiêu học tập, tính hấp dẫn và thú vị, tính tương tác và hợp tác, tính sáng tạo và tư duy, và tính ứng dụng thực tế. Cần dựa vào các tiêu chí này để đánh giá chất lượng và hiệu quả của trò chơi.

VI. Kết Luận Và Hướng Phát Triển Trò Chơi Học Tập Tương Lai

TCHT là một phương pháp dạy học hiệu quả trong môn Tự nhiên và Xã hội. Tuy nhiên, cần có những nghiên cứu sâu hơn về quy trình thiết kế, cách lựa chọn nội dung, và phương pháp đánh giá hiệu quả. Trong tương lai, cần phát triển các phần mềm hỗ trợ thiết kế TCHT, tạo ra các trò chơi trực tuyến, và tăng cường bồi dưỡng cho giáo viên về phương pháp này. Theo Lê Thị An (2018), TCHT có tiềm năng to lớn trong việc nâng cao chất lượng dạy và học môn Tự nhiên và Xã hội.

6.1. Tiềm Năng Phát Triển Trò Chơi Học Tập Trong Giáo Dục

Trò chơi học tập có tiềm năng phát triển rất lớn trong giáo dục, đặc biệt là trong bối cảnh công nghệ ngày càng phát triển. Các trò chơi trực tuyến, trò chơi thực tế ảo, và trò chơi tương tác có thể mang lại những trải nghiệm học tập mới mẻ và hấp dẫn cho học sinh. Cần tận dụng những cơ hội này để nâng cao chất lượng giáo dục.

6.2. Đề Xuất Để Nâng Cao Chất Lượng Trò Chơi Học Tập

Để nâng cao chất lượng trò chơi học tập, cần có sự phối hợp giữa các nhà giáo dục, các nhà thiết kế trò chơi, và các nhà công nghệ. Cần đầu tư vào nghiên cứu và phát triển các trò chơi có tính giáo dục cao, đồng thời tăng cường bồi dưỡng cho giáo viên về kỹ năng sử dụng trò chơi trong dạy học. Cần tạo ra một môi trường khuyến khích sự sáng tạo và đổi mới trong lĩnh vực trò chơi học tập.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VIỆC THIẾT KẾ TRÒ CHƠI HỌC TẬP TRONG DẠY HỌC MÔN TỰ NHIÊN VÀ XÃ HỘI 1. Tổng quan vấn đề nghiên cứu về phương pháp tổ chức trò chơi trong dạy học ở tiểu học 1. Khái quát một số nghiên cứu trên thế giới Trò chơi là một hoạt động không còn quá xa lạ trong trường học nói chung và dạy học tiểu học nói riêng. Các vấn đề lí luận về trò chơi đã được nhiều nhà sư phạm trên thế giới cũng như nước ta quan tâm, nghiên cứu.

Vào những năm 40 của thế kỉ XIX, một số nhà khoa học giáo dục Nga như: P. đã đánh giá cao vai trò giáo dục, đặc biệt và tính hấp dẫn của trò chơi dân gian Nga đối với trẻ mẫu giáo.Pokrovxki trong lời đề tựa cho tuyển tập “Trò chơi của trẻ em Nga” đã chỉ ra nguồn gốc, giá trị đặc biệt và tính hấp dẫn lạ thường của trò chơi dân gian Nga đối với trẻ em. Vào thế kỉ XIX - đầu thế kỉ XX các nhà nghiên cứu như: Ph. có ý tưởng trò chơi với dạy trẻ học, dùng trò chơi làm phương tiện dạy học.

Về sau, ý tưởng đó được tiếp tục phản ánh trong hàng loạt công trình nghiên cứu của các nhà giáo dục Liên Xô như: A. Ngay từ đầu thế kỉ XX nhà tâm lý học Thụy Sĩ J.Piaget đã rất quan tâm tới phương pháp này “Thông qua hoạt động vui chơi để tiến hành học tập”.Grrenhikaia cũng đã khẳng định: “Chúng ta không những phải tạo cho trẻ có thì giờ để chơi mà còn phải làm toàn bộ cuộc sống của trẻ được nuôi dưỡng bằng trò chơi”. [Dẫn theo 4] Vào những năm 30-40-60 của thế kỉ XX, vấn đề sử dụng trò chơi dạy học trên “tiết học” được phản ánh trong công trình của R. Giucovxkaia đã nâng cao vị thế của dạy 6 học bằng trò chơi.

Bà chỉ ra những tiềm năng và lợi thế của những “tiết học” dưới hình thức TCHT, coi TCHT như là hình thức dạy học giúp người học lĩnh hội những tri thức mới từ những ý tưởng đó, bà đã soạn thảo ra một số “tiết học - trò chơi” và đưa ra một số yêu cầu khi xây dựng chúng.[Dẫn theo 4] Với sự đa dạng của các hình thức tổ chức trò chơi cũng như ý nghĩa và tác dụng to lớn mà trò chơi đem lại thì phương pháp tổ chức trò chơi được nghiên cứu theo nhiều khuynh hướng khác nhau, cụ thể như: Khuynh hướng thứ nhất: Các nhà sư phạm nghiên cứu trò chơi và sử dụng nó với mục đích giáo dục - phát triển toàn diện nhân cách của trẻ. Tiêu biểu cho khuynh hướng này là N. Rutxo, Saclơ Phuriê, Robert Owen, A. Chikhieva trẻ và phải hướng dẫn, chỉ đạo đúng đắn cho trẻ chơi.

Các nhà sư phạm này cho rằng trò chơi có vai trò quan trọng trong quá trình hình thành và phát triển nhân cách của trẻ. “TCHT đẩy mạnh sự phát triển chung của trẻ, nó giúp trẻ xích lại gần nhau, phát huy tính độc lập của chúng. Nếu GV biết cách tổ chức, hướng dẫn loại trò chơi này một cách khéo léo và sinh động thì trẻ sẽ rất thích thú và tràn ngập niềm vui” (Theo E. Đại diện cho khuynh hướng này còn phải kể đến nhà sư phạm người Tiệp Khắc nổi tiếng I.

Ông coi trò chơi là hình thức hoạt động cần thiết, phù hợp với bản chất và khuynh hướng của trẻ. Trò chơi dạy học là một dạng hoạt động trí tuệ nghiêm túc, là nơi mọi khả năng của trẻ em được phát triển, mở rộng phong phú thêm vốn hiểu biết. Với quan điểm trò chơi là niềm vui sướng của tuổi thơ, là phương tiện phát triển toàn diện cho trẻ I. Komenxki đã khuyên người lớn phải chú ý đến trò chơi dạy học cho trẻ em.

Khuynh hướng thứ hai: Với các đại diện tiêu biểu cho khuynh hướng này là I. Zalxmana,… Họ nghiên cứu và sử dụng TCHT trong phạm vi dạy học. Ở đây, trò chơi được xem như là một hình thức dạy HS động có tác dụng lớn trong việc kích thích hứng thú cũng như xây dựng 7 động cơ học tập cho HS tiểu học nói chung và HS lớp 1 nói riêng. Nhà sư phạm người Đức nổi tiếng Ph.

Phroebel (1782 - 1852) là người khởi xướng và đề xuất ý tưởng kết hợp dạy học với trò chơi cho trẻ. Quan điểm của ông về trò chơi phản ánh cơ sở lý luận sư phạm duy tâm thần bí. Ông cho rằng thông qua trò chơi trẻ nhận thức được cái khởi đầu do thượng đế sinh ra tồn tại ở khắp mọi nơi, nhận thức được những quy luật tạo ra thế giới, tạo ra ngay chính bản thân mình. Khuynh hướng thứ ba: Nghiên cứu và sử dụng TCHT vào mục đích giáo dục và phát triển một số năng lực, phẩm chất trí tuệ cho HS.

Tiêu biểu là các nhà sư phạm nổi tiếng như T. Bodarenco,… Với khuynh hướng này, TCHT được xem như là một phương pháp dạy học hiệu quả, góp phần quan trọng vào việc nâng cao tính tích cực, độc lập của quá trình nhận thức của HS. Khái quát một số nghiên cứu của Việt Nam Trong quá trình đổi mới về nội dung và phương pháp dạy học có rất nhiều nhà giáo dục đã nghiên cứu, tìm tòi, thiết kế nên các trò chơi nhằm giáo dục toàn diện tạo hứng thú học tập cho các em như: cuốn “Tổ chức hoạt động vui chơi ở Tiểu học nhằm phát triển tâm lực, trí tuệ, thể lực cho HS” của Hà Nhật Thăng (chủ biên) hay cuốn “150 trò chơi thiếu nhi” của Bùi Sĩ Tụng, Trần Quang Đức (đồng chủ biên). Ở các tài liệu này, các tác giả đã đề cập rất rõ vai trò của trò chơi, đưa ra những hoạt động vui chơi chung chung, chưa đi sâu vào ứng dụng của trò chơi trong môn học cụ thể.

Gần đây, trong tác phẩm “Trò chơi trẻ em”, tác giả Nguyễn Ánh Tuyết đã đề cập đến trò chơi trí tuệ. Loại trò chơi này có tác dụng thúc đẩy hoạt động trí tuệ của trẻ. Tác giả Trần Thị Ngọc Trâm đã thiết kế một hệ thống TCHT nhằm phát triển khả năng khái quát hóa của trẻ mẫu giáo lớn. Còn tác giả Trương Thị Xuân Huệ lại nghiên cứu về việc xây dựng và sử dụng trò chơi nhằm hình thành biểu tượng toán ban đầu cho trẻ 5-6 tuổi.

Tác giả Hứa Thị Hạnh cũng nghiên cứu việc thiết kế và sử dụng trò chơi nhằm phát triển trí tuệ của trẻ mẫu giáo nhỡ (4-5 tuổi). Các tác giả đã nêu ra một số biện pháp nhằm 8 phát huy tính tích cực học tập của HS thông qua việc xây dựng và sử dụng TCHT. “Những trò chơi vui nhộn trong sinh hoạt tập thể” là cuốn sách của tác giả Trần Phiêu (2005 - NXB trẻ). Đây là cuốn sách giới thiệu tuyển tập các trò chơi khá hấp dẫn và vui nhộn, mong rằng những buổi sinh hoạt, vui chơi của các bạn nhỏ ngày càng sinh động và thiết thực hơn.

Nhóm tác giả Đỗ Tiến Đạt, Trần Ngọc Lan, Phạm Thanh Tâm đã đề cập đến các loại trò chơi theo từng nội dung bài học trong chương trình Toán 1 qua cuốn sách 100 trò chơi Toán lớp 1. Tác giả Ngô Thúc Lanh đã cho xuất bản cuốn Giúp em vui học toán 1. Cuốn sách đã đưa ra những câu đố và rất nhiều trò chơi toán giúp các em củng cố nội dung bài học, rèn trí thông minh và khả năng sáng tạo mà vẫn đảm bảo vui mà học, học mà vui. Đối với môn TN-XH ở Tiểu học nói chung và trong chủ đề Tự nhiên nói riêng có các nghiên cứu sáng tác trò chơi trong dạy học cụ thể như: cuốn “Học mà vui vui mà học” của tác giả Vũ Xuân Đỉnh, “Trò chơi học tập TN-XH” lớp 1, 2, 3 Bùi Phương Nga (chủ biên), Dự án phát triển GV Tiểu học - NXB Giáo dục, “Tổ chức hoạt động vui chơi ở tiểu học nhằm phát triển tâm lực, trí tuệ và thể lực cho HS” do tác giả Hà Nhật Thăng (chủ biên) đã giới thiệu các trò chơi vận động cho HSTH.

Trần Đồng Lâm cùng Trần Đình thuận và Vũ Thị Ngọc Thư đã giới thiệu một số trò chơi giữa buổi cho HSTH nhằm đem lại tinh thần sảng khoái cho HS sau những giờ học căng thẳng, qua cuốn sách “Tổ chức cho HSTH vui chơi giữa buổi học”. Trong đó, các tác giả đã giới thiệu chủ yếu các động tác thể dục nhẹ nhàng, một số động tác theo bài hát giúp cho HS giảm bớt căng thẳng trong giờ học. Nhận xét, đánh giá chung Tổ chức trò chơi là hoạt động không thể thiếu trong đời sống con người. Vì vậy, trên thế giới cũng như ở Việt Nam đã có nhiều công trình nghiên cứu về phương pháp tổ chức trò chơi trong quá trình dạy học.

Phần lớn các tác giả đều nhận định, chỉ ra được hiệu quả cao khi sử dụng kết hợp “học mà chơi, chơi mà học” với HS lứa tuổi tiểu học. 9 Tuy nhiên, các công trình nghiên cứu chỉ dừng lại ở việc sử dụng trò chơi trong các hoạt động tập thể mà ít có những công trình nghiên cứu về TCHT gắn với việc tổ chức dạy học những môn học cụ thể, đặc biệt là môn TN-XH. Một số công trình nghiên cứu, cuốn sách chỉ đi hệ thống lại các trò chơi đã có trong SGK hoặc có gợi ý các TCHT cho GV Tiểu học nhưng lại chưa hệ thống hóa về cơ sở lựa chọn, thiết kế, cách tổ chức TCHT cho HS tiểu học. Đặc biệt, chưa gắn việc sử dụng TCHT với vấn đề phát triển năng lực cho HS tiểu học, nhất là những năng lực đặc thù gắn với dạy học môn TN-XH như: năng lực nhận thức, tìm hiểu môi trường TN-XH xung quanh; năng lực giao tiếp, giải quyết một số vấn đề đơn giản.

Ở đề tài này, tác giả đi vào chuyên sâu nghiên cứu “Thiết kế một số TCHT trong dạy học môn TN-XH” theo quy trình phù hợp một cách cụ thể. Một số khái niệm công cụ 1. Trò chơi Có rất nhiều khái niệm về trò chơi, tùy thuộc vào mục đích và đối tượng sử dụng sẽ có những khái niệm khác nhau. Karin Hamman (một nhà tâm lý học Đức) và Chrisma Wakhend (một nhà giáo dục học Đức) cho rằng: Vui chơi là một khái niệm không thể định nghĩa được.

Bởi nó cũng giống như cuộc sống và tình yêu. Nó là một quá trình, mà đã là một quá trình thì nó luôn luôn sống động, luôn luôn đổi thay và phát triển. Còn Huizinga lại có quan điểm: Vui chơi là dành cho cả người lớn và trẻ em.