Luận văn Thạc sĩ Giáo dục: so sánh các chương trình đào tạo sư phạm kỹ

Luận văn thạc sĩ so sánh các chương trình đào tạo sư phạm kỹ thuật nông nghiệp trong và ngoài nước để đóng góp ý kiến ch phục vụ n

• Tác giả: Lê Minh Thảo
• Trường học: Trường Đại Học Sư Phạm Kỹ Thuật Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Giáo Dục Học
• Đề tài: So Sánh Các Chương Trình Đào Tạo Sư Phạm Kỹ Thuật Nông Nghiệp Trong Và Ngoài Nước Để Đóng Góp Ý Kiến Cho Việc Xây Dựng Chương Trình Đào Tạo Sư Phạm Kỹ Thuật Nông Nghiệp Của Trường Đại Học Nông Lâm Tp. Hồ Chí Minh
• Loại tài liệu: Thesis
• Năm xuất bản: 2008
• Địa điểm: Ho Chi Minh City

Tóm tắt

I. Tổng quan về các chương trình đào tạo sư phạm kỹ thuật nông nghiệp

Các chương trình đào tạo sư phạm kỹ thuật nông nghiệp được triển khai tại nhiều trường đại học lớn trên thế giới và tại Việt Nam nhằm đáp ứng nhu cầu nhân lực cho ngành nông nghiệp hiện đại. Việc xây dựng các chương trình đào tạo chất lượng cao là yêu cầu cấp thiết để chuẩn bị đội ngũ giáo viên kỹ thuật nông nghiệp giỏi, có khả năng chuyển giao kiến thức và kỹ năng thực tiễn cho học sinh. Các trường như Đại học Nông Nghiệp Hà Nội, Đại học Nông Lâm TPHCM, và University of California Davis đều là những đơn vị đi đầu trong lĩnh vực đào tạo sư phạm với các chương trình được thiết kế theo tiêu chuẩn quốc tế.

1.1. Định nghĩa và mục đích đào tạo sư phạm kỹ thuật nông nghiệp

Đào tạo sư phạm kỹ thuật nông nghiệp nhằm mục đích đào tạo ra những giáo viên có năng lực cao, vừa nắm vững kiến thức khoa học kỹ thuật nông nghiệp, vừa có khả năng giảng dạy và truyền đạt hiệu quả. Các chương trình đào tạo cần kết hợp giữa lý thuyết chuyên môn và thực hành thực tế, giúp sinh viên phát triển kỹ năng sư phạm toàn diện.

1.2. Vai trò của các chương trình đào tạo trong phát triển nông nghiệp

Các chương trình đào tạo sư phạm đóng vai trò then chốt trong việc hiện đại hóa nông nghiệp và nông thôn. Thông qua các giáo viên giỏi, kiến thức kỹ thuật nông nghiệp được truyền bá rộng rãi đến cộng đồng, giúp nông dân tiếp cập công nghệ cao và nâng cao năng suất lao động.

II. Phân tích các chương trình đào tạo trong nước

Các chương trình đào tạo sư phạm kỹ thuật nông nghiệp tại Việt Nam hiện nay được triển khai tại các trường đại học nông nghiệp hàng đầu như Đại học Nông Lâm TPHCM, Đại học Nông Nghiệp Hà Nội và Đại học Sư phạm Huế. Những chương trình đào tạo này được xây dựng trên cơ sở nhu cầu thực tế của xã hội và những thách thức mà giáo dục kỹ thuật nông nghiệp phải đối mặt. Mục tiêu của các chương trình là đảm bảo rằng sinh viên tốt nghiệp không chỉ có kiến thức sâu rộng mà còn có kỹ năng sư phạm và khả năng giảng dạy hiệu quả.

2.1. Cấu trúc chương trình đào tạo tại Đại học Nông Lâm TPHCM

Chương trình đào tạo tại Đại học Nông Lâm TPHCM gồm các khối kiến thức về sư phạm kỹ thuật nông nghiệp, bao gồm môn học lý thuyết và thực hành. Sinh viên được trang bị kiến thức về các kỹ thuật canh tác hiện đại, chăn nuôi, và kỹ năng giảng dạy cần thiết để trở thành giáo viên tài năng.

2.2. Điểm mạnh và hạn chế của các chương trình hiện tại

Điểm mạnh của các chương trình đào tạo trong nước là tính thiết thực, gắn liền với thực tế sản xuất nông nghiệp Việt Nam. Tuy nhiên, còn tồn tại một số hạn chế trong việc cập nhật công nghệ mới, trang thiết bị thực hành, và đội ngũ giảng viên chuyên biệt.

III. Phân tích các chương trình đào tạo ngoài nước

Các chương trình đào tạo sư phạm kỹ thuật nông nghiệp ngoài nước, đặc biệt tại các nước phát triển như Hoa Kỳ, Australia, và Nhật Bản, được công nhận là có chất lượng cao và tiêu chuẩn quốc tế. Các chương trình này đặc biệt chú trọng vào việc kết hợp đào tạo sư phạm với công nghệ cao nhất, giúp sinh viên nắm vững kiến thức và kỹ năng cần thiết. University of California Davis là một ví dụ điển hình về chương trình đào tạo hiện đại với cơ sở vật chất tốt và đội ngũ giảng viên có trình độ cao.

3.1. Các đặc điểm nổi bật của chương trình tại các nước phát triển

Chương trình đào tạo sư phạm ở các nước phát triển đặc trưng bởi: tập trung vào công nghệ hiện đại, sử dụng trang thiết bị tiên tiến, áp dụng phương pháp giảng dạy tương tác, và liên kết chặt chẽ với các trường trung học phổ thông để đảm bảo kết quả đào tạo có ứng dụng thực tế.

3.2. Mô hình đào tạo và quản lý chất lượng quốc tế

Các chương trình đào tạo ngoài nước áp dụng hệ thống đánh giá chất lượng nghiêm ngặt, công nhân chứng quốc tế và thường xuyên cập nhật nội dung học liên quan đến công nghệ nông nghiệp mới nhất. Sư phạm kỹ thuật được đem lại một cách toàn diện thông qua thực tập tại các cơ sở sản xuất thực tế.

IV. Khuyến nghị và hướng phát triển chương trình đào tạo

Dựa trên so sánh các chương trình đào tạo sư phạm kỹ thuật nông nghiệp trong và ngoài nước, có thể đưa ra những khuyến nghị quan trọng nhằm hoàn thiện chương trình đào tạo tại Việt Nam. Cần tăng cường đầu tư vào cơ sở vật chất, cập nhật công nghệ giáo dục, nâng cao trình độ đội ngũ giảng viên, và xây dựng các mối liên kết với các trường ngoài nước. Đào tạo sư phạm cần nhấn mạnh vào kỹ năng thực hành, khả năng sáng tạo và tinh thần lao động. Đồng thời, cần thiết lập các tiêu chuẩn chất lượng chương trình theo chuẩn quốc tế để đảm bảo tính cạnh tranh của giáo viên Việt Nam.

4.1. Cải cách nội dung và phương pháp giảng dạy

Chương trình đào tạo cần được cách tân với nội dung gắn liền công nghệ nông nghiệp hiện đại, áp dụng phương pháp sư phạm tiên tiến như học tập hợp tác, dạy học dự án. Sinh viên cần được rèn luyện khả năng giảng dạy thực tiễn và phát triển tư duy sáng tạo thông qua thực tập và hướng dẫn từ các chuyên gia.

4.2. Xây dựng kết nối quốc tế và hợp tác trong đào tạo

Cần thiết lập những quan hệ hợp tác giữa các trường đào tạo sư phạm trong và ngoài nước để trao đổi kinh nghiệm, giảng viên trao đổi, và chuẩn hóa chương trình. Các chương trình thoán chuyên tân và học bổng quốc tế sẽ giúp nâng cao chất lượng đào tạo sư phạm kỹ thuật nông nghiệp tại Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU 1. Lý do Chọn đề tài Ở nƣớc ta, nông nghiệp là lĩnh vực có vị trí chiến lƣợc rất quan trọng, liên quan đến việc giải quyết những vấn đề cơ bản của đời sống đại đa số dân cƣ, sản phẩm nông nghiệp chiếm phần không nhỏ trong tổng sản lƣợng của cả nƣớc và là những mặt hàng chủ lực để xuất khẩu. Do vậy, chủ trƣơng công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn để tăng năng suất lao động cho ngành nông nghiệp đã đƣợc xem là một nhiệm vụ chiến lƣợc. Thực hiện nhiệm vụ này, từ năm 2002 Việt Nam đã có định hƣớng sản xuất nông nghiệp theo hƣớng công nghệ cao với lộ trình và mức độ đầu tƣ tƣơng đối phù hợp.

Đến nay, các địa phƣơng nhƣ Hà Nội, thành phố Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Hải Dƣơng, Lâm Đồng, Cần Thơ. đã triển khai chƣơng trình này và bƣớc đầu thu đƣợc những kết quả quan trọng.1 Kinh nghiệm từ các nƣớc phát triển cho thấy đất nƣớc không thể vƣợt qua đói nghèo, tiến nhanh , tiến kịp thời đại khi chỉ với nguồn nhân lực quá thấp kém về trình độ khoa học và công nghệ vì chƣa qua đào tạo. Muốn đẩy mạnh kinh tế của một quốc gia hay địa phƣơng không những phải có các nhà khoa học, kỹ sƣ, các nhà kinh doanh, nhà quản lý…. mà quan trọng hơn là cần có các giáo viên sƣ phạm kỹ thuật để đào tạo nên đội ngũ công nhân, kỹ thuật viên lành nghề và đồng bộ trong tất cả các lĩnh vực.

Trong xã hội hiện đại, thành bại là do vốn văn hóa, khoa học, công nghệ của con ngƣời quyết định, nên giáo dục đƣơng nhiên là mặt trận hàng đầu của mọi quốc gia. Ở Việt Nam ta Đảng và nhà nƣớc đã khẳng định “giáo dục là quốc sách hàng đầu”2 bởi vì GD có vai trò quan tro ̣ng trong viê ̣c phát triể n con ngƣời toàn diê ̣n và sƣ̣ phát triể n kinh tế xã hội của đất nƣớc. Không riêng gì ở Việt Nam, giáo dục luôn đƣợc các nƣớc trên thế giới xem nhƣ bài toán cần đƣợc giải quyết ngay. Thậm chí đến những ngƣời lãnh đạo cấ p cao của mỗi đất nƣớc cũng phải vào cuộc.

Tổng thống Mỹ B.Clinton đã dành phần lớn thời gian để nghiên cứu đến những yếu kém của trƣờng phổ thông ở Mỹ và đề ra chƣơng trình cải cách mƣời điểm để chuẩn bị hành trang cho nƣớc Mỹ tiến vào nền kinh tế tri thức trong thế kỷ 21. Thủ tƣớng Thái Lan Thaksin đã đích thân trở lại bục giảng, chắc hẳn không phải chỉ để muố n nói lên tầm quan trọng của việc chấn hƣng giáo dục mà muốn tự mình thâm nhập để tìm ra giải pháp thích hợp và hiệu 1 Tạp chí khoa học : Toàn Cầu Lao động và Xã hội, số 303, 1/2007 2 Luật giáo dục, Nhà Xuất bản chính trị quốc gia, Trang 48 7 Luận văn Thạc Sĩ quả nhất cho chất lƣợng giáo dục chƣa cao chính là lý do hạn chế khả năng cạnh tranh của nền kinh tế Thái Lan với các nƣớc phƣơng tây và khu vực.3 Việt Nam là nƣớc nông nghiệp, mới vừa vƣợt qua hai cuộc chiến tranh khốc liệt, để việc thực hiện thành công chủ trƣơng “đẩy mạnh công nghiệp hóa - hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn hƣớng tới xây dựng một nền nông nghiệp hàng hóa lớn, đa dạng, phát triển nhanh và bền vững, có năng suất, chất lƣợng và khả năng cạnh tranh cao” thì chúng ta phải tập trung cho công tác giáo dục kỹ thuật nông nghiệp cho cộng đồng, tăng cƣờng đào tạo cán bộ làm công tác giảng dạy kỹ thuật nông nghiệp (KTNN) cho nông dân. Ngoài ra, cũng có thể thông qua việc giảng dạy KTNN ở trƣờng phổ thông trung học mà truyền bá những kiến thức KTNN cho cộng đồng. Một vấn đề cũng đƣợc các nhà giáo dục chú trọng là môn KTNN ở trƣờng phổ thông trung học ngoài tác dụng phổ biến KTNN đến cộng đồng thông qua các em học sinh còn là môn học rất có ích cho các em học sinh trong việc giúp các em nhận thức ý nghĩa của các môn khoa học mà các em đang học, giúp các em có nhiều cơ hội áp dụng kiến thức khoa học cơ bản vào giải quyết các vấn đề thực tế, giúp cho học sinh làm quen với một số nghề liên quan đến nông nghiệp.

Xuất phát từ nhu cầu đào tạo giáo viên về lĩnh vực sƣ phạm kỹ thuật nói chung và lĩnh vực sƣ phạm KTNN nói riêng hiện nay ở nƣớc ta và trên thế giới những trƣờng Đại học nông nghiệp thuộc loại lớn nhất nhì trong nƣớc nhƣ trƣờng Đại Học nông Nghiệp Hà Nội 1, ĐH sƣ phạm Huế (thuộc ĐH Huế), Universirty of California Davis, Đại Học Nông Lâm Tp.HCM đều có ngành sƣ phạm kỹ thuật nông nghiệp. Muốn có giáo viên giỏi phải có chƣơng trình đào tạo tốt. Chƣơng trình đào tạo sƣ phạm KTNN của Trƣờng Đại học Nông Lâm TPHCM đào tạo theo niên chế đã xây dựng cách đây hơn 5 năm còn theo quan “điểm tiếp cận nội dung” trong việc xây dựng vẫn còn cứng nhắc trong việc phát triển chƣơng trình mà không quan tâm đến sự thay đổi theo nhu cầu xã hội. Việc đề xuất một chƣơng trình đào tạo mới cập nhật đáp ứng tốt hơn nhu cầu xã hội là hoàn toàn cần thiết.

Vì thế ngƣời nghiên cứu đã chọn đề tài:“So sánh các chƣơng đào tạo sƣ phạm kỹ thuật nông nghiệp trong và ngoài nƣớc để đóng góp ý kiến cho việc xây dựng chƣơng trình đào tạo sƣ phạm kỹ thuật nông nghiệp của Trƣờng Đại học Nông Lâm Tp. Mục đích nghiên cứu 3 Lê Quang Kiệm, Bài viết: Cách mạng GD là lựa chọn tốt nhất cho nền giáo dục Việt Nam hiện nay, Trang 3 8 Luận văn Thạc Sĩ Đề tài nghiên cứu nhằm so sánh các chƣơng trình đào tạo sƣ phạm KTNN của trƣờng ĐH nông nghiệp Hà Nội 1, ĐH sƣ phạm Huế, UC Davis, Hoa Kỳ và ĐH Nông Lâm Tp. Kết hợp với việc khảo sát ý kiến của cựu SV và Đơn vị sử dụng lao động. Từ đó đề xuất ý kiến cho việc xây dựng chƣơng trình đào tạo sƣ phạm KTNN ở Trƣờng Đại học Nông Lâm TPHCM.

Giả thuyết nghiên cứu Khi hoàn thành đề tài, tác giả sẽ đƣa ra đƣợc những nhận định, những ý kiến rút ra từ việc so sánh mặt mạnh, yếu của chƣơng trình đào tạo sƣ phạm KTNN của các trƣờng ĐH Nông lâm Tp.HCM, ĐH Nông Nghiệp Hà Nội 1, ĐH sƣ phạm Huế và Universirty of California Davis, Hoa Kỳ. Kết hợp kết quả so sánh với việc khảo sát ý kiến đánh giá về chƣơng trình đào tạo sƣ phạm KTNN của trƣờng ĐH Nông lâm Tp.HCM đề xuất đƣợc các ý kiến cho việc xây dựng chƣơng trình đào tạo sƣ phạm KTNN ở Trƣờng Đại học Nông Lâm TPHCM. Nhiệm vụ nghiên cứu Các nhiệm vụ đƣợc nghiên cứu trong đề tài:  Nhiệm vụ 1: Nghiên cứu cơ sở lý luận về khoa học giáo dục so sánh và xây dựng chƣơng trình đào tạo.  Nhiệm vụ 2: Phân tích và so sánh chƣơng trình đào tạo sƣ phạm KTNN ở các trƣờng: Đại học Nông lâm TPHCM, Đại học Nông Nghiệp Hà Nội 1, Đại học Sƣ phạm Huế và Universirty of California Davis, Hoa Kỳ.

 Nhiệm vụ 3: Khảo sát về chƣơng trình đào tạo sƣ phạm kỹ thuật nông nghiệp ở Trƣờng Đại học Nông Lâm TPHCM.  Nhiệm vụ 4: Đề xuất ý kiến cho việc xây dựng chƣơng trình đào tạo sƣ phạm kỹ thuật nông nghiệp ở Trƣờng Đại học Nông Lâm TPHCM. Đối tƣợng và khách thể nghiên cứu  Đối tƣợng nghiên cứu Đối tƣợng nghiên cứu của đề tài là chƣơng trình đào tạo Sƣ phạm KTNN  Khách thể nghiên cứu - Chƣơng trình đào tạo sƣ phạm kỹ thuật nông nghiệp tại các Trƣờng: Đại học Nông lâm TPHCM, Đại học Nông Nghiệp Hà Nội 1, Đại học sƣ phạm Huế và Universirty of California Davis, Hoa Kỳ. - Các yếu tố ảnh hƣởng đến việc xây dựng chƣơng trình đào tạo 9 Luận văn Thạc Sĩ - Nhu cầu xây dựng lại chƣơng trình đào tạo sƣ phạm kỹ thuật nông nghiệp ở Trƣờng Đại học Nông Lâm TPHCM.

Phạm vi nghiên cứu Trong điều kiện thời gian và khả năng thực hiện nghiên cứu, đề tài sẽ gồm các nội dung sau :  Phân tích so sánh chƣơng trình đào tạo cử nhân sƣ phạm kỹ thuật nông nghiệp ở Trƣờng Đại học Nông lâm TPHCM, Đại học Nông nghiệp Hà Nội 1, ĐH sƣ phạm Huế và Universirty of California Davis, Hoa Kỳ. Vì giới hạn về mặt không gian và thời gian nên trong phần này chỉ tập trung phân tích so sánh phƣơng pháp đào tạo và nội dung chƣơng trình đào tao. Không phân tích so sánh phƣơng pháp giảng dạy và phƣơng tiện dạy học.  Khảo sát về chƣơng trình đào tạo sƣ phạm kỹ thuật nông nghiệp ở Trƣờng Đại học Nông Lâm TPHCM.

 Đề xuất ý kiến cho việc xây dựng chƣơng trình đào tạo sƣ phạm kỹ thuật nông nghiệp ở Trƣờng Đại học Nông Lâm TPHCM. Phƣơng pháp nghiên cứu  Phƣơng pháp nghiên cứu tài liệu: các căn cứ, văn bản tài liệu hƣớng dẫn xây dựng chƣơng trình, tài liệu về khoa học giáo dục so sánh, các tài liệu về chƣơng trình đào tạo sƣ phạm kỹ thuật nông nghiệp ở các Trƣờng: Đại học Nông lâm TPHCM, Đại học Nông Nghiệp Hà Nội 1, Universirty of California Davis, Hoa Kỳ và các tài liệu có liên quan khác (áp dụng cho nhiệm vụ 1,2,3,4).  Phƣơng pháp so sánh: So sánh các chƣơng trình đào tạo sƣ phạm kỹ thuật nông nghiệp ở Trƣờng Đại học Nông lâm TPHCM, Đại học Nông Nghiệp Hà Nội 1, Đại học sƣ phạm Huế và Universirty of California Davis, Hoa Kỳ (áp dụng cho nhiệm vụ 2, 4).  Phƣơng pháp điều tra khảo sát : Khảo sát ý kiến cựu Sinh viên và đơn vị sử dụng lao động về chƣơng trình đào tạo sƣ phạm KTNN của trƣờng ĐH Nông Lâm Tp.HCM (áp dụng cho nhiệm vụ 3,4) 10 Luận văn Thạc Sĩ CHƢƠNG I MỘT SỐ KHÁI NIỆM VỀ KHOA HỌC GIÁO DỤC SO SÁNH VÀ PHÁT TRIỂN CHƢƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO Nội dung chƣơng I nhằm trình bày những quan điểm lý thuyết cơ bản của đề tài.

Trƣớc hết là một cái nhìn tổng quan về khoa học giáo dục so sánh, một số khái niệm cơ bản nhƣ khái niệm về khoa học giáo dục so sánh, vai trò cũng nhƣ các phƣơng pháp tiếp cận trong nghiên cứu so sánh sẽ đƣợc giới thiệu trong đề mục nầy. Tiếp theo là phần trình bày một số định nghĩa liên quan tới việc xây dựng và phát triển chƣơng trình giáo dục và đào tạo. GIÁO DỤC SO SÁNH 1.