Đặt vấn đề Phong thủy tức là Nƣớc và Gió, là sự ảnh hƣởng của vũ trụ, địa lý, môi trƣờng, cảnh quan đến đời sống và họa phúc của con ngƣời. Là sự ảnh hƣởng của hƣớng gió, khí, mạch nƣớc đến mỗi ngƣời và sự vật. Thuật Phong thuỷ hình thành rất sớm, có thể nói gần nhƣ cùng với sự ra đời của loài ngƣời thì con ngƣời từ khi sinh ra đã biết chọn những vị trí cƣ trú có núi non che chở bao bọc, lại gần sông ngòi, nguồn nƣớc. Từ đời nhà Chu đã có quá trình chọn đất xây nhà tại vùng bình nguyên, đây là vùng đất mầu mỡ, có thể canh tác nông nghiệp thuận lợi.
Gần nguồn nƣớc mà vẫn tránh đƣợc lụt lội, tai hoạ thời tiết, thiên tai. Vì vậy, thuật Phong thuỷ nghe có vẻ huyền bí nhƣng thực ra lại rất thực tế và gần gũi với đời sống. Nhƣ chúng ta đã biết sự tồn tại của con ngƣời bị ảnh hƣởng sâu sắc bởi tác động của các yếu tố tự nhiên, con ngƣời và thiên nhiên luôn có một mối quan hệ gắn bó mật thiết với nhau, địa thế và môi trƣờng có ảnh hƣởng trực tiếp có ý nghĩa quyết định đến đời sống con ngƣời. Từ xa xƣa con ngƣời đã biết vận dụng những kinh nghiệm sống của mình về thiên nhiên để áp dụng trong việc xây dựng, lựa chọn nơi sinh sống.
Những kinh nghiệm đó đúc kết, lƣu truyền qua hàng ngàn năm tạo nên thuật phong thủy. Khoa học phong thủy thực chất là môn khoa học tự nhiên tổng hợp nhiều ngành nhƣ địa lý, địa chất, khí tƣợng học, cảnh quan, kiến trúc sinh thái và nhân thể học. Thuật phong thủy là nghệ thuật vận dụng bố cục trang trí, sắp đặt nhà cửa, văn phòng, công ty, cách chọn ngày giờ đẹp, cách đặt mồ mả v. Ngày nay, cùng với sự phát triển của xã hội, khoa học phong thủy đang đƣợc ứng dụng nhiều trong các lĩnh vực của đời sống để môi trƣờng sinh sống trở nên tốt đẹp hơn, công việc diễn ra thuận lợi, cuộc sống hạnh phúc, thành đạt hơn.
Phong thủy đƣợc coi là một loại thuật số chọn lành tránh dữ, là một loại tập tục dân gian lƣu truyền rộng rãi, là một môn học vấn liên quan giữa hoàn cảnh với con ngƣời, là một thể tổng hợp của lý luận với thực tiễn. Con ngƣời tin rằng phong thủy ảnh hƣởng trực tiếp đến đời sống họa phúc của con ngƣời. Vậy nên có câu: "Nhất vận, nhì mệnh, tam phong thủy, tứ gia tiên, ngũ đèn sách”. e 2 Vậy công trình, nhà ở đƣợc xây cất, bài trí nhƣ thế nào thì đƣợc gọi là hài hoà, phù hợp với quy luật phong thủy? Môi trƣờng cảnh quan xung quanh công trình, nhà ở có ảnh hƣởng nhƣ thế nào đến vận mệnh công trình, nhà ở và những ngƣời sống trong đó? Đã có rất nhiều tài liệu nghiên cứu về vấn đề này.
Tuy nhiên, mỗi một tài liệu lại có phƣơng pháp nghiên cứu và hƣớng nghiên cứu khác nhau. Tại phƣờng Quang Trung, thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên, những công trình nhà ở đã đƣợc xây dựng, một câu hỏi đặt ra là các công trình nhà ở có xây dựng phù hợp với cảnh quan, phù hợp với khía cạnh phong thủy hay không? Và khi không phù hợp với phong thủy có những thay đổi cải tạo nhƣ thế nào? Đây chính là vấn đề cần quan tâm hiện nay. Vì vậy, đƣợc sự phân công của Ban chủ nhiệm khoa Quản lý Tài nguyên, Trƣờng Đại học Nông Lâm Thái Nguyên, dƣới sự hƣớng dẫn trực tiếp của thầy giáo GS. Nguyễn Thế Đặng, chúng tôi tiến hành thực hiện đề tài “Đánh giá vận khí của một số công trình nhà ở đô thị theo phong thuỷ tại phường Quang Trung, thành phố Thái Nguyên” 1.
Mục tiêu nghiên cứu của đề tài 1. Mục tiêu tổng quát Đánh giá đƣợc việc áp dụng phong thủy trong nhận định vận khí một số công trình nhà ở đô thị tại phƣờng Quang Trung, thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên. Đề xuất một số giải pháp để điều chỉnh cảnh quan, nhà ở phù hợp theo phong thủy. Mục tiêu cụ thể - Khái quát đƣợc những lý luận cơ bản của Phong thủy áp dụng trong nhận định vận khí các công trình nhà ở đô thị.
- Đánh giá đƣợc việc áp dụng phong thủy trong nhận định vận khí một số công trình nhà ở đô thị tại phƣờng Quang Trung, thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên - Đề xuất một số giải pháp để điều chỉnh cảnh quan, nhà ở phù hợp theo phong thủy 1. Ý nghĩa của đề tài 1. Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu e 3 Đề tài có ý nghĩa rất quan trọng trong học tập và nghiên cứu khoa học, giúp cho ngƣời học tập nghiên cứu củng cố lại những kiến thức đã học, biết cách thực hiện một đề tài khoa học và hoàn thành khóa luận tốt nghiệp. Ý nghĩa trong thực tiễn Đối với thực tiễn, đề tài góp phần đề xuất các cách giúp chúng ta có đƣợc một ngôi nhà nhƣ ý, vừa đảm bảo về mặt thẩm mỹ vừa đảm bảo hài hòa giữa thiên nhiên và con ngƣời, đồng thời đón lành, tránh dữ.
Thấy đƣợc mức độ ảnh hƣởng khi ứng dụng Phong thủy đến đời sống con ngƣời. e 4 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Cơ sở lý luận của đề tài 2. Khái niệm về phong thủy Theo từ điển Hán Việt thì Phong là gió, thuỷ là nƣớc.
Phần lớn chỉ quan niệm đơn giản cho rằng: phong thuỷ là một khoa chuyên nguyên cứu về quan hệ giữa gió và nƣớc và ảnh hƣởng của nó đối với đời sống con ngƣời. Có thể hiểu rằng: Phong thủy là học thuyết chuyên nghiệp nghiên cứu sự ảnh hƣởng của địa lý đến đời sống họa phúc của con ngƣời. Là sự ảnh hƣởng của hƣớng gió, khí, mạch nƣớc đến mỗi cá nhân. Phong thủy có vai trò rất to lớn, tuy nhiên nó chỉ hỗ trợ, có tác dụng cải biến chứ không làm thay đổi hoàn toàn vận mệnh.
Nhƣng nếu chỉ hiểu nhƣ vậy thì quả là chƣa đánh giá đúng cái chân giá trị và vai trò của Phong thuỷ trong đời sống con ngƣời! Lịch sử hình thành các dân tộc phƣơng Đông có khoảng trên dƣới năm ngàn năm thì cũng gần hết chiều dài lịch sử đó đã thấy có sự xuất hiện của Khoa Phong Thuỷ. Những văn bản cổ xƣa nhất đã ghi dấu lại bằng giáp cốt văn (chữ nòng nọc – Khoa đẩu) sau khi giải mã đã cho thấy rõ điều này. Trên thực tế, phong thủy học chính là môn khoa học tự nhiên tổng hợp nhiều ngành nhƣ địa lý, địa chất, khí tƣợng học, cảnh quan học, kiến trúc học, sinh thái học và nhân thể học. Tôn chỉ của nó là khảo sát, tìm hiểu kĩ càng về môi trƣờng tự nhiên, thuận theo tự nhiên, sử dụng và cải tạo tự nhiên hợp lý, tạo ra môi trƣờng sinh sống tốt, đƣợc thiên thời, địa lợi, nhân hòa.
Nguồn gốc ra đời của khoa học phong thủy Nguồn gốc phong thủy bí ẩn nhƣ chính tên gọi của nó. Thực ra cũng khó có thể xác định chắc chắn rằng phong thủy xuất hiện từ bao giờ. Có lẽ là ngay từ khi con ngƣời xuất hiện trên trái đất thì họ đã có tƣ duy về phong thủy. Tất nhiên vào những thời kỳ còn nguyên thủy thì khái niệm phong thủy còn rất manh nha nhƣng chắc chắn con ngƣời đã tìm mọi cách để có thể thích ứng với thiên nhiên và mục đích hòa hợp với tự nhiên vẫn là một trong những nội dung chính của phong thủy cho đến ngày nay.
e 5 Đã có thời gian Phong thủy đƣợc đánh đồng với tôn giáo. Thậm chí bị coi là nhảm nhí, là mê tín dị đoan cũng do cách giải thích thiếu hiểu biết của chính các thầy Phong thủy, muốn thần thánh hóa, làm thần bí phức tạp thêm trong con mắt của gia chủ nhằm trục lợi cho bản thân. Ngày nay, Phong thủy đã đƣợc coi là một đối tƣợng nghiên cứu khoa học. Nhiều nƣớc tiên tiến trên thế giới đã có những cơ quan nghiên cứu về Phong thủy.
Tuy nhiên, vẫn chƣa có tài liệu chính xác nào nghiên cứu về nguồn gốc ra đời của khoa học phong thủy mà chỉ là những phỏng đoán theo tiến trình lịch sử của Trung Quốc là nơi đã phát sinh khoa Phong thủy. Một trong những giả thuyết cho rằng khoa Phong thủy ra đời cùng với thời gian mà ngƣời Trung Hoa khám phá ra đặc tính của nam châm và sử dụng để làm la bàn tìm phƣơng hƣớng, đó là thời gian mà ngƣời ta ƣớc đoán là khoảng năm 2600 trƣớc Công Nguyên. Trong lịch sử phát triển, thuật Phong Thuỷ hình thành nên nhiều trƣờng phái khác nhau, mỗi trƣờng phái có phƣơng pháp lý luận và ứng dụng riêng. Có một số trƣờng phái lớn đƣợc biết đến nhƣ sau + Phái Bát Trạch: Do Thái Kim Oanh phát triển và hoàn thiện trong tác phẩm Bát Trạch Minh Cảnh.
Phái này căn cứ chủ yếu vào sự kết hợp giữa mệnh cung của chủ nhà với các hƣớng để luận tốt xấu và thiết kế nhà ở. + Phái Huyền Không: căn cứ vào môn Cổ Dịch Huyền Không, dùng Phi Tinh tức là sự vận động các luồng khí khởi nguồn từ Bát Quái để luận đoán tốt xấu. Phái này cũng đặc biệt chú trọng tới vận khí, tức là sự tốt xấu của căn nhà theo thời gian, còn đƣợc gọi là Trạch Vận. Qua đó dự đoán đƣợc tốt xấu cho căn nhà theo từng thời điểm để có phƣơng án bài trí và sửa chữa hợp lý.
+ Phái cảm xạ Phong Thuỷ: Nghiên cứu về khí trƣờng Phong Thuỷ và các nguồn năng lƣợng sinh học. Ngoài 2 trƣờng phái lớn trên còn hình thành nên một số trƣờng phái khác với những đặc trƣng về học thuật và công phu nghiên cứu khác nữa, ví dụ : + Phái Dƣơng Trach Tam Yếu: do Triệu Cửu Phong khởi xƣớng, sau là Lộc Dã Phu phát triển trong hai tác phẩm Dƣơng Trạch Tam Yếu và Dƣơng Cơ Chứng Giải. e 6 + Phái Huyền Thuật Phong Thuỷ: Là môn Phong Thuỷ bí truyền trong dân gian, đƣợc truyền theo lối tâm truyền, không mấy phổ biến. Phái này chuyên nghiên cứu việc phát hiện và trấn yểm các Long Mạch, chủ yếu áp dụng cho mộ phần.
Tóm lại, Phong Thuỷ là một nghệ thuật bài trí không gian, rất tinh tuý, tuy nhiều bí ẩn nhƣng nếu hiểu đƣợc và áp dụng đúng thì sẽ mang lại những hệ quả hết sức lớn lao nằm ngoài những nỗ lực về trí tuệ và sức lực thuần tuý của con ngƣời.