Luận văn phân chia điều kiện lập địa theo mức độ thích hợp cho loài tông dù toona sinensis roem tại xã cư lễ huyện na rì tỉnh bắc kạn

Tài liệu nghiên cứu Luận văn phân chia điều kiện lập địa theo mức độ thích hợp cho loài tông dù toona sinensis roem tại, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên

• Người hướng dẫn: PGS. Hoàng Kim Ngò
• Trường học: Trường Đại học Lâm nghiệp
• Chuyên ngành: Lâm học
• Đề tài: Luận văn phân chia điều kiện lập địa theo mức độ thích hợp cho loài tông dũ (Toona sinensis Roem) tại xã Cư Lô, huyện Na Rì, tỉnh Bắc Kạn
• Loại tài liệu: luận văn thực sự khoa học
• Năm xuất bản: 2007
• Địa điểm: Hà Tây

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
• 1.1. Nghiên cứu phân chia §KL§ theo mức độ thích hợp cho loài cây rừng
• 1.2. Phương hướng của đề tài

Tóm tắt

I. Tổng Quan Luận Văn Phân Chia Điều Kiện Lập Địa Tông Dù

Luận văn này tập trung vào việc phân chia điều kiện lập địa cho loài Tông Dù (Toona sinensis Roem) tại xã Cư Lễ, huyện Na Rì, tỉnh Bắc Kạn, dựa trên mức độ thích hợp. Nghiên cứu này có ý nghĩa quan trọng trong sản xuất lâm nghiệp, giúp xác định các vùng đất phù hợp cho việc trồng Tông Dù, từ đó mang lại hiệu quả kinh tế và bảo vệ môi trường sinh thái. Mục tiêu là trồng rừng theo quan điểm “đất nào cây ấy”. Tại Cư Lễ, người dân đặc biệt quan tâm đến Tông Dù và mong muốn đưa vào trồng, phát triển rừng để cung cấp lâm sản, tạo thu nhập và góp phần xóa đói giảm nghèo, cải thiện đời sống và bảo vệ môi trường. Gỗ Tông Dù có giá trị cao, dùng trong xây dựng, đồ dùng gia đình, đóng tàu thuyền. Vỏ và quả dùng làm thuốc. Lá non dùng làm thức ăn, lá già để gội đầu, trị bệnh ngoài da. Đây là một nguồn tài nguyên quan trọng cho địa phương.

1.1. Tầm Quan Trọng của Phân Chia Điều Kiện Lập Địa cho Tông Dù

Việc xác định điều kiện lập địa phù hợp cho Tông Dù là rất quan trọng để đảm bảo cây sinh trưởng và phát triển tốt. Khi trồng đúng loại đất, cây sẽ khỏe mạnh, cho năng suất cao và ít bị bệnh tật. Điều này góp phần vào việc tăng hiệu quả kinh tế cho người dân và bảo vệ đa dạng sinh học. Việc đánh giá này đóng vai trò quan trọng giúp đưa ra quyết định phù hợp trong quản lý rừng và phát triển bền vững.

1.2. Tiềm Năng Kinh Tế và Sinh Thái của Tông Dù tại Bắc Kạn

Tông Dù không chỉ có giá trị kinh tế cao nhờ gỗ mà còn có nhiều công dụng khác như làm thuốc và thực phẩm. Việc phát triển Tông Dù tại Bắc Kạn có thể giúp cải thiện đời sống người dân, tạo ra việc làm và bảo vệ môi trường. Đặc biệt, Tông Dù có thể góp phần vào việc bảo tồn đa dạng sinh học và quản lý rừng bền vững.

II. Thách Thức Trong Phát Triển Tông Dù ở Cư Lễ Na Rì

Việc trồng rừng Tông Dù tại Cư Lễ hiện đang gặp một số khó khăn. Một trong số đó là chưa xác định được điều kiện lập địa thực sự thích hợp cho loài cây này. Hơn nữa, các biện pháp kỹ thuật trồng rừng, chăm sóc và cải tạo đất để mang lại hiệu quả cao hơn cho rừng trồng Tông Dù vẫn chưa được xác định rõ ràng. Hạn chế này dẫn đến việc gây trồng Tông Dù đạt kết quả kém, cây sinh trưởng phát triển xấu hoặc thất bại, dẫn đến không thu hút được người làm nghề rừng trồng loài cây này. Điều này ảnh hưởng tiêu cực đến tiềm năng phát triển kinh tế và xã hội của địa phương.

2.1. Thiếu Thông Tin Về Điều Kiện Lập Địa Thích Hợp cho Tông Dù

Việc không có thông tin chính xác về điều kiện lập địa thích hợp là một trở ngại lớn cho việc trồng Tông Dù. Cần phải nghiên cứu kỹ lưỡng về các yếu tố như đất đai, khí hậu, độ cao, hướng dốc và thảm thực vật để xác định vùng nào phù hợp nhất cho Tông Dù phát triển.

2.2. Hạn Chế Về Kỹ Thuật Trồng và Chăm Sóc Tông Dù

Ngoài vấn đề điều kiện lập địa, kỹ thuật trồng và chăm sóc Tông Dù cũng cần được cải thiện. Cần có các biện pháp kỹ thuật hiệu quả để đảm bảo cây con sống sót và phát triển tốt, đồng thời cải tạo đất để tăng độ phì nhiêu và cung cấp đủ dinh dưỡng cho cây.

2.3. Ảnh Hưởng Đến Kinh Tế và Xã Hội Địa Phương

Những khó khăn trong việc trồng Tông Dù ảnh hưởng trực tiếp đến thu nhập của người dân và sự phát triển kinh tế của Cư Lễ. Nếu không giải quyết được vấn đề này, tiềm năng phát triển của địa phương sẽ bị hạn chế.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Phân Chia Điều Kiện Lập Địa Tông Dù

Luận văn này tiếp cận vấn đề bằng cách xác định các đặc điểm sinh lý và sinh thái quan trọng của Tông Dù, đồng thời đánh giá điều kiện lập địa của xã Cư Lễ. Dựa trên những thông tin này, luận văn tiến hành phân chia điều kiện lập địa theo mức độ thích hợp cho loài cây này. Nghiên cứu cũng đề xuất các biện pháp kỹ thuật nhằm nâng cao hiệu quả trồng rừng Tông Dù. Quá trình thu thập thông tin dựa trên cơ sở lý thuyết và các phương pháp thực nghiệm hiện có, đồng thời liên hệ với thực tế sản xuất để đảm bảo tính ứng dụng.

3.1. Xác Định Đặc Điểm Sinh Lý và Sinh Thái của Tông Dù

Nghiên cứu cần thu thập dữ liệu về các đặc điểm sinh lý của Tông Dù, bao gồm khả năng chịu hạn, chịu úng, nhu cầu dinh dưỡng và khả năng tái sinh. Đồng thời, cần xác định các yếu tố sinh thái ảnh hưởng đến sự phát triển của Tông Dù, như nhiệt độ, ánh sáng, độ ẩm và độ pH của đất.

3.2. Đánh Giá Điều Kiện Lập Địa Tại Xã Cư Lễ

Việc đánh giá điều kiện lập địa bao gồm khảo sát đất đai, khí hậu, địa hình và thảm thực vật tại xã Cư Lễ. Các yếu tố này sẽ được phân tích để xác định mức độ phù hợp cho Tông Dù phát triển.

3.3. Sử Dụng Mô Hình GIS và Viễn Thám trong Phân Tích Không Gian

Để phân tích dữ liệu một cách hiệu quả, luận văn có thể sử dụng các công cụ GIS và viễn thám để tạo ra các bản đồ phân bố điều kiện lập địa và mức độ thích hợp cho Tông Dù. Điều này giúp người dùng dễ dàng hình dung và đưa ra quyết định.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Phân Chia Mức Độ Thích Hợp Tông Dù Bắc Kạn

Kết quả nghiên cứu sẽ cung cấp thông tin chi tiết về các vùng đất tại Cư Lễ thích hợp cho việc trồng Tông Dù. Dựa trên các yếu tố đất đai, khí hậu, địa hình và thảm thực vật, các vùng đất sẽ được phân loại theo mức độ thích hợp, từ rất thích hợp đến không thích hợp. Bản đồ phân bố mức độ thích hợp sẽ giúp người dân và các nhà quản lý rừng đưa ra quyết định chính xác về việc lựa chọn địa điểm trồng Tông Dù.

4.1. Xác Định Các Vùng Đất Thích Hợp Cho Tông Dù Tại Cư Lễ

Nghiên cứu sẽ chỉ ra cụ thể các vùng đất có điều kiện lập địa tốt nhất cho Tông Dù phát triển. Thông tin này bao gồm vị trí, diện tích, đặc điểm đất đai và khí hậu của từng vùng.

4.2. Đánh Giá Mức Độ Thích Hợp Theo Tiêu Chí Cụ Thể

Việc đánh giá mức độ thích hợp sẽ dựa trên các tiêu chí cụ thể như độ pH của đất, độ dốc, độ cao và lượng mưa trung bình hàng năm. Các tiêu chí này sẽ được đánh giá và xếp hạng để đưa ra kết luận về mức độ thích hợp của từng vùng.

4.3. Xây Dựng Bản Đồ Phân Bố Mức Độ Thích Hợp Tông Dù

Kết quả nghiên cứu sẽ được thể hiện dưới dạng bản đồ phân bố mức độ thích hợp cho Tông Dù. Bản đồ này sẽ giúp người dân và các nhà quản lý rừng dễ dàng xác định các vùng đất tiềm năng để trồng Tông Dù.

V. Ứng Dụng Thực Tiễn Quản Lý Rừng Tông Dù Bền Vững

Kết quả của luận văn có ý nghĩa ứng dụng thực tiễn cao trong việc quản lý rừng và phát triển Tông Dù tại Bắc Kạn. Thông tin về điều kiện lập địa và mức độ thích hợp sẽ giúp người dân lựa chọn địa điểm trồng phù hợp, từ đó tăng năng suất và hiệu quả kinh tế. Bên cạnh đó, nghiên cứu cũng cung cấp cơ sở khoa học cho việc xây dựng các chính sách quản lý rừng bền vững, bảo vệ nguồn tài nguyên và đa dạng sinh học.

5.1. Hướng Dẫn Lựa Chọn Địa Điểm Trồng Tông Dù Hiệu Quả

Luận văn cung cấp hướng dẫn chi tiết về cách lựa chọn địa điểm trồng Tông Dù dựa trên điều kiện lập địa và mức độ thích hợp. Điều này giúp người dân tránh được những rủi ro do trồng cây không phù hợp với đất đai và khí hậu.

5.2. Đề Xuất Giải Pháp Kỹ Thuật Cải Thiện Điều Kiện Lập Địa

Ngoài việc xác định các vùng đất thích hợp, luận văn cũng đề xuất các giải pháp kỹ thuật để cải thiện điều kiện lập địa ở những vùng đất chưa thực sự phù hợp. Các giải pháp này có thể bao gồm cải tạo đất, bón phân và tưới nước.

5.3. Góp Phần Vào Quản Lý Rừng Bền Vững và Bảo Tồn Đa Dạng Sinh Học

Việc trồng Tông Dù đúng cách không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn góp phần vào việc quản lý rừng bền vững và bảo tồn đa dạng sinh học. Tông Dù có thể được trồng xen kẽ với các loài cây bản địa khác để tạo ra một hệ sinh thái phong phú và ổn định.

VI. Kết Luận Hướng Nghiên Cứu Tiếp Theo Về Tông Dù

Luận văn đã thành công trong việc phân chia điều kiện lập địa theo mức độ thích hợp cho loài Tông Dù tại xã Cư Lễ, huyện Na Rì, tỉnh Bắc Kạn. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc phát triển Tông Dù một cách bền vững, góp phần vào phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Tuy nhiên, cần có thêm các nghiên cứu sâu hơn về các yếu tố sinh lý và sinh thái của Tông Dù, cũng như các biện pháp kỹ thuật trồng và chăm sóc cây hiệu quả hơn.

6.1. Tóm Tắt Kết Quả Nghiên Cứu Quan Trọng

Luận văn đã xác định được các vùng đất thích hợp cho Tông Dù tại Cư Lễ dựa trên điều kiện lập địa và mức độ thích hợp. Các vùng đất này được phân loại theo các tiêu chí cụ thể như độ pH, độ dốc, độ cao và lượng mưa trung bình hàng năm.

6.2. Đề Xuất Hướng Nghiên Cứu Mở Rộng Về Tông Dù

Cần có thêm các nghiên cứu về các yếu tố sinh lý và sinh thái của Tông Dù, đặc biệt là khả năng chịu hạn, chịu úng và nhu cầu dinh dưỡng. Nghiên cứu cũng nên tập trung vào việc phát triển các biện pháp kỹ thuật trồng và chăm sóc cây hiệu quả hơn.

6.3. Triển Vọng Phát Triển Tông Dù Bền Vững Tại Bắc Kạn

Việc áp dụng kết quả nghiên cứu và tiếp tục đầu tư vào nghiên cứu và phát triển Tông Dù sẽ giúp Bắc Kạn khai thác hiệu quả nguồn tài nguyên này, góp phần vào phát triển kinh tế và xã hội của địa phương một cách bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Bé gi¸o dôc vµ ®µo t¹o Bé n«ng nghiÖp vµ PTNT Tr­êng ®¹i häc l©m nghiÖp -----------------0o0------------------ trÇn v¨n hßa ph©n chia ®iÒu kiÖn lËp ®Þa theo møc ®é thÝch hîp cho loµI t«ng dï (Toona sinensis Roem) t¹i x· c­ lÔ, huyÖn na r×, tØnh b¾c k¹n luËn v¨n th¹c sü khoa häc l©m nghiÖp Hµ T©y, 2007 Bé gi¸o dôc vµ ®µo t¹o Bé n«ng nghiÖp vµ PTNT Tr­êng ®¹i häc l©m nghiÖp -----------------0o0------------------ trÇn v¨n hßa ph©n chia ®iÒu kiÖn lËp ®Þa theo møc ®é thÝch hîp cho loµI t«ng dï (Toona sinensis Roem) t¹i x· c­ lÔ, huyÖn na r×, tØnh b¾c k¹n chuyªn ngµnh: l©m häc M· sè: 60.60 luËn v¨n th¹c sü khoa häc l©m nghiÖp Ng­êi h­íng dÉn: PGS. Hoµng Kim Ngò TS. Ph¹m v¨n ®iÓn Hµ T©y, 2007 1 §Æt vÊn ®Ò Nghiªn cøu ph©n chia ®iÒu kiÖn lËp ®Þa (§KL§) cho loµi c©y rõng cã ý nghÜa quan träng trong s¶n xuÊt l©m nghiÖp. X¸c ®Þnh ®­îc møc ®é thÝch hîp cña §KL§ víi loµi c©y sÏ gióp cho viÖc trång rõng theo quan ®iÓm “®Êt nµo c©y Êy”, mang l¹i hiÖu qu¶ cao c¶ vÒ kinh tÕ vµ m«i tr­êng sinh th¸i.

ë x· C­ LÔ, huyÖn Na R×, tØnh B¾c K¹n, T«ng dï ®­îc ng­êi d©n ®Æc biÖt quan t©m vµ mong muèn ®­a vµo trång vµ ph¸t triÓn rõng, nh»m cung cÊp l©m s¶n, t¹o thu nhËp, gãp phÇn xo¸ ®ãi gi¶m nghÌo, c¶i thiÖn chÊt l­îng cuéc sèng vµ b¶o vÖ m«i tr­êng ë khu vùc. Gç T«ng dï rÊt cã gi¸ trÞ, thí th¼ng mÞn, gç t­¬ng ®èi cøng, Ýt bÞ mèi mät, nøt nÎ, gç cã mµu s¾c vµ cã v©n ®Ñp, gç ®­îc sö dông trong x©y dùng, ®å dïng gia ®×nh, ®ãng tµu thuyÒn. T«ng dï cßn cã vá vµ qu¶ dïng ®Ó lµm thuèc ch÷a bÖnh m¸u khã ®«ng vµ bÖnh phong thÊp rÊt hiÖu nghiÖm. L¸ T«ng dï khi non ®­îc ®ång bµo d©n téc sö dông lµm thøc ¨n, khi giµ dïng ®Ó chÕ n­íc géi ®Çu, trÞ mét sè bÖnh ngoµi da.

Tuy nhiªn, cho ®Õn nay viÖc trång rõng T«ng dï t¹i ®Þa ph­¬ng ®ang gÆp mét sè khã kh¨n, cô thÓ lµ: + Ch­a x¸c ®Þnh ®­îc §KL§ thÝch hîp cho loµi T«ng dï. + Ch­a x¸c ®Þnh ®­îc biÖn ph¸p kü thuËt trång rõng T«ng dï. + Ch­a x¸c ®Þnh ®­îc kü thuËt ch¨m sãc, c¶i t¹o ®Êt ®Ó mang l¹i hiÖu qu¶ cao h¬n cho rõng trång T«ng dï. H¹n chÕ ®ã ®· dÉn ®Õn viÖc g©y trång T«ng dï ®¹t kÕt qu¶ kÐm, c©y sinh tr­ëng ph¸t triÓn xÊu hoÆc thÊt b¹i, dÉn ®Õn kh«ng thu hót ®­îc ng­êi lµm nghÒ rõng trång loµi c©y nµy.

§Ó gãp phÇn gi¶i quyÕt vÊn ®Ò nªu trªn, ®Ò tµi “Ph©n chia ®iÒu kiÖn lËp ®Þa theo møc ®é thÝch hîp cho loµi T«ng dï (Toona sinensis Roem) t¹i x· C­ LÔ, huyÖn Na R×, tØnh B¾c K¹n” ®· ®­îc thùc hiÖn. 2 Ph­¬ng h­íng cña ®Ò tµi lµ x¸c ®Þnh c¸c ®Æc ®iÓm sinh lý – sinh th¸i quan träng cña T«ng dï, x¸c ®Þnh §KL§ cña x· C­ LÔ lµm c¬ së ph©n chia §KL§ theo møc ®é thÝch hîp cho loµi c©y nµy còng nh­ ®Ò xuÊt biÖn ph¸p kü thuËt nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ trång rõng T«ng dï. Trong qu¸ tr×nh thùc hiÖn ®Ò tµi, nh÷ng th«ng tin vÒ ®Æc ®iÓm sinh lý – sinh th¸i, §KL§ ®· ®­îc thu thËp dùa trªn nh÷ng c¬ së lý thuyÕt vµ c¸c ph­¬ng ph¸p thùc nghiÖm hiÖn cã; ®ång thêi nh÷ng th«ng tin nµy lu«n ®­îc liªn hÖ víi thùc tÕ s¶n xuÊt nh»m lµm cho kÕt qu¶ nghiªn cøu cña ®Ò tµi ®¸p øng tèt nhÊt hai yªu cÇu lý thuyÕt vµ thùc tiÔn. 3 Ch­¬ng 1 Tæng quan vÊn ®Ò nghiªn cøu 1.

Nghiªn cøu ph©n chia §KL§ theo møc ®é thÝch hîp cho loµi c©y Rõng lµ tÊm g­¬ng ph¶n chiÕu trung thµnh ®iÒu kiÖn lËp ®Þa (khÝ hËu, ®Êt ®ai, ®Þa h×nh v. V× lÏ ®ã, kh«ng ph¶i ngÉu nhiªn c¸c nhµ lËp ®Þa CHDC §øc ®· nhËn xÐt kh¸ tinh tÕ nh­ sau: “NÕu con ng­êi kh«ng t¸c ®éng g× ®Ó lµm thay ®æi cÊu tróc hÖ sinh th¸i rõng, th× mçi lËp ®Þa thÊy mét lo¹i h×nh thùc vËt tù nhiªn t­¬ng øng, lóc nµy ranh giíi c¸c lËp ®Þa vµ ranh giíi cña kiÓu th¶m thùc vËt tù nhiªn trïng khíp nhau” Ph©n h¹ng ®Êt theo Gavriliuk (1974), David (1981) víi quan ®iÓm ®¸nh gi¸ ®Êt theo ph¸t sinh häc vµ n¨ng suÊt lËp ®Þa, quan ®iÓm nµy ®­îc vËn dông kh¸ phæ biÕn trong khoa häc nghiªn cøu vµ øng dông vÒ sö dông ®Êt ë ViÖt Nam còng nh­ trªn thÕ giíi. Ph©n h¹ng ®Êt ®­îc tiÕn hµnh theo 3 h­íng: Ph©n h¹ng ®Êt theo tiÒm n¨ng (potential) Ph©n h¹ng ®Êt tæng qu¸t cho toµn l·nh thæ theo môc ®Ých sö dông (utilization). Ph©n h¹ng ®Êt theo møc ®é thÝch hîp cho tõng loµi c©y cô thÓ (suitability).

Ph©n h¹ng ®Êt (Land ordination) ®«i khi ®­îc sö dông ®ång nghÜa víi ®¸nh gi¸ ®Êt (Land evaluation) nh­ng nã chØ nãi lªn ph­¬ng ph¸p xÕp nhãm ®Êt hoÆc nh÷ng chØ tiªu (element) cña ®Êt. ViÖc hÖ thèng ho¸ c¸c tµi nguyªn ®Êt ®ai lµ mét d¹ng cña ph©n h¹ng ®Êt nh­ng nã kh«ng ph¶i lµ ®¸nh gi¸ ®Êt. §¸nh gi¸ ®Êt lµ mét qu¸ tr×nh ­íc l­îng tiÒm n¨ng cña ®Êt ®Ó sö dông. §¸nh gi¸ ®Êt lµ mét nh¸nh trong ph©n h¹ng ®Êt, ë ®ã c¬ së cho sù ph©n h¹ng lµ møc ®é thÝch hîp cña sù sö dông ®Êt.

4 Theo Paraphrasing Andahl, ®¸nh gi¸ kh¶ n¨ng ®Êt ®ai lµ: “cung cÊp nh÷ng th«ng tin ®Ó x¸c ®Þnh nh÷ng c¬ héi vµ h¹n chÕ sö dông ®Êt ®ai, nh÷ng th«ng tin ®­a ra bao gåm: ®Æc ®iÓm ®Êt ®ai, c¸c yÕu tè tù nhiªn (n­íc, khÝ hËu, ®Þa h×nh v.v…) còng nh­ ®iÒu kiÖn kinh tÕ - x· héi”. Theo FAO, (1976): “®¸nh gi¸ ®Êt ®ai lµ qu¸ tr×nh so s¸nh, ®èi chiÕu nh÷ng tÝnh chÊt vèn cã cña v¹t ®Êt cÇn ®¸nh gi¸ víi tÝnh chÊt ®Êt ®ai mµ lo¹i h×nh sö dông ®Êt yªu cÇu”. Sù thÝch hîp cña ®Êt ®ai lµ sù ®óng ®¾n (fitniss) cña mét kiÓu sö dông x¸c ®Þnh cho mét khu ®Êt x¸c ®Þnh. TiÒm n¨ng (Capability) cña ®Êt víi nghÜa réng r·i, nh­ng nã ph¶i g¾n liÒn víi mét hÖ thèng ®¸nh gi¸ x¸c ®Þnh.

Ph©n h¹ng sù thÝch hîp cña ®Êt lµ mét qu¸ tr×nh ®¸nh gi¸, ph©n nhãm, x¸c ®Þnh ®¬n vÞ ®Êt trªn b¶n ®å cho phï hîp víi sù thÝch hîp cña c¸c d¹ng sö dông ®· ®­îc x¸c ®Þnh. §¸nh gi¸ møc ®é thÝch hîp cña ®Êt ®ai lµ mét d¹ng ®¸nh gi¸ ®Êt, ë ®ã nh÷ng sù ®¸nh gi¸ riªng biÖt cña tõng ®¬n vÞ ®Êt ®­îc tiÕn hµnh, ®¸nh sè vµ x¸c ®Þnh c¸c kiÓu sö dông. Mét thÝ dô vÒ ph©n lo¹i ®Êt kiÓu nµy ®­îc ®­a ra ë New Guinea bëi Haantjens (1965). B¶ng nµy ®­a ra ®¸nh gi¸ kh¶ n¨ng thÝch hîp cho 4 lo¹i h×nh sö dông: c©y trång hµng n¨m, c©y gç, ®ång cá vµ lóa n­íc.

Mçi nh©n tè trong 14 nh©n tè cña m«i tr­êng ®­îc ®­a ra ®¸nh gi¸ theo tÝnh phï hîp cña nã víi 4 lo¹i h×nh sö dông ®Êt. Sù thÝch hîp tæng qu¸t nhËn biÕt tõ sù biÕn ®æi tæng qu¸t cña c¸c nh©n tè ®¬n lÎ trong ®ã gi¸ trÞ ®¬n lÎ thÊp nhÊt hoÆc mét nhãm nh÷ng gi¸ trÞ ®¬n lÎ h¬i thÊp nã cã thÓ ¶nh h­ëng gièng nhau tíi sù thÝch hîp chung. Nh÷ng nÐt chung ®­îc dùa trªn khu«n khæ ®¸nh gi¸ møc ®é thÝch hîp ®Êt ®ai cña FAO ®­îc tr×nh bµy bëi Brinkman vµ Smyth (1973). MÆc dï nã 5 kh«ng ph¶i lµ hÖ thèng ®¸nh gi¸ hoµn h¶o, nh­ng dùa vµo nã nh÷ng hÖ thèng ®¸nh gi¸ cña quèc gia hoÆc ®Þa ph­¬ng cã thÓ ®­îc x©y dùng.

Sù tranh luËn vÒ ph­¬ng ph¸p cò ®ang diÔn ra. Ng­êi ta cho r»ng ph­¬ng ph¸p nghiªn cøu tµi nguyªn dùa trªn h×nh th¸i ®Þa chÊt lµ mét ph­¬ng ph¸p tÜnh (static method), nã cÇn ®­îc thay b»ng ph­¬ng ph¸p ®éng (dynamic method) dùa trªn c¬ së cña sinh th¸i häc (ecology). Sù söa ch÷a nµy ®­îc ®­a ra bëi Moss (1968-1969) vµ sù yªu cÇu ®ã ®­îc gäi lµ “tiÕp cËn chøc n¨ng t¹m thêi” (contemporary functial relationship) hoÆc “tiÕp cËn quÇn l¹c sinh th¸i häc” (biocenological approach). ¤ng cho r»ng ë vïng nhiÖt ®íi mµ t¸ch sù sö dông ®Êt ra khái thùc vËt lµ v« nghÜa.

Toµn bé ®Êt ®­îc sö dông víi môc ®Ých sö dông d­íi d¹ng nµo ®ã víi sù quay vßng gi÷a thùc vËt tù nhiªn vµ c©y trång, vµ chÝnh ®iÒu ®ã t¹o nªn sù ®a d¹ng cña ®Êt vµ thùc vËt ë kh¾p n¬i. Mçi vïng ®Êt lµ mét hÖ sinh ®Þa (geo- ecosystem), mµ ë ®ã d¹ng ®Êt, ®Êt, ®é Èm ®Êt, thùc vËt vµ tËp ®oµn c©y trång lµ nh÷ng nh©n tè thµnh phÇn cña nã. Chóng g©y t¸c ®éng lÉn nhau. ThÝ dô: cã mèi quan hÖ qua l¹i phøc t¹p gi÷a thùc vËt víi sö dông ®Êt, ®é Èm ®Êt, chÊt h÷u c¬ trong ®Êt vµ møc ®é dinh d­ìng.

NhiÒu nh©n tè thµnh phÇn cña quÇn l¹c sinh ®Þa lµ biÕn ®æi th­êng xuyªn hoÆc chu kú. Moss cho r»ng sö dông h×nh th¸i ®Þa chÊt lµ c¬ së cho viÖc nghiªn cøu tµi nguyªn thiªn nhiªn nh­ lµ lµm b¶n ®å ®Êt chØ cã thÓ ¸p dông cho nh÷ng d¹ng ®Êt Ýt biÕn ®æi theo thêi gian. KÕt qu¶ lµ bøc tranh vÒ m«i tr­êng ®­îc ®­a ra, kh¼ng ®Þnh vÒ mÆt sè l­îng vµ con ng­êi cã thÓ sö dông. Trong thùc tÕ th× sù t¸c ®éng qua l¹i lu«n tiÕp tôc gi÷a viÖc sö dông ®Êt vµ tµi nguyªn.

C¸c tÝnh to¸n sù t­¬ng t¸c nµy dùa vµo sù ®iÒu tra tµi nguyªn b»ng ph­¬ng ph¸p sinh th¸i häc, xem mèi quan hÖ gi÷a con ng­êi vµ ®Êt ®ai nh­ mét hÖ chøc n¨ng. Sù phª ph¸n ®· chØ ra sù h¹n chÕ cña viÖc nghiªn cøu xem tiÒm n¨ng cña ®Êt lµ bÊt ®éng. Ph­¬ng ph¸p ba b­íc h­íng tíi sù logic, nã yªu cÇu ph¶i 6 cã nh÷ng sè liÖu ®Þnh l­îng vÒ m«i tr­êng, thÝ dô b¶n ®å ®Êt ®ai vµ b¶n ®å thùc vËt ®Ó cho nh÷ng c«ng viÖc kÕ ho¹ch ho¸ sù ph¸t triÓn. NhiÒu nhµ khoa häc trªn thÕ giíi ®· nghiªn cøu mèi quan hÖ gi÷a lËp ®Þa vµ qu¸ tr×nh sinh tr­ëng, ph¸t triÓn cña c©y trång ®Òu rót ra mét sè nhËn xÐt tæng qu¸t nh­ sau: Vïng «n ®íi: Ph¶n øng ®Êt PH, hµm l­îng CaCO3 vµ c¸c Baz¬ kh¸c, thµnh phÇn cÊp h¹t ®Êt, ®iÖn thÕ «xy ho¸ khö (Eh) cña ®Êt (theo Richard - 1984) lµ nh÷ng yÕu tè quan träng nhÊt.

§iÒu ®ã nãi lªn r»ng trong ®Êt nh÷ng nh©n tè ho¸ häc cã vÞ trÝ quan träng h¬n, chiÕm ­u thÕ h¬n nh÷ng nh©n tè vËt lý. Vïng nhiÖt ®íi: Kh¶ n¨ng gi÷ n­íc, kho¸ng, ®é dµy tÇng ®Êt, ®é xèp hay ®é th«ng khÝ cña ®Êt, thµnh phÇn c¬ giíi hay cÊp h¹t ®Êt lµ c¸c yÕu tè quan träng vµ còng cã nghÜa lµ c¸c yÕu tè vËt lý cã vai trß quan träng h¬n, chiÕm ­u thÕ h¬n c¸c yÕu tè ho¸ häc (theo quan ®iÓm cña Hanry - 1936, Bead-1946 vµ Richard - 1948). Theo Weer vµ Tracy (1969), trong rõng m­a vïng nhiÖt ®íi ë Ch©u óc th× sinh tr­ëng cña thùc vËt l¹i phô thuéc vµo ®¸ mÑ, ®é Èm ®Êt, thµnh phÇn c¬ giíi ®Êt, hµm l­îng CaCO3, mïn vµ ®¹m.