CHƯƠNG I : NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ CÔNG TÁC KẾ TOÁN HÀNG HÓA TRONG DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ 1.Những vấn đề chung về công tác kế toán hàng hóa trong doanh nghiệp vừa và nhỏ 1.Sự cần thiết của công tác kế toán hàng hóa trong doanh nghiệp vừa và nhỏ Quá trình luân chuyển vồn lưu động trong hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp thì hàng tồn kho lại chiếm tỷ trọng khá lớn trong cơ cấu tài sản lưu động của doanh nghiệp. Điều này thể hiện rõ ràng nhất tình trạng sử dụng vốn của doanh nghiệp như thế nào có bị ứ đọng vốn hay không? Trong quá trình kinh doanh sự đa dạng hàng hóa cũng rất quan trọng , mỗi doanh nghiệp nên kinh doanh nhiều mặt hàng , mỗi mặt hàng lại có những đặc điểm và khả năng lưu chuyển khác nhau của từng loại. Đỏi hỏi người quản lí phải thương xuyên nắm bắt được tình hình lưu chuyển của mỗi loại mặt hàng. Chính vì như thế hàng tồn kho cũng như mọi loại tài sản của doanh nghiệp cần được quản lí chặt chẽ sắt sao để việc kinh doanh đạt được hiệu quả cao.
Do hàng hóa chiếm một vị trí vô cùng quan trong đối với mỗi doanh nghiệp nên việc quản lí tất cả các khâu từ thu mua dự trữ đến tiêu thụ cần được kiểm soát cao trên mọi mặt ( số lượng , chất lượng , chủng loại , giá cả. Từ đó có thể tiết kiệm được mọi chi phí như ( vận chuyển , bảo quản ) nhằm đưa ra giá vốn bán hàng , giá thành hàng hóa , tăng doanh thu lợi nhuận lên cho doanh nghiệp một cách đáng kể Chính vì vậy mà kế toán hàng hóa là công cụ đắc lực không thể thiếu trong quá trình quản lí hàng hóa về mọi mặt hiện vật và giá trị. Nhằm ngăn ngừa hạn chế những tổn thất mất mát thấp nhất trong khâu kinh doanh từ đó làm tăng lợi nhuận cho công ty Sinh viên: Nguyễn Thu Hà – QT1802K 2 Khóa luận tốt nghiệp 1.Khái niệm , đặc điểm và vai trò của hàng hóa trong doanh nghiệp vừa và nhỏ 1. Khái niệm hàng hóa Hàng hóa là các loại vật tư, sản phẩm do doanh nghiệp mua về với mục đích bán sinh lợi nhuận.
Trị giá hàng mua bao gồm giá mua, các loại thuế không hoàn lại , chi phí thu mua như ( bốc xếp , vận chuyển , bảo quản ) và các chi phí có liên quan trực tiếp đến việc mua hàng. Các khoản triết khấu thương mai và giảm giá không đúng quy cách phẩm chất đc trừ (- ) khỏi chi phí mua hàng. Hàng hóa trong doanh nghiệp nên đa dạng và nhiều chủng loại , sự biến động trong kinh doanh cũng nên cần được theo dõi sắt sao dựa trên tình hình nhập , xuất , tồn trên mọi mặt về số lượng , chất lượng , chủng loại và giá trị .Đặc điểm của hàng hóa Hàng hóa đa dạng và phong phú : sản xuất không ngừng phát triển , nhu cầu tiêu dùng luôn biến đổi và có xu hướng ngày càng tăng , dẫn đến hàng hóa ngày càng đa dạng , phong phú và có nhiều chủng loại. Hàng hóa có đặc tính lí , hóa sinh học : Mỗi loại hang có đặc tính lí , hóa , sinh học riên.
Những đặc tính này ảnh hưởng đến số lượng và chất lượng trong quá trình vận chuyển , thu mua , dự trữ, bảo quản và tiêu thụ. Hàng hóa luôn thay đổi về chất lượng , mẫu mã , thông số kĩ thuật. sự thay đổi này phụ thuộc vào trình độ phát triển của sản xuất và nhu cầu thị hiếu của người tiêu dùng. Nếu hàng hóa thay đổi phù hợp với nhu cầu của tiêu dùng thì hàng hóa được tiêu thụ và ngược lại.
Trong lưu thông , hàng hóa thay đổi quyền sở hữu nhưng chưa đưa vào sự dụng. Khi kết thúc quá trình lưu thông , hàng hóa mới được đưa vào sự dụng để đáp ứng nhu cầu tiêu dùng hay sản xuất. Hàng hóa có vài trò vô cùng quan trọng trong doanh nghiệp thương mại , quá trình vận động của hàng hóa là quá trình vận động nguồn vốn kinh doanh của doanh nghiệp .Vai trò của hàng hóa trong doanh nghiệp Sinh viên: Nguyễn Thu Hà – QT1802K 3 Khóa luận tốt nghiệp Trong doanh nghiệp thương mai , hàng hóa là bộ phận tồn kho thuộc tài sản lưu động của doanh nghiệp , ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận kinh doanh của doanh nghiệp , nên cần được theo dõi quản lí thường xuyên. Từ đó cho ta thấy sự hộ trợ không thể thiếu của kế toán hàng hóa nhằm quản lí và kiểm soát về mọi mặt từ hiện vật đến giá trị tránh những tốn thất trong quá trình kinh doanh thương mại từ đó làm tăng lên lợi nhuận cho công ty 1.Yêu cầu quản lý và nhiệm vụ của kế toán hàng hóa trong doanh nghiệp 1.Yêu cầu quản lý Công tác hạch toán hàng hóa đỏi hỏi chúng ta phải quản lý chặt chẽ mọi khâu từ thu mua , bảo quản , dự trữ và sử dụng.
Thu mua : phải kiểm tra giám sát tình hình thực hiện kế hoạch thu mua hàng hóa , đủ khối lượng , đúng quy cách , chủng loại , chất lượng , giá mua và chi phí thu mua hàng hóa. Kế hoạch thu mua hàng hóa đúng tiện độ , đảm bảo cho quá trình mua hàng đáp ứng được nhu cầu về hàng hóa phục vụ cho quá trình của doanh nghiệp , đồng thời tặng nhanh vòng quay của vốn lưu động. Bảo quản : Việc bảo quản hàng hóa đối với từng loại hàng hóa cần được quan tâm và tổ chức tốt tại các kho hàng , bến bãi. Với các trang thiết bị kiểm tra cân đo tốt nhất tránh hư hỏng , mất mát , hao hụt đảm bảo an toàn là một trong những yêu cầu quản lí hàng hóa.
Dự Trữ : Để đảm bảo quá trình kinh doanh diễn ra bình thường không ngưng trệ , gián đoạn do cung cấp không kịp thời hoặc gây ứ đọng vốn do dự trữ quá nhiều đỏi hỏi doanh nghiệp phải xác định mức dự trữ tối đa và tối thiểu. Tóm lại: Cần quản lí chặt chẽ từ khâu mua bán , khâu bảo quản vận chuyển và dự trữ là những điều rất quan trọng trong công tác quản lí tài sản của doanh nghiệp .Nhiệm vụ của kế toán hàng hóa. Tổ chức ghi chép , phản ảnh tổng hợp , đầy đủ số liệu về tình hình thu mua, vận chuyển, bảo quản, tình hình nhập xuất tồn hàng hóa. Sinh viên: Nguyễn Thu Hà – QT1802K 4 Khóa luận tốt nghiệp Tình hình giá thực tế của hàng hóa đã được thu mua và nhập kho , kiểm tra việc thực hiện các kế hoạch thu mua hàng về mặt số lượng , chủng loại , giá cả , thời hạn nhằm đảm bảo cung cấp đầy đủ kịp thời cho quá trình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.
Áp dụng đúng đắn các phương pháp kĩ thuật hạch toán hàng hóa , hướng dẫn kiểm tra các bộ phận. Doanh nghiệp cần thực hiện đầy đủ chế độ hạch toán ban đầu hàng hóa ( lập chứng từ , luân chuyển chứng từ ) mở các sổ. thực hiện các chế độ đúng phương pháp quy trình nhằm đảm bảo sử dụng một cách thống nhất trong công tác kế toán , tạo điều kiện cho công tác lãnh đạo , chỉ đạo công tác kế toán trong phạm vi nghành kinh tế và toàn bộ nền kinh tế quốc dân. Tham giá kiểm kê đánh giá hàng hóa theo chế độ nhà nước quy định , nhập báo cáo về tình hình nhập – xuất – tồn hàng phục vụ công tác quản lí và lãnh đạo.
Tiến hành phân tích kinh tế , cung cấp , tiêu thụ hàng để tăng cường quản lí hàng hóa một cách đạt hiểu quả cao trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Phân loại hàng hóa trong doanh nghiệp vừa và nhỏ Phân loại hàng hóa theo nghành hàng : Hàng kiêm khí điện máy Hàng dệt may , bông sợi vải Hàng gốm sứ , thủy tinh. Phân loại hàng theo nguồn gốc sản xuất : Nghành hàng nông sản Nghành hàng lâm sản Nghành hàng thủy sản Phân loại hàng hóa theo mục đích , công dụng của hàng hóa : Hàng hóa dùng cho nhu cầu kinh doanh : Hàng hóa ở khâu bán buôn Hàng hóa ở khâu bán lẻ Sinh viên: Nguyễn Thu Hà – QT1802K 5 Khóa luận tốt nghiệp Hàng hóa dùng cho nhu cầu khác : Nhượng bán Đem góp vốn liên doanh Đem quyên tặng 1. Phương pháp tính giá hàng hóa Tính giá thực tế của hàng hóa nhập kho Trong doanh nghiệp , hàng hóa được nhập từ nhiều nguồn hàng khác nhau và giá trị của chúng cũng được tính trong từng trường hợp sau : Nhập kho do mua ngoài Các chi phí Các khoản Các khoản Giá thực tế Giá mua thu mua thực thuế không chiết khấu hàng hóa = ghi trên + + tế (chi phí vận - được hoàn giảm giá nhập kho hóa đơn chuyển bốc lại (nếu có) xếp …) Đối với hàng hóa doanh nghiệp tự gia công , chế biến Giá trị thực tế Giá thực tế xuất kho Chi phí công hàng hóa nhập = + để gia công chế biến chế biến kho Đối với hàng hóa thuê ngoài gia công , chế biến Chi phí vận Giá thực tế xuất Giá thực tế chuyển bốc dỡ Số tiền phải trả kho hàng hóa hàng hóa = + đến nơi thuê + cho đơn vị gia thuê ngoài gia nhập kho gia công chế công chế biến công chế biến biến Sinh viên: Nguyễn Thu Hà – QT1802K 6 Khóa luận tốt nghiệp Hàng hóa được biếu tặng : Giá nhập kho là giá xác định theo thời giá trên thị trường Tính giá thực tế của hàng hóa xuất kho Phương pháp tính theo giá đích danh : Theo phương pháp này khi xuất kho hàng hóa được căn cứ vào số lượng xuất kho thuộc lô nào , đơn giá thực tế của lô hàng đó để tính giá trị vốn thực tế của hàng hóa xuất kho + Ưu điểm : Công tác tính giá hàng được thực hiện kịp thời và thông qua việc tính giá hàng hóa xuất kho , kế toán có thể theo dõi được thời hạn bảo quản của từng lô hàng.
+ Nhược điểm : Phương pháp này đòi hỏi điều kiện khắt khe chỉ có thể áp dụng khi hàng tồn kho có thể phân biệt , chia tách ra thành từng loại , từng thứ riêng lẻ .