Khoá luận tốt nghiệp pháp luật về thành lập doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh ở việt nam

Khóa luận tốt nghiệp phân tích pháp luật về thành lập doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh tại Việt Nam, đánh giá quy định và thực tiễn áp dụng.

• Tác giả: Nguyên Giáng My
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Viết Tý
• Trường học: Trường Đại Học Luật Hà Nội
• Chuyên ngành: Luật
• Đề tài: Pháp Luật Về Thành Lập Doanh Nghiệp Kinh Doanh Dịch Vụ Khám Chữa Bệnh Ở Việt Nam
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ PHÁP LUẬT THÀNH LẬP DOANH NGHIỆP KINH DOANH DỊCH VỤ KHÁM CHỮA BỆNH
• 1.1. Doanh nghiệp KDDV khám chữa bệnh và dịch vụ khám chữa bệnh
• 1.2. Bản chất của doanh nghiệp KDDV khám chữa bệnh
• 1.3. Khai niệm dịch vụ khám chữa bệnh
• 1.4. Khai quát thành lập doanh nghiệp và thành lập doanh nghiệp KDDV khám chữa bệnh
• 1.5. Khai niệm thành lập doanh nghiệp
• 1.6. Khái niệm và đặc điểm của thành lập doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh
• 1.7. Khái quát pháp luật về thành lập doanh nghiệp KDDV khám chữa bệnh
• 1.8. Ý nghĩa pháp luật về việc thành lập doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh
• 1.9. Nội dung của pháp luật về thành lập doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh
• 1.10. Tiểu kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG PHÁP LUẬT VỀ THÀNH LẬP DOANH NGHIỆP KINH DOANH DỊCH VỤ KHÁM CHỮA BỆNH Ở VIỆT NAM
• 2.1. Những quy định chung về điều kiện và thủ tục thành lập doanh nghiệp
• 2.2. Những quy định riêng về điều kiện và thủ tục thành lập doanh nghiệp KDDV khám chữa bệnh
• 2.3. Những bất cập, hạn chế của pháp luật về thành lập doanh nghiệp KDDV khám chữa bệnh
• 2.4. Thực tiễn áp dụng pháp luật về việc thành lập doanh nghiệp KDDV khám chữa bệnh
• 2.5. Những vướng mắc, khó khăn và nguyên nhân của những vướng mắc
• 2.6. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN VÀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ THỰC THI PHÁP LUẬT THÀNH LẬP DOANH NGHIỆP KINH DOANH DỊCH VỤ KHÁM CHỮA BỆNH Ở VIỆT NAM
• 3.1. Giải pháp hoàn thiện pháp luật thành lập doanh nghiệp KDDV khám chữa bệnh
• 3.2. Giải pháp nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật thành lập doanh nghiệp KDDV khám chữa bệnh
• 3.3. Tiểu kết chương 3
• KẾT LUẬN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Khóa Luận Tốt Nghiệp và Pháp Luật Thành Lập Doanh Nghiệp Khám Chữa Bệnh

Khóa luận tốt nghiệp này tập trung vào việc phân tích pháp luật liên quan đến thành lập doanh nghiệp trong lĩnh vực khám chữa bệnh tại Việt Nam. Nghiên cứu này nhằm làm rõ các quy định pháp lý hiện hành, đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp hoàn thiện hệ thống pháp luật. Pháp luật Việt Nam về lĩnh vực này được điều chỉnh bởi Luật Doanh nghiệp, Luật Y tế, và các văn bản dưới luật khác. Tuy nhiên, sự thiếu đồng bộ và thống nhất trong các quy định đã gây khó khăn cho các chủ thể khi thực hiện thủ tục thành lập.

1.1. Bối cảnh và tính cấp thiết của đề tài

Sức khỏe luôn là vấn đề được ưu tiên hàng đầu tại Việt Nam. Với sự phát triển của nền kinh tế, nhu cầu về dịch vụ y tế chất lượng cao ngày càng tăng. Thành lập cơ sở y tế tư nhân đã trở thành xu hướng tất yếu, góp phần giảm tải cho hệ thống y tế công. Tuy nhiên, hành lang pháp lý hiện nay vẫn còn nhiều bất cập, gây khó khăn cho các nhà đầu tư. Việc nghiên cứu và hoàn thiện pháp luật trong lĩnh vực này là cần thiết để thúc đẩy sự phát triển bền vững của ngành y tế.

1.2. Mục tiêu và ý nghĩa của nghiên cứu

Nghiên cứu này nhằm làm rõ các quy định pháp luật về thành lập doanh nghiệp y tế, đánh giá thực trạng áp dụng và đề xuất các giải pháp hoàn thiện. Kết quả nghiên cứu không chỉ có ý nghĩa khoa học mà còn mang tính thực tiễn cao, giúp các nhà đầu tư hiểu rõ hơn về quy trình và điều kiện pháp lý, đồng thời góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực y tế.

II. Thực Trạng Pháp Luật Thành Lập Doanh Nghiệp Khám Chữa Bệnh

Pháp luật Việt Nam hiện nay quy định về thành lập doanh nghiệp y tế thông qua Luật Doanh nghiệp 2020, Luật Khám chữa bệnh, và các văn bản hướng dẫn thi hành. Tuy nhiên, các quy định này còn chồng chéo và thiếu đồng bộ, gây khó khăn cho các chủ thể khi thực hiện thủ tục đăng ký kinh doanh. Đặc biệt, việc cấp giấy phép hành nghề và chứng chỉ hành nghề còn nhiều bất cập, ảnh hưởng đến chất lượng dịch vụ y tế.

2.1. Quy định chung về điều kiện thành lập

Theo Luật Doanh nghiệp, các doanh nghiệp muốn hoạt động trong lĩnh vực khám chữa bệnh phải đáp ứng các điều kiện về vốn, nhân lực, và cơ sở vật chất. Ngoài ra, họ cần có giấy phép kinh doanh và giấy phép hành nghề được cấp bởi cơ quan có thẩm quyền. Tuy nhiên, quy trình này còn phức tạp và tốn nhiều thời gian, gây khó khăn cho các nhà đầu tư.

2.2. Những bất cập và hạn chế

Một trong những hạn chế lớn nhất là sự thiếu đồng bộ giữa các quy định pháp luật. Ví dụ, Luật Doanh nghiệp và Luật Khám chữa bệnh có những quy định khác nhau về điều kiện thành lập, gây lúng túng cho các chủ thể. Ngoài ra, việc thiếu các hướng dẫn cụ thể từ cơ quan quản lý cũng làm giảm tính khả thi của các quy định pháp luật.

III. Giải Pháp Hoàn Thiện Pháp Luật Thành Lập Doanh Nghiệp Y Tế

Để khắc phục những bất cập hiện nay, cần có những giải pháp đồng bộ và toàn diện. Trước hết, cần rà soát và sửa đổi các quy định pháp luật để đảm bảo tính thống nhất và đồng bộ. Đồng thời, cần đơn giản hóa thủ tục hành chính và tăng cường công tác hướng dẫn, hỗ trợ các nhà đầu tư. Ngoài ra, việc nâng cao năng lực quản lý của các cơ quan chức năng cũng là yếu tố quan trọng để đảm bảo hiệu quả thực thi pháp luật.

3.1. Hoàn thiện hệ thống pháp luật

Cần rà soát và sửa đổi các quy định trong Luật Doanh nghiệp và Luật Khám chữa bệnh để đảm bảo tính thống nhất. Đồng thời, cần ban hành các văn bản hướng dẫn chi tiết để hỗ trợ các chủ thể trong quá trình thực hiện thủ tục thành lập.

3.2. Đơn giản hóa thủ tục hành chính

Việc đơn giản hóa thủ tục đăng ký kinh doanh và cấp giấy phép hành nghề sẽ giúp giảm bớt gánh nặng cho các nhà đầu tư. Đồng thời, cần tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý để nâng cao hiệu quả và minh bạch trong quá trình thực hiện.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Chăm sóc và bảo vệ sức khỏe là nhu cầu thiết yếu gắn liền với sự phát triển thể chất, trí tuệ và chất lượng nguồn nhân lực của mỗi quốc gia. Tại Việt Nam, quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định sức khỏe của mỗi công dân gắn liền với sự hưng thịnh của đất nước ("dân cường thì quốc thịnh"). Nhận thức được tầm quan trọng này, Nhà nước đã ban hành các chủ trương lớn về xã hội hóa y tế, tiêu biểu là Nghị quyết số 90/CP của Chính phủ và các nghị quyết tiếp nối sau 25 năm thực hiện Nghị quyết Trung ương 4 khóa VII. Chủ trương này mở đường cho sự hình thành và phát triển của hệ thống bệnh viện, cơ sở khám chữa bệnh tư nhân do doanh nghiệp thành lập, góp phần giảm tải áp lực cho các bệnh viện công lập và đa dạng hóa dịch vụ y tế.

Tuy nhiên, kinh doanh dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh là lĩnh vực tác động trực tiếp đến tính mạng và sức khỏe con người, thuộc nhóm ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện. Thực tiễn áp dụng pháp luật cho thấy, việc thành lập doanh nghiệp trong lĩnh vực này còn gặp nhiều rào cản do thiếu một hành lang pháp lý thống nhất. Các quy phạm điều chỉnh bị phân tán trong nhiều văn bản luật khác nhau như Luật Doanh nghiệp, Luật Đầu tư, Luật Khám bệnh, chữa bệnh và hệ thống nghị định, thông tư hướng dẫn. Tình trạng quy định thiếu đồng bộ, có điểm chưa sát thực tiễn đã gây lúng túng cho các nhà đầu tư khi gia nhập thị trường. Xuất phát từ bối cảnh đó, tác giả Nguyễn Giáng My (Trường Đại học Luật Hà Nội, dưới sự hướng dẫn của PGS. Nguyễn Viết Tý, năm 2023) đã thực hiện khóa luận tốt nghiệp với đề tài "Pháp luật về thành lập doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh ở Việt Nam".

Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của khóa luận được xác định cụ thể:

1. Làm sáng tỏ các vấn đề lý luận cơ bản về doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh, dịch vụ khám chữa bệnh và bản chất pháp lý của việc thành lập loại hình doanh nghiệp này; lý giải cơ sở khoa học của việc thiết lập các tiêu chuẩn, điều kiện gia nhập thị trường y tế.
2. Phân tích, đánh giá toàn diện thực trạng khung khổ pháp luật và thực tiễn thực thi các quy định về điều kiện, trình tự, thủ tục thành lập doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh tại Việt Nam trong thời gian qua.
3. Chỉ ra những bất cập, hạn chế, vướng mắc trong hệ thống văn bản và thực tiễn áp dụng; từ đó đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả thực thi, đáp ứng yêu cầu hội nhập kinh tế quốc tế và bảo đảm an sinh xã hội.

Đối tượng nghiên cứu của khóa luận là hệ thống các quy phạm pháp luật điều chỉnh việc thành lập doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh và thực tiễn áp dụng các quy định này tại Việt Nam, dựa trên sự kết hợp giữa lý thuyết về quyền tự do kinh doanh và yêu cầu quản lý nhà nước đối với lĩnh vực y tế.

Về phạm vi nghiên cứu, đề tài giới hạn thời gian trong giai đoạn thực thi các văn bản pháp luật hiện hành tính đến năm 2023. Về nội dung tiếp cận, khóa luận tập trung phân tích tính khả thi của các quy định pháp luật chuyên ngành về điều kiện, hồ sơ, trình tự, thủ tục thành lập và cấp phép hoạt động cho cơ sở y tế doanh nghiệp; không nghiên cứu các hoạt động chuyên môn, nghiệp vụ kỹ thuật khám chữa bệnh của người hành nghề.

Cơ sở pháp lý và phương pháp nghiên cứu

Khóa luận được xây dựng trên nền tảng lý luận về quyền tự do kinh doanh theo Hiến pháp năm 2013 ("mọi người có quyền tự do kinh doanh trong những ngành nghề mà pháp luật không cấm") và lý thuyết về "thất bại thị trường" trong kinh tế học y tế. Thị trường dịch vụ y tế không phải là thị trường cạnh tranh hoàn hảo do tồn tại sự bất cân xứng thông tin giữa bên cung cấp dịch vụ và người bệnh, do đó sự can thiệp và điều tiết bằng pháp luật của Nhà nước là yêu cầu bắt buộc nhằm bảo đảm lợi ích công cộng và sức khỏe nhân dân.

Hệ thống văn bản pháp lý chủ yếu được sử dụng làm cơ sở phân tích bao gồm:

• Luật Doanh nghiệp năm 2020: Các quy định về quyền thành lập doanh nghiệp (Điều 17), chế định tài sản và chuyển quyền sở hữu tài sản góp vốn (Điều 34, 35, 36), nghĩa vụ góp đủ vốn điều lệ trong thời hạn 90 ngày (Điều 47, 75, 113).
• Luật Đầu tư năm 2020: Quy định về ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện (Điều 7), trình tự chấp thuận chủ trương đầu tư và cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (Điều 32, 33, 36, 37, 38).
• Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023: Khái niệm khám bệnh, chữa bệnh (Điều 2), điều kiện hoạt động của cơ sở khám chữa bệnh (Điều 49), tiêu chuẩn chất lượng (Điều 57).
• Luật Thương mại năm 2005 (sửa đổi, bổ sung năm 2017, 2019): Bản chất pháp lý của hoạt động cung ứng dịch vụ thương mại.
• Các văn bản quy định chi tiết: Nghị định số 109/2016/NĐ-CP và Nghị định số 155/2018/NĐ-CP (quy định điều kiện cấp chứng chỉ hành nghề và giấy phép hoạt động cơ sở khám chữa bệnh), Nghị định số 37/2010/NĐ-CP (về quản lý quy hoạch đô thị), Nghị định số 31/2021/NĐ-CP (hướng dẫn Luật Đầu tư), Thông tư số 41/2011/TT-BYT và Thông tư số 41/2015/TT-BYT của Bộ Y tế.
• Các cam kết quốc tế: Biểu cam kết thương mại dịch vụ của Việt Nam trong khuôn khổ WTO/GATS, các Hiệp định Thương mại Tự do (FTAs) và Hiệp định khung ASEAN về dịch vụ (AFAS).

Về phương pháp nghiên cứu, tác giả vận dụng phương pháp phân tích, tổng hợp, quy nạp và diễn dịch để làm sáng tỏ các khái niệm, đặc điểm lý luận. Phương pháp phân tích logic quy phạm pháp luật được sử dụng xuyên suốt để rà soát các điều khoản luật, đối chiếu sự tương thích giữa luật chung và luật chuyên ngành, đồng thời luận giải các giải pháp lập pháp.

Nguồn dữ liệu của khóa luận được thu thập từ hệ thống văn bản quy phạm pháp luật của Quốc hội, Chính phủ, Bộ Y tế; Báo cáo phân tích quá trình xây dựng Luật Khám bệnh, chữa bệnh của tổ chức Pathfinder International (PI); tài liệu của Bộ Công Thương về cam kết dịch vụ khi gia nhập WTO; cùng các bài báo khoa học và dữ liệu công bố trên Cổng thông tin điện tử Bộ Y tế và Báo Nhân dân.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Những vấn đề lý luận cơ bản về pháp luật thành lập doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh

Chương 1 tập trung xây dựng hệ thống khái niệm và khung lý thuyết nền tảng. Khóa luận phân tích bản chất của doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh: đây là thực thể kinh tế vừa mang bản chất của doanh nghiệp (tìm kiếm lợi nhuận, hạch toán kinh tế, chấp nhận cạnh tranh thị trường), vừa thực hiện chức năng xã hội đặc thù (chăm sóc sức khỏe cộng đồng, bảo đảm an sinh xã hội). Việc Nhà nước chuyển giao một phần dịch vụ khám chữa bệnh cho khối tư nhân tạo ra "lợi ích kép": Nhà nước giảm tải áp lực tài chính và đầu tư công, tập trung vào quản lý vĩ mô; doanh nghiệp có cơ hội mở rộng đầu tư; người dân có thêm sự lựa chọn dịch vụ y tế phù hợp với khả năng tài chính.

Về khái niệm dịch vụ khám chữa bệnh, tác giả viện dẫn Luật Thương mại và Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023 để khẳng định dịch vụ này là kết quả của sự tương tác chuyên môn kỹ thuật giữa người hành nghề y và người bệnh nhằm phòng bệnh, chẩn đoán, điều trị. Dịch vụ này mang tính chất phi vật thể, chịu sự bất cân xứng thông tin cao và không vận hành thuần túy theo cơ chế thị trường tự do.

Từ góc độ pháp lý, thành lập doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh được định nghĩa là thủ tục pháp lý thực hiện tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền, trong đó nhà đầu tư phải thỏa mãn đồng thời hai nhóm điều kiện: các quy định chung về thành lập doanh nghiệp theo pháp luật doanh nghiệp và các điều kiện kỹ thuật chuyên ngành nghiêm ngặt về quy mô, cơ sở vật chất, trang thiết bị y tế và nhân sự chuyên môn theo pháp luật y tế.

Đặc trưng cơ bản của pháp luật về thành lập doanh nghiệp trong lĩnh vực này bao gồm:

• Hoạt động kinh doanh bị giới hạn bởi các điều kiện bảo đảm trật tự, an toàn và sức khỏe cộng đồng.
• Không áp dụng mức vốn pháp định bắt buộc đối với nhà đầu tư trong nước, nhưng lại kiểm soát rất chặt chẽ về chứng chỉ hành nghề của đội ngũ nhân sự và tiêu chuẩn cơ sở vật chất.
• Cơ chế tài chính hướng tới việc trao quyền tự chủ ("lời ăn lỗ chịu", tự bù đắp chi phí và tích lũy đầu tư), kết hợp việc tuân thủ các quy chế công khai giá dịch vụ do Nhà nước quản lý.

Chương 2: Thực trạng pháp luật về thành lập doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh ở Việt Nam

Chương 2 đi sâu phân tích hệ thống quy định hiện hành điều chỉnh quá trình thành lập doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh, chỉ rõ sự phân hóa giữa quy định chung và quy định chuyên ngành:

Tiêu chí	Quy định chung về thành lập doanh nghiệp	Quy định riêng đối với doanh nghiệp KDDV khám chữa bệnh
Văn bản điều chỉnh chính	Luật Doanh nghiệp năm 2020	Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023, Nghị định 109/2016/NĐ-CP, Nghị định 155/2018/NĐ-CP
Cơ quan giải quyết thủ tục	Phòng Đăng ký kinh doanh - Sở Kế hoạch và Đầu tư	Ủy ban nhân dân cấp tỉnh (quy hoạch), Sở Kế hoạch và Đầu tư (ĐKDN), Bộ Y tế/Sở Y tế (GPHĐ)
Yêu cầu về vốn	Tự đăng ký vốn điều lệ, hoàn thành góp vốn trong 90 ngày	Nhà đầu tư trong nước không yêu cầu vốn pháp định; nhà đầu tư nước ngoài tối thiểu 20 triệu USD/cơ sở
Điều kiện nhân sự chuyên môn	Người đại diện pháp luật đủ năng lực hành vi dân sự	Người đứng đầu/phụ trách chuyên môn phải có Chứng chỉ hành nghề y; tối thiểu 50% người hành nghề toàn thời gian/khoa
Thời hạn thẩm định cấp phép	03 - 05 ngày làm việc để cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp	45 ngày xét duyệt quy hoạch; 60 ngày thành lập đoàn thẩm định thực tế và cấp Giấy phép hoạt động

Về điều kiện chủ thể, khóa luận rà soát 7 nhóm đối tượng bị cấm thành lập và quản lý doanh nghiệp theo khoản 2 Điều 17 Luật Doanh nghiệp năm 2020:

1. Cơ quan nhà nước, đơn vị lực lượng vũ trang nhân dân sử dụng tài sản nhà nước để thành lập doanh nghiệp thu lợi riêng.
2. Cán bộ, công chức, viên chức.
3. Sĩ quan, hạ sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp trong Quân đội nhân dân và Công an nhân dân.
4. Cán bộ lãnh đạo, quản lý nghiệp vụ trong các doanh nghiệp 100% vốn sở hữu nhà nước.
5. Người chưa thành niên, người bị hạn chế hoặc mất năng lực hành vi dân sự, người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi; tổ chức không có tư cách pháp nhân.
6. Người đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự, chấp hành hình phạt tù, bị Tòa án cấm hành nghề kinh doanh; người quản lý doanh nghiệp bị tuyên bố phá sản có lỗi vi phạm theo khoản 3 Điều 130 Luật Phá sản năm 2014 (bị cấm quyền thành lập, quản lý trong thời hạn 03 năm).
7. Tổ chức là pháp nhân thương mại bị cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực theo Điều 80 Bộ luật Hình sự năm 2015 (thời hạn cấm từ 01 đến 03 năm).

Về điều kiện chuyên ngành theo Nghị định số 155/2018/NĐ-CP và Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023, doanh nghiệp phải đáp ứng:

• Cơ sở vật chất: Có địa điểm cố định; bảo đảm an toàn bức xạ, quản lý chất thải y tế, phòng cháy chữa cháy, hệ thống điện nước và khu vực tiệt trùng xử lý dụng cụ y tế dùng lại.
• Thiết bị y tế: Đủ thiết bị phù hợp với danh mục kỹ thuật đăng ký; có phương tiện cấp cứu hoặc hợp đồng nguyên tắc hỗ trợ cấp cứu với cơ sở y tế đủ điều kiện.
• Cơ cấu tổ chức và nhân sự: Phải thiết lập Ban Giám đốc, các phòng chức năng và các khoa chuyên môn. Tỷ lệ người hành nghề làm việc toàn thời gian tại từng khoa phải đạt tối thiểu 50%. Biển hiệu cơ sở không được sử dụng biểu tượng chữ thập đỏ, phải ghi đầy đủ tên, số giấy phép hoạt động, địa chỉ, số điện thoại và giờ làm việc.

Về quy trình thành lập, khóa luận chỉ rõ doanh nghiệp phải trải qua quy trình đa tầng:

1. Xin cấp phép quy hoạch xây dựng cơ sở y tế tại UBND cấp tỉnh theo Điều 38 Nghị định số 37/2010/NĐ-CP (thời hạn thẩm định 45 ngày).
2. Thực hiện đăng ký thành lập doanh nghiệp tại Phòng Đăng ký kinh doanh - Sở Kế hoạch và Đầu tư để lấy Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp (thời hạn 03 - 05 ngày làm việc).
3. Nộp hồ sơ xin cấp Giấy phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh về Bộ Y tế (thời hạn giải quyết 60 ngày). Đoàn thẩm định của Bộ Y tế sẽ kiểm tra thực tế và lập Biên bản thẩm định thành 03 bản (Bộ Y tế lưu 01 bản, Sở Y tế lưu 01 bản, doanh nghiệp giữ 01 bản).
4. Đối với dự án có vốn đầu tư nước ngoài: Phải thực hiện thủ tục đăng ký đầu tư (UBND cấp tỉnh chấp thuận chủ trương trong 07 ngày, cơ quan đăng ký đầu tư cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư trong 15 ngày), bảo đảm mức vốn tối thiểu 20 triệu USD cho một cơ sở theo cam kết WTO, hoặc thực hiện theo hợp đồng BCC, hoặc chuyển nhượng vốn góp/cổ phần (thời hạn thẩm định điều kiện góp vốn của Sở Kế hoạch và Đầu tư là 15 ngày).

Thực tiễn áp dụng cho thấy các vướng mắc lớn phát sinh từ sự thiếu liên thông giữa thủ tục đăng ký doanh nghiệp (tiền kiểm hình thức) và thủ tục cấp phép hoạt động chuyên ngành y tế (tiền kiểm thực tế nghiêm ngặt), quy trình thẩm duyệt quy hoạch kéo dài và tiêu chí nhân sự 50% toàn thời gian gây khó khăn cho việc tuyển dụng bác sĩ chuyên môn cao.

Chương 3: Một số giải pháp hoàn thiện và nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật thành lập doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh ở Việt Nam

Trên cơ sở nhận diện các bất cập, Chương 3 định hình hệ thống giải pháp ở hai góc độ lập pháp và hành pháp:

• Hoàn thiện thể chế pháp lý: Rà soát, đồng bộ hóa các quy định giữa Luật Doanh nghiệp năm 2020, Luật Đầu tư năm 2020 và Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023. Minh bạch hóa và chuẩn hóa các tiêu chuẩn kỹ thuật về cơ sở vật chất, trang thiết bị thành các tiêu chí định lượng rõ ràng; rà soát lại điều kiện nhân sự làm việc toàn thời gian nhằm tạo hành lang pháp lý linh hoạt cho việc hợp tác chuyên môn giữa cơ sở y tế công lập và tư nhân.
• Nâng cao hiệu quả thực thi: Đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính liên thông giữa cơ quan đăng ký kinh doanh (Sở Kế hoạch và Đầu tư) và cơ quan quản lý y tế (Bộ Y tế, Sở Y tế); chuẩn hóa quy trình giải quyết hồ sơ điện tử qua Cổng thông tin điện tử Bộ Y tế; công khai quy hoạch mạng lưới y tế địa phương để tạo thuận lợi cho việc xin thỏa thuận địa điểm đầu tư; đồng thời chuyển dịch mạnh mẽ phương thức quản lý từ tiền kiểm kéo dài sang tăng cường thanh tra, kiểm tra hậu kiểm sau khi cơ sở đi vào vận hành.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đạt được những kết quả cụ thể dựa trên việc tổng hợp và phân tích hệ thống quy phạm pháp luật hiện hành:

• Làm rõ bản chất kinh tế - pháp lý của mô hình doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh, giải thích được tính tất yếu của việc quản lý theo hình thức ngành nghề kinh doanh có điều kiện.
• Trích xuất và hệ thống hóa toàn bộ các thông số pháp lý định lượng quan trọng: Thời hạn góp vốn điều lệ (90 ngày theo Luật Doanh nghiệp); mức vốn đầu tư tối thiểu đối với cơ sở khám chữa bệnh có vốn nước ngoài (20 triệu USD theo cam kết WTO); tỷ lệ bắt buộc đối với người hành nghề toàn thời gian (tối thiểu 50% trong từng khoa theo Nghị định 155/2018/NĐ-CP); các khung thời gian giải quyết thủ tục hành chính (45 ngày đối với thỏa thuận quy hoạch, 03 - 05 ngày đối với đăng ký doanh nghiệp, 07 ngày và 15 ngày đối với thủ tục đăng ký đầu tư, 60 ngày đối với thẩm định cấp giấy phép hoạt động).
• Phân định rõ 7 nhóm đối tượng bị hạn chế quyền thành lập và quản lý doanh nghiệp, đồng thời làm rõ trách nhiệm pháp lý liên quan đến thời hạn cấm kinh doanh của cá nhân quản lý doanh nghiệp bị tuyên bố phá sản (03 năm) và pháp nhân thương mại bị kết án hình sự (01 - 03 năm).

Về mặt đóng góp so với các nghiên cứu trước, khóa luận đã liên kết chặt chẽ ba tầng pháp luật: pháp luật doanh nghiệp nói chung, pháp luật đầu tư và pháp luật chuyên ngành y tế. Công trình chỉ ra rõ ràng điểm xung đột về mặt thời gian và cơ chế thẩm duyệt giữa hai giai đoạn: khai sinh tư cách pháp nhân (đăng ký doanh nghiệp) và điều kiện để thực tế vận hành (cấp giấy phép hoạt động y tế), từ đó đề xuất cơ chế liên thông quản lý nhà nước.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Về mặt hạn chế, do giới hạn trong phạm vi tiếp cận của khóa luận cử nhân luật học, công trình tập trung chủ yếu vào tính khả thi của các quy định pháp luật chuyên ngành về thành lập và cấp phép, chưa thể đi sâu khảo sát định lượng toàn diện số liệu doanh nghiệp y tế được thành lập qua các năm trên phạm vi cả nước. Mặt khác, khóa luận không nghiên cứu các quy định về quy chuẩn chuyên môn lâm sàng hoặc phác đồ điều trị kỹ thuật của người hành nghề y.

Về hướng nghiên cứu tiếp, văn bản gợi mở sự cần thiết phải theo dõi và đánh giá tác động thực tế của Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023 sau khi có hiệu lực thi hành đầy đủ cùng các nghị định hướng dẫn mới; đồng thời mở rộng nghiên cứu sang cơ chế chuyển nhượng dự án đầu tư y tế, cơ chế phá sản và thu hồi giấy phép hoạt động của các cơ sở y tế tư nhân khi không duy trì đủ điều kiện chuyên môn.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là nguồn tài liệu tham khảo thiết thực cho:

• Sinh viên, học viên cao học chuyên ngành Luật Kinh tế, Luật Thương mại và Quản lý y tế khi tìm hiểu về cơ chế quản lý ngành nghề kinh doanh có điều kiện.
• Các nhà đầu tư tư nhân, doanh nghiệp trong và ngoài nước đang có định hướng gia nhập thị trường dịch vụ y tế tại Việt Nam, cung cấp bức tranh chi tiết về các rào cản pháp lý và điều kiện kỹ thuật cần chuẩn bị.
• Luật sư và các chuyên viên pháp lý doanh nghiệp trong việc thiết lập hồ sơ đăng ký doanh nghiệp, hợp đồng hợp tác kinh doanh (BCC) và hồ sơ xin cấp phép hoạt động khám chữa bệnh.

Phần có giá trị tham khảo chuyên sâu nhất là nội dung Chương 2, nơi tổng hợp chi tiết danh mục hồ sơ, trình tự phối hợp qua các cơ quan quản lý (UBND cấp tỉnh, Sở Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Y tế) và các điều kiện bắt buộc về nhân sự, cơ sở vật chất, trang thiết bị theo Nghị định số 155/2018/NĐ-CP.

Câu hỏi thường gặp

1. Mức vốn tối thiểu để thành lập doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh được pháp luật quy định như thế nào? Đối với nhà đầu tư trong nước, pháp luật không quy định mức vốn pháp định tối thiểu; doanh nghiệp tự đăng ký mức vốn điều lệ theo năng lực tài chính và phải góp đủ trong thời hạn 90 ngày kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp. Đối với nhà đầu tư nước ngoài thành lập cơ sở khám chữa bệnh tại Việt Nam, theo Biểu cam kết thương mại dịch vụ trong WTO và các FTAs, mức vốn đầu tư tối thiểu bắt buộc là 20 triệu USD cho một cơ sở.

2. Tỷ lệ nhân sự hành nghề làm việc toàn thời gian tại cơ sở khám chữa bệnh tư nhân phải đáp ứng mức nào? Theo quy định tại điểm d khoản 4 Điều 11 Nghị định số 155/2018/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Nghị định số 109/2016/NĐ-CP, số lượng người hành nghề làm việc toàn thời gian trong từng khoa của cơ sở khám chữa bệnh phải đạt tỉ lệ ít nhất 50% trên tổng số người hành nghề của khoa đó.

3. Quy trình xin cấp Giấy phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh tại Bộ Y tế kéo dài trong bao lâu? Theo quy định, thời hạn giải quyết cấp Giấy phép hoạt động là 60 ngày kể từ ngày Bộ Y tế nhận đủ hồ sơ hợp lệ. Trong thời gian này, Bộ Y tế thành lập đoàn thẩm định thực tế tại cơ sở; sau khi thẩm định xong, đoàn lập Biên bản thẩm định thành 03 bản lưu tại Bộ Y tế, Sở Y tế địa phương và doanh nghiệp.

4. Cán bộ quản lý doanh nghiệp bị tuyên bố phá sản có bị cấm thành lập doanh nghiệp khám chữa bệnh mới không? Có. Theo khoản 3 Điều 130 Luật Phá sản năm 2014 và khoản 2 Điều 17 Luật Doanh nghiệp năm 2020, người giữ chức vụ quản lý của doanh nghiệp bị tuyên bố phá sản mà cố ý vi phạm các nghĩa vụ theo luật định sẽ bị Thẩm phán xem xét, quyết định không được quyền thành lập, làm người quản lý doanh nghiệp trong thời hạn 03 năm kể từ ngày có quyết định tuyên bố phá sản.

5. Cơ sở khám chữa bệnh tư nhân có được sử dụng biểu tượng chữ thập đỏ trên biển hiệu không? Không. Pháp luật quy định biển hiệu của cơ sở kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh không được sử dụng biểu tượng chữ thập đỏ và phải thể hiện đầy đủ các thông tin: tên đầy đủ của cơ sở, số giấy phép hoạt động, địa chỉ ghi trong giấy phép, số điện thoại và thời gian làm việc hằng ngày.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Giáng My đã phân tích toàn diện khuôn khổ pháp lý điều chỉnh hoạt động thành lập doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khám chữa bệnh tại Việt Nam dưới góc độ luật kinh tế. Nghiên cứu chỉ rõ tính chất đặc thù của mô hình này khi dung hòa giữa quyền tự do kinh doanh tìm kiếm lợi nhuận và nghĩa vụ bảo đảm tiêu chuẩn an sinh, sức khỏe cộng đồng. Các phân tích chi tiết về điều kiện chủ thể, cơ sở vật chất, quy chuẩn nhân sự và trình tự cấp phép đa tầng trong khóa luận cung cấp cơ sở khoa học xác đáng cho việc hoàn thiện chính sách pháp luật y tế trong giai đoạn mới.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: NHỮNG VAN DE LÝ LUẬN CO BẢN VE PHÁP LUẬT THÀNH LẬP DOANH NGHIỆP KINH DOANH DỊCH VỤ KHÁM CHỮA BỆNH 1. Doanh nghiệp KDDV khám chữa bệnh va dich vụ khám chữa bệnh 1. Bản chất của doanh nghiệp KDDV khám chữa bệnh Một trong những mục tiêu cải cách lớn mà Đảng và Nhà nước ta đặt ra đó chính là chuyên một phần chức năng quản lý xã hội của Chính phủ sang cho các chủ thé khác trong xã hội. Trước đây, khi nền kinh tế chưa có sự phát triển mạnh thì Nhà nước nắm quyền quản lý xã hội, cung cấp các dịch vụ xã hội với mục đích chăm lo sức khỏe cho nhân dân.

Nhưng theo quá trình phát triển, dịch vụ khám, chữa bệnh của Nhà nước không đủ sức đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của công dân nên dịch vụ khám, chữa bệnh của doanh nghiệp đã xuất hiện nhằm hỗ trợ, phát triển ngành y tế ngày càng lớn mạnh và có sự tiếp cận mạnh mẽ hơn đối với mỗi người dan. Đồng thời với sự phát triển đó, Nhà nước tìm cách sử dụng tối đa cơ chế thị trường trong lĩnh vực cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh. Phần lớn dịch vụ khám chữa bệnh được xã hội tiễn hành thực hiện bởi các doanh nghiệp, Nhà nước không nhất thiết phải là người trực tiếp cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh. Tức là Nhà nước chỉ cần thể hiện rõ vai trò của mình trong quá trình quản lý việc cung cấp các dịch vụ khám chữa bệnh bằng các quy định pháp luật, đảm bảo được các chính sách phát triển y tế đề ra được thực hiện bởi các doanh nghiệp, mang tính hỗ trợ phát triển nguồn nhân lực xã hội.

Khi đó, “lợi ích kép” được coi là tiêu chuẩn mà Nhà nước và các doanh nghiệp vươn “bàn tay lớn” ra để đạt được. Nhà nước giảm được một phần gánh nặng, tập trung hơn vào công tác quản lý vĩ mô của lĩnh vực y tế, còn các doanh nghiệp KDDV khám chữa bệnh có cơ hội lớn trong việc đầu tư và cạnh tranh phát triển. Càng nhiều doanh nghiệp tham gia cạnh tranh thì chất lượng của dịch vụ càng trở nên rẻ hơn, tốt hơn nhưng vẫn đảm bảo chỉ phí giữ ở mức độ ồn định theo mức giá mà Nhà nước quy định nhằm giữ vững sự ổn định cũng như tạo dựng được niềm tin từ các doanh nghiệp được Nhà nước tạo cơ hội KDDV khám chữa bệnh. Bản chất của các doanh nghiệp KDDV khám chữa bệnh được thé hién nhu sau: Thứ nhất, khi Nha nước chuyển giao dịch vu khám chữa bệnh đã tao ra một môi trường cạnh tranh lành mạnh.

Các doanh nghiệp có cơ hội phát triển, thể hiện rõ vị trí, vai trò của mình thông qua việc cung cấp các dich vu chất lượng. Dé tồn tại lâu dài và phát triển bền vững, các doanh nghiệp cần phải có sự điều chỉnh thích hợp với xu thế hiện đại cũng như đáp ứng được nhu cầu cao của người dân. Không ngừng cập nhật, bố sung thông tin, kiến thức dé đưa ra những dịch vụ chất lượng tốt nhất. Thứ hai, quá trình Nhà nước chuyên giao dịch vụ đã tạo ra nhiều cơ hội tiếp cận dịch vụ khám chữa bệnh của người dân.

Nhà nước đã đạt được một số thành tựu nhất định trong việc triển khai dịch vụ khám chữa bệnh, chăm sóc sức khỏe cho nhân dân. Tuy nhiên, khi chuyền giao công việc này cho các doanh nghiệp thì sẽ cải thiện được tốc độ, chất lượng làm việc, mức độ nhiệt tình nhằm tạo sự thuận lợi cho người thụ hưởng dịch vụ có thể lựa chọn cơ sở khám chữa bệnh phù hợp với tình hình sức khỏe và mức thu nhập của cá nhân. Thứ ba, các cơ sở khám chữa bệnh xuất hiện ngày càng nhiều làm giảm thiểu sự phân hoá giàu nghèo, tạo ra sự công bằng tương đối trong việc sử dụng dịch vụ khám chữa bệnh của người dân. Điều này có nghĩa là những ai có nhu cầu sử dụng dịch vụ nhiều hon thì phải chi trả mức chi phí cao hơn so với những người sử dụng dịch vụ với tần suất ít.

Ngoài ra, những người thuộc diện khó khăn, nghèo đói hoặc là đối tượng chính sách cũng được sử dụng dịch vụ khám, chữa bệnh theo những ưu đãi và hỗ trợ của các doanh nghiệp theo quy định mà Nhà nước đặt ra nhằm đảm bảo công bang xã hội, giảm bớt sự chênh lệch giữa người giàu và người nghéo. Khái niệm dich vụ khám chữa bệnh Dich vụ khám bệnh, chữa bệnh là một loại dich vụ. Dé hiểu rõ dịch vụ khám bệnh chữa bệnh trước hết ta cần làm rõ khái niệm dịch vụ. Dịch vụ nói chung, hay dịch vụ khám chữa bệnh nói riêng là kết quả đầu ra của một quá trình hay một hoạt a https://www.vn/web/guest/kinh-te/-/2018/824359/xa-hoi-hoa-dich-vu-cong-tiep-can- duoi-goc-do-so-huu.

Tuy nhiên, do tính chất vô hình của nó nên dịch vụ được định nghĩa là kết quả của một quá trình hay một hoạt động nào đó nhưng không thé nhìn thấy được, không đo được và không đếm được. Trên thực tế, dịch vụ là một khái niệm phô biên nên có rât nhiêu cách định nghĩa khác nhau. Theo Từ điển Tiếng Việt, “Dịch vụ là công việc phục vụ trực tiếp cho những nhu cầu nhất định của số đông, có tô chức và được trả công.”3 Định nghĩa về dịch vụ trong kinh tế học được hiểu là những thứ tương tự như hàng hoá nhưng phi vật chất. Theo quan điểm kinh tế học bản chất của dịch vụ là sự tự cung ứng dé đáp ứng nhu cầu như dịch vụ du lịch, thời trang, chăm sóc sức khỏe.

và mang lại lợi nhuận. Nhà kinh tế Philip Kotler cho rằng, “Dịch vụ là mọi hành động và kết quả mà một bên có thể cung cấp cho bên kia và chủ yếu là vô hình và không dẫn đến quyền sở hữu một cái gì đó. San phâm của nó có thé có hay không gan liền với sản pham vật chât.”4 Tóm lại, có nhiều khái niệm về dịch vụ được phát biểu dưới những góc độ khác nhau nhưng nhìn chung “Dich vụ là hoạt động có chủ dich nhằm đáp ứng nhu cẩu nào đó của con người. Đặc điểm của dịch vụ là không ton tại ở dạng sản phẩm cụ thé mang tính hữu hình như hàng hoá nhưng nó phục vụ trực tiếp nhu cầu nhất định của xã hội.

” Luật Khám chữa bệnh 2023 cũng chưa đưa ra được định nghĩa về dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh mà chỉ nêu nội hàm của khái niệm khám bệnh, chữa bệnh. Việc tìm hiểu, làm rõ bản chất khái niệm cung ứng dịch vụ y tế dựa trên quy định về cung ứng dịch vụ theo Luật Thương mại. Bên cung ứng dịch có nghĩa vụ thực hiện dịch vụ cho một bên khác và nhận thanh toán. Bên sử dụng vụ được gọi là khách hàng sẽ có nghĩa vụ thanh toán cho bên cung ứng dịch vụ và sử dụng dịch vụ theo thoả thuận.” Như vậy, dịch vụ khám chữa bệnh vừa mang tính thương mại vừa mang tính dịch vụ công bởi vì dịch vụ này xuât hiện vừa mang lại giá trị kinh tê cũng như đảm 3 Viện ngôn ngữ học (2012), Tir điền Tiếng Việt, Nxb.

Từ điển Bách khoa, Hà Nội, tr. * Philip Kotler (2007) , Kotler bàn về tiếp thị, Nxb. Hồ Chi Minh, tr. > Khoản 9, Điêu 3 Luật Thương mại 2005 (sửa đôi bô sung 2017, 2019).

bảo được nhu cau của từng cá nhân cụ thé nên khó xác định được chất lượng, cũng như giá cả và kết quả. Dịch vụ khám chữa bệnh còn thé hiện sự bất cân xứng về thông tin giữa bên cung ứng dịch vụ và bên sử dụng dịch, có sự can thiệp sâu của Nhà nước trong điều tiết và quản lý dịch vụ khám, chữa bệnh của các cơ sở y tế được thành lập. Khám bệnh là việc người hành nghề khám bệnh, chữa bệnh sử dụng kiến thức, phương pháp, kỹ thuật chuyên môn dé đánh giá tình trang sức khỏe, nguy cơ đối với sức khỏe và nhu cầu chăm sóc sức khỏe của người bệnh." Khám bệnh được hiểu là việc Bác sĩ, Y sĩ, Lương Y Quốc gia hỏi bệnh, khai thác tiền sử bệnh, thăm khám thực thể, khi cần thiết thì chỉ định làm các thủ thuật xét nghiệm cận lâm sàng, X-quang, thăm dò chức năng như điện tim, siêu âm, điện não đồ và các chân đoán cận lâm sàng khác. Chữa bệnh là việc người hành nghề khám bệnh, chữa bệnh sử dụng kiến thức, phương pháp, kỹ thuật chuyên môn để giải quyết tình trạng bệnh, ngăn ngừa sự xuất hiện, tiến triển của bệnh hoặc đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe của người bệnh trên cơ sở kết quả khám bệnh.” Theo đó, việc chữa bệnh là của các cử nhân điều dưỡng, y tá trung cấp, điều dưỡng sơ học, cử nhân hộ sinh, hộ sinh trung học, những người thực hiện y lệnh của Bác sĩ, Y sĩ, Lương Y quốc gia.

Dịch vụ khám chữa bệnh là kết quả mang lại nhờ các hoạt động tương tác giữa người cung cấp dịch vụ và khách hang dé đáp ứng nhu cầu về sức khoẻ như phòng bệnh, khám bệnh, chân đoán và đưa ra phương pháp điều trị thích hợp nhằm nâng cao sức khoẻ. Trong lĩnh vực y tế, cơ chế thị trường không thê vận hành một cách hiệu quả. Trong thị trường y tế luôn tồn tại các yêu tố “that bai thị trường”, bởi vì “Thị trường y tế không phải là thị trường tự đo. Đối với thị trường tự do, giá của một mặt hàng được xác định dựa trên sự thỏa thuận tự nguyện giữa người mua và người bán.” Dịch vụ khám chữa chữa bệnh cũng vậy, nó là một ngành dịch vụ có điều kiện, tức là có sự hạn chế nhất định đối với sự gia nhập thị trường và trong quá trình kinh doanh của các cơ sở dịch vụ khám chữa bệnh.

Muốn cung ứng dịch vụ 5 Khoản 1, Điều 2 Luật Khám, chữa bệnh 2023. 7 Khoản 2, Điêu 2 Luật Khám chữa bệnh 2023. 10 khám chữa bệnh cần được cấp giấy phép hành nghề và cần đảm bảo những điều kiện bắt buộc dé được phép kinh doanh. Do tính chất đặc thù của dịch vụ khám chữa bệnh và thị trường dịch vụ khám chữa bệnh, Nhà nước đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý và cung ứng đối với các dịch vụ khám chữa bệnh công và dịch vụ khám chữa bệnh tư.

Đồng thời, với sự tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển các loại hình dịch vụ khám chữa bệnh tư thì vai trò quản lý của Nhà nước rất cần thiết trong việc kiểm soát, giá cả và chất lượng dịch vụ, tăng cường thông tin, thâm định điều kiện hành nghề. Công cụ hữu hiệu nhất trong kiểm soát giá cả và dịch vụ cung ứng chính là phương thức chỉ trả phù hợp.