CHƯƠNG I:TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI 1.1 Tính cấp thiết Trong cơ chế thị trường hiện nay, hoạt động sản xuất kinh doanh của DN đều hướng tới mục tiêu lợi nhuận. Một trong các biện pháp để tăng lợi nhuận là tìm mọi cách để cắt giảm chi phí sản xuất ở mức có thể chấp nhận được. Là một bộ phận cấu thành chi phí sản xuất DN, chi phí nhân công có vị trí rất quan trọng, không chỉ là cơ sở để xác định giá thành sản phẩm mà còn là căn cứ để xác định các khoản nộp về BHXH, BHYT, BHTN, KPCĐ. Đối với các DN nói chung, việc quản lý lao động và tiền lương là một nội dung quan trọng trong công tác quản lý sản xuất, kinh doanh của DN, nó là nhân tố hỗ trợ DN hoàn thành kế hoạch sản xuất của mình.
Luan van Tuy nhiên,việc thực hiện công tác kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương tại các DN nước ta hiện nay đang còn nhiều bất cập,gây khó khăn trong việc thu hút,lưu giữ và phát triển nguồn nhân lực.Những bất cập hiện tại có thể khái quát ở một số điểm sau: -Chưa vận dụng linh hoạt và đầy đủ nguyên tắc tự chủ xây dựng chính sách tiền lương -Tiền lương chưa gắn chặt với hiệu quả công việc,việc xếp bậc lương chủ yếu dựa trên thâm niên và bằng cấp. -Vẫn còn tồn tại tình trạng trốn,nợ BHXH trong các doanh nghiệp Công ty cổ phần chứng khoán Tân Việt cũng đang gặp nhiều khó khăn tương tự,công tác kế toán tiền lương và các khoản trích BHXH,BHYT…chưa thực sự hợp lý,việc trả lương cho nhân viên vẫn còn một sô bất cập vì mới áp dụng hình thức trả lương bằng thẻ ATM,lương trả cho người lao động chưa thực sự đúng với hiệu quả làm việc mà vẫn dựa vào bằng cấp từng người,cụ thể như sau: Trình độ Bậc lương Tiến sĩ 5.2 Xác lập và tuyên bố vấn đề trong đề tài Xuất phát từ những vấn đề lý luận và thực tiễn nêu trên,câu hỏi đặt ra cho các doanh nghiệp là làm thế nào để hoàn thiện công tác kế toán các khoản thanh toán với người lao động,thực hiện biện pháp nào để giúp tiết kiệm chi phí tiền lương mà vẫn đảm bảo lợi ích cho người lao động và thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính với nhà nước,tổ chức thanh toán lương qua hình thức nào cho hiệu quả….Để trả lời cho vấn đề này,em đã tiến hành nghiên cứu đề tài: “Kế toán các khoản thanh toán với người lao động tại công ty cổ phần chứng khoán Tân Việt”.3 Mục tiêu nghiên cứu Mục tiêu nghiên cứu của đề tài giúp cho DN thấy rõ hơn được thực trạng kế toán các khoản thanh toán với người lao động trong nội bộ doanh nghiệp mình,từ đó có thể đưa ra các chính sách,chế độ thích hợp,tổ chức công tác kế toán hiệu quả nhằm hoàn thiện công tác kế toán tiền lương,giúp tiết kiệm chi phí,trả lương cho người lao động hợp lý hơn. Đối với bộ tài chính,mục tiêu của đề tài là phân tích thực trạng kế toán tiền lương và các khoản BHXH,BHYT.trong doanh nghiệp hiên nay,từ đó giúp Bộ tài chính và các cơ quan chức năng có các điều chỉnh kịp thời với tính hình thực tế,bằng cách ban hành các thông tư,trình lên chính phủ và quốc hội để sửa chữa,bổ sung các đạo luật,góp phần cải thiện môi trường kinh doanh của doanh nghiệp và đời sống của người lao động.4 Phạm vi nghiên cứu -Đối tượng nghiên cứu:công tác kế toán các khoản thanh toán với người lao động. -Không gian nghiên cứu:Công ty cổ phần chứng khoán Tân Việt -Thời gian nghiên cứu:số liệu được lấy trong tháng 2 năm 2011 1.5 Một sô vấn đề lý luận cơ bản về kế toán các khoản thanh toán với người lao động 1.1 Các quy định về các khoản thanh toán với người lao động 1.1 Các khái niệm liên quan -Tiền lương: Tiền lương là biểu hiện bằng tiền của giá trị sức lao động mà người lao động bỏ ra trong quá trình sản xuất kinh doanh và được thanh toán theo kết quả lao động cuối cùng.
Tiền lương là nguồn thu nhập chủ yếu của người lao động,cũng là một yếu tố chi phí cấu thành nên giá trị các loại sản phẩm dịch vụ do doanh nghiệp sản xuất ra,do đó các doanh nghiệp sử dụng hiểu quả sức lao động nhằm tiết kiệm chi phí,tăng tích lũy cho đơn vị,tăng thu nhập cho người lao động. -Bảo hiểm xã hội: Bảo hiểm xã hội là sự bảo đảm thay thế hoặc bù đắp một phần thu nhập của người lao động khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập do ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề Luan van nghiệp, thất nghiệp, hết tuổi lao động hoặc chết, trên cơ sở đóng vào quỹ bảo hiểm xã hội. Theo điều 91,92 luật BHXH,từ ngày 1/1/2010, mức trích lập BHXH là 22% trên quỹ tiền lương, tiền công đóng bảo hiểm xã hội, trong đó người lao động đóng góp 6% và người sử dụng lao động đóng góp 16%. Và tỷ lệ này cứ 2 năm sẽ tăng thêm 2% (trong đó người lao động đóng thêm 1% và người sử dụng lao động đóng thêm 1%) cho đến khi đạt tỷ lệ trích lập là 26%, trong đó người lao động đóng 8% và người sử dụng lao động đóng 18%.
-Bảo hiểm y tế: Bảo hiểm y tế là hình thức bảo hiểm được áp dụng trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe, không vì mục đích lợi nhuận, do Nhà nước tổ chức thực hiện và các đối tượng có trách nhiệm tham gia theo quy định của Luật BHYT. Theo nghị định số 62/2009/NĐ-CP quy định mức trích lập BHYT từ 1/1/2010 như sau: Đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ 3 tháng trở lên; người lao động là người quản lý doanh nghiệp hưởng tiền lương, tiền công; cán bộ, công chức, viên chức thì mức trích lập BHYT bằng 4,5% mức tiền lương, tiền công hằng tháng của người lao động, trong đó người sử dụng lao động đóng góp 3% và người lao động đóng góp 1,5%. -Bảo hiểm thất nghiệp Bảo hiểm thất nghiệp là khoản hỗ trợ tài chính tạm thời dành cho những người bị mất việc mà đáp ứng đủ yêu cầu theo Luật định. Theo quy định của Luật Bảo hiểm xã hội thì mức đóng bảo hiểm thất nghiệp được quy định như sau: người lao động đóng bảo hiểm thất nghiệp bằng 1% tiền lương, tiền công tháng; người sử dụng lao động đóng bằng 1% quỹ tiền lương, tiền công tháng và Nhà nước sẽ hỗ trợ từ ngân sách bằng 1% quỹ tiền lương, tiền công tháng đóng bảo hiểm thất nghiệp của những người lao động tham gia bảo hiểm thất nghiệp -Kinh phí công đoàn Luan van Là khoản tiền để duy trì hoạt động các tổ chức công đoàn đơn vị và công đoàn cấp trên.Các tổ chức này hoạt động nhằm bảo vệ quyền lợi và nâng cao đời sống của người lao động.Quỹ này hình thành bằng cách trích 2% trên tổng số lương phải trả cho người lao động và được tính vào chi phí sản xuất kinh doanh của đơn vị.Quỹ này do cơ quan công đoàn quản lý.
Theo Luật BHXH, Luật BHYT, TT 244BTC-2009 áp dụng từ ngày 01/01/2011,tỷ lệ các khoản trích theo lương trong năm 2011 như sau: (biểu số 1) -Thuế TNCN Thuế TNCN là khoản tiền mà người có thu nhập phải trích nộp một phần tiền lương hoặc từ các nguồn thu nhập khác vào ngân sách nhà nước.Điều 22 Luật Thuế thu nhập cá nhân quy định thuế suất cụ thể như sau: (biểu số 2) 1.2 Các hình thức trả lương Hiện nay, việc tính trả lương cho người lao động được tiến hành theo hai hình thức chủ yếu : hình thức trả lương theo thời gian và hình thức trả lương theo sản phẩm. Hình thức trả lương theo thời gian -Khái niệm: Tiền lương tính theo thời gian là tiền lương tính trả cho người lao động theo thời gian làm việc, cấp bậc công việc và thang lương cho người lao động. Tiền lương tính theo thời gian có thể thực hiện tính theo tháng, ngày hoặc giờ làm việc của người lao động tuỳ theo yêu cầu và trình độ quản lý thời gian lao động của doanh nghiệp. Tiền lương trả theo thời gian có thể thực hiện tính theo thời gian giản đơn hoặc tính theo thời gian có thưởng -H×nh thøc TiÒn l¬ng thêi gian gi¶n ®¬n: Lµ tiÒn l¬ng ®îc tÝnh theo thêi gian lµm viÖc vµ ®¬n gi¸ l¬ng thêi gian.
C«ng thøc : TiÒn l¬ng = Thêi gian lµm x §¬n gi¸ tiÒn l¬ng thêi gian thêi gian viÖc thùc tÕ hay møc l¬ng thêi gian Luan van - TiÒn l¬ng thêi gian gi¶n ®¬n gåm : + TiÒn l¬ng th¸ng: lµ tiÒn l¬ng tr¶ cho ngêi lao ®éng theo thang bËc l¬ng quy ®Þnh gåm tiÒn l¬ng cÊp bËc vµ c¸c kho¶n phô cÊp nh : phô cÊp ®éc h¹i , phô cÊp khu vùc. ( nÕu cã ) TiÒn l¬ng th¸ng chñ yÕu ®îc ¸p dông cho c«ng nh©n viªn c«ng t¸c qu¶n lý hµnh chÝnh , nh©n viªn qu¶n lý kinh tÕ , nh©n viªn thuéc c¸c ngµnh ho¹t ®éng kh«ng cã tÝnh chÊt s¶n xuÊt. Mi = Mn x Hi + (Mn x Hi + Hp ) Mi : Møc l¬ng lao ®éng bËc i Mn: Møc l¬ng tèi thiÓu Hi : HÖ sè cÊp bËc l¬ng bËc i Hp : HÖ sè phô cÊp + TiÒn l¬ng tuÇn : lµ tiÒn l¬ng tr¶ cho mét tuÇn lµm viÖc TiÒn l¬ng tuÇn = TiÒn l¬ng th¸ng x 12 th¸ng ph¶i tr¶ 52 tuÇn + TiÒn l¬ng ngµy : lµ tiÒn l¬ng tr¶ cho mét ngµy lµm viÖc vµ lµ c¨n cø ®Ó tÝnh trî cÊp BHXH ph¶i tr¶ cho c¸n bé c«ng nh©n viªn , tr¶ l¬ng cho c«ng nh©n viªn nh÷ng ngµy häp , häc tËp vµ l¬ng hîp ®ång TiÒn l¬ng ngµy = TiÒn l¬ng th¸ng Sè ngµy lµm viÖc theo chÕ ®é quy ®Þnh - H×nh thøc tiÒn l¬ng thêi gian cã thëng : lµ kÕt hîp gi÷a h×nh thøc tiÒn l¬ng gi¶n ®¬n víi chÕ ®é tiÒn thëng trong s¶n xuÊt. TiÒn l¬ng = TiÒn l¬ng thêi x TiÒn thëng cã Luan van thêi gian cã thëng gian gi¶n ®¬n tÝnh chÊt lîng TiÒn thëng cã tÝnh chÊt lîng nh : thëng n¨ng suÊt lao ®éng cao , tiÕt kiÖm nguyªn vËt liÖu , tû lÖ s¶n phÈm cã chÊt lîng cao.
Nhận xét: Trả lương theo thời gian là hình thức thù lao được chi trả cho người lao động dựa trên 2 căn cứ chủ yếu là thời gian lao động và trình độ kỹ thuật hay nghiệp vụ của họ.