BỘ LAO ĐỘNG THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI TỔNG CỤC DẠY NGHỀ GIÁO TRÌNH Mô đun: Lắp ráp và cài đặt máy tính NGHỀ: QUẢN TRỊ MẠNG MÁY TÍNH TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG NGHỀ ( Ban hành kèm theo Quyết định số: 120/QĐ – TCDN ngày 25/2/2013 của Tổng cục trưởng Tổng cục dạy nghề) Hà Nội, năm 2013 TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. MÃ TÀI LIỆU: MĐ13 LỜI GIỚI THIỆU Máy vi tính ngày càng giữ một vai trò quan trọng trong các lĩnh vực khoa học kỹ thuật và cuộc sống hàng ngày. Sự phát triển rất nhanh chóng của cả công nghệ phần cứng và phần mềm đã tạo nên các thế hệ máy mới cho phép thu thập và xử lý dữ liệu ngày càng mạnh hơn.
Mục đích chủ yếu của giáo trình là giúp cho người học những hiểu biết về cấu trúc phần cứng của máy tính, sự tương thích của các thiết bị, hướng dẫn chi tiết lắp ráp hoàn chỉnh một máy vi tính. Cài đặt được hệ điều hành và các phần mềm ứng dụng, chẩn đoán và khắc phục được sự cố máy tính. Cấu trúc giáo trình được chia thành 6 bài như sau: Bài 1: Các thành phần máy tính Bài 2: Quy trình lắp ráp máy tính Bài 3: Thiết lập thông số trong BIOS Bài 4: Cài đặt hệ điều hành và trình điều khiển Bài 5: Cài đặt các phần mềm ứng dụng Bài 6: Sao lưu và phục hồi hệ thống Trong quá trình biên soạn chúng tôi không thể nào tránh khỏi những sai sót. Chúng tôi rất mong nhận được sự góp ý chân thành của các bạn đồng nghiệp cũng như các sinh viên và những người quan tâm.
Xin chân thành cảm ơn ! Hà Nội, ngày 25 tháng 02 năm 2013 Tham gia biên soạn 1.Chủ biên : Nguyêñ Xuân Diêụ 2.Thanh ̣ Hoang ̀ viên : Pham ̀ Linh ̀ viên : Trương Văn Hiêǹ 3.Thanh MUC ̣ LUC ̣ MÔ ĐUN LẮP RÁP VÀ CÀI ĐẶT MÁY TÍNH Mã mô đun: MĐ13 * VỊ TRÍ, TÍNH CHẤT, Ý NGHĨA VÀ VAI TRÒ CỦA MÔ ĐUN Vị trí: Mô đun được bố trí sau khi sinh viên học xong các môn học Kỹ thuật điện điện tử, cấu trúc máy tính và nguyên lý hệ điều hành. Tính chất: Là mô đun chuyên ngành. Ýnghiã và vai trò: Đây là mô đun đào tạo cơ sở ngành, cung cấp cho sinh viên các kỹ năng cơ bản nhất về máy tính, biết cách lựa chọn các thành phần và lắp ráp máy tính của nghề Quản trị mạng. * MỤC TIÊU MÔ ĐUN: Hiểu được tổng quan về máy vi tính.
Biết được chức năng từng thành phần của máy vi tính. Cài đặt được hệ điều hành và các phần mềm ứng dụng. Chọn lựa các thiết bị để lắp ráp một máy vi tính. Chuẩn đoán và khắc phục được sự cố máy tính.
Bố trí làm việc khoa học đảm bảo an toàn cho người và phương tiện học tập. * NỘI DUNG CỦA MÔ ĐUN: Tên các Thời gian Số bài trong Tổng Lý Thực Kiể TT mô đun số thuyết hành m tra* 1 Các thành phần máy tính 10 5 5 2 Lắp ráp máy vi tính 22 2 19 1 3 Thiết lập thông số trong 7 2 5 Bios 4 Cài đặt hệ điều hành và 30 3 26 1 trình điều khiển 5 Cài đặt phần mềm ứng 14 2 10 dụng 6 Sao lưu phục hồi hệ thống 7 1 5 1 Cộng 90 15 72 3 BÀI 1: CÁC THÀNH PHẦN MÁY TÍNH BÀI 1: CÁC THÀNH PHẦN MÁY TÍNH Mã bài: MĐ1301 Mục tiêu: Phân biệt được các loại thiết bị khác nhau của máy tính; Trình bày được chức năng của từng thiết bị; Phân biệt được các thiết bị tương thích với nhau; Thực hiện các thao tác an toàn với máy tính. Máy tính là thiết bị điện tử vừa phức tạp vừa đơn giản, phức tạp vì máy tính chứa hàng triệu phần tử điện tử, nhưng đơn giản vì các thành phần được tích hợp lại dưới dạng module. Vì vậy, việc lắp ráp và bảo trì máy tính ngày càng trở lên đơn giản.
GIỚI THIỆU Muc̣ tiêu: phân loaị được cać thiêt́ bị khać nhau cua ̉ maý tinh. ́ Mọi hệ thống máy tính có các thiết bị cơ bản sau: ̀ 1.1: Sơ đồ tổng quan về các thành phần của máy vi tính Hinh 1. Vỏ máy: Là nơi để gắn các thành phần của máy tính thành khối như nguồn, Mainboard, card v. và có tác dụng bảo vệ máy tính.
Nguồn điện: Cung cấp hầu hết hệ thống điện cho các thiết bị bên trong máy tính. Mainboard : Có chức năng liên kết các thành phần tạo nên máy tính và là bảng mạch lớn nhất trên máy vi tính hiện nay. CPU (Central Processing Unit): Bộ vi xử lý chính của máy tính. Bộ nhớ trong (ROM, RAM): Là nơi lưu trữ dữ liệu và chương trình phục vụ trực tiếp cho việc xử lý của CPU.
Có nghĩa là nó giao tiếp với CPU không qua một thiết bị trung gian hay yêu cầu ngắt. Bộ nhớ ngoài: Là nơi lưu trữ dữ liệu và chương trình gián tiếp phục vụ cho CPU, bao gồm các loại: đĩa mềm, đĩa cứng, CDROM v. Khi giao tiếp với CPU nó phải qua một thiết bị trung gian (thường là RAM) hay gọi ngắt. Màn hình: Là thiết bị đưa thông tin ra giao diện trực tiếp với người dùng.
Đây là thiết bị xuất chuẩn của máy vi tính. Lắp ráp và cài đặt máy tính Trang 8 BÀI 1: CÁC THÀNH PHẦN MÁY TÍNH 8. Bàn phím: Thiết bị nhập tin vào giao diện trực tiếp với người dùng. Đây là thiết bị nhập chuẩn của máy vi tính.
Chuột: Thiết bị điều khiển trong môi trường đồ họa giao diện trực tiếp với người sử dụng. Máy in: Thiết bị xuất thông tin ra giấy thông dụng. Các thiết bị như Card mạng, Modem, máy fax,. phục vụ cho việc lắp đặt mạng máy tính và các chức năng khác.
THIẾT BỊ NỘI VI Muc̣ tiêu: ̀ baỳ được chức năng cuả từng thiêt́ bị nôị vi Trinh ́ cać thiêt́ bị tương thich Lăṕ rap ́ vơí nhau 2. Vỏ máy (Case) Vỏ máy được ví như ngôi nhà c ủa máy tính, là nơi chứa các thành phần còn lại của máy tính. Vỏ máy bao g ồm các khoang đĩa 5.25” để chứa ổ đĩa CD, khoang 3.5” để chứa ổ cứng, ổ mềm, chứa nguồn để cấp nguồn điện cho máy tính. Vỏ máy càng rộng thì máy càng thoáng mát, vận hành êm.2: Cać khoang bên trong vỏ maý ̀ 1.3: Cać khay vàvị trị bên ngoaì vỏ maý Hinh 2.
Bộ nguồn (POWER) Nguồn điện máy tính là một biến áp và một số mạch điện dùng để biến đổi dòng điện xoay chiều AC 110V/220V thành nguồn điện một chiều ±3,3V, ±5V và ±12V cung cấp cho toàn bộ hệ thống máy tính. Công suất trung bình của bộ nguồn hiện nay khoảng 350W đến 500W. Hiện nay máy vi tính cá nhân thường sử dụng bộ nguồn ATX. Trên thực tế có loại nguồn ATX có nhiều chức năng như có thể tự ngắt khi máy tính thoát khỏi Windows 95 trở lên.
Song về cấu trúc phích cắm vào Mainboard có 20 chân hoặc 24 chân, phích cắm nguồn phụ 12v có 4 chân và có dây cung cấp nguồn có điện thế 3,3V và +3,3V. Sau đây là sơ đồ chân của phích cắm Mainboard của nguồn ATX. Lắp ráp và cài đặt máy tính Trang 9 BÀI 1: CÁC THÀNH PHẦN MÁY TÍNH ̀ 1.4: Chân cuả bộ nguôn Hinh ̀ maý tinh ́ Dây Màu Tín hiệu Dây Màu Tín hiệu 1 Gạch +3,3V 11 Gạch +3,3 2 Gạch +3,3V 12 Xanh Sẫm 12V 3 Đen Nối đất 13 Nối đất Đen 4 Đỏ +5V 14 PS_ON Xanh lá 5 Đen Nối đất 15 Nối đất Đen 6 Đỏ +5V 16 Nối đất Đen 7 Đen Nối đất 17 Nối đất Đen 8 Xám PWRGOOD 18 5V Trắng 9 Tím +5VSB 19 +5V Đỏ Vàng +12V +5V 10 20 Đỏ Ý nghĩa của các chân và mầu dây: Dây mầu cam là chân cấp nguồn +3,3V Dây mầu đỏ là chân cấp nguồn +5V Dây mầu vàng là chân cấp nguồn +12V Dây mầu xanh da trời (xanh sâm) ̃ là chân cấp nguồn 12V Dây mầu trắng là chân cấp nguồn 5V Dây mầu tím là chân cấp nguồn 5VSB ( Đây là nguồn cấp trước ) Dây mầu đen là nôí đât́ (Mass) Dây mầu xanh lá cây là chân lệnh mở nguồn chính PS_ON ( Power Swich On ), khi điện áp PS_ON = 0V là mở , PS_ON > 0V là tắt. Lắp ráp và cài đặt máy tính Trang 10 BÀI 1: CÁC THÀNH PHẦN MÁY TÍNH Dây mầu xám là chân bảo vệ Mainboard, dây này báo cho Mainbord biết tình trạng của nguồn đã tốt PWRGOOD, khi dây này có điện áp >3V thì Mainboard mới hoạt động .5: Thông sốtrên bộ nguôn Hinh ̀ 2.
Bảng mạch chính (MAINBOARD) 2. Giới thiệu về bảng mạch chính Đây là bảng mạch lớn nhất trong máy vi tính nó chịu trách nhiệm liên kết và điều khiển các thành phần được cắm vào nó. Đây là cầu nối trung gian cho quá trình giao tiếp của các thiết bị được cắm vào bảng mạch. Khi có một thiết bị yêu cầu được xử lý thì nó gửi tín hiệu qua Mainboard và ngược lại khi CPU cần đáp ứng lại cho thiết bị nó cũng phải thông qua Mainboard.
Hệ thống làm công việc vận chuyển trong Mainboard gọi là Bus, được thiết kế theo nhiều chuẩn khác nhau. Một Mainboard cho phép nhiều loại thiết bị khác nhau với nhiều thế hệ khác nhau cắm trên nó. Ví dụ như CPU, một Mainboard cho phép nhiều thế hệ của CPU ( Xem Catalog đi cùng Mainboard để biết chi tiết nó tương thích với loại CPU nào). Mainboard có rất nhiều loại do nhiều nhà sản xuất khác nhau như Intel, Compact, Foxconn, Asus, v.
mỗi nhà sản xuất có những đặc điểm riêng cho loại Mainboard của mình. Nhưng nhìn chung chúng có các thành phần và đặc điểm giống nhau, ta sẽ khảo sát các thành phần trên Mainboard trong mục sau. Các thành phần cơ bản trên Mainboard ̀ 1.6: Các thành phần cơ bản trên mainboard Hinh Chipset: Công dụng: Là thiết bị điều hành mọi hoạt động của mainboard. Mainboard sử dụng chipset của Intel bao gồm 2 chipset, chipset cầu Bắc (nằm gần khu vực CPU, dưới cục tản nhiệt màu vàng) và Chipset cầu Nam (nằm gần khu cắm đĩa cứng).
Chipset cầu Bắc quản lý sự liên kết giữa CPU và Bộ nhớ RAM và card màn hình. Nó sẽ quản lý FSB của CPU, công nghệ HT (Siêu phân luồng hay 2 nhân, .