Bộ Y tế Cục Khoa học-Công Nghệ & Đào tạo Hướng dẫn Lượng giá và Đánh giá học viên trong đào tạo khối ngành Sức khỏe Nhà xuất bản. 1 Chủ biên : Nghiêm Xuân Đức BS CHUYÊN KHOA 2 Bệnh truyền nhiễm- Thầy thuốc ưu tú Nguyên Chuyên viên cao cấp Bộ Y tế Đồng chủ biên : TS-BS Lê khắc Bảo Giám đốc Trung tâm Giáo dục Y học – ĐH Y Dược TP HCM. Nội dung Bài 1 : Khái quát về Lượng giá và Đánh giá học viên của các ngành Sức khỏe Bài 2 :Đánh giá cắt ngang và đánh giá dọc liên tục Bài 3 : Lượng giá-Đánh giá kiến thức Bài 4 : Lượng giá-Đánh giá kỹ năng trí tuệ Bài 5 : Lượng giá-Đánh giá kỹ năng thực hành thủ thuật Bài 6: Lượng giá-Đánh giá thái độ và ứng xử Bài 7 : Lượng giá-Đánh giá lâm sàng Bài 8: Lượng giá-Đánh giá năng lực Bài 9 : Các phương án tổ chức đánh giá thường xuyên, định kỳ, kết thúc cho các môn học/ học phần/ mođun/block Các Phụ lục: Phụ lục 1 : Chương trình và kế hoạch lớp tập huấn về Lượng giá-đánh giá học viên trong khối ngành Sức khỏe. Phụ lục 2 : Các câu hỏi trắc nghiệm cho lớp tập huấn Phụ lục 3 : Cấp và Thi Chứng chỉ/Giấy phép hành nghề Y-Dược–ĐD Phụ lục 4 : Dạy học và lượng giá nhiều trạm - SCORPIO Phụ lục 5 : Tự giám định và sửa chữa bộ công cụ lượng giá Phụ lục 6 : Xác định điểm đạt theo Nedelski, Angoff và Guilbert Phụ lục 7 :Luyện tập thi lâm sàng nhiều trạm OSCE Phụ lục 8 : Tài liệu đào tạo và sử dụng bệnh nhân chuẩn hóa SP Phụ lục 9 : Phương pháp đi buồng dạy học và đánh giá với dược sĩ Phụ lục 10 : Chương trình lượng giá lâm sàng mô phỏng Phụ lục 11 :Tiếp cận Portfolio để đánh giá năng lực Phụ lục 12 : Hướng dẫn sử dụng ZOOM để dạy học/LG trực tuyến 2 3 Lời nói đầu Việc lượng giá – đánh giá học viên là việc có vai trò quan trọng hàng đầu trong các nhà trường.
Nó giúp thầy và trò xem xét lại và điều chỉnh quá trình dạy và học, nó cũng giúp xã hội và cộng đồng giám sát sứ mệnh của nhà trường. Nghề Y và nói chung các nghề trong khối Khoa học Sức khỏe là nghề đặc biệt, việc lượng giá – đánh giá học viên trong các ngành Sức khỏe cũng có những đặc thù, không giống các ngành khác. Khoa học về thi cử trong các ngành Sức khỏe (Medical Docimology) còn chưa phát triển. Cuốn sách này là một tài liệu học tập cho lớp tập huấn chuyên đề về lượng giá – đánh giá học viên.
Có thể coi cuốn sách như một chuyên luận giúp chỉ rõ phương pháp và cách quản lý công việc quan trọng này trong các ngành Sức khỏe. Sách được viết thành các bài học modun hóa ; để giúp người học có thể tự học, mỗi modun đều có mục tiêu học tập, nội dung cốt lõi và phần tự lượng giá kèm theo đáp án. Đặc biệt, không giống như các sách giáo khoa cổ điển thường chỉ có chức năng cung cấp thông tin, để tăng cường vai trò mới của các tài liệu học tập hiện đại, sách có các phần tham gia của học viên và tổ chức tự học tích cực, viết thành các bài tập ( có dấu hiệu để hướng dẫn học viên chuẩn bị bài học, làm việc cá nhân hoặc làm việc nhóm, trình bày trên máy vi tính với đèn chiếu và chia sẻ với người ở xa bằng các phần mềm trực tuyến). Ngoài việc ghi chép, học viên được yêu cầu sử dụng các công cụ nghe-nhìn để học tập.
Công nghệ thông tin và xu hướng áp dụng Dạy học từ xa được quan tâm trong các bài học. Các tài liệu tham khảo được giới thiệu chủ yếu là các website có thể tuy cập nhanh trên mạng Internet. Một số thuật ngữ Tâm lý học và Giáo dục học được ghi chú bằng tiếng Anh hoặc tiếng Pháp để giúp người đọc có thể tham khảo thêm trên mạng thông tin. Khi nghiên cứu, có thể tổ chức thành các khóa tập huấn ngắn hạn hoặc tập hợp thành các nhóm tự học, mời người có kinh nghiệm giúp đỡ.
Tận dụng công nghệ thông tin để trao đổi ý kiến, làm việc nhóm trực tuyến và hỗ trợ lẫn nhau. Người ở xa có thể tham gia vào các hoạt động học tập bằng Công nghệ dạy học và Hội nghị từ xa. Tài liệu này do những người làm công tác đào tạo giáo viên lâu năm của ngành y tế biên soạn, chủ biên là Bác sĩ Nghiêm Xuân Đức, nguyên chuyên viên cao cấp của Bộ Y tế, và TS-BS Lê Khắc Bảo, Giám đốc Trung tâm Giáo dục Y học, trường ĐH Y Dược thành phố HCH. Do biên soạn lần đầu nên sách có thể có thiếu sót, mọi bình luận và nhận xét đều được hoan nghênh và cảm ơn.
Cục Khoa học – công nghệ & Đào tạo- Bộ Y tế Mục lục 4 Trang Lời nói đầu 3 Mục lục 4 Các chữ viết tắt 7 Bài 1 : Khái quát về lượng giá-đánh giá học viên trong khối ngành 9 Sức khỏe 1. Hai loại phản hồi 10 2. Phân biệt lượng giá với đánh giá- Căn cứ để quyết định 14 3. Mục đích, thời điểm và các nhóm người tham gia ĐG 19 4.
Các phẩm chất của đánh giá 21 5. Chuẩn hóa việc đánh giá 33 6. Đánh giá sau đào tạo và đánh giá liên tục 39 7. Ba lĩnh vực của năng lực và cách đánh giá 40 8.
Lập kế hoạch đánh giá học viên 41 9. Sử dụng thiết bị điện tử và công nghệ th.tin trong đánh giá 42 10. Nâng cao chất lượng đánh giá và lượng giá học viên 47 11. Xếp loại công cụ lượng giá 55 12.Thử nghiệm bộ công cụ lượng giá 57 13.
Đánh giá với các quan điểm sử dụng khác nhau 58 14. Dạy học và lượng giá với phương pháp mô phỏng 67 Bài 2. Đánh giá cắt ngang và đánh giá dọc liên tục 73 1. Đánh giá cắt ngang 73 2.
Đánh giá dọc liên tục 79 3. Phối hợp đánh giá cắt ngang và đánh giá dọc 94 Bài 3 : Lượng giá-đánh giá Kiến thức/ Lý thuyết 102 1. Nguyên tắc lượng giá-đánh giá kiến thức 102 2. Các phương pháp lượng giá – đánh giá kiến thức 103 3.
Quy trình biên soạn test trên cơ sở sách giáo khoa 108 4.Chuyển các dạng test thành dạng MCQ 134 5. Phân bổ các dạng test trong đề thi và ngân hàng 139 Bài 4 : Lượng giá -đánh giá kỹ năng trí tuệ 143 1. Sự khác nhau giữa kiến thức và kỹ năng trí tuệ 143 2. Ba nhóm phương pháp lượng giá kỹ năng trí tuệ 144 3.
Bài tập tư duy và vai trò trong dạy học và lượng giá-EMQ 147 4. Chế tạo và sử dụng Video-clip trong Bài tập tư duy 172 5. Nhóm phương pháp lượng giá bằng Sản phẩm trí tuệ 178 Bài 5 : Lượng giá-đánh giá thực hành kỹ năng thủ thuật 184 1. Nhắc lại về phân loại kỹ năng 184 2.
Nguyên tắc lượng giá kỹ năng thủ thuật 185 3. Hai công cụ Bảng kiểm và Thang điểm 187 5 4. Bốn loại Bảng kiểm / Thang điểm 193 5. Biên soạn/ giám định/ sửa chữa Bảng kiểm/ Thang điểm 195 6.
Một số thí dụ về Bảng kiểm / Thang điểm 197 7. Tóm tắt về sử dụng Bảng kiểm để dạy & LG thực hành 200 Bài 6 : Lượng giá – Đánh giá Thái độ - Ứng xử 208 1. Khái quát về dạy học và lượng giá thái độ - ứng xử 208 2. Các phương pháp lượng giá- đánh giá thái độ - ứng xử 213 Bài 7: Lượng giá -đánh giá Thực hành lâm sàng 227 1.
Các lĩnh vực lâm sàng phải đánh giá và cách đánh giá 227 2. Phân loại các phương pháp đánh giá – lượng giá lâm sàng 233 3. Giới thiệu 1 số phương pháp đánh giá - lượng giá LS 238 4. Đánh giá cắt ngang lồng ghép: Thi nhiều trạm TH- OSPE 242 5.
Đánh giá cắt ngang lồng ghép: Thi nhiều trạm LS-OSCE 245 6. Đánh giá cắt ngang lồng ghép:Thi nhiều trạm Video OSVE 247 7. Bảng kiểm lồng ghép HKL (O&P Checklist) trong thi OSCE 260 8.Ưu điểm và nhược điểm của thi nhiều trạm 264 9. Cách dạy học và đánh giá với bệnh nhân mô phỏng SP 266 10.
Đánh giá dọc liên tục : 3 công cụ đánh giá dọc 271 11. Các trường hợp lượng giá lâm sàng khác 272 12. Tổ chức lượng giá lâm sàng không bệnh nhân 279 Bài 8: Lượng giá – đánh giá năng lực 285 1. Năm đặc trưng lồng ghép của lượng giá dựa trên năng lực 285 2.
Ưu điểm và nhược điểm của lượng giá dựa trên năng lực 294 3. Phân loại các phương pháp lượng giá dựa trên năng lực 295 4. Thi cắt ngang lồng ghép : 3 cách Thi nhiều trạm 297 5. Lượng giá và tự lượng giá dọc liên tục với 3 công cụ 309 6.
Lượng giá năng lực trí tuệ bằng các sản phẩm trí tuệ 316 7. Lập kế hoạch áp dụng và chuyển sang lượng giá năng lực 317 8. Tổ chức và sử dụng Phòng cho mượn dụng cụ thực tập 318 Bài 9. Các phương án tổ chức lượng giá –đánh giá thường xuyên, 325 định kỳ, kết thúc cho các môn học/học phần/modun 1.
Yêu cầu về lượng giá của các môn học/ học phần 325 2. Thi tốt nghiệp và thi Giấy phép hành nghề 338 3. Chuẩn hóa việc lượng giá của môn học/ khoa 341 4.