Chương 1: Cơ sở lý luận về văn hoá doanh nghiệp Chương 2: Nhận diện và đánh giá văn hoá doanh nghiệp tại Công ty TNHH Tư vấn Khảo sát Xây dựng Toàn Chính Chương 3: Giải pháp hoàn thiện văn hoá doanh nghiệp tại công ty TNHH Tư vấn Khảo sát Xây dựng Toàn Chính CHUONG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VẺ VĂN HÓA DOANH NGHIỆP VÀ CÔNG CỤ ĐO LƯỜNG VĂN HÓA DOANH NGHIỆP 1.1 Tổng quan về văn hóa doanh nghiệp 1.1 Khái niệm văn hóa Dựa trên phạm vi nghiên cứu, văn hóa được hiểu là tổng thể các hoạt động vật chất và tinh thần mà nhân loại đã phát triển trong suốt lịch sử, xuất phát từ mối quan hệ của con người với chính mình, với thiên nhiên và với xã hội. Có thể hiểu văn hóa được con người đã tạo ra trong suốt lịch sử, được tổng hợp thành các hệ thống giá trị và chuẩn mực xã hội. Văn hóa là một hệ thống được hình thành và phát triển qua thời gian, bao gồm nhiều yếu tố như giá trị, phong tục, thói quen, cách ứng xử và các chuẩn mực xã hội. Nó có tính ổn định, bền vững và được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác.2 Khái niệm văn hóa doanh nghiệp Văn hóa doanh nghiệp nói chung là một tuyên bố triết học, có thể được hoạt động như một nhu cầu ràng buộc đối với nhân viên bởi vì nó có thể được chính thức xây dựng trong các quy tắc và quy định khác nhau của công ty.
Bằng cách chuẩn hóa VHDN, làm tài liệu tham khảo cho các quy định hoặc quy định hiện hành, lãnh đạo và nhân viên sẽ gián tiếp bị ràng buộc để nó có thể hình thành thái độ và hành vi phù hợp với tầm nhìn và sứ mệnh của công ty cũng như chiến lược (Moeljono, 2005). Văn hóa doanh nghiệp là các giá trị và thói quen được chấp nhận như một tài liệu tham khảo chung được tuân theo và tôn trọng trong một tổ chức và những thói quen này trở thành văn hóa làm việc của nguồn nhân lực trong doanh nghiệp (Wibowo, 2006). Từ sự hiểu biết về văn hóa doanh nghiệp ở trên, có thể kết luận rằng VHDN có ảnh hưởng đến nhân viên cũng quyết định sự thành công của công ty. Văn hóa doanh nghiệp có thể được xác định là mạnh hay yếu, tùy thuộc vào các biến áp dụng trong doanh nghiệp.
Những biến số này có thể là sự tuân thủ của nhân viên với các quy định, cam kết cá nhân trong việc đạt được các mục tiêu công việc trong thời hạn. Văn hóa doanh nghiệp có liên quan đến môi trường làm việc, vì vậy nó có thể ảnh hưởng đến hiệu suất của nhân viên, văn hóa doanh nghiệp càng mạnh thì mức độ hiệu suất của nhân viên càng cao. Nếu không có văn hóa doanh nghiệp, nhân viên có xu hướng không thực hiện đúng nhiệm vụ của mình, do thiếu sự kiên định đối với cam kết. Một nền văn hóa doanh nghiệp tốt có thể tạo ra, cải thiện và duy trì hiệu suất cao.
Theo Nawawi (2013), văn hóa doanh nghiệp được mô tả về thói quen tổn tại trong tổ chức được thực hiện bởi những người trong công ty khi thực hiện các hoạt động của họ. Văn hóa doanh nghiệp là một giá trị tồn tại trong tổ chức, dé đạt được tầm nhìn, sứ mệnh và mục tiêu của tổ chức, tất cả các quy định và chính sách được thực hiện phải được tuân thủ và thực hiện. Tổng hợp từ các khái niệm trước đó, theo tác giả: “Văn hóa doanh nghiệp là một hệ thống bao gồm các giá trị, chuẩn mực, quan niệm và hành vi của tổ chức, được thể hiện rõ ràng trong các hoạt động kinh doanh và góp phần hình thành bản sắc riêng của doanh nghiệp.3 Đặc điểm của văn hóa doanh nghiệp Theo Dương Thị Liễu (2009), văn hoá doanh nghiệp có những đặc điểm sau: - Văn hoá doanh nghiệp liên quan đến nhận thức Các cá nhân nhận thức được văn hóa của tổ chức thông qua những gì họ nhìn thấy, cảm nhận được. Dù trình độ và vị trí công tác không giống nhau, các thành viên vẫn thường có xu hướng mô tả văn hóa doanh nghiệp theo những cách tương tự.
Điều này thể hiện rõ nét sự "chia sẻ" trong VHDN. -_ Văn hoá doanh nghiệp có tính thực chứng Để VHDN phát huy hiệu quả trong việc định hình thành công hay thất bại của doanh nghiệp, nó cần được kiểm nghiệm qua thực tiễn. Chỉ khi đó, đoanh nghiệp mới có thể xác định liệu các quy định và nội quy của mình có phù hợp hay không, cũng như mức độ đánh giá và tuân thủ của nhân viên. Từ đó, doanh nghiệp có thể tiến hành cải tiến và cập nhật để hoàn thiện văn hóa tổ chức.
Đầu tiên, văn hóa doanh nghiệp gắn liền với nhận thức. Các cá nhân nhận biết văn hóa của doanh nghiệp qua những gì họ quan sát và nghe thấy trong môi trường làm việc. - Văn hoá doanh nghiệp có tính cá biệt Doanh nghiệp ở các quốc gia khác nhau, doanh nghiệp khác nhau ở cùng một quốc gia đều cố gắng xây dựng văn hóa doanh nghiệp độc đáo trên cơ sở văn hóa của vùng đất mà doanh nghiệp đang tồn tại. Văn hóa doanh nghiệp phải bảo đảm tính thống nhất trong nội bộ từng doanh nghiệp, nhoịng giữa các doanh nghiệp khác nhau cần phải tạo nên tính độc đáo của mình.
- Văn hoá doanh nghiệp có tính thống nhất Tính tập thé trong văn hóa doanh nghiệp thể hiện đủ các quy tắc và tiêu chuẩn không chỉ là người lãnh đạo đạo đề ra mà còn là kết quả của nỗ lực và đóng góp từ tập thể nhân viên trong doanh nghiệp, được xây dựng xây dựng và tích lũy trong thời gian. Văn hóa doanh nghiệp có thể phát triển đội ngũ nhân viên, tạo lập tư duy cộng đồng, giúp họ đồng lòng và hòa hợp với nhau. Nhờ đó, sức mạnh của doanh nghiệp sẽ được củng cố, góp phần vào việc đạt được các mục tiêu kinh doanh. - Văn hoá doanh nghiệp có tính linh hoạt Văn hóa doanh nghiệp không thể hình thành một sớm một chiều mà là kết quả của một quá trình xây dựng và phát triển dài hạn.
Quá trình này không có điểm khởi động hoặc rõ ràng; thay vào đó, văn hóa doanh nghiệp cần được nuôi dưỡng và phát triển liên tục theo thời gian. Hơn nữa, văn hóa doanh nghiệp không phải là bắt biến; nó sẽ thay đổi không ngừng để phù hợp với mục tiêu phát triển của đoanh nghiệp trong từng giai đoạn.4 Vai trò của văn hóa doanh nghiệp Theo Rivai (2012), văn hóa doanh nghiệp có một số chức năng, cụ thể là: - Văn hóa có vai trò xác định không biên giới, có nghĩa là văn hóa tạo ra sự phân biệt rõ ràng giữa tổ chức này và tổ chức khác. Văn hoá doanh nghiệp gồm nhiều bộ phận và yếu tố hợp thành: Triết lý kinh doanh, các lễ nghỉ, thói quen, đào tạo, thậm chí cả câu chuyện về người sáng lập,. Tat cả yếu tố đó tạo ra một phong cách của doanh nghiệp và phân biệt nó với các doanh nghiệp khác.
Phong cách có tác động rất lớn đến hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp. Những yếu tố này được tạo nên qua quá trình hoạt động của tổ chức, góp phan tạo dựng hình ảnh đặc trưng và giá trị của tổ chức, nét riêng trong phong cách kinh doanh, từ đó tạo nên bản sắc riêng cho doanh nghiệp. Những yếu tố này được bảo tồn, di truyền tạo khả năng phát triển ổn định, bền vững của tổ chức. Với ý nghĩa đó, VHDN còn được ví như bộ gen của doanh nghiệp.
- Văn hóa cung cấp bản sắc cho các thành viên của tổ chức. Tạo cảm giác gắn kết và thuộc về: VHDN giúp các thành viên cảm thấy họ là một phần của doanh nghiệp, tạo ra cảm giác gắn kết và thuộc về. Điều này thúc đây sự cam kết và trung thành của nhân viên đối doanh nghiệp. -_ Văn hóa tạo điều kiện cho cam kết rộng lớn hơn và lợi ích cá nhân.
Văn hóa doanh nghiệp thường tạo ra một môi trường hỗ trợ sự học hỏi và phát triển cá nhân. Khi các thành viên cảm thấy rằng họ có cơ hội để phát triển kỹ năng và tiến xa trong sự nghiệp của mình, họ có xu hướng gắn bó hơn với tổ chức. Một văn hóa khuyến khích và công nhận sự đóng góp của các thành viên giúp tạo động lực làm việc và cam kết lâu dài: Các cơ chế khen thưởng và công nhận không chỉ tạo động lực mà còn làm tăng cảm giác hài lòng và động viên cá nhân. - Văn hóa nâng cao khả năng của hệ thống xã hội.
Văn hóa doanh nghiệp tích cực thường khuyến khích giao tiếp mở và minh bạch giữa các thành viên. Khi các thành viên dễ dàng chia sẻ thông tin và ý tưởng, hệ thống xã hội trong tô chức hoạt động hiệu quả hơn, dẫn đến sự hợp tác và phối hợp tốt hơn. Một nền văn hóa hỗ trợ giao tiếp cởi mở giúp giải quyết xung đột một cách hiệu quả hơn, tạo ra một môi trường làm việc hòa bình và tích cực. Văn hóa doanh nghiệp khuyến khích và tạo điều kiện cho sự hợp tác giữa các phòng ban và các cá nhân.
Sự hợp tác này giúp xây dựng các mối quan hệ mạnh mẽ và hỗ trợ trong nội bộ, từ đó nâng cao khả năng của hệ thống xã hội. Các hoạt động tập thể và sự kiện gắn kết do văn hóa tổ chức thúc day giúp các thành viên xây dựng mối quan hệ và sự tin tưởng, tạo điều kiện thuận lợi cho việc làm việc nhóm và chia sẻ tài nguyên. Khi văn hóa doanh nghiệp mở cửa cho các ý tưởng và sáng kiến mới, hệ thống xã hội có thể phản ứng nhanh chóng với các cơ hội và thách thức, từ đó nâng cao khả năng của toàn bộ tổ chức. Khi văn hóa doanh nghiệp đánh giá và tôn trọng đóng góp của các cá nhân, điều này khuyến khích sự tham gia và cam kết, từ đó nâng cao khả năng và hiệu quả của hệ thống xã hội.
- Văn hóa như một cơ chế để tạo ra ý nghĩa và kiểm soát tích hợp và định hình thái độ và hành vi của nhân viên. Văn hóa doanh nghiệp cung cấp các chuẩn mực, giá trị và nguyên tắc ứng xử, giúp định hướng hành vi của các thành viên trong doanh nghiệp. Điều này tạo ra sự nhất quán và thống nhất trong cách thức hoạt động.2 Các công cụ đánh giá văn hóa doanh nghiệp 1.1 Các mô hình văn hóa doanh nghiệp 12.11 Mô hình và công cụ đánh giá văn hóa doanh nghiệp theo Edgar H.