CHƯƠNG I : HOẠT ĐỘNG PHÂN TÍCH CỔ PHIẾU NIÊM YẾT CỦA CÔNG TY CHỨNG KHOÁN 1.Các hoạt động cơ bản của công ty chứng khoán Các hoạt động cơ bản của công ty chứng khoán 1.Những vấn đề chung về công ty chứng khoán Những vấn đề chung về công ty chứng khoán Công ty chứng khoán là công ty cổ phần, công ty trách nhiệm hữu hạn hoặc công ty hợp danh được thành lập hợp pháp tại Việt Nam và được Uỷ ban chứng khoán cấp giấy phép hoạt động, thực hiện một hay một số loại hình kinh doanh chứng khoán (nghị định 48) .Mụ hình hoạt động cuả công ty chứng khoán Mô hình hoạt động cuả công ty chứng khoán Công ty chứng khoán là một định chế tài chính đặc biệt nờn mô hình tổ chức của công ty chứng khoán cũng có nhiều đặc điểm riêng tuỳ theo đặc điểm của hệ thống tài chính và sự cân nhắc lợi hại của những người làm công tác quản lý doanh nghiệp. Hiện nay trên thế giới có 2 loại mô hình phổ biến là mô hình công ty chứng khoán đa năng và mô hình công ty chứng khoán chuyên doanh. Mô hình công ty chứng khoán đa năng: Theo mô hình này cỏc ngõn hàng thương mại được tham gia vào thị trường chứng khoán và hoạt động với tư cách là chủ thể kinh doanh chứng khoán bên cạnh kinh doanh bảo hiểm và tiền tệ là các lĩnh vực kinh doanh truyền thống của các ngân hàng. Ưu điểm của mô hình công ty chứng khoán đa năng là rủi ro được chia sẻ giữa các hoạt động kinh doanh khác nhau của ngân hàng, nhờ đó các rủi ro trong hoạt động kinh doanh chứng khoán được giảm 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com bớt, tạo khả năng chịu đựng cao đối với các biến động của thị trường chứng khoán.
Nhưng mô hình này lại hạn chế sự phát triển của thị trường chứng khoán, do các ngân hàng với tiềm lực về vốn lớn nên có thể dễ dàng gây lũng đoạn thị trường và do xu hướng của các ngân hàng thớch cỏc hoạt động đầu tư và cho vay vốn hơn là các hoạt động bảo lãnh và phát hành chứng khoán, vì thế không thúc đẩy thị trường chứng khoán phát triển. Mô hình này được biểu hiện dưới 2 hình thức sau: - Công ty chứng khoán đa năng 1 phần: theo mô hình này các ngân hàng muốn thực hiện hoạt động kinh doanh chứng khoán thì phải thành lập các công ty con hạch toán độc lập và hoạt động tách rời với các ngân hàng. Các công ty con được thành lập theo mô hình này thường là các công ty trách nhiệm hữu hạn. - Công ty chứng khoán đa năng toàn phần: đây là mô hình hoạt động mà các ngân hàng được phép trực tiếp thực hiện kinh doanh chứng khoán bên cạnh hoạt động kinh doanh tiền tệ và bảo hiểm.
Mô hình công ty chứng khoán chuyên doanh: Mô hình công ty chứng khoán chuyên doanh là mô hình mà hoạt động kinh doanh chứng khoán sẽ do các công ty chứng khoán độc lập, chuyên môn hoá trong lĩnh vực chứng khoán thực hiện. Các ngân hàng không được tham gia vào hoạt động kinh doanh chứng khoán. Do không có sự tham gia của các ngân hàng nên mô hình này hạn chế được rủi ro cho hoạt động kinh doanh của các ngân hàng, nhất là khi có sự biến động lớn trên thị trường chứng khoán sẽ không dẫn tới sự sụp đổ của hệ thống ngân hàng dẫn tới sự sụp đổ cuả toàn bộ hệ thống tài chính. Mô hình này do có sự chuyên môn hoá hoạt động nên tạo điều kiện thuận lợi cho thị trường chứng khoán phát triển.
Mô hình công ty chứng khoán chuyên doanh hiện nay đang được áp dụng ở một số nước có ttck phát triển như: Mỹ, Nhật Bản, Canada, Hàn Quốc…… Tuy nhiên trong điều kiện phát triển cuả thị trường chứng khoán hiện nay, các quốc gia đang thực hiện theo mô hình công ty chứng khoán chuyên doanh 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com đều có xu hướng giảm dần sự hạn chế các ngân hàng thương mại tham gia vào ttck và các công ty chứng khoán cũng đang được mở rộng lĩnh vực kinh doanh sang cả các lĩnh vực tài chính và tiền tệ trong nền kinh tế.Tổ chức của công ty chứng khoán Tổ chức của công ty chứng khoán Công ty chứng khoán có thể được tổ chức theo nhiều cấu trúc khác nhau tuỳ thuộc vào quy mô và sự phát triển của TTCK và phương thức kinh doanh của chủ sở hữu công ty. Có 3 loại hình tổ chức công ty chứng khoán: Công ty hợp danh: là hình thức kinh doanh mà có từ 2 chủ sở hữu trở lên. Các thành viên mà tham gia vào quá trình quản lý điều hành công ty là các thành viên hợp danh, các thành viên hợp danh này phải chịu trách nhiệm vô hạn với các khoản nợ của công ty bằng toàn bộ tài sản của mỡnh. Cũn cỏc thành viên không tham gia điều hành công ty được gọi là thành viên góp vốn, chịu trách nhiệm với các khoản nợ trong giới hạn vốn góp của họ.
Công ty trách nhiệm hữu hạn: là loại hình công ty chứng khoán đòi hỏi trách nhiệm của các thành viên đối với khoản nợ của công ty trong phạm vi vốn góp. Mô hình này tạo ra rất nhiều thuận lợi về phương diện huy động vốn và về phương diện nhân sư. Đội ngò nhân viên quản lý tốt hơn loại hình công ty chứng khoán hợp danh do được qua tuyển chọn. Công ty cổ phần: công ty cổ phần là 1 pháp nhân độc lập với các chủ sở hữu là các cổ đông.
Cơ quan quyền lực cao nhất là hội đồng quản trị được bầu ra từ đại hội cổ đông, có quyền ra các chính sách của công ty, chỉ định giám đốc cùng với các chức vụ quản lý khác. Rủi ro mà các chủ sở hữu công ty phải chịu được hạn chế ở mức vốn đã đầu tư vào công ty. Hiện nay, các công ty chứng khoán tồn tại chủ yếu dưới hình thức tổ chức này. Dự các công ty chứng khoán đựơc tổ chức theo loại hình nào trong 3 loại hình tổ chức trờn thỡ cơ cấu tổ chức của công ty chứng khoán cũng đều bao 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com gồm 2 khối tương ứng với khối lượng công việc mà các công ty chứng khoán thực hiện trong quá trình hoạt động kinh doanh.
Khối I: Thực hiện các giao dịch mua bán kinh doanh chứng khoán và các nghiệp vụ có mối liên hệ trực tiếp với khách hàng. Khối này đem lại thu nhập cho công ty bằng cách đáp ứng nhu cầu hiện tại của khách hàng và tạo ra các sản phẩm dịch vụ mới phục vụ các nhu cầu tiềm năng khác của khách hàng. Khối này có thể tổ chức theo nhiều phòng ban tương ứng với từng nghiệp vụ kinh doanh chứng khoán hay kết hợp nhiều nghiệp vụ kinh doanh chứng khoán thành một phòng ban như: phòng môi giới, phòng tự doanh, phòng tư vấn đầu tư, phòng thanh toán và lưu ký chứng khoán, phòng bảo lãnh phát hành chứng khoỏn…. Khối II : thực hiện các công việc bổ trợ, giúp đỡ cho hoạt động của khối I được tốt hơn, bao gồm cỏc phũng ban sau: phòng hành chính tổng hợp, phòng kế toán, phòng nghiên cứu và phát triển, phòng phân tích, phòng máy tính, tin hoc, phòng kế hoạch….
Ngoài ra, một số công ty chứng khoán cũn cú cỏc chi nhánh hay trụ sở đặt tại các địa phương khác nhau trong cả nước.Các hoạt động nghiệp vụ của công ty chứng khoán Các hoạt động nghiệp vụ của công ty chứng khoán Theo nghị định 48, công ty chứng khoán được phép thực hiện 5 loại hình kinh doanh chứng khoán sau: môi giới, tự doanh, quản lý danh mục đầu tư, bảo lãnh phát hành, tư vấn đầu tư chứng khoán. Ngoài ra, công ty chứng khoán còn thực hiện các nghiệp vụ khác liên quan và có tác dụng hỗ trợ cho các nghiệp vụ kinh doanh chứng khoán. Nghiệp vụ môi giới chứng khoán: Môi giới chứng khoán là hoạt động trung gian hoặc đại diện mua bán chứng khoán cho khách hàng để hưởng hoa hồng (nghị định 48). Nghiệp vụ môi giới chứng khoán là nghiệp vụ nối liền giữa công ty và khách hàng là các nhà đầu tư, nhằm cung cấp thông tin và thực hiện tư vấn cho 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com khách hàng.
Nghiệp vụ môi giới đáp ứng nhu cầu đầu tư và các nhu cầu tâm lý khác của khách hàng bằng cách cung cấp các dịch vụ tài chính, giúp khách hàng thực hiện giao dịch theo yêu cầu và hoạt động vì lợi Ých của họ. Đây là nghiệp vụ mà công ty chứng khoán nào cũng đăng ký thực hiện. Nghiệp vô tù doanh chứng khoán: Tù doanh là nghiệp vụ công ty chứng khoán tự tiến hành các giao dịch mua bán chứng khoán cho chính mình. Hoạt động tự doanh được tiến hành theo phương thức giao dịch trực tiếp hay gián tiếp qua sự thoả thuận của công ty chứng khoán với các đối tác hoặc giao dịch qua sở giao dịch chứng khoán.
Hoạt động tự doanh của công ty chứng khoán được thực hiện do có rất nhiều mục đích khác nhau: - Nhằm thu lợi cho chính công ty qua lợi tức và phần chênh lệch thị giá. Do có được lợi thế về thông tin và các hoạt động nghiệp vụ, hoạt động tự doanh của công ty chứng khoán thường là các hoạt động đầu cơ chênh lệch giá nhằm thực hiện các giao dịch arbit có chênh lệch giá tại các thị trường khu vực. - Dự trữ để đảm bảo khả năng thanh toán: còng như các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh khỏc, cỏc công ty chứng khoán cũng là một doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực tài chính nên cần phải đảm bảo khả năng thanh toán. Các loại chứng khoán là một công cụ tài chính có tính thanh khoản cao và có khả năng tạo lợi nhuận lớn và là loại hình tài sản có chức năng dự trữ để đảm bảo thanh toán.
- Kinh doanh hùn vốn và kinh doanh đầu tư - Can thiệp bảo vệ giá chứng khoán: khi giá chứng khoán bị biến động bất lợi do tình hình hoạt động chung của thị trường, các công ty chứng khoán tham gia can thiệp vào thị trường để bình ổn giá cả thị trường theo yêu cầu của các cơ quan quản lý thị trường và vì mục đích tự bảo vệ cho chính công ty và nhà đầu tư của mình. Nghiệp vụ bảo lãnh phát hành: 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.