PHẦN MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Là một doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây lắp dân dụng vì vậy nguyên vật liệu phục vụ thi công của công ty cổ phần xây dựng Sông Mã số 6 cũng mang những đặc thù riêng. Với chức năng nhiệm vụ chính là xây dựng các công trình: Xây dựng nhà cửa, vật kiến trúc, giao thông… cho nên vật liệu phuc vụ cho thi công rất phong phú đa dạng, lại phải vận chuyển đi nhiều địa điểm thi công khác nhau nên rất khó quản lý. Nguyên vật liệu là yếu tố đầu vào quyết định đến chất lƣợng công trình, nhu cầu về nguyên vật liệu đƣợc đảm bảo thì tiến độ thi công mới đƣợc đảm bảo nhƣng trong thực tế vấn đề về chất lƣợng nguyên vật liệu lại chƣa đƣợc quan tâm đúng mức, tình trạng bớt xén nguyên vật liệu trong thi công rất phổ biến đặt ra yêu cầu về quản lý nguyên vật liệu cả về số lƣợng và chất lƣợng.
Hơn nữa, chi phí nguyên vật liệu chiếm tỷ trọng tƣơng đối cao trong toàn bộ chi phí xây dựng công trình, tiết kiệm đƣợc chi phí nguyên vật liệu chính là góp phần quan trọng để hạ giá thành công trình vì thế kế toán nguyên vật liệu đóng vai trò hết sức quan trọng. Vấn đề trƣớc mắt là cần phải hạch toán đầy đủ, kịp thời nguyên vật liệu trong quá trình thi công công trình. Chỉ cần một biến động nhỏ trong chi phí nguyên vật liệu cũng ảnh hƣởng đến giá thành sản phẩm, ảnh hƣởng đến lợi nhuận của công ty. Mặt khác qua quá trình thực tập tại công ty em nhận thấy còn tồn tại một số hạn chế nhƣ: Công tác kế toán nguyên vật liệu trong quá trình thu mua còn nhiều chỗ chƣa rõ ràng, một số lần thu mua nguyên vật liệu chƣa đầy đủ các bƣớc cần thiết theo chế độ quy định nhƣ chƣa có giấy đề nghị mua vật tƣ, không thành lập ban kiểm nghiệm vật tƣ vì vậy mà không có biên bản kiểm nghiệm vật tƣ.
Công tác kế toán nguyên vật liệu không theo một phƣơng pháp kế toán nhất định. Công ty không tiến hành kiểm kê nguyên vật liệu… nên dẫn đến tình trạng một số nguyên vật liệu nhập kho không đảm bảo chất lƣợng, số lƣợng làm ảnh hƣởng đến chất lƣợng công trình làm giảm uy tín của công ty. Chính vì vậy việc hoàn thiện hơn nữa công tác kế toán nguyên vật liệu tại công ty cổ phần xây dựng Sông Mã số 6 là cần thiết và tất yếu trong kế hoạch giảm chi phí sản xuất hạ giá thành sản phẩm mà vẩn đảm bảo chất lƣợng công trình. Nhận thức đƣợc tầm quan trọng của công tác kế toán nguyên vật liệu và mong muốn góp phần hoàn thiện kế toán nguyên vật liệu tại công ty cổ phần xây dựng Sông Mã số 6 em đã lựa chon đề tài “Một số giải pháp góp phần hoàn thiện kế toán nguyên vật liệu tại công ty cổ phần xây dƣng Sông Mã số 6” cho khóa luận tốt nghiệp của mình.
Mục đích nghiên cứu - Đánh giá thực trạng công tác kế toán nguyên vật liệu tại công ty cổ phần xây dƣng Sông Mã số 6. - Đƣa ra ý kiến và đề xuất một số giải pháp góp phần hoàn thiện công tác kế toán nguyên vật liệu của ty cổ phần xây dƣng Sông Mã số 6. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu. Thực trạng kế toán nguyên vật liệu tại công ty cổ phần xây dƣng Sông Mã số 6 Nghiên cứu tài liệu kế toán nguyên vật liệu trong năm 2012 tại công ty cổ phần xây dƣng Sông Mã số 6.
Phƣơng pháp nghiên cứu Phƣơng pháp nghiên cứu tài liệu: Tham khảo các tài liệu, các nguyên tắc, các chuẩn mực, các chế độ kế toán hiện hành. Phƣơng pháp điều tra, phỏng vấn: Điều tra từ các nhà cung cấp nguyên vật liệu của công ty, điều tra quá trình nhập - xuất nguyên vật liệu có đúng với quy định. Phỏng vấn cán bộ phòng kế toán, phòng kế hoạch và phòng thu mua của công ty để thu thập số kiệu phục vụ cho quá trình nghiên cứu. Phƣơng pháp phân tích: từ những số liệu thu thập đƣợc tiến hành phân tích thông tin, tính toán các tỷ suất vá nhận xét dựa trên kết quả tính toán.
Các phƣơng pháp khoa học của kế toán. + Phƣơng pháp chứng từ kế toán để thu thập thông tin. +Phƣơng pháp tài khoản kế toán để hệ thống hóa thông tin. +Phƣơng pháp tính giá dùng để xác định trị giá thực tế của nguyên vật liệu xuất kho theo quy định.
Nội dung kết cấu của báo cáo Chƣơng 1: Những vấn đề lý luận cơ bản về kế toán nguyên vật liệu trong doanh nghiệp xây dựng Chƣơng 2: Thƣc trạng công tác kế toán nguyên liệu, vật liệu tại công ty cổ phần xây dựng Sông Mã số 6. Chƣơng 3: Một số ý kiến góp phần hoàn thiện kế toán nguyên vật liệu tại công ty cổ phần xây dựng Sông Mã số 6. B: PHẦN NỘI DUNG Chƣơng 1 Những vấn đề lý luận cơ bản về kế toán nguyên vật liệu trong doanh nghiệp xây lắp. Sự cần thiết của kế toán nguyên vật liệu trong doanh nghiệp xây lắp.
Khái niệm về nguyên vật liệu. Nguyên vật liệu của doanh nghiệp là những đối tƣợng lao động mua ngoài hoặc tự chế dùng cho mục đích sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp để chế tạo ra sản phẩm, là một bộ phận trọng yếu của tƣ liêu sản xuất, nguyên vật liệu là đối tƣợng lao động đã qua sự tác động của con ngƣời. Trong đó vật liệu là những nguyên liệu đã trải qua chế biến. Vật liệu đƣợc chia thành vật liệu chính , vật liệu phụ và nguyên liệu gọi tắt là nguyên vật liệu.
Việc phân chia nguyên vật liêu thành nguyên vật liệu chính, nguyên vật liêu phụ không phải dựa vào đặc tính vật lý, hóa học hay khối lƣợng tiêu hao mà là sự tham gia của chúng vào cấu thành sản phẩm. Trong quá trình thi công xây dựng công trình, chi phí sản xuất cho nghành xây lắp gắn liền với việc sử dụng nguyên nhiên liệu, máy móc và thiết bi thi công và trong đó: Nguyên vật liêu là một trong 3 yếu tố cơ bản của quá trình sản xuất, là cơ sở cấu thành nên sản phẩm công trình. Trong quá trình tham gia vào hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp nguyên vật liệu bị tiêu hao toàn bộ và chuyển giá trị một lần vào chi phí sản xuất kinh doanh trong kỳ. Đặc điểm và yêu cầu quản lý nguyên vật liệu.
a) Đặc điểm nguyên vật liệu. Sản phẩm của doanh nghiệp xây dựng là các công trình, hạng mục công trình có kết cấu phức tạp, thời gian thi công dài, giá trị công trình lớn. Do vậy nguyên vật liệu dùng trong doanh nghiệp xây lắp rất đa dạng, phong phú về chủng loại, phức tạp về kỹ thuật. Trong mỗi quá trình sản xuất, nguyên vật liệu không ngừng chuyển hoá biến đổi về mặt hiện vật và giá trị.
Qúa trình hoạt động sản xuất trong các doanh nghiệp xây lắp là sự kết hợp các yếu tố của quá trình sản xuất, đó là sức lao động của con ngƣời, tƣ liệu lao động và đối tƣợng lao động, nguyên vật liệu trong doanh nghiệp xây lắp thƣờng có đặc điểm: Về mặt hiện vật: Nguyên vật liệu chỉ tham gia vào một quá trình sản xuất kinh doanh, dƣới sự tác động của lao động chúng bị tiêu hao toàn bộ hoặc bị thay đổi hình thái vật chất ban đầu tạo ra hình thái vật chất của sản phẩm. 1 Về mặt giá trị: Khi tham gia vào sản xuất, nguyên vật liệu chuyển dịch một lần toàn bộ giá trị của chúng vào chi phí sản xuất kinh doanh trong kỳ. Tuy nhiên do đặc điểm của hoat động xây lắp một bộ phận vật liệu (vật liệu luân chuyển) không mang những đặc điểm trên. Vật liệu luân chuyển có thể tham gia vào một hoặc nhiều kỳ kinh doanh.
b)Yêu cầu quản lý nguyên vật liệu. Xuất phát từ vai trò, đặc điểm của nguyên vật liệu trong quá trình thi công xây lắp yêu cầu quản lý nguyên vật liệu là một yêu cầu không thể thiếu trong bất kỳ doanh nghiệp xây lắp nào. Vì vậy các doanh nghiệp xây lắp cần thiết phải tổ chức việc quản lý và hạch toán một cách chặt chẽ ở tất cả các khâu trừ khâu thu mua, vận chuyển, bảo quản, dự trữ và sử dụng nguyên vật liệu. Quản lý tốt các khâu trên là điều kiện cần thiết để đảm bảo chất lƣợng sản phẩm, tiết kiệm chi phí, giảm giá thành, tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp.
Để thuận lợi trong công tác quản lý và hạch toán nguyên vật liệu, trƣớc hết các doanh nghiệp phải xây dựng đƣợc hệ thống danh điểm và đánh số danh điểm của nguyên vật liệu phải rõ ràng, chính xác tƣơng ứng với quy cách, chủng loại của nguyên vật liệu. - Trong khâu thu mua: Cần quản lý về số lƣợng, chủng loại, quy cách, chất lƣợng, giá cả và chi phí thu mua cũng nhƣ kế hoạch thu mua theo đúng tiến độ thời gian phù hợp với kế hoạch thi công, xây dựng công trình. Trong danh nghiệp vật liệu luôn đƣợc dự trữ ở một mức nhất định ,hợp lý nhằm đảm bảo cho quá trình thi công đƣợc liên tục. Do vậy,các danh nghiệp phải xác định mức tồn kho tối đa và tối thiểu cho từng danh điểm nguyên vật liệu, tách việc dự trữ quá nhiều hoặc quá ít một loại nguyên nguyên vật liệu nào đó gây ra tình trạng ứ đọng hoặc khan hiếm vật liệu ảnh hƣỏng đến tốc độ chu chuyển vốn và tiến độ thi công các công trình.
Định mức tồn kho còn là cơ sở để xác định kế họach thu mua nguyên vật liệu và kế hoạch tài chính của doanh nghiệp - Để bảo quản tốt nguyên vật liệu dự trữ ,giảm thiểu hƣ hao, mất mát các doanh nghiệp cần phải xác định hệ thống kho tàng , bến bãi đủ tiêu chuẩn kỹ thuật , thủ kho có đủ phẩm chất đạo đức trình độ chuyên môn để quản lý nguyên vật liệu tồn kho và thực hiện chức năng tồn kho và thực hiện các nghiệp vụ nhập - xuất kho, tránh việc bố trí kiêm nhiệm chức năng thủ kho với tiếp liệu và tính toán vật tƣ. 2 - Trong khâu sử dụng cần phải tổ chức tốt việc ghi chép, phản ánh tình hình nhập xuất nguyên vật liệu dùng trong sản xuất kinh doanh. Đòi phải thực hiện việc sử dụng tiết kiệm hợp lý nếu cơ sở định mức dự toán chi phí vật liệu nhằm hạ thấp mức tiêu hao vật liệu, hạn chế các hao hụt mất mát trong thi công .