Chương 1: Cơ sở lý luận về Đào tạo và PTNNL. Chương 2: Thực trạng công tác Đào tạo và PTNNL tại Công ty TNHH Điện tử Đức Thịnh. Chương 3: Giải pháp hoàn thiện công tác Đào tạo PTNNL tại Công ty TNHH Điện tử Đức Thịnh. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC ĐÀO TẠO VÀ PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC 1.1 Những khái niệm cơ bản liên quan đến nội dung nghiên cứu Công tác Đào tạo và PTNNL 1.1 Khái niệm về nguồn nhân lực Việt Nam hiện nay đang trong cuộc cách mạng Công nghệ 4.0 vì vậy nguồn nhân lực luôn là một yếu tố quan trọng và được quan tâm nhất bởi nó quyết định đến sự phát triển của mỗi quốc gia.
Nguồn nhân lực có thể lực tốt sẽ giúp tăng năng suất lao động cũng như có trí lực tốt sẽ tiếp cận được nhiều cơ hội phát triển, gia tăng tốc độ tăng trưởng kinh tế và sử dụng tốt mọi nguồn lực. Tuy nhiên, “nguồn nhân lực” hiện nay đang được định nghĩa theo rất nhiều cách khác nhau. Giáo trình “Quản lý và phát triển nguồn nhân lực xã hội” của GS. Bùi Văn Nhơn xuất bản năm 2006, “Nguồn nhân lực doanh nghiệp là lực lượng lao động của từng doanh nghiệp, là số người có trong danh sách của doanh nghiệp, do doanh nghiệp trả lương”.
Giáo trình “Quản trị nhân lực”, đại học Kinh tế quốc dân do Ths. Nguyễn Vân Điềm và PGS.TS Nguyễn Ngọc Quân chủ biên (2004) thì khái niệm này được hiểu như sau: “Nguồn nhân lực của một tổ chức bao gồm tất cả những người lao động làm việc trong tổ chức đó, còn nhân lực được hiểu là nguồn lực của mỗi con người mà nguồn lực này gồm có thể lực và trí lực”. Giáo trình “Quản trị nguồn nhân lực” của PGS.TS Trần Kim Dung, in năm 2011: “Nguồn nhân lực của một tổ chức được hình thành trên cơ sở của những cá nhân có vai trò khác nhau và được liên kết với nhau theo những mục tiêu nhất định.” Tuy nhiên, những khái niệm trên chưa thể hiện rõ được sự mạnh mẽ tiềm ẩn của các cá nhân trong một tổ chức nếu họ được động viên, kết hợp tốt với nhau. Vì vậy chúng ta có thể hiểu là: Nguồn nhân lực của một tổ chức là tập hợp những người lao động cùng làm việc trong tổ chức đó có thể lực và trí lực khác nhau, họ có thể đoàn kết cùng với sự động viên, khuyến khích để tạo nên sức mạnh hoàn thành tốt mục tiêu của tổ chức đã đặt ra.2 Khái niệm về đào tạo phát triển nguồn nhân lực.
Theo quan điểm truyền thống, đào tạo thường được dành cho những nhân viên mới, kinh nghiệm còn non và để phục vụ cho nhu cầu công việc hiện tại, còn phát triển dành cho các nhân viên cao cấp, nhằm phục vụ cho nhu cầu công việc trong tương lai và sự khác biệt cơ bản giữa đào tạo và phát triển thể hiện ở chỗ đào tạo thường tập trung vào các kỹ năng tay chân và thực hiện trong thời gian ngắn còn phát triển chú trọng kỹ năng giao tiếp, ra quyết định và thực hiện trong thời gian dài,. Wayne, khái niệm đào tạo và phát triển sẽ được dùng thay đổi cho nhau và đều bao gồm các chương trình được hoạch định nhằm hoàn thiện việc thực hiện công việc ở các cấp: Cá nhân, nhóm và doanh nghiệp. Vấn đề hoàn thiện thực hiện công việc sẽ kéo theo những thay đổi có thể đo lường được về kiến thức, kỹ năng, quan điểm và hành vi xã hội. Theo Slide “Quản trị nguồn nhân lực” của Học Viện Ngân Hàng: Điểm tương đồng giữa đào tạo và phát triển thể hiện là chúng đều có các phương pháp, các quy trình nhằm cung cấp những kiến thức, kĩ năng, thái độ cho nhân viên để đáp ứng nhu cầu công việc trong doanh nghiệp.
- Đào tạo là những nỗ lực của tổ chức nhằm giúp người lao động học tập những kiến thức, kỹ năng và thái độ cần thiết để thực hiện hiệu quả các chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của mình. Hiểu một cách cụ thể hơn, đào tạo là một quy trình của tổ chức, đưa ra nhằm làm tăng kết quả thực hiện công việc. - Phát triển cũng là tăng kiến thức, kỹ năng và thái độ nhằm mở ra cho người lao động những công việc mới tuy nhiên khung thời gian là trong tương lai và nó cũng bao gồm cả giáo dục chính thức và trải nghiệm. Nhìn chung, đào tạo và phát triển nguồn nhân lực là hoạt động nhằm trang bị kiến thức căn bản hay huấn luyện, nâng cao kỹ năng, thành thạo nghề nghiệp cho công nhân viên.
Trên đây là các quan điểm khác nhau về đào tạo và phát triển nhưng nhìn chung, chúng ta có thể hiểu “đào tạo và phát triển nguồn nhân lực là một hoạt động có tổ chức được tiến hành trong một thời gian nhất định nhằm đem đến sự thay đổi về kiến thức, kỹ năng và thái độ của người lao động đối với công việc của họ. Việc 4 đào tạo và phát triển nguồn nhân lực sẽ tác động đến công viêc, cá nhân và tổ chức. Vì vậy, đào tạo và phát triển là các hoạt động tất yếu cần phải làm nhằm duy trì và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực của tổ chức, nó quyết định đến vị trí của tổ chức, sự phát triển và sự thắng lợi trong môi trường cạnh tranh của các tổ chức. Thông qua việc đào tạo và phát triển nguồn nhân lực có thể giúp cho các cá nhân trong tổ chức định hướng rõ hơn về các nhiệm vụ, trách nhiệm và mục tiêu công tác của bản thân, nâng cao kiến thức và kỹ năng và thái độ, có được tố chất và khả năng nghiệp vụ tốt để thực hiện mục tiêu của doanh nghiệp đã đề ra, tạo ra giá trị lớn nhất cho doanh nghiệp cùng với sự vươn lên của bản thân.3 Mối quan hệ đào tạo và phát triển nguồn nhân lực Bảng 1.1 Mối quan hệ giữa đào tạo và phát triển nguồn nhân lực Chỉ tiêu Đào tạo Phát triển Tập trung Công việc ở hiện tại Công việc trong tương lai Phạm vi Cá nhân Cá nhân và tổ chức Thời gian Ngắn hạn Dài hạn Mục đích Khắc phục sự thiếu Phục vụ cho tương lai.
hụt về kiến thức, kỹ năng.2 Vai trò, mục tiêu, ý nghĩa của đào tạo và phát triển nguồn nhân lực 1.1 Vai trò của đào tạo và phát triển nguồn nhân lực 1. Đối với tổ chức. Trước hết việc đào tạo giúp cho người lao động nâng cao tay nghề, làm tăng năng suất, chất lượng và hiệu quả thực hiện công việc. Khi đó giá thành sản phẩm sẽ giảm, tăng lượng tiêu thụ hàng hóa, dịch vụ của doanh nghiệp, giúp doanh nghiệp mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm, mở rộng các kênh phân phối làm tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp.
Khi được đào tạo người lao động sẽ nhận thức được những công việc họ cần phải làm, làm tăng sự chủ động trong công việc, làm việc một cách độc lập và tự 5 giác, giúp doanh nghiệp giảm thiểu được chi phí cho việc quản lý quá trình làm việc của người lao động. Nhờ có đào tạo và phát triển, tổ chức sẽ duy trì và nâng cao được chất lượng nguồn nhân lực của mình, đảm bảo đội ngũ nhân viên có trình độ chuyên môn kỹ thuật cao. Điều đó giúp tổ chức nâng cao sự ổn định và vị thế của mình, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho việc áp dụng khoa học kỹ thuật vào công việc cũng như quản lý các hoạt động của tổ chức. Cuối cùng, việc đào tạo và phát triển nguồn nhân lực sẽ giúp tổ chức có một đội ngũ cán bộ tốt, đảm bảo nhân lực trong ngắn hạn và dài hạn, trang bị cho nhân viên những kỹ năng cần thiết để có thể đảm nhiệm những vị trí chủ chốt cũng như tăng sức cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường.
Đối với người lao động. Khi được đào tạo, hiệu quả lao động của người lao động tăng lên làm cho doanh thu tăng lên vì vậy, thù lao của người lao động cũng tăng lên tạo động lực thúc đẩy người lao động cống hiến hết mình. Nhờ có hoạt động đào tạo mà người lao động hài lòng hơn, dễ thích nghi hơn đối với công việc của họ, khi đó người lao động sẽ gắn bó hơn với công việc, với tổ chức của mình. Hoạt động đào tạo đóng vai trò quan trọng trong việc tạo dựng “thương hiệu cá nhân” cho bản thân người lao động, làm tiền đề cho sự phát triển, giúp cho họ có một vị trí vững chắc trong doanh nghiệp cũng như từng bước thăng tiến trong công việc.
Việc đào tạo và phát triển giúp người lao động học hỏi các kỹ năng, kiến thức một cách nhanh nhất, ứng dụng tốt nhất để sử dụng các thiết bị hiện đại trong doanh nghiệp; cũng như linh hoạt trong việc xử lý các vấn đề, nâng cao tính sáng tạo và tư duy của người lao động. Đối với xã hội. Việc đào tạo và phát triển nguồn nhân lực không chỉ mang lại lợi ích cho các doanh nghiệp mà nó còn giúp phát triển xã hội, tạo ra nhiều cơ hội việc làm, giúp giảm thiểu tình trạng thất nghiệp cũng như tận dụng được nguồn lực trẻ, dồi dào của đất nước. 6 Việc đầu tư vào đào tạo và phát triển nguồn nhân lực là một khoản đầu tư mang tính chiến lược, dài hạn, quyết định đến sự vững mạnh của đất nước nói chung và doanh nghiệp nói riêng, mang lại một ý nghĩa vô cùng to lớn cho xã hội.2 Mục tiêu của đào tạo và phát triển nguồn nhân lực Theo giáo trình “Quản trị nguồn nhân lực” của PGS.TS Trần Kim Dung thì mục tiêu của đào tạo và phát triển của nguồn nhân lực trong tổ chức là: Trực tiếp giúp nhân viên thực hiện công việc tốt hơn, đặc biệt khi nhân viên thực hiện công việc không đáp ứng được các tiêu chuẩn mẫu, hoặc khi nhận công việc mới.
Cập nhập các kỹ năng, kiến thức mới cho nhân viên, giúp họ có thể áp dụng thành công các thay đổi công nghệ, kỹ thuật trong doanh nghiệp. Tránh tình trạng quản lý lỗi thời. Các nhà quản trị cần áp dụng các phương pháp quản lý sao cho phù hợp với những thay đổi về quy trình công nghệ, kỹ thuật và môi trường kinh doanh. Giải quyết các vấn đề tổ chức.
Đào tạo và phát triển có thể giúp các nhà quản trị giải quyết các vấn đề về mâu thuẫn, xung đột giữa các cá nhân và công đoàn với các nhà quản trị, đề ra các chính sách về quản lý nguồn nhân lực của doanh nghiệp có hiệu quả. Hướng dẫn công việc cho nhân viên mới.