LỜI MỞ ĐẦU I) Lý do chọn đề tài (tính cấp thiết của đề tài) Ngày nay, trong bối cảnh hội nhập kinh tế thế giới, nền kinh tế Việt Nam ngày càng phát triển mạnh mẽ cùng với sự bùng nổ của khoa học kỹ thuật tiên tiến dẫn đến sự cạnh tranh gay gắt giữa các doanh nghiệp. Các doanh nghiệp muốn tồn tại và phát triển buộc phải tận dụng và phát huy tối đa tất cả các nguồn lực của mình, trong đó nguồn lực con ngƣời là quan trọng hơn cả. Kết quả đánh giá thực hiện công việc là căn cứ quan trọng để doanh nghiệp nhìn nhận đƣợc thực tế chất lƣợng nguồn nhân lực của mình, từ đó đƣa ra những biện pháp thích hợp nhằm nâng cao chất lƣợng nguồn nhân lực, từ đó nâng cao hiệu quả làm việc. Đồng thời đánh giá thực hiện công việc là sơ sở để đƣa ra những quyết định quan trọng về nhân sự.
Chính vì vậy mà công tác đánh giá thực hiện công việc có vai trò vô cùng quan trọng trong sự phát triển của chính doanh nghiệp đó. Xuất phát từ sự cần thiết trên, với mong muốn góp 1 phần nhỏ bé trí tuệ của mình vào sự phát triển lâu dài và bền vững của cơ quan nơi em công tác, em xin mạnh dạn chọn đề tài: “Hoàn thiện công tác đánh giá thực hiện công việc tại Chi nhánh Đống Đa thuộc Ngân hàng Nông Nghiệp và Phát Triển Nông Thôn Việt Nam” làm luận văn Thạc sĩ chuyên ngành Quản trị nhân lực. Tổng quan tình hình nghiên cứu có liên quan đến đề tài Xuất phát từ vai trò ý nghĩa của công tác ĐGTHCV đối với tổ chức, và với mong muốn hoàn thiện công tác ĐGTHCV để giúp cho ngƣời lao động ngày càng nâng cao khả năng làm việc và giúp cho tổ chức bố trí nhân sự một cách phù hợp nhất, nhằm đem lại hiệu quả kinh doanh ngày càng cao, hoàn thiện công tác ĐGTHCV là đề tài đang đƣợc nghiên cứu rộng rãi, đƣợc nhiều học viên chọn làm đề tài luận văn tốt nghiệp Đại học, Thạc sĩ nhƣ: Lê Quỳnh Lan, lớp cao học K17 trƣờng đại học kinh tế quốc dân nghiên cứu đề tài “Hoàn thiện công tác ĐGTHCV tại Ngân hàng Techcombank”, Trƣơng Mỹ Chi trƣờng Học viện tài chính, chọn đề tài “Hoàn thiện công tác ĐGTHCV tại ngân hàng quân đội”, Lê Văn Luân (trƣờng 2 học viện ngân hàng chọn đề tài “Hoàn thiện công tác ĐGTHCV tại ngân hàng phát triển nhà và đồng bằng sông Cửu Long – MSB”, Phạm Thu Cúc trƣờng Đại học Kinh tế Quốc dân chọn đề tài “Hoàn thiện công tác ĐGTHCV tại ngân hàng Đại dƣơng – OceanBank”, … Các bài luận văn đã trình bày khá chi tiết thực trạng công tác ĐGTHCV tại các ngân hàng bạn nhƣ: ngân hàng kỹ thƣơng Techcombank, ngân hàng quân đội MB, ngân hàng Đại Dƣơng OceanBank, ngân hàng MSH, … đồng thời các bài luận văn đã đƣa ra các giải pháp về thiết kế mẫu phiếu đánh giá phù hợp cho từng vị trí, các giải pháp hoàn thiện tiêu chí đánh giá, hoàn thiện phỏng vấn đánh giá, … Tuy nhiên, mỗi hệ thống ngân hàng với một đặc điểm riêng về mạng lƣới, về cơ cấu tổ chức, về số lƣợng và chất lƣợng nguồn nhân lực, chất lƣợng hoạt động quản trị nhân sự, về tình hình tài chính, … nên thực trạng công tác ĐGTHCV tại NHNo Đống Đa vẫn mang một nét rất riêng biệt. Trong bài luận văn của mình, em cũng đã trình bày các giải pháp hoàn thiện tiêu chuẩn thực hiện công việc nhằm tạo nên bản sắc văn hóa riêng biệt của NHNo Đống Đa nói riêng và của Agribank nói chung, đồng thời em cũng trình bày một số giải pháp để hoàn thiện phƣơng pháp đánh giá sao cho phù hợp nhất với đặc điểm kinh doanh và nhân sự của chi nhánh.
ĐGTHCV không chỉ là đề tài nóng đƣợc nhiều ngƣời chọn làm đề tài luận văn mà còn là chủ đề đƣợc nghiên cứu trao đổi rộng rãi trên các trang internet, bài báo phân tích chuyên sâu về ĐGHTCV nhƣ: bài viết “Kỹ năng đánh giá nhân sự” trên trang www.net, bài “các lỗi cần tránh trong đánh giá thực hiện công việc” trên trang www.co/luan-van/, bài “Bí quyết đánh giá đúng nhân viên” trên trang: www.vn/kinh-te. Các bài viết đã nêu ra những hạn chế trong công tác ĐGTHCV mà nhiều doanh nghiệp mắc phải, và nêu ra những kinh nghiệm trong triển khai. Đây thực sự là những tài liệu có giá trị, cung cấp những kiến thức hữu ích để hoàn thiện công tác ĐGHTCV tại các tổ chức. Mục tiêu nghiên cứu Hệ thống lại lý luận cơ bản về công tác đánh giá thực hiện công việc của ngƣời lao động trong tổ chức.
Phân tích thực trạng công tác đánh giá thực hiện công việc tại Chi 3 nhánh Đống Đa thuộc Ngân hàng Nông Nghiệp và Phát Triển Nông Thôn Việt Nam Đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác đánh giá cán bộ, nhân viên trong chi nhánh. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu Đối tƣợng nghiên cứu: Công tác đánh giá thực hiện công việc tại Chi nhánh Đống Đa thuộc Ngân hàng Nông Nghiệp và Phát Triển Nông Thôn Việt Nam. Phạm vi nghiên cứu: Các phòng ban nghiệp vụ tại Chi nhánh Đống Đa thuộc Ngân hàng Nông Nghiệp và Phát Triển Nông Thôn Việt Nam Thời gian nghiên cứu: Số liệu phân tích là từ năm 2008 đến năm 2012, trong đó tập trung chủ yếu vào năm 2012. Phƣơng pháp nghiên cứu Để nghiên cứu đề tài này, đầu tiên em hệ thống lại kiến thức lý thuyết có liên quan làm cơ sở lý luận, từ đó kết hợp với các phƣơng pháp thống kê, phân tích, tổng hợp để đánh giá hoạt động thực tế tại Chi nhánh.
Bên cạnh đó, em sử dụng phƣơng pháp khảo sát thực tế vấn đề nghiên cứu thông qua: Quan sát, trao đổi, phỏng vấn trực tiếp, sử dụng bảng hỏi và phiếu điều tra thực tế đối với ngƣời lao động (là các cán bộ, nhân viên tại Ngân hàng) và ngƣời quản lý (là các thành phần trong ban lãnh đạo, các trƣởng phó phòng các phòng ban nghiệp vụ) về công tác ĐGTHCV tại chi nhánh nhƣ: tiêu chuẩn ĐHTCV, phƣơng pháp đánh giá, chu kỳ đánh giá, ngƣời đánh giá, chất lƣợng đánh giá. nhằm thu thập số liệu làm dẫn chứng cho việc phân tích của mình. Số lƣợng phiếu phỏng vấn thƣờng là 204 phiếu, với nội dung 12 câu hỏi / 1 phiếu, đồng thời tiến hành phỏng vấn sâu đối với một lãnh đạo chi nhánh, lãnh đạo phòng nghiệp vụ, và một số nhân viên có thâm niên nghề nghiệp khác nhau. Kết cấu đề tài Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về công tác đánh giá thực hiện công việc trong tổ chức Chƣơng 2: Thực trang công tác đánh giá thực hiện công việc tại Chi nhánh Đống Đa thuộc ngân hàng Nông Nghiệp và Phát Triển Nông Thôn Việt Nam Chƣơng 3: Giải pháp hoàn thiện công tác đánh giá thực hiện công việc tại Chi nhánh Đống Đa thuộc ngân hàng Nông Nghiệp và Phát Triển Nông Thôn Việt Nam 5 CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC ĐÁNH GIÁ THỰC HIỆN CÔNG VIỆC 1.1 Khái niệm, mục đích và tầm quan trọng của đánh giá thực hiện công việc 1.1 Khái niệm Kết quả làm việc của ngƣời lao động có ảnh hƣởng trực tiếp hoặc gián tiếp đến mục tiêu chiến lƣợc của tổ chức.
Vì thế, việc ĐGTHCV là hoạt động quản lý nguồn nhân lực quan trọng trong bất kỳ một tổ chức nào. ĐGTHCV là “sự đánh giá có hệ thống và chính thức tình hình thực hiện công việc của người lao động trong quan hệ so sánh với các tiêu chuẩn đã được xây dựng từ trước và có thảo luận về sự đánh giá đó với người lao động" [1, tr5-8]. Đánh giá có hệ thống nghĩa là có tổ chức một bộ máy đánh giá, việc đánh giá hƣớng vào cả thời kỳ làm việc của ngƣời lao động chứ không phải một thời điểm trong cả quá trình làm việc của ngƣời lao động, ngoài ra phải lựa chọn đƣợc phƣơng pháp đánh giá khoa học phù hợp với đặc điểm và mục tiêu của tổ chức. Đánh giá chính thức đƣợc hiểu là đánh giá công khai bằng văn bản, có chu kỳ đánh giá rõ ràng, và có thảo luận kết quả đánh giá với ngƣời lao động, tức là ngƣời đánh giá sẽ thông báo và trao đổi với ngƣời lao động về kết quả đánh giá, những ƣu điểm và hạn chế còn tồn tại trong thực hiện công việc, xem xét ý kiến nguyện vọng, đề xuất của ngƣời lao động để từ đó có biện pháp phù hơp giúp họ hoàn thiện khả năng thực hiện công việc.
ĐGTHCV chính là sự mô tả một cách hệ thống những điểm mạnh điểm yếu hay mô tả lại quá trình thực hiện nhiệm vụ của ngƣời lao động dựa trên sự so sánh với các tiêu chuẩn thực hiện công việc và chỉ tiêu lao động đã đƣợc xây dựng từ trƣớc. Trong đó, các tiêu chuẩn thực hiện công việc chính là những chuẩn mực chung về chất lƣợng công việc mà tổ chức mong muốn và yêu cầu ngƣời lao động phải tuân thủ. Còn các chỉ tiêu lao động là những con số cụ thể về số lƣợng công 6 việc mà tổ chức giao khoán cho ngƣời lao động phải đạt đƣợc hoặc vƣợt hơn trong kỳ. Khác với các chỉ tiêu lao động, thƣờng lƣợng hóa đƣợc bằng những con số cụ thể và các con số này có thể thay đổi thƣờng xuyên qua mỗi kỳ đánh giá, phụ thuộc vào mục tiêu kế hoạch kinh doanh của tổ chức, còn tiêu chuẩn thực hiện công việc thƣờng là những chuẩn mực chung cho chất lƣợng công việc nên khó lƣợng hóa, và thƣờng đƣợc miêu tả bằng lời nói, các tiêu chuẩn công việc thƣờng ít biến đổi hơn các chỉ tiêu lao động.2 Mục đích ĐGTHCV nhằm đạt các mục đích sau đây: * Đối với ngƣời lao động: - Giúp ngƣời lao động thực hiện công việc tốt hơn khi họ nhận thức rõ đƣợc ƣu điểm và hạn chế của mình trong thực hiện công việc.
Ngoài ra, thông qua bƣớc phỏng vấn đánh giá, ngƣời lao động sẽ đƣợc trao đổi về những hạn chế trong thực hiện công việc của mình, họ có quyền nói lên suy nghĩ của mình về những vƣớng mắc, trở ngại trong quá trình thực hiện công việc, và đƣợc ngƣời đánh giá tƣ vấn về những biện pháp khắc phục, cũng nhƣ vạch ra những mục tiêu mới phù hợp hơn. Từ đó, ngƣời lao động sẽ dần hoàn thiện khả năng làm việc của mình * Đối với tổ chức: - Căn cứ vào kết quả ĐGTHCV, nhà quản lý có thể đƣa ra các quyết định quản trị nhân sự đúng đắn và chính xác. Nhà quản lý có thể đánh giá đúng năng lực nhân sự hiện có để phục vụ công tác lập kế hoạch chiến lƣợc.