Giới thiệu môn học Kinh tế học vĩ mô

Chuyên khảo kinh tế phân tích Chương 1 macro overview môn kinh tế vĩ mô, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo.

• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế
• Chuyên ngành: Kinh Tế Học Vĩ Mô
• Đề tài: Giới Thiệu Môn Kinh Tế Học Vĩ Mô: Nội Dung Và Phương Pháp Học
• Loại tài liệu: Bài Giảng
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Khám phá Kinh tế học vĩ mô Định nghĩa và vai trò

Kinh tế học vĩ mô là một môn khoa học nền tảng, cung cấp lăng kính để phân tích toàn bộ hoạt động của một nền kinh tế. Thay vì tập trung vào các cá nhân hay doanh nghiệp riêng lẻ, môn học này nghiên cứu các vấn đề ở cấp độ quốc gia và toàn cầu. Nội dung chính xoay quanh các biến số kinh tế tổng hợp, giúp lý giải các hiện tượng như tăng trưởng, suy thoái và sự biến động của thị trường. Theo giáo trình "Kinh tế học vĩ mô" của N. Gregory Mankiw, đây là môn khoa học về sự lựa chọn trong bối cảnh khan hiếm, giải thích cách các chính phủ và xã hội đưa ra quyết định. Việc hiểu rõ kinh tế học vĩ mô là gì không chỉ cần thiết cho sinh viên khối ngành kinh tế mà còn hữu ích cho bất kỳ ai muốn nắm bắt các xu hướng kinh tế-xã hội đang định hình thế giới. Nó cung cấp công cụ để đánh giá hiệu quả của các chính sách công, từ đó đưa ra những dự báo và khuyến nghị có giá trị.

1.1. Giải đáp câu hỏi kinh tế học vĩ mô là gì

Kinh tế học vĩ mô được định nghĩa là ngành nghiên cứu các hiện tượng kinh tế trên phạm vi tổng thể. Đối tượng nghiên cứu của kinh tế vĩ mô bao gồm các chỉ số và vấn đề mang tính bao quát như tổng sản phẩm quốc nội (GDP), tỷ lệ lạm phát, mức độ thất nghiệp, và tăng trưởng kinh tế. Mục tiêu của nó là giải thích các sự kiện kinh tế và đề xuất các chính sách cải thiện hiệu quả hoạt động của nền kinh tế. Tài liệu của TS. Lương Công Nguyên nhấn mạnh, môn học này trả lời ba câu hỏi lớn: Sản xuất cái gì? Sản xuất như thế nào? Và sản xuất cho ai? trên quy mô quốc gia. Các nhà kinh tế sử dụng các mô hình để đơn giản hóa thực tế, qua đó phân tích mối quan hệ giữa các biến số vĩ mô quan trọng, ví dụ như mối liên hệ giữa cung tiền và lạm phát, hay giữa chính sách thuế và tiêu dùng toàn xã hội.

1.2. Phân biệt Kinh tế học vi mô và kinh tế học vĩ mô

Sự khác biệt cốt lõi giữa kinh tế học vi mô và kinh tế học vĩ mô nằm ở phạm vi nghiên cứu. Kinh tế học vi mô tập trung vào hành vi của các đơn vị kinh tế riêng lẻ như hộ gia đình và doanh nghiệp, cùng sự tương tác của họ trên các thị trường cụ thể. Nó phân tích cách các chủ thể này ra quyết định về giá cả, sản lượng, cung và cầu cho một mặt hàng nhất định. Ngược lại, kinh tế học vĩ mô nhìn vào "bức tranh lớn", nghiên cứu các vấn đề ảnh hưởng đến toàn bộ nền kinh tế. Ví dụ, trong khi kinh tế học vi mô có thể nghiên cứu lý do người tiêu dùng chọn mua xe điện thay vì xe xăng, thì kinh tế học vĩ mô sẽ phân tích các yếu tố quyết định tổng mức chi tiêu cho ô tô của cả quốc gia, cũng như tác động của ngành công nghiệp ô tô lên GDP và tỷ lệ thất nghiệp chung.

II. Thách thức lớn Các vấn đề trọng tâm của kinh tế vĩ mô

Kinh tế học vĩ mô đối mặt với việc phân tích và giải quyết những thách thức kinh tế phức tạp nhất mà một quốc gia phải đối mặt. Các vấn đề này có tác động trực tiếp đến mức sống, sự ổn định xã hội và vị thế của một quốc gia trên trường quốc tế. Việc duy trì tăng trưởng kinh tế ổn định, kiềm chế lạm phát ở mức thấp, giảm tỷ lệ thất nghiệp và đảm bảo cán cân thương mại lành mạnh là những mục tiêu chính sách hàng đầu. Mỗi vấn đề đều liên quan mật thiết đến nhau, tạo thành một mạng lưới quan hệ nhân quả phức tạp. Chẳng hạn, một chính sách kích thích tăng trưởng có thể vô tình đẩy lạm phát lên cao, tạo ra sự đánh đổi mà các nhà hoạch định chính sách phải cân nhắc. Như được chỉ ra trong Nguyên lý 10 của Mankiw, xã hội thường phải đối mặt với sự đánh đổi ngắn hạn giữa lạm phát và thất nghiệp, một thách thức kinh điển trong điều hành kinh tế vĩ mô.

2.1. Đối tượng nghiên cứu Từ GDP CPI đến cán cân thương mại

Đối tượng nghiên cứu của kinh tế vĩ mô là các chỉ số tổng hợp phản ánh sức khỏe của nền kinh tế. Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) là thước đo tổng giá trị thị trường của tất cả hàng hóa và dịch vụ cuối cùng được sản xuất trong một quốc gia, thể hiện quy mô và tốc độ tăng trưởng. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) được dùng để đo lường mức thay đổi trung bình của giá cả một giỏ hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng, từ đó tính toán tỷ lệ lạm phát. Tỷ lệ thất nghiệp cho biết phần trăm lực lượng lao động không có việc làm nhưng đang tích cực tìm kiếm. Ngoài ra, cán cân thương mại (xuất khẩu trừ nhập khẩu) và các dòng vốn quốc tế cũng là những đối tượng quan trọng, đặc biệt trong bối cảnh kinh tế mở. Việc thu thập và phân tích các số liệu này giúp các nhà kinh tế chẩn đoán tình hình và đưa ra dự báo.

2.2. Vấn đề lạm phát thất nghiệp và mục tiêu tăng trưởng kinh tế

Lạm phát và thất nghiệp là hai "căn bệnh" kinh niên của các nền kinh tế. Lạm phát cao làm xói mòn sức mua của đồng tiền, gây bất ổn và méo mó các quyết định đầu tư. Thất nghiệp cao không chỉ gây lãng phí nguồn lực lao động mà còn tạo ra các vấn đề xã hội nghiêm trọng. Mục tiêu tăng trưởng kinh tế dài hạn, thể hiện qua sự gia tăng GDP thực bình quân đầu người, là chìa khóa để cải thiện mức sống. Nguyên lý 8 trong tài liệu giảng dạy khẳng định: "Mức sống của một nước phụ thuộc vào khả năng sản xuất hàng hóa và dịch vụ của nước đó". Do đó, các nhà kinh tế vĩ mô không ngừng tìm kiếm các chính sách nhằm thúc đẩy tăng trưởng bền vững trong khi vẫn kiểm soát được lạm phát và thất nghiệp, một bài toán cân bằng đầy thách thức.

III. Hướng dẫn tư duy 10 nguyên lý kinh tế vĩ mô cốt lõi

Để phân tích các vấn đề vĩ mô phức tạp, cần có một nền tảng tư duy vững chắc. Giáo trình của Gregory Mankiw, tài liệu tham khảo chính của môn học, đã hệ thống hóa thành 10 nguyên lý kinh tế học cơ bản. Các nguyên lý này không phải là công thức cứng nhắc mà là những quy luật chung, những kim chỉ nam giúp định hình cách một nhà kinh tế nhìn nhận thế giới. Chúng được chia thành ba nhóm chính: cách con người ra quyết định, cách con người tương tác với nhau, và cách nền kinh tế vận hành trên tổng thể. Việc nắm vững 10 nguyên lý kinh tế vĩ mô này là bước đầu tiên để hiểu được logic đằng sau các mô hình kinh tế và các cuộc tranh luận chính sách. Chúng giải thích tại sao luôn có sự đánh đổi, vai trò của chi phí cơ hội, tầm quan trọng của tư duy cận biên và sức mạnh của các động cơ khuyến khích trong việc định hình hành vi kinh tế.

3.1. Nguyên lý ra quyết định và sự đánh đổi kinh tế

Bốn nguyên lý đầu tiên tập trung vào quá trình ra quyết định của cá nhân. Nguyên lý 1: Con người đối mặt với sự đánh đổi. Để có được một thứ, chúng ta thường phải từ bỏ một thứ khác. Nguyên lý 2: Chi phí của một thứ là cái bạn phải từ bỏ để có được nó (chi phí cơ hội). Nguyên lý 3: Người duy lý suy nghĩ tại điểm cận biên, tức là so sánh lợi ích cận biên và chi phí cận biên khi đưa ra quyết định. Nguyên lý 4: Con người phản ứng với các động cơ khuyến khích. Các chính sách công thường tác động đến chi phí và lợi ích, từ đó thay đổi hành vi của người dân. Ví dụ, một chính sách thuế đánh vào xăng dầu sẽ khuyến khích người dân sử dụng phương tiện công cộng hoặc xe tiết kiệm nhiên liệu hơn. Đây là những nguyên lý kinh tế vĩ mô cơ bản nhất.

3.2. Nguyên lý tương tác Vai trò của thị trường và chính phủ

Nhóm nguyên lý tiếp theo (5, 6, 7) giải thích cách con người tương tác với nhau. Nguyên lý 5: Thương mại có thể làm cho mọi người đều có lợi, vì nó cho phép chuyên môn hóa và tiếp cận đa dạng hàng hóa. Nguyên lý 6: Thị trường thường là một phương thức tốt để tổ chức hoạt động kinh tế, với "bàn tay vô hình" của Adam Smith điều phối các quyết định của hàng triệu hộ gia đình và doanh nghiệp. Tuy nhiên, thị trường không phải lúc nào cũng hoàn hảo. Nguyên lý 7: Đôi khi chính phủ có thể cải thiện kết quả thị trường. Khi xảy ra thất bại thị trường (do ngoại tác hoặc sức mạnh thị trường), sự can thiệp của chính phủ thông qua chính sách tài khóa hoặc các quy định có thể giúp nâng cao hiệu quả và công bằng.

3.3. Nguyên lý vận hành của nền kinh tế trên tổng thể

Ba nguyên lý cuối cùng mô tả cách nền kinh tế hoạt động như một thể thống nhất. Nguyên lý 8: Mức sống của một quốc gia phụ thuộc vào năng suất lao động. Tăng trưởng kinh tế dài hạn chỉ có thể đạt được thông qua việc nâng cao năng suất. Nguyên lý 9: Giá cả tăng khi chính phủ in quá nhiều tiền. Đây là nguyên nhân sâu xa của hầu hết các cuộc lạm phát nghiêm trọng. Nguyên lý 10: Xã hội đối mặt với sự đánh đổi ngắn hạn giữa lạm phát và thất nghiệp. Đường cong Phillips mô tả mối quan hệ nghịch biến này, hàm ý rằng các chính sách nhằm giảm thất nghiệp trong ngắn hạn có thể làm tăng lạm phát, và ngược lại. Điều này đặt ra một thách thức lớn cho ngân hàng trung ương khi thực thi chính sách tiền tệ.

IV. Bí quyết học tốt Kinh tế vĩ mô Phương pháp hiệu quả

Kinh tế học vĩ mô là môn học vừa có tính lý thuyết cao, vừa gắn liền với thực tiễn. Để chinh phục môn học này, việc áp dụng một phương pháp học tập khoa học và chủ động là yếu tố then chốt. Theo hướng dẫn của TS. Lương Công Nguyên, phương pháp học hiệu quả là sự kết hợp giữa tự nghiên cứu sâu rộng và tham gia tích cực vào các hoạt động trên lớp. Sinh viên không chỉ đơn thuần tiếp thu kiến thức từ bài giảng mà cần phải biến nó thành của mình thông qua việc đọc thêm, làm bài tập và liên hệ với các sự kiện kinh tế đang diễn ra. Việc theo dõi tin tức kinh tế, đọc các báo cáo phân tích từ các tổ chức uy tín như World Bank (WB), International Monetary Fund (IMF) sẽ giúp "mềm hóa" các khái niệm lý thuyết và thấy được tính ứng dụng của môn học. Cách tiếp cận này giúp xây dựng một nền tảng kiến thức vững chắc và khả năng tư duy phản biện.

4.1. Phương pháp tự nghiên cứu Khai thác giáo trình và tài liệu

Tự nghiên cứu là trụ cột của việc học kinh tế vĩ mô. Trước mỗi buổi học, người học cần chủ động đọc trước bài giảng và giáo trình, đặc biệt là cuốn "Kinh tế học vĩ mô" của Mankiw. Quá trình này giúp nắm bắt các khái niệm và mô hình cơ bản. Sau đó, việc tự giác làm các bài tập cuối chương là cực kỳ quan trọng. Các dạng bài tập điển hình bao gồm: tính toán GDP, CPI, tỷ lệ lạm phát; xác định sản lượng cân bằng theo mô hình AD-AS; phân tích tác động của chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ. Trong quá trình tự học, cần tổng hợp lại những vấn đề chưa rõ hoặc các câu hỏi nảy sinh để chuẩn bị cho phần thảo luận trên lớp. Đây là cách học sâu, giúp biến kiến thức thụ động thành kiến thức chủ động và có thể vận dụng được.

4.2. Tối ưu hóa học tập trên lớp Thảo luận và phân tích

Thời gian trên lớp không chỉ để nghe giảng lại lý thuyết. Đây là cơ hội vàng để tương tác, trao đổi và làm sâu sắc thêm kiến thức. Người học nên chủ động tham gia thảo luận, đặt câu hỏi về những vấn đề đã chuẩn bị trước. Việc phân tích các tình huống thực tế, chẳng hạn như phân tích chính sách điều hành lãi suất của ngân hàng trung ương Việt Nam hay ảnh hưởng của một gói kích thích tài khóa của chính phủ, sẽ giúp hiểu rõ hơn về cách các lý thuyết được áp dụng. Hoạt động nhóm, bao gồm làm bài tập và thuyết trình, cũng là một phần quan trọng. Nó không chỉ rèn luyện kỹ năng làm việc tập thể mà còn thúc đẩy mỗi cá nhân phải nghiên cứu sâu hơn về một chủ đề cụ thể, ví dụ như chu kỳ kinh doanh hoặc nguyên nhân gây ra thất nghiệp cơ cấu.

V. Ứng dụng thực tiễn Phân tích và tư vấn chính sách vĩ mô

Giá trị cốt lõi của kinh tế học vĩ mô nằm ở khả năng ứng dụng vào thực tiễn để phân tích và tư vấn chính sách. Các nhà kinh tế đóng hai vai trò chính: nhà khoa học và nhà tư vấn chính sách. Với tư cách là nhà khoa học, họ xây dựng và kiểm định các mô hình để giải thích cách thế giới vận hành. Với tư cách là nhà tư vấn, họ sử dụng những hiểu biết từ các mô hình đó để đưa ra khuyến nghị nhằm cải thiện kết quả kinh tế. Các công cụ phân tích từ lý luận, toán học đến kinh tế lượng được sử dụng để định lượng các mối quan hệ kinh tế. Ví dụ, quy luật Okun cho thấy mối quan hệ định lượng giữa tỷ lệ thất nghiệp và sụt giảm GDP. Sự hiểu biết này là cơ sở để chính phủ và ngân hàng trung ương thiết kế các chính sách can thiệp phù hợp, giúp ổn định nền kinh tế và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

5.1. Công cụ phân tích Từ mô hình AD AS đến kinh tế lượng

Các nhà kinh tế sử dụng nhiều công cụ để phân tích nền kinh tế vĩ mô. Mô hình AD-AS (Tổng Cung - Tổng Cầu) là một trong những công cụ nền tảng nhất. Nó mô tả mối quan hệ giữa mức giá chung và tổng sản lượng, giúp phân tích các cú sốc kinh tế và tác động của chính sách lên lạm phát và GDP trong ngắn hạn. Mô hình này làm rõ cơ chế hoạt động của tổng cung tổng cầu. Ngoài các mô hình lý thuyết, phân tích bằng toán học và đồ thị giúp trực quan hóa các mối quan hệ phức tạp. Đặc biệt, thống kê và kinh tế lượng sử dụng dữ liệu thực tế để kiểm định các giả thuyết và ước lượng các tham số. Chẳng hạn, các nhà kinh tế có thể xây dựng một mô hình hồi quy để xác định mức độ ảnh hưởng của lãi suất (do chính sách tiền tệ quyết định) đến quyết định đầu tư của doanh nghiệp.

5.2. Vai trò của chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ

Hai công cụ chính sách vĩ mô mạnh mẽ nhất là chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ. Chính sách tài khóa do chính phủ thực hiện, liên quan đến việc thay đổi chi tiêu chính phủ và thuế. Khi kinh tế suy thoái, chính phủ có thể tăng chi tiêu hoặc giảm thuế để kích thích tổng cầu. Ngược lại, khi lạm phát cao, chính phủ có thể giảm chi tiêu hoặc tăng thuế. Chính sách tiền tệ, do ngân hàng trung ương điều hành, tập trung vào việc kiểm soát cung tiền và lãi suất. Để chống lạm phát, ngân hàng trung ương có thể thắt chặt chính sách tiền tệ (tăng lãi suất). Để thúc đẩy tăng trưởng, họ có thể nới lỏng chính sách (giảm lãi suất). Sự phối hợp nhịp nhàng giữa hai chính sách này là yếu tố quyết định đến sự ổn định và phát triển của nền kinh tế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 Tổng quan về kinh tế học vĩ mô 11 Mục tiêu của chương  Tìm hiểu 10 nguyên lý của kinh tế học.  Thế nào là tư duy như một nhà kinh tế? - Nhà kinh tế với tư cách là nhà khoa học - Nhà kinh tế với tư cách nhà tư vấn chính sách - Tại sao các nhà kinh tế lại bất đồng?  Kinh tế học vi mô và kinh tế học vĩ mô. - Kinh tế học vi mô khác kinh tế học vĩ mô như thế nào? - Những vấn đề trọng tâm của kinh tế học vĩ mô. 12 Kinh tế học là gì?  Khan hiếm: 13 Kinh tế học là gì?  Kinh tế học: 14 Kinh tế học là gì?  Nhu cầu > khả năng đáp ứng của nguồn lực hiện có.

 Khan hiếm là vấn đề mà cả người giàu và nghèo đều phải đối mặt. 15 Kinh tế học là gì?  KINH TẾ HỌC là môn khoa học về sự lựa chọn – nó giải thích tại sao các cá nhân, doanh nghiệp, hoặc chính phủ lại đưa ra lựa chọn như vậy khi họ phải đối mặt với sự KHAN HIẾM. 16 Kinh tế học là gì?  Kinh tế học sẽ trả lời ba câu hỏi: 1. Sản xuất như thế nào? 3.

Sản xuất cho ai? 17 10 nguyên lý của kinh tế học  Các cá nhân ra quyết định như thế nào: 1. Con người luôn đối diện với sự đánh đổi; 2. Chi phí của một thứ gì đó là những gì bạn mất đi để có được nó (Chi phí cơ hội); 3. Mọi người duy lý suy nghĩ ở mức cận biên (Điểm cận biên); 4.

Con người phản ứng đối với các động cơ khuyến khích. 18 10 nguyên lý của kinh tế học Nguyên lý 1: Con người luôn đối mặt với sự đánh đổi  Việc ra quyết định lựa chọn một mục tiêu nào đó buộc mọi người phải đánh đổi.  Một số đánh đổi mà tổng thể nền kinh tế phải đối mặt: - Sự đánh đổi liên quan đến nỗ lực cải thiện mức sống. + sử dụng bao nhiêu thu nhập cho tiêu dùng và bao nhiêu cho tiết kiệm.

+ Dành bao nhiêu nguồn lực cho giáo dục và đào tạo + Dành bao nhiêu nguồn lực cho hoạt động nghiên cứu, triển khai sản phẩm và phương pháp sản xuất mới. - Sự đánh đổi giữa sản lượng và lạm phát. 19 10 nguyên lý của kinh tế học  Nguyên lý 2: chi phí của một thứ mà bạn có được chính là thứ mà bạn đã từ bỏ để có được nó. - Mọi lựa chọn của chúng ta đều chứa đựng chi phí: + tiếp tục học đại học hay đi làm? + ở nhà làm bài tập hay đi mua sắm với bạn bè? - Phương án thay thế tốt nhất hay có giá trị nhất mà chúng ta từ bỏ để có được một thứ được gọi là chi phí cơ hội của thứ được lựa chọn.

20 10 nguyên lý của kinh tế học  Nguyên lý 3: người duy lý luôn suy nghĩ tại điểm cận biên - Lợi ích cận biên: lợi ích xuất hiện từ việc tăng thêm một hoạt động. - Chi phí cận biên: chi phí xuất hiện từ việc tăng thêm một hoạt động. - Quyết định thực hiện một hành động khi lợi ích cận biên của việc thực hiện hành động đó lớn hơn chi phí cận biên của nó. 21 10 nguyên lý của kinh tế học  Nguyên lý 4: mọi người phản ứng với những khuyến khích.

- Khuyến khích có thể là sự thay đổi trong lợi ích hoặc chi phí. Sự thay đổi chi phí cận biên và/hoặc lợi ích cận biên khiến con người điều chỉnh sự lựa chọn. - Một hành động được thực hiện nhiều hơn khi chi phí biên giảm và/hoặc lợi ích biên tăng; và ngược lại. 22 10 nguyên lý của kinh tế học  Mọi người tương tác với nhau như thế nào.

Thương mại có thể làm tăng phúc lợi cho mọi người; 6. Thị trường thường là phương thức tốt để tổ chức các hoạt động kinh tế; 7. Đôi khi chính phủ có thể cải thiện kết quả của thị trường. 10 nguyên lý của kinh tế học  Nguyên lý 5: Thương mại có thể làm tăng phúc lợi cho mọi người.

- Con người có lợi từ việc trao đổi hàng hóa với người khác? - Các quốc gia có lợi từ thương mại quốc tế? - Thương mại cho phép mọi người, các quốc gia chuyên môn hóa lĩnh vực thế mạnh của mình và sử dụng nhiều loại hàng hóa, dịch vụ với chi phí thấp hơn. 24 10 nguyên lý của kinh tế học  Nguyên lý 6: thị trường thường là cách thức tốt để tổ chức các hoạt động kinh tế. - Trong nền kinh tế thị trường, quyết định của các nhà lập kế hoạch tập trung được thay thế bằng quyết định của hàng triệu doanh nghiệp và hộ gia đình khi họ tương tác với nhau trên các thị trường. - Adam Smith: các hộ gia đình và doanh nghiệp bị dẫn dắt bởi “bàn tay vô hình” và vô tình làm lợi cho xã hội.

25 10 nguyên lý của kinh tế học  Nguyên lý 7: Đôi khi chính phủ có thể cải thiện kết quả của thị trường. - Thất bại thị trường: tình huống mà thị trường tự nó thất bại trong việc phân bổ nguồn lực hiệu quả. - Nguyên nhân thất bại thị trường: + Tác động ngoại hiện: hành động của 1 cá nhân/ tổ chức tác động đến phúc lợi của người ngoài cuộc. + Sức mạnh thị trường: một người hay một nhóm người có khả năng tác động đến giá cả thị trường.

26 10 nguyên lý của kinh tế học - Chính phủ có thể can thiệp để nền kinh tế hoạt động hiệu quả và công bằng hơn. - Mô hình kinh tế hỗn hợp: cả nhà nước và thị trường cùng điều tiết nền kinh tế. 27 10 nguyên lý của kinh tế học  Tổng thể nền kinh tế vận hành như thế nào: 8. Mức sống của một nước phụ thuộc vào khả năng sản xuất hàng hóa và dịch vụ của nước đó; 9.

Giá cả tăng khi chính phủ in quá nhiều tiền; 10. Chính phủ phải đối mặt với sự đánh đổi trong ngắn hạn giữa lạm phát và thất nghiệp. 10 nguyên lý của kinh tế học  Nguyên lý 8: mức sống của một quốc gia phụ thuộc vào khả năng sản xuất hàng hóa, dịch vụ của quốc gia đó. - Mức sống của con người ở các quốc gia khác nhau có sự khác biệt là do sự khác biệt về năng suất.

- Năng suất: lượng hàng hóa và dịch vụ được tạo ra trong 1 giờ lao động. 29 10 nguyên lý của kinh tế học  Nguyên lý 9: giá cả tăng khi chính phủ in quá nhiều tiền.  Lạm phát: sự gia tăng liên tục trong mức giá chung.  Khi chính phủ in quá nhiều tiền làm cho giá trị của tiền giảm xuống, gây ra lạm phát.

30 10 nguyên lý của kinh tế học  Nguyên lý 10: trong ngắn hạn, xã hội đối mặt với sự đánh đổi giữa lạm phát và thất nghiệp. - Đường Phillips: là một đường cong mô tả sự đánh đổi giữa lạm phát và thất nghiệp. -Trong ngắn hạn, tỉ lệ lạm phát và thất nghiệp có mối quan hệ tỉ lệ nghịch. 31 Các nhà kinh tế tư duy như thế nào?  Nhà kinh tế với tư cách là nhà khoa học:  Quan sát phương thức vận hành.

 Phát triển các lý thuyết.  Thu thập và phân tích số liệu để kiểm chứng các lý thuyết.  Vai trò của các giả định  Mô hình kinh tế  Công, tư đều lợi  Chủ, thợ đều lợi  Công, nông giúp nhau  Lưu thông trong ngoài Các nhà kinh tế tư duy như thế nào?  Vai trò của các giả thiết: - Giả thiết được đưa ra để cho nền kinh tế dễ hiểu hơn. - Nghệ thuật trong tư duy khoa học là việc quyết định đưa ra giả thiết nào.

- Các nhà kinh tế sử dụng các giả thiết khác nhau để lý giải các vấn đề khác nhau. 33 Các nhà kinh tế tư duy như thế nào?  Các mô hình kinh tế: - Mô hình là sự đơn giản hóa hiện thực để giúp chúng ta dễ nắm bắt đối tượng. - Các nhà kinh tế mô phỏng lại nền kinh tế bao gồm các biến quan trọng và loại bỏ các biến không quan trọng, họ sử dụng mô hình kinh tế tạo thành bởi các đồ thị và phương trình đại số. 34 Công cụ phân tích  Phân tích bằng lý luận  Khi giá cả tăng lên thì lường hàng hóa mà người tiêu dùng muốn mua sẽ có xu hướng giảm xuống.

 Khi thất nghiệp tăng cao thì mức sản lượng trong nền kinh tế sẽ giảm xuống 35 Công cụ phân tích  Phân tích bằng toán: biểu diễn quan hệ kinh tế thông qua các phương trình toán học để đi đến kết luận; biểu diễn bằng đồ thị,…  Qd = a – bP; a và b > 0  (1 – Y/Y*) = α(u – u*): trong đó Y là sản lượng thực tế, Y* là sản lượng tự nhiên; u là thất nghiệp thực tế và u* là thất nghiệp tự nhiên. 36 Công cụ phân tích  Phân tích bằng thống kê và kinh tế lượng: thống kê giá trị của các chỉ tiêu kinh tế, hồi quy để định lượng quan hệ giữa các biến.  Qd = 1000 – 50P  (1 – Y/Y*) = 2(u – u*): quy luật Okun 37 Các nhà kinh tế tư duy như thế nào?  Nhà kinh tế với tư cách là nhà tư vấn chính sách.  Phát biểu thực chứng: mô tả thế giới.

 có thể kiểm định được mô tả này là đúng hay sai bằng cách đối chứng với thực tế.  Phát biểu chuẩn tắc: sự việc nên diễn ra thế nào.  trả lời cho câu hỏi thế giới nên cần phải như thế nào, mang tính chất khuyến nghị. Các nhà kinh tế tư duy như thế nào?  Tại sao các nhà kinh tế lại bất đồng? - Các nhà kinh tế có nhận định thực chứng về việc thế giới vận hành như thế nào.

- Các nhà kinh tế có những quan điểm về giá trị khác nhau, do đó họ có nhận định chuẩn tắc về việc những chính sách kinh tế nào nên được thực hiện. 39 10 điểm mà các nhà kinh tế thường nhất trí nhất 40 Kinh tế học vi mô và kinh tế học vĩ mô  Kinh tế học vi mô khác kinh tế học vĩ mô như thế nào? - Kinh tế học vi mô nghiên cứu cách thức ra quyết định của các hộ gia đình và doanh nghiệp cũng như sự tương tác giữa họ trên các thị trường cụ thể. - Kinh tế học vĩ mô nghiên cứu hoạt động của tổng thể nền kinh tế.