Giáo Trình Y Học Cơ Sở Tại Trường Trung Cấp Y Tế Tây Ninh

Tài liệu giảng dạy Y học cơ sở tại trường trung cấp y tế tây ninh hệ thống hóa kiến thức từ cơ bản đến nâng cao ngành y tế hiện nay

• Tác giả: Bs. Nguyễn Văn Thịnh
• Người hướng dẫn: Bs. Nguyễn Văn Thịnh
• Trường học: Trường Trung Cấp Y Tế Tây Ninh
• Chuyên ngành: Y Học Cơ Sở
• Đề tài: Giáo Trình Y Học Cơ Sở
• Loại tài liệu: Giáo Trình
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Tây Ninh

Mục lục chi tiết

• LỜI NÓI ĐẦU
• 1. CHƯƠNG TRÌNH Y HỌC CƠ SỞ I
• 1.1. Đại cương cơ thể người
• 1.2. Đại cương về vi sinh vật
• 1.3. Đại cương về ký sinh vật
• 1.4. Miễn dịch và quá trình hình thành miễn dịch
• 1.5. Chương trình tiêm chủng mở rộng
• 1.6. Phân loại, chọn lọc người bị nạn
• 1.7. Các phương pháp vận chuyển người bị nạn
• 1.8. Cấp cứu ngưng tim ngưng thở
• 1.9. Phòng chống sốc
• 1.10. Cấp cứu ngộ độc cấp
• 1.11. Vết thương phần mềm
• 1.12. Bong gân, trật khớp
• 1.13. Cấp cứu người bệnh tai biến mạch máu não
• 1.14. Cấp cứu người bệnh say nắng, say nóng
• 1.15. Cấp cứu người bệnh ngạt nước, rắn cắn, côn trùng đốt
• 2. CHƯƠNG TRÌNH Y HỌC CƠ SỞ II
• 2.1. GPSL da cơ xương và một số bệnh da cơ xương thường gặp
• 2.2. Sinh lý máu và một số bệnh máu-bạch huyết thường gặp
• 2.3. GPSL hệ tuần hòan và một số bệnh hệ tuần hoàn thường gặp
• 2.4. GPSL hệ hô hấp và một số bệnh hệ hô hấp thường gặp
• 2.5. GPSL hệ tiêu hóa và một số bệnh tiêu hóa thường gặp
• 2.6. GPSL hệ tiết niệu và một số bệnh tiết niệu thường gặp
• 2.7. GPSL hệ sinh dục và một số bệnh sinh dục thường gặp
• 2.8. GPSL hệ nội tiết và một số bệnh nội tiết thường gặp
• 2.9. GPSL hệ thần kinh và một số bệnh thần kinh thường gặp
• 2.10. GPSL mắt và một số bệnh mắt thường gặp
• 2.11. GPSL tai mũi họng và một số bệnh tai mũi họng thường gặp
• 2.12. GPSL răng và một số bệnh răng hàm mặt thường gặp
• 2.13. AIDS và dự phòng lây nhiễm HIV
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng quan về Giáo Trình Y Học Cơ Sở Tại Trường Trung Cấp Y Tế Tây Ninh

Giáo trình Y học cơ sở tại Trường Trung cấp Y tế Tây Ninh được biên soạn nhằm cung cấp kiến thức nền tảng cho sinh viên ngành y tế. Chương trình này không chỉ bao gồm lý thuyết mà còn chú trọng đến thực hành, giúp sinh viên có thể áp dụng kiến thức vào thực tế. Nội dung giáo trình được cập nhật thường xuyên để phù hợp với yêu cầu đào tạo và thực tiễn y tế hiện nay.

1.1. Mục tiêu của Giáo Trình Y Học Cơ Sở

Giáo trình nhằm trang bị cho sinh viên những kiến thức cơ bản về cơ thể người, vi sinh vật, miễn dịch và cấp cứu ban đầu. Mục tiêu là giúp sinh viên có thể nhận diện và xử lý các tình huống y tế thường gặp.

1.2. Cấu trúc của Giáo Trình Y Học Cơ Sở

Giáo trình được chia thành hai phần chính: phần lý thuyết và phần thực hành. Mỗi phần đều có các chương trình học cụ thể, từ đại cương về cơ thể người đến các bệnh lý thường gặp.

II. Những Thách Thức Trong Việc Giảng Dạy Y Học Cơ Sở

Việc giảng dạy Y học cơ sở tại Trường Trung cấp Y tế Tây Ninh gặp phải nhiều thách thức. Một trong số đó là việc cập nhật kiến thức mới và công nghệ trong y tế. Đội ngũ giảng viên cần thường xuyên nâng cao trình độ chuyên môn để đáp ứng yêu cầu giảng dạy.

2.1. Khó khăn trong việc cập nhật tài liệu

Tài liệu giảng dạy cần được cập nhật thường xuyên để phản ánh đúng thực tiễn y tế. Việc thiếu tài liệu mới có thể ảnh hưởng đến chất lượng giảng dạy.

2.2. Đào tạo giảng viên có chuyên môn cao

Đội ngũ giảng viên cần có chuyên môn vững vàng và kinh nghiệm thực tiễn để truyền đạt kiến thức hiệu quả cho sinh viên.

III. Phương Pháp Giảng Dạy Hiệu Quả Trong Y Học Cơ Sở

Để nâng cao chất lượng giảng dạy Y học cơ sở, Trường Trung cấp Y tế Tây Ninh áp dụng nhiều phương pháp giảng dạy hiện đại. Các phương pháp này không chỉ giúp sinh viên tiếp thu kiến thức tốt hơn mà còn khuyến khích sự tham gia tích cực của họ.

3.1. Phương pháp giảng dạy tích cực

Giảng viên sử dụng các phương pháp giảng dạy tích cực như thảo luận nhóm, thực hành mô phỏng để sinh viên có thể áp dụng kiến thức vào thực tế.

3.2. Sử dụng công nghệ trong giảng dạy

Việc sử dụng công nghệ như máy chiếu, phần mềm mô phỏng giúp sinh viên hình dung rõ hơn về các khái niệm y học phức tạp.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Giáo Trình Y Học Cơ Sở

Giáo trình Y học cơ sở không chỉ là tài liệu học tập mà còn là nguồn tài liệu tham khảo quý giá cho sinh viên trong quá trình thực hành. Sinh viên có thể áp dụng kiến thức từ giáo trình vào các tình huống thực tế trong công việc.

4.1. Thực hành cấp cứu ban đầu

Sinh viên được đào tạo để xử lý các tình huống cấp cứu thường gặp, từ đó nâng cao khả năng ứng phó trong thực tế.

4.2. Nâng cao kỹ năng chuyên môn

Giáo trình giúp sinh viên phát triển kỹ năng chuyên môn cần thiết để làm việc trong ngành y tế, từ đó nâng cao chất lượng dịch vụ y tế.

V. Kết Luận Về Giáo Trình Y Học Cơ Sở Tại Tây Ninh

Giáo trình Y học cơ sở tại Trường Trung cấp Y tế Tây Ninh đóng vai trò quan trọng trong việc đào tạo nhân lực y tế chất lượng. Việc cải tiến và cập nhật giáo trình thường xuyên là cần thiết để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của ngành y tế.

5.1. Tương lai của giáo trình

Giáo trình sẽ tiếp tục được điều chỉnh để phù hợp với sự phát triển của ngành y tế và nhu cầu của sinh viên.

5.2. Đề xuất cải tiến giáo trình

Cần có sự đóng góp ý kiến từ giảng viên và sinh viên để cải tiến nội dung giáo trình, đảm bảo tính thực tiễn và hiệu quả trong giảng dạy.

Trích đoạn nội dung tài liệu

TRƯỜNG TRUNG CẤP Y TẾ TÂY NINH TÀI LIỆU LƯU HÀNH NỘI BỘ - 2016 TRƯỜNG TRUNG CẤP Y TẾ TÂY NINH BỘ MÔN Y HỌC CƠ SỞ        GIÁO TRÌNH CHỦ BIÊN BS. Nguyễn Văn Thịnh GIÁO VIÊN THAM GIA BIÊN SOẠN BS. Nguyễn Sanh Tâm BS. Nguyễn Kim Ngân BS.

Võ Thành Sơn MINH HỌA - TRÌNH BÀY BS. Nguyễn Văn Thịnh Trang 1 Mục lục. MỤC LỤC Trang 1. Chương trình y học cơ sở I 3 3.

Chương trình y học cơ sở II 5 4. Đại cương cơ thể người 7 5. Đại cương về vi sinh vật 19 6. Đại cương về ký sinh vật 27 7.

Miễn dịch và quá trình hình thành miễn dịch 35 8. Chương trình tiêm chủng mở rộng 53 9. Phân loại, chọn lọc người bị nạn 67 10. Các phương pháp vận chuyển người bị nạn 75 11.

Cấp cứu ngưng tim ngưng thở 79 12. Phòng chống sốc 85 13. Cấp cứu ngộ độc cấp 91 14. Vết thương phần mềm 97 15.

Bong gân, trật khớp 115 17. Cấp cứu người bệnh tai biến mạch máu não 121 18. Cấp cứu người bệnh say nắng, say nóng 127 19. Cấp cứu người bệnh bị ngạt nước 131 20.

Cấp cứu người bệnh bị rắn cắn 137 21. Cấp cứu người bệnh bị côn trùng đốt 143 22. GPSL da cơ xương và một số bệnh da cơ xương thường gặp 149 23. Sinh lý máu và một số bệnh máu-bạch huyết thường gặp 167 24.

GPSL hệ tuần hòan và một số bệnh hệ tuần hoàn thường gặp 187 25. GPSL hệ hô hấp và một số bệnh hệ hô hấp thường gặp 199 26. GPSL hệ tiêu hóa và một số bệnh tiêu hóa thường gặp 209 27. GPSL hệ tiết niệu và một số bệnh tiết niệu thường gặp 221 28.

GPSL hệ sinh dục và một số bệnh sinh dục thường gặp 229 29. GPSL hệ nội tiết và một số bệnh nội tiết thường gặp 237 30. GPSL hệ thần kinh và một số bệnh thần kinh thường gặp 245 31. GPSL mắt và một số bệnh mắt thường gặp 255 32.

GPSL tai mũi họng và một số bệnh tai mũi họng thường gặp 261 33. GPSL răng và một số bệnh răng hàm mặt thường gặp 267 34. AIDS và dự phòng lây nhiễm HIV 273 35. Tài liệu tham khảo 283 Giáo trình Y học cơ sở.

Trang 2 LỜI NÓI ĐẦU Năm học 2003 – 2004, lần đầu tiên chúng tôi đã tổ chức biên soạn một số nội dung của môn Y học cơ sở, phục vụ chương trình giảng dạy Y học cơ sở cho đối tượng Dược sỹ trung cấp. Năm 2014, thực hiện Quy chế đào tạo mới theo Thông tư 22/2014/TT- BGDĐT do Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành ngày 09/7/2014, chúng tôi tiếp tục rà soát và hoàn chỉnh tất cả tài liệu liên quan đến hoạt động đào tạo đang triển khai tại Trường theo hướng Tinh gọn – Sát hợp – Chất lượng. Với tinh thần đó, năm 2016 chúng tôi tiếp tục điều chỉnh chương trình chi tiết tất cả các ngành đào tạo và chỉnh lý toàn bộ giáo trình đang triển khai tại Trường để đảm bảo tính đồng bộ. Đây là lần thứ 13 bộ giáo trình Y học cơ sở dành cho đối tượng Dược sỹ trung cấp được chỉnh lý lại.

Bộ giáo trình gồm 2 phần: - Phần đầu là những kiến thức chung về y học trong đó đề cập đến những kiến thức tổng quát về y học dự phòng và cấp cứu thường gặp. - Phần thứ hai là những kiến thức về giải phẫu sinh lý và bệnh học chuyên ngành trong đó mô tả cấu trúc cơ thể và những bệnh thường gặp theo từng hệ. Trong mỗi nội dung chúng tôi cố gắng chọn lọc những chi tiết cần thiết và liên quan mật thiết đến chức năng, nhiệm vụ nghề nghiệp; lược bớt những nội dung quá sâu, bổ sung những nội dung sát hợp với thực tế để đảm bảo phù hợp với mục tiêu đào tạo của đối tượng trung cấp theo đặc thù tại Tây Ninh. Mặc dù được bổ sung và chỉnh lý lại nhưng cũng khó tránh khỏi những thiếu sót, mong các bạn học sinh, quý đồng nghiệp và Hội đồng đào tạo Nhà trường góp ý để bộ giáo trình ngày càng hoàn thiện hơn.

Nhóm giáo viên biên soạn Giáo trình Y học cơ sở. Trang 3 Chương trình Y học cơ sở I. CHƯƠNG TRÌNH Y HỌC CƠ SỞ I - Mã số học phần: B.5 - Số đơn vị học trình: 03 (2/1) - Số tiết: 50 tiết (30/10/0/10) ĐIỀU KIỆN: Học sinh đã học xong chương trình sinh học phổ thông MỤC TIÊU: 1. Về kiến thức: - Trình bày những kiến thức cơ bản về thể người.

- Trình bày những kiến thức cơ bản về vi sinh, ký sinh trùng. - Trình bày được những kiến thức cơ bản về miễn dịch, tiêm chủng mở rộng. - Trình bày được một số kiến thức cơ bản về cấp cứu ban đầu. - Mô tả dấu hiệu, nhận định và cách xử trí một số cấp cứu thường gặp.

Về kỹ năng: - Xử trí được một số trường hợp cấp cứu thông thường. Về thái độ: - Vận dụng kiến thức và kỹ năng về y học cơ sở để tham gia các hoạt động bảo vệ và chăm sóc sức khoẻ nhân dân. NỘI DUNG: Số tiết Tt Nội dung bài học Tổng LT TL TT 1. Đại cương cơ thể người 2 2 0 0 2.

Đại cương về vi sinh vật 4 3 1 0 3. Đại cương về ký sinh vật 4 3 1 0 4. Miễn dịch và quá trình hình thành miễn dịch 4 3 1 0 5. Chương trình tiêm chủng mở rộng 4 3 1 0 6.

Phân loại, chọn lọc người bị nạn 3 2 1 0 7. Các phương pháp vận chuyển người bị nạn 2 1 1 0 8. Cấp cứu ngưng tim ngưng thở 4 1 0 3 9. Phòng chống sốc 2 2 0 0 10.

Cấp cứu ngộ độc cấp 3 2 1 0 11. Vết thương phần mềm 4 1 0 3 Giáo trình Y học cơ sở. Chương trình Y học cơ sở I. Trang 4 Số tiết Tt Nội dung bài học Tổng LT TL TT 12.

Bong gân, trật khớp 3 1 0 2 14. Cấp cứu người bệnh tai biến mạch máu não 2 1 1 0 15. Cấp cứu người bệnh say nắng, say nóng 3 2 1 0 16. Cấp cứu người bệnh ngạt nước, rắn cắn, côn trùng đốt 2 1 1 0 Cộng 50 30 10 10 HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN: ▪ Yêu cầu giáo viên: - Lý thuyết: giáo viên là Bác sỹ hoặc cử nhân điều dưỡng.

- Thực hành: giáo viên có thể là Y sỹ. ▪ Phương pháp giảng dạy: - Lý thuyết: thuyết trình, áp dụng các phương pháp giảng dạy tích cực. - Thực hành: thực hành tại phòng thực tập Điều dưỡng. Lớp học chia thành các nhóm nhỏ, mỗi nhóm từ 12-18 học sinh.

Thực hành dưới hình thức “cầm tay chỉ việc”. ▪ Trang thiết bị dạy học: - Lý thuyết: có thể sử dụng máy Overhead, Projector. - Thực hành: mô hình, tranh vẽ, bộ Atlas … ▪ Đánh giá: - Kiểm tra thường xuyên: 02 cột điểm. - Kiểm tra định kỳ: 01 cột điểm.

- Thi kết thúc học phần: bài thi trắc nghiệm 50 câu trong thời gian 40 phút. ▪ Tài liệu tham khảo: - Nguyễn Văn Thịnh, 2016. Giáo trình Y học cơ sở, tài liệu lưu hành nội bộ, Trường Trung cấp Y tế Tây Ninh. - Bộ môn Y học cơ sở - Trường Cao đẳng Y tế Hà Tây, 2010.

Giáo trình Y học cơ sở, Nhà xuất bản Y học, Hà Nội. - Vụ khoa học và đào tạo – Bộ Y Tế, 2013. Giáo trình Y học cơ sở, Nhà xuất bản Y học, Hà Nội. Giáo trình Y học cơ sở.

Trang 5 Chương trình Y học cơ sở II. CHƯƠNG TRÌNH Y HỌC CƠ SỞ II - Mã số học phần: B.6 - Số đơn vị học trình: 04 (3/1) - Số tiết: 75 tiết (35/20/20/0) ĐIỀU KIỆN: Học sinh đã học xong chương trình Y học cơ sở I MỤC TIÊU: 1. Về kiến thức: - Mô tả cấu tạo giải phẫu, hoạt động sinh lý của các bộ phận chính trong cơ thể. - Trình bày nguyên nhân, triệu chứng một số bệnh thường gặp.

- Trình bày biện pháp điều trị và dự phòng một số bệnh thường gặp. Về kỹ năng: - Nhận định được các cấu trúc giải phẫu trên tiêu bản và hình vẽ 3. Về thái độ: - Vận dụng kiến thức và kỹ năng về y học cơ sở để tham gia các hoạt động bảo vệ và chăm sóc sức khoẻ nhân dân. NỘI DUNG: Số tiết Tt Nội dung bài học Tổng LT TL TN 1.

GPSL da cơ xương và một số bệnh da cơ xương thường gặp 9 4 2 3 2. Sinh lý máu và một số bệnh máu-bạch huyết thường gặp 6 4 2 0 3. GPSL hệ tuần hòan và một số bệnh hệ tuần hoàn thường gặp 9 4 2 3 4. GPSL hệ hô hấp và một số bệnh hệ hô hấp thường gặp 9 4 2 3 5.

GPSL hệ tiêu hóa và một số bệnh tiêu hóa thường gặp 9 4 2 3 6. GPSL hệ tiết niệu và một số bệnh tiết niệu thường gặp 4 1 1 2 7. GPSL hệ sinh dục và một số bệnh sinh dục thường gặp 4 1 1 2 8. GPSL hệ nội tiết và một số bệnh nội tiết thường gặp 4 2 1 1 9.

GPSL hệ thần kinh và một số bệnh thần kinh thường gặp 9 3 3 3 10. GPSL mắt và một số bệnh mắt thường gặp 3 2 1 0 11. GPSL tai mũi họng và một số bệnh tai mũi họng thường gặp 3 2 1 0 12. GPSL răng và một số bệnh răng hàm mặt thường gặp 3 2 1 0 13.

AIDS và dự phòng lây nhiễm HIV 3 2 1 0 Cộng 75 35 20 20 Giáo trình Y học cơ sở. Chương trình Y học cơ sở II. Trang 6 HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN: ▪ Yêu cầu giáo viên: - Giáo viên có chuyên môn Bác sỹ hoặc cử nhân điều dưỡng. ▪ Phương pháp giảng dạy: - Lý thuyết: thuyết trình, áp dụng các phương pháp giảng dạy tích cực.

- Thực hành: thực hành tại phòng thực tập Giải phẫu sinh lý. Lớp học chia thành các nhóm, mỗi nhóm 25-30 học sinh. Thực hành dưới hình thức nhận định chi tiết giải phẫu trên tranh, mô hình. ▪ Trang thiết bị dạy học: - Lý thuyết: có thể sử dụng máy Overhead, Projector.

- Thực hành: sử dụng tranh, mô hình. ▪ Đánh giá: - Kiểm tra thường xuyên: 02 cột điểm. - Kiểm tra định kỳ: 02 cột điểm. - Thi kết thúc học phần: • Lý thuyết: trắc nghiệm 50 câu trong thời gian 40 phút (hệ số 3) • Thực hành: hình thức OSPE nhận định cấu trúc giải phẫu (hệ số 1).

▪ Tài liệu tham khảo: - Nguyễn Văn Thịnh, 2016.