CHƯƠNG 1 I. Nhieäm vuï Heä thoáng caáp thoaùt nöôùc coâng trình coù nhieäm vuï caáp nöôùc ñeán taát caùc caùc thieát bò söû duïng nöôùc trong ngoâi nhaø ñaûm baûo ñuû löu löôïng, ñuû aùp löïc, chaát löôïng nöôùc theo yeâu cầøu söû duïng vaø phaûi coù giaù thaønh haï. Heä thoáng caáp thoaùt nöôùc aên uoáng vaø sinh hoaït phaûi thieát keá ñaûm baûo caáp thoaùt nöôùc coù chaát löôïng theo ñuùng tieâu chuaån chaát löôïng do nhaø nöôùc qui ñònh cho nöôùc duøng ñeå aên uoáng. Caên cöù vaøo nhieäm vuï cuûa heä thoáng caáp nöôùc trong nhaø, caàn phaûi tính toaùn thieát keá vaø caáu taïo heä thoáng caáp nöôùc phaûi ñôn giaûn, deã vaän haønh, kích côõ caùc ñoaïn oáng phuø hôïp, chaát löôïng oáng, thieát bò vaø caùc oâng trình cuûa heä thoáng ñaùp öùng ñöôïc yeâu caàu söû duïng.
Phaân loaïi Theo chöùc naêng söû duïng heä thoáng caáp thoaùt nöôùc trong nhaø coù theå phaân thaønh caùc loaïi sau: Heä thoáng caáp thoaùt nöôùc sinh hoaït: cung caáp nöôùc vaø thoaùt nöôùc cho caùc nhu caàu aên uoáng vaø sinh hoaït cuûa con ngöôøi soâng trong ngoâi nhaø. Heä thoáng caáp thoaùt nöôùc saûn xuaát: cung caáp nöôùc vaø thoaùt nöôùc cho caùc hoaït ñoäng saûn xuaát cuûa con ngöôøi trong nhaø. 15 Heä thoáng caáp nöôùc chöõa chaùy: cung caáp nöôùc ñeå daäp taét caùc ñaùm chaùy khi coù hoûa hoaïn xaûy ra. Heä thoáng caáp thoaùt nöôùc hoãn hôïp: laø heä thoáng keát hôïp chung hai hoaëc ba loaïi heä thoáng treân.
Löïa choïn keát hôïp giöõa caùcloaïi heä thoáng treân caàn caên cöù vaøo soá löôïng, chaát löôïng nöôùc söû duïng cho caùc nhu caàu treân töøng heä thoáng, töø ñoù phaân tích, löïa choïn giaûi phaùp cho phuø hôïp. SÔ ÑOÀ HEÄ THOÁNG CAÁP NÖÔÙC Sơ đồ heä thoáng caáp nöôùc trong nhaø coù caùc boä phaän chính theo hình: Hình sô ñoà heä thoáng caáp nöôùc trong nhaø 1: Ñöôøng oáng caáp nöôùc vaøo nhaø. 2: Hoäp ñoàng hoà ño nöôùc. 3: Heä thoáng ñöôøng oáng beân trong: 3a.
OÁng chính caáp nöôùc. OÁng ñöùng caáp nöôùc. OÁng nhaùnh caáp nöôùc. Treân heä thoáng ñöôøng oáng trong nhaø coù laép ñaët caùc thieát bò caáp nöôùc: van chaën, van 1 chieàu, van ñieàu chænh, van an toaøn … ñeå ñaûm baûo cung caáp nöôùc ñoàng ñeàu vaø an toaøn cho caùc thieát bò söû duïng nöôùc trong ngoâi nhaø.
4: Thieát bò söû duïng nöôùc: bao goàm caùc thieát bò veä sinh nhö La va boâ, höông sen, xí, tieåu, chaäu röûa beáp, maùy giaët …. 5: Caùc coâng trình vaø thieát bò khaùc nhö: beå chöùa, bôm taêng aùp, keùt nöôùc maùi, bình khí eùp… tuøy thuoäc vaøo sô ñoà caáp nöôùc löïa choïn ñeå caáp nöôùc cho ngoâi nhaø theo töøng tröôøng hôïp cuï theå. Ngoaøi ra, ngoâi nhaø caàn caáp nöôùc chöõa chaùy thì heä thoáng caáp nöôùc nöôùc caàn laép ñaët theâm ñöôøng oáng vaø caùc hoïng cöùu hoûa. SÔ ÑOÀ HEÄ THOÁNG THOAÙT NÖÔÙC Heä thoáng thoaùt nöôùc trong nhaø laø taäp hôïp nhöõng ñöôøng oáng, thieát bò coù nhieäm vuï thu gom nöôùc ñaõ qua söû duïng trong ngoâi nhaø, xöû lyù cuïc boä ñeán möùc ñoä caàn thieát ñeå xaû ra heä thoáng thoaùt nöôùc beân ngoaøi.
Heä thoáng thoaùt nöôùc beân trong nhaø bao goàm caùc boä phaän sau: Caùc thieát bò thu nöôùc thaûi: Chaäu röûa maët, chaäu giaët, caàu xí, caàu tieåu, löôùi thu nöôùc, hoá thu…. Maïng löôùi ñöôøng oáng goàm: oáng nhaùnh, oáng ñöùng, oáng thoâng hôi, oáng thaùo nöôùc ra khoûi nhaø vaø caùc thieát bò kieåm tra, taåy röûa, thoâng taéc vaø giaûm aùp treân ñöôøng oáng vaø caùc coâng trình xöû lyù cuïc boä nöôùc thaûi nhö: beå töï hoaïi, beå 2 voû… IV. CAÙC KYÙ HIEÄU TREÂN BAÛN VEÕ CAÁP THOAÙT NÖÔÙC COÂNG TRÌNH 17 18 V. GIAÛI PHAÙP CAÁP NÖÔÙC CHO COÂNG TRÌNH XAÂY DÖÏNG 1.
Nhu cầu sử dụng nước Công trường xây dựng cần nước để cung cấp cho: - Nhu cầu sinh hoạt của công nhân. - Nhu cầu thi công - Nhu cầu chữa cháy. Tiêu chuẩn dùng nước trên công trường xây dựng: - Tiêu chuẩn dùng nước sinh hoạt: + Cho công nhân trên công trường: 10 - 15 l/người.ca (rửa tay, uống, …) + Tắm có hương sen: 25 - 40 l/ lần tắm + Nước sinh hoạt ở lán trại công nhân (tắm giặt, ăn uống, ….ngđ - Tiêu chuẩn dùng nước chữa cháy: 10 - 20 l/s Nước dùng cho thi công sử dụng vào nhiều mục đích khác nhau: + Xây, trát (trộn vữa, nhúng gạch, tưới tường, quét vôi…) + Công tác bê tông (rửa đá, sỏi, cát, trộn, tưới bảo dưỡng bê tông, chống thấm …) + Máy móc thi công và công cụ vận chuyển khác nhau (làm nguội động cơ máy ép khí, máy làm đất, rửa ô tô …) + Các công tác khác (sơn, cách thuỷ, trộn …) Lượng nước phục vụ cho thi công xác định phụ thuộc vào tiến độ, thời gian thi công, đặc điểm tính chất thi công (tập trung hay phân tán, lắp ghép hay đổ toàn khối, làm theo ca …) và trình độ cơ giới hoá trong xây dựng. Bảng lượng nước dùng cho thi công Lưu lượng đơn Mục đích dùng nước Đơn vị đo lường vị(lít) I- Công tác đất 1 - Cho một máy đào đất chạy bằng hơi làm việc: 1 m3 đất nguyên thổ 9 -17 Trong đất cát - 16 – 30 Trong đất sét - 36 – 60 Trong đất đá 1 máy/1 giờ 10 - 15 2 - Cho một máy đào đất chạy bằng động cơ đốt nóng bên trong, làm việc II - Công tác bê tông và bê tông cốt thép 1 - Rửa cuội sỏi và đá dăm Khi độ lớn trung bình, rửa bằng tay (trong máng) 1 m3/ vật liệu rửa 1000 – 1500 19 Khi độ bẩn nhiều 2000 - 3000 Khi rửa bằng cơ giới (trong chậu rửa) 500 - 1000 2 - Rửa cát trong các chậu rửa cát 1250 - 1500 3 - Rửa cát lẫn đá dăm, trung bình 1 m3 bê tông 1500 - 2000 4 - Trộn bê tông cứng 225 - 275 Trộn bê tông dẻo 250 - 300 Trộn bê tông đúc 275 - 325 Trộn bê tông nóng 300 - 400 5 - Tưới bê tông và ván khuôn trong điều kiện khí 1 m3 bê tông trong 200 - 400 hậu trung bình ngày đêm III - Công tác xây trát 1 - Xây gạch bằng vữa xi măng kể cả trộn vữa và 1000 viên gạch 90 - 180 không tưới gạch 115 - 230 2 - Xây vữa xi măng nóng - 200 - 250 3 - Tưới gạch xây - 4 - Xây đá hộc: bằng vữa xi măng 1 m3 đá xây 60 - 100 bằng vữa tam hợp - 150 - 200 IV - Công tác vận chuyển bên trong 1 - Trong gara (để rửa và tu sửa) Ô tô du lịch 1 ngày đêm 300 - 400 1 ô tô vận tải - 400 - 600 1 máy kéo - 300 - 500 1 đầu máy xe lửa bánh rộng - 11000 - 20000 1 đầu máy xe lửa bánh hẹp - 4000 - 8000 1 mã lực - 50 - 60 V - Các trạm năng lượng tạm thời và khí nén Cung cấp cho các nồi hơi không ngưng tụ cho động 1 m2 bề mặt đốt 20 - 30 cơ đốt trong nóng trong 1 giờ Hệ thống cấp chạy thẳng 1 mã lực/ 1 giờ 20 - 40 Hệ thống cấp nước chạy vòng 1-2 Cho các máy ép khí 25 - 40 2 Cho các máy ép khí 1 m không khí 5 - 10 Chất lượng nước: - Nước dùng cho sinh hoạt: phải đảm bảo như nước cấp cho sinh hoạt của khu dân cư, thành phố.
- Nước dùng thi công: + Trộn tưới bê tông: pH < 4; 𝑆𝑂42− không lớn hơn 1500 mg/l + Không dùng nước chứa nhiều dầu mỡ, axit, hoặc nước ao hồ bị nhiễm bẩn bởi nước thải. Hệ thống cấp nước trên công trường xây dựng HTCN trên công trường xây dựng chỉ dùng tạm thời trong thời gian thi công xây dựng. Do đó, thiết kế với chi phí rẻ nhất. Nếu công trường thuộc phạm vi đô thị đã có HTCN sinh hoạt thì cần xem xét tới nguồn cấp nước sinh hoạt cho công nhân từ HTCN đô thị.
Nếu công trường xây dựng trong tương lai sẽ có HTCN sinh hoạt thì cần kết hợp xây dựng 1 lần đồng thời với HTCN sinh hoạt của công trường. Nếu công trường nằm riêng biệt độc lập với HTCN đô thị, khu cấp nước thì phải tìm nguồn nước cho cả sinh hoạt và thi công. - Nước ngầm cho sinh hoạt - Nước ao hồ, sông lạch cận kề cho thi công, chữa cháy. Hệ thống cấp nước cho công trình xây dựng: Công trình thu nước, trạm xử lý, bể chứa và mạng ống truyền dẫn phân phối nước tới đối tượng.
Vì là HTCN tạm thời nên các thành phần của hệ thống cần nghiên cứu, thiết kế, xây dựng với tính chất phân tán, sử dụng vật liệu rẻ tiền, các giải pháp kỹ thuật theo tính chất tình huống. Cụ thể: - Công trình thu không xây dựng cố định mà tìm các giải pháp tạm thời (Ví dụ: làm bè đặt máy bơm, bơm nước sông, máy bơm có thể chạy trên ray, tạm thời tuỳ theo mực nước sông hồ để bơm nước. - Đường ống có thể dùng cả tre, nhựa, thép, cao su… và có thể đặt ngầm hoặc nổi. - Đài nước có thể làm bằng gỗ sơn chống thấm, thép dặt trên các cột gỗ có giằng để tăng độ bền vững.
- Các bể chứa xây gạch, láng vữa xi măng 2 mặt hoặc chỉ cần mặt trong. - Nước chữa cháy có thể chứa, dự trữ trong các hồ tự nhiên hoặc hố đào có gia công chống thấm bằng bùn sét. - Xử lý nước dùng những công trình lắng, lọc đơn giản, khi cần thiết có thể sử dụng các trạm xử lý nước di động công suất thiết kế 5 - 20 m3/h nước ngoài sản xuất hoặc xử lý bằng bể lắng lọc sơ bộ hoặc đánh phèn trong các bể chứa nước. THOÁT NƯỚC VÀ VỆ SINH MÔI TRƯỜNG.
Nước dùng cho công trình xả thải ra một lượng đáng kể nước thải, nước thải có chứa hóa chất, vi sinh vật gây bệnh. Do đó các công trình cần có hệ thống thoát nước, thu gom nước thải, dẫn nước thải tập trung lại để được xử lý trước khi thải ra nguồn tiếp nhận hoặc được dẫn thu gom vào hệ thống xử lý nước tập trung của khu vực. Nước thải từ công trình chủ yếu nước thải do sinh hoạt của công nhân, nước phục vụ cho công trường thi công, nước mưa tại nơi công trình. Do vậy, để đảm bảo vệ sinh môi trường thi công, đảm bảo 21 sức khỏe công nhân thi công cần xây dựng lắp đặt hệ thống thoát nước cho sinh hoạt, hệ thống thoát nước thi công, để đảm bảo nước thải không làm ảnh hưởng người dân sinh sống lân cận, không làm ảnh hưởng nước ngầm do quá trình thải nước ra ngoài của công trình.
22 CHÖÔNG 2 HEÄ THOÁNG CAÁP NÖÔÙC TRONG NHAØ A.